Bài giảng Nhập môn về lập trình - Chương 7: Mảng (array)

Chương 7

Mang (array)

̉

Presenter:

Slide 1

Nhập môn về lập trình (C7)

Learning outcomes

L.O.5.1 – Khai bá o được mảng cá c giá trị.

L.O.5.2 – Mô tả được cá ch tổ chức bộ nhớ của cá c phần

tử trong mảng.

L.O.5.3 – Truy xuất được cá c phần tử của mảng và dùng

nó trong biểu thức.

L.O.5.4 – Hiểu được cá ch truyền một mảng vào hàm.

Slide 2

Nhập môn về lập trình (C7)

Dãy một chiều

❖ Nhập điểm của 10 sinh viên, sau đó sắp xếp điểm theo

thứ tự tăng dần.

❖ Ví dụ: nhập 5, 6, 2, 10, 8, 5, 3, 6, 7, 1

xuất 1, 2, 3, 5, 5, 6, 6, 7, 8, 10

❖ Khai bá o biến:

❖ int g1, g2, g2, g4, g5, g6, g7, g8, g9, g10;

Nhập điểm từ bàn phí m

Sắp xếp điểm

In ra màn hì nh

❖ Mở rộng bài toá n cho 100, 1000 sinh viên???

Slide 3

Nhập môn về lập trình (C7)

Dãy một chiều

❖ Dã y (cò n gọi là mảng) là một tập hợp cá c biến, gọi là

phần tử, có cùng một kiểu dữ liệu

❖ Truy xuất bằng tên dã y và vị trí phần tử (chỉ số - index)

Slide 4

Nhập môn về lập trình (C7)

Dãy mô

̣

̀

c[ 0 ]

c[ 1 ]

c[ 2 ]

c[ 3 ]

c[ 4 ]

c[ 5 ]

c[ 6 ]

c[ 7 ]

c[ 8 ]

-45

6

Tên dãy (c)

0

72

1543

-89

0

Chỉ số đầu tiên là

zero

62

-3

Chỉ số của phần

tử

Slide 5

Nhập môn về lập trình (C7)

Dãy một chiều

❖ Cú phá p

type name[elements];

❖ Tên dã y phải phù hợp với quy tắc đặt tên cho định danh.

❖ Ví dụ:

int arMyArray[3];

char arStudentGrade[5];

▪ Câ u lệnh khai bá o thứ nhất cấp phá t 3 phần tử cho

arMyArray. Câ u lệnh khai bá o thứ nhất cấp phá t 5 phần tử

cho arStudentGrade

Slide 6

Nhập môn về lập trình (C7)

Chỉ số của dãy

❖ Bắt đầu bằng zero (0)

• Mảng có 9 phần tử, chỉ số cao nhất là 8

❖ Phải là số khô ng â m và có thể là biểu thức

int a = 2, b = 3;

c[ a + b ] += 2; // c[5] += 2

c[0] dùng để chỉ phần tử thứ nhất trong mảng c.

c[1] dùng để chỉ phần tử thứ hai trong mảng c.

c[2] dùng để chỉ phần tử thứ ba trong mảng c.

Slide 7

Nhập môn về lập trình (C7)

Chỉ số của dãy

void main(){

int c[9];

int a = 2, b = 3;

c[0] = 10;

c[1] = 5;

c[2] = 6;

c[a + b] = 19;

}

Slide 8

Nhập môn về lập trình (C7)

Ví dụ về mảng

void main(){

char arStudent[5];

int i;

arStudent[0] = 'A';

arStudent[1] = 'B';

arStudent[2] = 'C';

arStudent[3] = 'D';

arStudent[4] = 'E';

for(i = 0; i<5; i++)

printf("%c ", arStudent[i]);

}

Slide 9

Nhập môn về lập trình (C7)

Ví dụ về mảng

void main(){

char arStudent[5]={'A', 'B', 'C', 'D', 'E'};

int i;

for(i = 0; i<5; i++)

printf("%c ", arStudent[i]);

}

Slide 10

Nhập môn về lập trình (C7)

Ví dụ về mảng

void main(){

int a[12] = { 1, 3, 5, 4, 7, 2, 99, 16, 45, 67, 89, 45 };

int total = 0, i = 0;

for (i = 0; i < 12; i++ )

total += a[ i ];

printf("Total of array element values is %d", total);

}

Slide 11

Nhập môn về lập trình (C7)

Dãy một chiều

Định nghĩa

❖ Dãy (array) là kiểu dữ liệu thuộc dꢀng ghꢁp và dựa vào một

kiểu dữ liệu khꢂc (kiểu cơ sở).

❖ Dꢃy là một bộ gꢄm nhiều phần tử cùng kiểu (kiểu cơ sở), dùng

chung một tên và phân biệt với nhau bởi chỉ số (index).

