Bài giảng Các công nghệ sử dụng trong Cơ sở dữ liệu phân tán và ORACLE

®¹i häc quèc gia hµ néi  
Tr-êng §¹i Häc Khoa Häc Tù Nhiªn  
Khoa C«ng nghÖ Th«ng tin  
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong  
C¬ së d÷ liÖu ph©n t¸n vµ ORACLE  
 
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong CSDL ph©n t¸n  
Môc lôc  
Môc lôc..............................................................................................................................1  
Môc lôc..............................................................................................................................2  
I. Giíi thiÖu chung.........................................................................................5  
II. C¸c ®Æc ®iÓm chÝnh cña hÖ ph©n t¸n........................................................5  
1. Chia xÎ tµi nguyªn.................................................................................5  
2. TÝnh më. ................................................................................................8  
3. Kh¶ n¨ng song song...............................................................................8  
4. Kh¶ n¨ng më réng. ................................................................................8  
5. Kh¶ n¨ng chÞu lçi...................................................................................9  
6. TÝnh trong suèt.....................................................................................10  
III. C¸c lÝ do sö dông CSDL ph©n t¸n..........................................................10  
1. XuÊt ph¸t tõ chÝnh yªu cÇu thùc tÕ vÒ tæ chøc vµ kinh tÕ. ...................10  
2. Sù liªn kÕt c¸c CSDL ®ang tån t¹i. ......................................................10  
3. Sù ph¸t triÓn më réng. .........................................................................11  
4. Lµm gi¶m tæng chi phÝ t×m kiÕm. ........................................................11  
5. Tr¶ lêi truy vÊn nhanh..........................................................................11  
6. §é tin cËy vµ kh¶ n¨ng sö dông ®-îc n©ng cao...................................11  
7. Gi¸ thµnh truyÒn th«ng thÊp h¬n. ........................................................12  
IV. H¹n chÕ cña CSDL ph©n t¸n..................................................................12  
phÇn II ...............................................................................................................................13  
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong ............................................................................13  
hÖ C¬ së d÷ liÖu ph©n t¸n ......................................................................................13  
I. KiÕn tróc c¬ b¶n cña CSDL ph©n t¸n. ......................................................13  
1. S¬ ®å tæng thÓ......................................................................................13  
2. S¬ ®å ph©n ®o¹n...................................................................................13  
3. S¬ ®å ®Þnh vÞ:.......................................................................................14  
4. S¬ ®å ¸nh x¹ ®Þa ph-¬ng:.....................................................................14  
II. ThiÕt kÕ hÖ thèng CSDL ph©n t¸n...........................................................14  
1. Khung lµm viÖc chung cho thiÕt kÕ hÖ CSDL ph©n t¸n. ......................14  
2. C¸c ph-¬ng ph¸p thiÕt kÕ hÖ CSDL ph©n t¸n. .....................................15  
3. ThiÕt kÕ CSDL ph©n ®o¹n....................................................................17  
4. KÕt luËn. ..............................................................................................21  
III. GIíi thiÖu vÒ giao t¸c.............................................................................21  
1. §Þnh nghÜa. ..........................................................................................21  
2. C¸c ®iÒu kiÖn kÕt thóc cña giao t¸c. ....................................................22  
3. C¸c thuéc tÝnh cña giao t¸c..................................................................22  
3. C¸c lo¹i giao t¸c. .................................................................................23  
4. KiÕn tróc cña giao t¸c..........................................................................24  
IV. §iÒu khiÓn t-¬ng tranh ph©n t¸n. ..........................................................24  
1. Kh¸i niÖm xung ®ét vµ lÞch ®Çy ®ñ......................................................25  
2. C¸c c¬ chÕ ®iÒu khiÓn t-¬ng tranh. .....................................................25  
3. Qu¶n lý khãa chÕt................................................................................26  
3. KÕt luËn. ..............................................................................................28  
Trang 2  
 
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong CSDL ph©n t¸n  
V. Lçi vµ chÞu lçi trong hÖ ph©n t¸n............................................................28  
1. C¸c kh¸i niÖm......................................................................................28  
2. C¸c lçi trong HÖ ph©n t¸n....................................................................30  
3. C¸c c¸ch chÞu lçi trong HÖ ph©n t¸n....................................................31  
PhÇn III  
c¬ së d÷ liÖu p  
h©n t¸n trªn oraclE................................................................................................33  
I. C¸c kh¸i niÖm c¬ b¶n. ..............................................................................33  
1. Snapshot...............................................................................................33  
2. Sao b¶n c¬ së. ......................................................................................33  
3. C¸c nhãm sao b¶n ( Replication Groups)............................................33  
4. C¸c vÞ trÝ sao b¶n (Replication Sites)...................................................34  
5. Danh môc sao b¶n. ..............................................................................34  
6. Database link. ......................................................................................34  
2. T¹o Read-Only Snapshot.....................................................................35  
3. Söa ®æi c¸c Snapshot............................................................................37  
4. Xo¸ Snapshot. ......................................................................................38  
5. Index Snapshot.....................................................................................38  
6. Sö dông Snapshot.................................................................................38  
7. T¹o View vµ Synonyms dùa trªn Snapshot..........................................38  
III. Updatable Snapshot. ..............................................................................39  
IV. C¸c vÊn ®Ò c¬ b¶n vÒ Snapshot log........................................................39  
1. §Þnh nghÜa. ..........................................................................................39  
2. T¹o c¸c Snapshot log. ..........................................................................40  
3. Söa ®æi c¸c tham biÕn cña Snapshot log..............................................41  
4. Xo¸ c¸c Snapshot log...........................................................................41  
5. Qu¶n lý Snapshot log...........................................................................41  
V. Giíi thiÖu vÒ c¸c nhãm lµm t-¬i Snapshot. ............................................42  
1. T¹o nhãm lµm t-¬i Snapshot. ..............................................................42  
2. Söa ®æi nhãm lµm t-¬i Snapshot..........................................................42  
VI. VÊn ®Ò lµm t-¬i c¸c Snapshot. ..............................................................43  
1. Giíi thiÖu.............................................................................................43  
2. C¸c ®iÒu kiÖn ®Ó thùc hiÖn lµm t-¬i Snapshot.....................................43  
3. Tù ®éng lµm t-¬i Snapshot. .................................................................44  
4. Lµm t-¬i Snapshot b»ng tay.................................................................46  
VII. C¸c m« h×nh ph©n t¸n d÷ liÖu trong Oracle . .......................................46  
1. Ph©n t¸n d÷ liÖu hoµn toµn...................................................................47  
2. Ph-¬ng ph¸p ph©n t¸n Partition...........................................................50  
3. Ph-¬ng ph¸p ph©n t¸n sö dông c¸c Replicate......................................53  
4. KÕt hîp c¸c chiÕn l-îc. .......................................................................55  
VIII. gi¶i quyÕt xung ®ét trong Oracle........................................................55  
1. Giíi thiÖu.............................................................................................55  
2. Xo¸ c¸c xung ®ét.................................................................................56  
3. C¸c nhãm cét.......................................................................................57  
4. Giíi thiÖu mét sè ph-¬ng ph¸p gi¶i quyÕt xung ®ét............................58  
5. Khai b¸o ph-¬ng ph¸p gi¶i quyÕt xung ®ét.........................................59  
Trang 3  
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong CSDL ph©n t¸n  
PhÇn I  
C¬ Së D÷ LiÖu Ph©n T¸n trong bµi to¸n WSc  
(w  
ater supply company ) ............................................................................................67  
i. Giíi thiÖu kh¸i qu¸t vÒ hÖ thèng vµ c¸c vÊn ®Ò liªn quan ®Õn hÖ thèng...67  
1. M« h×nh tæ chøc vµ m« h×nh m¹ng cña C«ng ty WSC.........................67  
2. Ph¹m vi cña hÖ thèng...........................................................................69  
II. M« h×nh ph©n t¸n d÷ liÖu t¹i WSC..........................................................69  
1. Ph©n t¸n chøc n¨ng ho¹t ®éng gi÷a trung t©m vµ chi nh¸nh t¹i WSC. 69  
2. M« h×nh d÷ liÖu chung t¹i WSC. .........................................................70  
3. M« h×nh d÷ liÖu ph©n t¸n t¹i WSC. .....................................................70  
4. C¸c chó ý khi t¹o c¸c b¶ng t¹i c¸c chi nh¸nh trong cÊu h×nh CSDL  
ph©n t¸n. ..................................................................................................71  
III. Ph©n t¸n d÷ liÖu kh¸ch hµng trong WSC. ..............................................76  
1. Giíi thiÖu c¸c thùc thÓ trong øng dông qu¶n lÝ Kh¸ch Hµng. .............76  
2. Thùc hiÖn ph©n t¸n CSDL....................................................................77  
Tµi liÖu tham kh¶o....................................................................................................88  
Tµi liÖu tham kh¶o....................................................................................................88  
Trang 4  
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong CSDL ph©n t¸n  
phÇn I tæng quan vÒ hÖ c¬ së d÷ liÖu ph©n t¸n  
I. Giíi thiÖu chung.  
§Þnh nghÜa: HÖ CSDL ph©n t¸n lµ mét tËp hîp d÷ liÖu mµ vÒ mÆt logic tËp  
d÷ liÖu nµy thuéc vÒ mét hÖ thèng, nh-ng ®-îc tr¶i trªn c¸c vÞ trÝ kh¸c nhau  
vµ chóng cã thÓ kÕt nèi víi nhau th«ng qua mét m¹ng th«ng tin d÷ liÖu.  