Ví dụ :

int vector[10];

định nghꢅa biến dꢃy có 10 phần tử int (vector[0]  vector[9]).

vector

độ lớn = 10*4 = 40 byte

vector[9]

vector[0]

Slide 12

Nhập môn về lập trình (C7)

Mảng nhiều chiều

❖ C cho phꢁp định nghꢅa mảng nhiều chiều. Định nghꢅa

mảng hai chiều bằng cꢂch sử dụng 2 cặp dấu ngoặc đơn.

❖ Cꢂch làm này có thể mở rộng cho cꢂc chiều lớn hơn. Mỗi

khi tăng thêm 1 cặp dấu ngoặc đơn, số chiều tăng lên 1.

❖ Một số ví dụ về khai bꢂo mảng

int a[1000];

int b[3][5];

int c[7][9][2];

// mảng 1 chiều

// mảng 2 chiều

// mảng 3 chiều

Trong ví dụ trên, a có 1000 phần tử, b có 3  5 = 15 phần

tử, c có 7  9  2 = 126 phần tử.

Slide 13

Nhập môn về lập trình (C7)

Mảng 2 chiều

❖ Cá c phần tử được lưu trữ trong một vùng nhớ liên tục.

❖ Đối với mảng b, có thể tưởng tượng cá c phần tử được bố

trí như sau:

col 1

col2 col3

col4

col5

row 1 b[0][0]

row 2 b[1][0]

row 3 b[2][0]

b[0][1]

b[1][1]

b[2][1]

b[0][2] b[0][3] b[0][4]

b[1][2] b[1][3] b[1][4]

b[2][2] b[2][3] b[2][4]

Slide 14

Nhập môn về lập trình (C7)

❖ Chương trình này kiểm tra một ma trận 2 chiều có đối

xứng hay không

for(i= 0; i<N; i++){

#include<stdbool.h>

for (j = i+1; j < N; j++){

if(a[i][j] != a[j][i]){

const int N = 3;

void main( )

symmetr = false;

break;

{

}

int i, j;

int a[N][N];

bool symmetr = true;

for ( i=0; i< N; ++i)

for (j=0; j<N; ++j)

scanf(“%d”, &a[i][j]);

}

if(!symmetr)

break;

}

if(symmetr)

printf("\nThe matrix is symmetric\n”);

else

printf("\nThe matrix is not symmetric\n”;

}

Slide 15

Nhập môn về lập trình (C7)

Dãy nhiều chiều

Định nghĩa

❖ Dãy nhiều chiều là dãy có tꢀ 2 vꢁng chꢂ số trꢃ lên.

Vꢄ dꢅ:

double matran[8][8];

định nghꢅa biến matran là 1 dꢃy gꢄm 8x8 phần tử kiểu double

(matran[0][0], matran[0][1], . . ., matran[7][7]).

matran

matran[0][7]

matran[7][7]

matran[0][0]

độ lớn 512 byte

float diem[X][Y][Z];

định nghꢅa biến dãy 3 chiều có X*Y*Z phần tử kiểu float dùng

trong giải tích 3 chiều. Tọa độ điểm gốc diem[0][0][0].

Slide 16

Nhập môn về lập trình (C7)

Xử lý dãy

Khở i động trị ban đầu

❖ Khởi động lꢆc định nghꢅa:

int so[5] = { 4,1,8,3,2};

sꢇ gꢂn so[0]=4, so[1]=1, so[2]=8, so[3]=3 và so[4]=2

❖ Khởi động sử dụng hằng mảng, xem ví dụ.

• Định nghꢅa

• Khởi động

Slide 17

Nhập môn về lập trình (C7)

Kiểu chuỗi (string)

❖ Trong C, chúng ta thường sử dụng mảng của những ký tự

để biểu diễn chuỗi. Chuỗi là mảng của những ký tự với ký

tự kết thúc là ký tự null (‘\0’).

❖ Chuỗi có thể được gá n giá trị khi khai bá o:

char strg[] = “C++”;

❖ Biến strg được gá n giá trị ban đầu là “C++”. Lời khai bá o

tꢀo một mảng gꢄm 4 phần tử lần lượt là ‘C’, ‘+’, ‘+’ và ‘\0’.

Ký tự null (\0) đꢂnh dấu kết thúc chuỗi.

❖ Khai bá o trên tự động xá c định kí ch thước mảng dựa trên

chuỗi gá n.

Slide 18

Nhập môn về lập trình (C7)

Kiểu chuỗi (string)

❖ Ký tự trong chuỗi được xử lý như phần tử dꢃy

Ví dụ: hoten[8]='\r‘;

hoten[ i ]=hoten[ i + 4 ];

Slide 19

Nhập môn về lập trình (C7)

Thư viện string.lib (string.h)

❖ Một số hàm xử lý chuỗi thường dùng

strcat / strncat : nối ghꢁp 2 chuỗi.

strchr :

tꢈm ký tự trong một chuỗi.

strcmp / strncmp : so sꢂnh 2 chuỗi.

strcpy / strncpy : chꢁp chuỗi.

strlen :

strstr :

lấy chiều dài chuỗi (không kể ‘\0’).

tꢈm chuỗi con trong chuỗi lớn.

Slide 20

Nhập môn về lập trình (C7)