Cã hai ®iÓm quan träng ®-îc nªu ra trong ®Þnh nghÜa lµ:  
- Ph©n t¸n: D÷ liÖu kh«ng c- tró trªn mét vÞ trÝ, mµ ®-îc ph©n bè réng  
kh¾p trªn nhiÒu m¸y tÝnh ®Æt t¹i nhiÒu vÞ trÝ kh¸c nhau.  
- T-¬ng quan logic: D÷ liÖu cã mét sè c¸c thuéc tÝnh rµng buéc chóng víi  
nhau, ®iÒu nµy gióp chóng ta cã thÓ ph©n biÖt mét CSDL ph©n t¸n víi mét tËp  
hîp CSDL côc bé, c¸c tÖp c- tró t¹i c¸c vÞ trÝ kh¸c nhau, hay hÖ thèng CSDL  
ph©n quyÒn trong mét m¹ng m¸y tÝnh.  
HÖ thèng m¹ng th«ng tin cho phÐp ng-êi dïng chia sÎ d÷ liÖu, v× vËy  
ng-êi sö dông hoÆc øng dông ë vÞ trÝ A ®Òu cã thÓ truy cËp hay cËp nhËt d÷  
liÖu t¹i vÞ trÝ B.  
C¸c vÞ trÝ cña mét hÖ thèng ph©n t¸n cã thÓ tr¶i réng trªn mét khu vùc lín  
(toµn thÕ giíi) hoÆc mét ph¹m vi hÑp (toµ nhµ). Còng nh- vËy m¸y tÝnh ë c¸c  
vÞ trÝ ph©n t¸n cã thÓ lµ bÊt cø lo¹i nµo, tõ micro-computer cho ®Õn  
supercomputer.  
II. C¸c ®Æc ®iÓm chÝnh cña hÖ ph©n t¸n.  
HÖ ph©n t¸n cã c¸c ®Æc ®iÓm:  
1. Chia xÎ tµi nguyªn.  
ThuËt ng÷ tµi nguyªn dïng ®Ó chØ tÊt c¶ mäi thø cã thÓ chia xÎ bëi HÖ  
ph©n t¸n, bao gåm c¸c thiÕt bÞ phÇn cøng: §Üa, m¸y in ... tíi c¸c ®èi t-îng nh-  
file, c¸c cöa sæ, CSDL vµ c¸c ®èi t-îng d÷ liÖu kh¸c.  
ViÖc chia xÎ tµi nguyªn trªn hÖ ph©n t¸n - n¬i mµ c¸c tµi nguyªn bÞ lÖ  
thuéc vÒ mÆt vËt lý víi mét m¸y tÝnh nµo ®ã - ®-îc thùc hiÖn th«ng qua truyÒn  
th«ng. §Ó chia xÎ tµi nguyªn mét c¸ch hiÖu qu¶ mçi tµi nguyªn cÇn ph¶i ®-îc  
qu¶n lý bëi mét ch-¬ng tr×nh cã giao diÖn truyÒn th«ng, c¸c tµi nguyªn cã thÓ  
®-îc truy nhËp, cËp nhËt mét c¸ch tin cËy vµ nhÊt qu¸n. Qu¶n lý tµi nguyªn ë  
Trang 5  
     
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong CSDL ph©n t¸n  
®©y lµ lËp kÕ ho¹ch dù phßng, ®Æt tªn cho c¸c líp tµi nguyªn, cho phÐp tµi  
nguyªn ®-îc truy nhËp tõ n¬i kh¸c, ¸nh x¹ tªn tµi nguyªn vµo ®Þa chØ truyÒn  
th«ng ...  
M« h×nh m¹ng m¸y tÝnh th-êng ®-îc sö dông lµ: M« h×nh xö lý Client-  
Server.  
M« h×nh xö lý Client-Server:  
Lµ mét m« h×nh trong ®ã cã viÖc xö lý hîp t¸c ®èi víi c¸c yªu cÇu cña  
Client nªu ra víi m¸y Server. M¸y Server tiÕn hµnh xö lý vµ göi tr¶ kÕt qu¶ vÒ  
cho Client.  
ViÖc xö lý hîp t¸c Client-Server thùc tÕ lµ mét d¹ng riªng cña xö lý ph©n  
t¸n víi tµi nguyªn (vµ nhiÖm vô ¶nh h-ëng tíi tµi nguyªn) ®-îc tr¶i qua hai  
hay nhiÒu hÖ thèng tÝnh to¸n rêi r¹c.  
M« h×nh xö lý Client-Server ®· næi lªn nh- mét møc cao h¬n cña viÖc xö  
lý dïng chung thiÕt bÞ ®· cã trong mang côc bé (LAN). Trong m«i tr-êng xö  
lý dïng chung thiÕt bÞ, c¸c m¸y tÝnh c¸ nh©n (PC) ®-îc g¾n víi thiÕt bÞ hÖ  
thèng ®Ó cho phÐp c¸c PC nµy dïng chung tµi nguyªn tÖp trªn ®Üa cøng vµ  
m¸y in lµ c¸c thÝ dô tiªu biÓu. Theo thuËt ng÷ LAN, c¸c thiÕt bÞ dïng chung  
nh- vËy ®-îc gäi lµ c¸c Server (phôc vô). Tªn phôc vô lµ thÝch hîp h¬n c¶ v×  
c¸c thiÕt bÞ dïng chung nµy dïng ®Ó nhËn c¸c yªu cÇu cÇn phôc vô tõ c¸c PC.  
Trong xö lý dïng chung thiÕt bÞ trªn LAN, c¸c yªu cÇu cña PC nµy th-êng bÞ  
giíi h¹n vÒ c¸c dÞch vô liªn quan tíi tÖp dïng chung hay tÖp xö lý in. Nh-îc  
®iÓm hiÓn nhiªn cña c¸ch tiÕp cËn nh- vËy lµ ë chç mäi xö lý øng dông ®Òu  
®-îc thùc hiÖn trªn c¸c PC riªng lÎ, vµ chØ mét chøc n¨ng nµo ®ã (in, vµo ra  
tÖp) míi lµ ph©n t¸n. Do ®ã, toµn bé tÖp ph¶i ®-îc göi cho mét PC ®· ban ra  
yªu cÇu READ tÖp ®ã. NÕu tÖp ®-îc cËp nhËt th× toµn bé tÖp ®ã bÞ kho¸ bëi  
PC ®· t¹o ra yªu cÇu cËp nhËt tÖp ®ã.  
ChÝnh v× c¸c lý do trªn mµ m« h×nh xö lý Client-Server lµ viÖc më réng tù  
nhiªn cña viÖc dïng chung thiÕt bÞ vµ vai trß cña c¸c tr¹m lµm viÖc trë thµnh  
kh¸ch cña m¸y chñ. PhÇn cã ý nghÜa nhÊt cña m« h×nh nµy lµ xö lý øng dông  
®-îc ph©n chia (kh«ng nhÊt thiÕt ph¶i chia ®Òu) gi÷a Client vµ Server. Xö lý  
thùc tÕ ®-îc khëi ®Çu vµ kiÓm so¸t mét phÇn bëi n¬i yªu cÇu dÞch vô lµ Client  
nh-ng kh«ng ph¶i theo kiÓu chñ-kh¸ch. Thay v× ®iÒu ®ã, c¶ Client vµ Server  
®Òu hîp t¸c ®Ó thùc hiÖn thµnh c«ng øng dông. Ch¼ng h¹n nÕu PC ch¹y  
Trang 6  
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong CSDL ph©n t¸n  
ch-¬ng tr×nh cÇn mét b¶n ghi ®Æc biÖt nµo ®ã tõ mét tÖp dïng chung th× nã sÏ  
chuyÓn yªu cÇu cho Server CSDL tiÕn hµng xö lý côc bé råi nhËn l¹i ®óng b¶n  
ghi ®· yªu cÇu.  
Nh- vËy vÒ mÆt kiÕn tróc xö lý Client-Server cho thÊy:  
- §-êng liªn l¹c tin cËy, ch¾c ch¾n gi÷a Client vµ Server.  
- C¸c tr-êng hîp t-¬ng t¸c Client-Server do Client khëi x-íng.  
- Ph©n t¸n xö lý øng dông gi÷a Client vµ Server.  
- Server kiÓm so¸t c¸c dÞch vô mµ Client yªu cÇu.  
- Server lµm träng tµi cho c¸c yªu cÇu tranh chÊp.  
Víi HÖ CSDL ph©n t¸n, m« h×nh Client-Server cã c¸c -u ®iÓm:  
- C¸c c«ng ty lîi dông ®-îc c«ng nghÖ tÝnh to¸n cña PC. PC ngµy nay  
cung cÊp mét n¨ng lùc tÝnh to¸n ®¸ng kÓ (mµ tr-íc ®©y chØ c¸c m¸y tÝnh lín  
míi cã ®-îc) nh-ng l¹i víi mét gi¸ thµnh nhá.  
- Cho phÐp xö lý ®-îc thùc hiÖn t¹i gÇn nguån d÷ liÖu cÇn xö lý (c¸c  
CSDL trªn Server). Do ®ã l-u l-îng vµ thêi gian ®¸p øng cña m¹ng gi¶m ®i  
rÊt nhiÒu, hiÖu n¨ng vµ kh¶ n¨ng chuyÓn t¶i cña m¹ng ®-îc t¨ng lªn.  
- T¹o ®iÒu kiÖn cho viÖc dïng giao diÖn ®å ho¹ (GUI) cã s½n trªn c¸c tr¹m  
lµm viÖc hiÖn cã.  
- Cho phÐp vµ hç trî hÖ thèng më: Client vµ Server cã thÓ ch¹y trªn c¸c  
nÒn phÇn cøng vµ phÇn mÒm kh¸c nhau.  
Tuy nhiªn kh«ng ph¶i lµ m« h×nh Client-Server ®· hoµn chØnh, nã vÉn cßn  
c¸c nh-îc ®iÓm sau ®©y:  
- NÕu cã kh¸ nhiÒu thµnh phÇn logic cña øng dông ®-îc chuyÓn vÒ Server  
th× Server sÏ trë thµnh cæ chai y nh- m¸y tÝnh lín (main frame) m« h×nh thiÕt  
bÞ ®Çu cuèi. C¸c tµi nguyªn h¹n chÕ cña Server sÏ ë tr¹ng th¸i bÞ ®ßi hái lµm  
viÖc ë møc cao h¬n do viÖc t¨ng sè ng-êi tiªu thô tµi nguyªn (End User).  
- C¸c øng dông ph©n t¸n, ®Æc biÖt lµ nh÷ng øng dông ®-îc thiÕt kÕ cho xö  
lý hîp t¸c th-êng phøc t¹p h¬n c¸c øng dông kh«ng ph©n t¸n. Tuy nhiªn cã  
thÓ gi¶m bít ®é phøc t¹p b»ng c¸ch thu nhá vÊn ®Ò lín thµnh mét tËp hîp vÊn  
Trang 7  
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong CSDL ph©n t¸n  
®Ò nhá h¬n, cã thÓ ®-îc tÝnh ®éc lËp nhau, t-¬ng tù nh- trong hÖ thiÕt kÕ ®¬n  
thÓ.  
2. TÝnh më.  
TÝnh më cña mét hÖ thèng m¸y tÝnh lµ tÝnh dÔ dµng më réng phÇn cøng  
(thªm c¸c thiÕt bÞ ngo¹i vi, bé nhí, c¸c giao diÖn truyÒn th«ng ... ) vµ phÇn  
mÒm (C¸c m« h×nh hÖ ®iÒu hµnh, c¸c giao thøc truyªn th«ng, c¸c dÞch vô  
dïng chung tµi nguyªn ...) cña nã.  
Mét HÖ ph©n t¸n cã tÝnh më lµ hÖ cã thÓ ®-îc t¹o nªn tõ nhiÒu lo¹i phÇn  
cøng vµ phÇn mÒm cña nhiÒu nhµ cung cÊp kh¸c nhau víi ®iÒu kiÖn lµ c¸c  
thµnh phÇn nµy ph¶i theo mét tiªu chuÈn chung.  
TÝnh më cña HÖ ph©n t¸n ®-îc xem xÐt theo møc ®é bæ sung vµo c¸c dÞch  
vô dïng chung tµi nguyªn mµ kh«ng ph¸ háng hay nh©n ®«i c¸c dÞch vô ®ang  
tån t¹i. TÝnh më ®-îc hoµn thiÖn b»ng c¸ch x¸c ®Þnh hay ph©n ®Þnh râ c¸c  
giao diÖn chÝnh cña mét hÖ vµ lµm cho nã t-¬ng thÝch víi c¸c nhµ ph¸t triÓn  
phÇn mÒm (hay c¸c giao diÖn chÝnh lµ phæ dông).  
TÝnh më cña HÖ ph©n t¸n dùa trªn viÖc cung cÊp c¬ chÕ truyÒn th«ng gi÷a  
c¸c tiÕn tr×nh vµ c«ng khai c¸c giao diÖn dïng ®Ó truy nhËp c¸c tµi nguyªn  
chung.  
3. Kh¶ n¨ng song song.  
HÖ ph©n t¸n ho¹t ®éng trªn mét m¹ng truyÒn th«ng cã nhiÒu m¸y tÝnh,  
mçi m¸y tÝnh cã thÓ cã mét hay nhiÒu CPU. Trong cïng mét thêi ®iÓm nÕu cã  
N tiÕn tr×nh cïng tån t¹i, ta nãi chóng ®-îc thùc hiÖn ®ång thêi. ViÖc thùc  
hiÖn c¸c tiÕn tr×nh theo c¬ chÕ ph©n chia thêi gian (mét CPU) hay song song  
(nhiÒu CPU).  
Kh¶ n¨ng lµm viÖc song song trong HÖ ph©n t¸n ®-îc thùc hiÖn do hai t×nh  
huèng sau:  
- NhiÒu ng-êi sö dông ®ång thêi ®-a ra c¸c lÖnh hay t-¬ng t¸c víi c¸c  
ch-¬ng tr×nh øng dông.  
- NhiÒu tiÕn tr×nh Server ch¹y ®ång thêi, mçi tiÕn tr×nh ®¸p øng yªu cÇu tõ  
c¸c tiÕn tr×nh Client.  
Trang 8  
   
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong CSDL ph©n t¸n  
4. Kh¶ n¨ng më réng.  
HÖ ph©n t¸n cã kh¶ n¨ng ho¹t ®éng tèt vµ hiÖu qu¶ ë nhiÒn møc kh¸c  
nhau. Mét HÖ ph©n t¸n nhá nhÊt cã thÓ ho¹t ®éng chØ cÇn hai tr¹m lµm viÖc vµ  
mét File Server. C¸c hÖ lín h¬n th× gåm cã hµng ngh×n m¸y, nhiÒu File Server,  
Printer Server.  
Kh¶ n¨ng më réng cña mét hÖ ph©n t¸n ®Æc tr-ng bëi tÝnh kh«ng thay ®æi  
phÇn mÒm hÖ thèng vµ phÇn mÒm øng dông khi hÖ ®-îc më réng. §iÒu nµy  
chØ ®¹t ë møc ®é nµo ®ã ®èi víi c¸c HÖ ph©n t¸n hiÖn t¹i. Yªu cÇu cho viÖc  
më réng kh«ng chØ lµ sù më réng vÒ phÇn cøng hay vÒ m¹ng mµ nã tr¶i réng  
trªn tÊt c¶ c¸c khÝa c¹nh khi thiÕt kÕ hÖ ph©n t¸n. Mét vÝ dô ®¬n gi¶n lµ tÇn  
suÊt sö dông mét file lín t-¬ng ®-¬ng víi viÖc t¨ng thªm sè ng-êi sö dông  
trªn m¹ng. §Ó tr¸nh t×nh tr¹ng t¾c nghÏn x¶y ra khi chØ cã mét Server ®¸p øng  
c¸c yªu cÇu truy nhËp file ®ã, ng-êi ta nh©n b¶n file ®ã trªn mét vµi Server vµ  
hÖ thèng ®-îc thiÕt kÕ sao cho viÖc thªm Server dÔ dµng. Mét sè gi¶i ph¸p  
kh¸c lµ sö dông Cache vµ c¸c b¶n sao d÷ liÖu.  
5. Kh¶ n¨ng chÞu lçi.  
ViÖc thiÕt kÕ kh¶ n¨ng chÞu lçi cña c¸c hÖ thèng m¸y tÝnh dùa trªn hai gi¶i  
ph¸p sau:  
- Dïng kh¶ n¨ng thay thÕ ®Ó ®¶m b¶o sù ho¹t ®éng liªn tôc vµ hiÖu qu¶.  
- Dïng c¸c ch-¬ng tr×nh phôc håi d÷ liÖu, th«ng tin khi x¶y ra sù cè.  
§Ó x©y dùng mét hÖ thèng cã thÓ kh¾c phôc sù cè theo c¸ch thø nhÊt th×  
ng-êi ta nèi hai m¸y tÝnh víi nhau ®Ó thùc hiÖn mét ch-¬ng tr×nh, mét trong  
hai m¸y ch¹y ë chÕ ®é Standby (kh«ng t¶i hay chê). Gi¶i ph¸p nµy kh¸ tèn  
kÐm v× ph¶i nh©n ®«i ph©n cøng cña hÖ thèng. Mét gi¶i ph¸p ®Ó gi¶m phÝ tæn  
lµ c¸c Server riªng lÎ ®-îc cung cÊp c¸c øng dông quan träng ®Ó cã thÓ thay  
thÕ nhau khi cã sù cè xuÊt hiÖn. Khi kh«ng cã sù cè c¸c Server ho¹t ®éng b×nh  
th-êng (nghÜa lµ vÉn phôc vô c¸c yªu cÇu tõ Client). Khi cã sù cè trªn mét  
Server nµo ®ã, c¸c øng dông Client tù chuyÓn h-íng sang c¸c Server cßn l¹i.  
Víi c¸ch thø hai th× c¸c phÇn mÒm phôc håi ®-îc thiÕt kÕ sao cho tr¹ng  
th¸i d÷ liÖu hiÖn thêi (tr¹ng th¸i tr-íc khi x¶y ra sù cè) cã thÓ ®-îc kh«i phôc  
khi lçi ®-îc ph¸t hiÖn.  
Trang 9  
   
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong CSDL ph©n t¸n  
C¸c hÖ ph©n t¸n cung cÊp kh¶ n¨ng s½n sµng cao ®Ó ®èi phã víi c¸c sai  
háng phÇn cøng. Kh¶ n¨ng s½n sµng cña hÖ thèng ®-îc ®o b»ng tû lÖ thêi gian  
mµ hÖ thèng s½n sµng lµm viÖc so víi thêi gian cã sù cè. Khi mét m¸y trªn  
m¹ng bÞ sai háng th× chØ cã c«ng viÖc liªn quan ®Õn c¸c thµnh phÇn sai háng  
bÞ ¶nh h-ëng. Ng-êi sö dông cã thÓ chuyÓn ®Õn mét tr¹m kh¸c nÕu m¸y hä  
®ang sö dông bÞ háng, mét tiÕn tr×nh Server cã thÓ ®-îc khëi ®éng l¹i trªn mét  
m¸y kh¸c.  
6. TÝnh trong suèt.  
TÝnh trong suèt cña hÖ ph©n t¸n ®-îc hiÓu nh- lµ sù che khuÊt ®i c¸c thµnh  
phÇn riªng biÖt cña hÖ ®èi víi ng-êi sö dông vµ nh÷ng ng-êi lËp tr×nh øng  
dông. Ng-êi sö dông cã quyÒn truy cËp ®Õn d÷ liÖu n»m t¹i bÊt cø vÞ trÝ nµo.  
C¸c thao t¸c ®Ó lÊy hoÆc cËp nhËt d÷ liÖu t¹i mét ®iÓm d÷ liÖu ë xa ®-îc tù  
®éng thùc hiÖn bëi hÖ thèng t¹i ®iÓm ®-a ra yªu cÇu. Ng-êi sö dông kh«ng  
cÇn biÕt ®Õn sù ph©n t¸n cña tÊt c¶ d÷ liÖu trªn m¹ng d-êng nh- n»m ë m¸y  
tÝnh côc bé cña ng-êi sö dông.  
III. C¸c lÝ do sö dông CSDL ph©n t¸n.  
Tuy viÖc qu¶n trÞ mét hÖ thèng CSDL ph©n t¸n gÆp nhiÒu khã kh¨n h¬n so  
víi hÖ CSDL tËp trung nh-ng xu h-íng x©y dùng c¸c hÖ CSDL ph©n t¸n ngµy  
cµng ph¸t triÓn vµ cã nhiÒu øng dông trong thùc tÕ v× c¸c nguyªn nh©n sau:  
1. XuÊt ph¸t tõ chÝnh yªu cÇu thùc tÕ vÒ tæ chøc vµ kinh tÕ.  
Trªn thùc tÕ nhiÒu tæ chøc lµ kh«ng tËp trung, d÷ liÖu ngµy cµng lín vµ  
phôc vô cho ®a ng-êi dïng n»m ph©n t¸n v× vËy CSDL ph©n t¸n lµ con ®-êng  
thÝch hîp víi cÊu tróc tù nhiªn cña c¸c tæ chøc ®ã. §©y lµ mét trong c¸c yÕu  
tè quan träng thóc ®Èy viÖc ph¸t triÓn CSDL ph©n t¸n.  
Mét vÝ dô minh ho¹ cho vÊn ®Ò nµy lµ hÖ thèng b¸n vÐ m¸y bay thèng nhÊt  
trªn toµn thÕ giíi. Mçi h·ng hµng kh«ng cã mét hÖ CSDL riªng, cã sù qu¶n lý  
riªng vµ kh«ng thÓ cã lý do nµo ®Ó CSDL nµy tËp trung ë mét chç ®-îc. Tuy  
vËy c¸c h·ng hµng kh«ng l¹i cã quan hÖ víi nhau trong viÖc b¸n vÐ hµnh  
kh¸ch cho nh÷ng tuyÕn ®-êng thuéc ph¹m vi qu¶n lý cña nhiÒu h·ng. Do vËy  
hÖ thèng d÷ liÖu vÒ chuyÕn bay cña c¸c h·ng hµng kh«ng chÝnh lµ mét hÖ  
CSDL ph©n t¸n ®-îc qu¶n lý thèng nhÊt t¹i trung t©m ®iÒu khiÓn bay ®Æt t¹i  
mét ®Þa ®iÓm nµo ®ã.  
Trang 10  
     
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong CSDL ph©n t¸n  
2. Sù liªn kÕt c¸c CSDL ®ang tån t¹i.  
CSDL ph©n t¸n lµ gi¶i ph¸p tù nhiªn khi cã c¸c CSDL ®ang tån t¹i vµ sù  
cÇn thiÕt thùc hiÖn x©y dùng mét øng dông toµn côc. Trong tr-êng hîp nµy  
CSDL ph©n t¸n ®-îc t¹o tõ d-íi lªn (bottom-up) tõ c¸c CSDL ®· tån t¹i tr-íc  
®ã. TiÕn tr×nh nµy cã thÓ ®ßi hái cÊu tróc l¹i côc bé ë mét møc ®é nhÊt ®Þnh.  
Dï sao, nh÷ng söa ®æi nµy lµ nhá h¬n rÊt nhiÒu so víi viÖc t¹o lËp mét CSDL  
tËp trung hoµn toµn míi.  
3. Sù ph¸t triÓn më réng.  
C¸c tæ chøc cã thÓ më réng b»ng c¸ch thªm c¸c ®¬n vÞ míi, võa cã tÝnh tù  
trÞ võa cã quan hÖ t-¬ng ®èi víi c¸c tæ chøc kh¸c. Khi ®ã CSDL ph©n t¸n hç  
trî mét sù më réng uyÓn chuyÓn víi mét møc ®é ¶nh h-ëng tèi thiÓu tíi c¸c  
®¬n vÞ ®ang tån t¹i.  
Víi CSDL tËp trung, còng cã thÓ khëi t¹o kÝch th-íc lín cho viÖc më réng  
trong t-¬ng lai. §iÒu ®ã rÊt khã tiªn ®Þnh vµ chÞu mét phÝ tæn lín, mÆt kh¸c sù  
më réng nµy cã ¶nh h-ëng lín kh«ng chØ trªn c¸c øng dông míi mµ cßn trªn  
c¸c øng dông ®ang tån t¹i.  
4. Lµm gi¶m tæng chi phÝ t×m kiÕm.  
ViÖc ph©n t¸n d÷ liÖu cho phÐp c¸c nhãm lµm viÖc côc bé cã thÓ kiÓm so¸t  
toµn bé d÷ liÖu cña hä. Tuy vËy t¹i cïng thêi ®iÓm, ng-êi sö dông cã thÓ truy  
cËp ®Õn d÷ liÖu ë xa nÕu cÇn thiÕt. T¹i c¸c vÞ trÝ côc bé, thiÕt bÞ phÇn cøng cã  
thÓ ®-îc chän sao cho phï hîp víi c«ng viÖc xö lý d÷ liÖu côc bé t¹i ®iÓm ®ã.  
5. Tr¶ lêi truy vÊn nhanh.  
Dùa trªn c¸ch thøc d÷ liÖu ®-îc ph©n t¸n, hÇu hÕt c¸c yªu cÇu truy vÊn d÷  
liÖu tõ ng-êi dïng t¹i bÊt kú vÞ trÝ côc bé nµo ®Òu ®-îc tho¶ m·n bëi d÷ liÖu  
ngay t¹i thêi ®iÓm ®ã. §iÒu nµy lµm t¨ng ®¸ng kÓ tiÕn tr×nh xö lý c¸c yªu cÇu  
truy vÊn d÷ liÖu cña ng-êi dïng. HÖ thèng CSDL ph©n t¸n cßn cho phÐp c¸c  
b¶ng truy vÊn phøc t¹p cã thÓ chia thµnh nhiÒu b¶ng nhá ®Ó cã thÓ thùc hiÖn  
tiÕn tr×nh xö lý song song cïng lóc trªn nhiÒu vÞ trÝ côc bé kh¸c nhau. Kü  
thuËt nµy còng n©ng cao tèc ®é xö lý d÷ liÖu trªn hÖ thèng.  
Trang 11  
       
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong CSDL ph©n t¸n  
6. §é tin cËy vµ kh¶ n¨ng sö dông ®-îc n©ng cao.  
Khi hÖ thèng CSDL tËp trung bÞ háng, toµn bé CSDL trë nªn v« dông víi  
tÊt c¶ ng-êi sö dông. Cßn ®èi víi hÖ thèng CSDL ph©n t¸n, nÕu cã mét thµnh  
phÇn nµo ®ã cña hÖ thèng bÞ háng, hÖ thèng vÉn cã thÓ duy tr× ho¹t ®éng tuy  
nhiªn còng kh«ng thÓ hiÖu qu¶ nh- khi nã cßn hoµn h¶o. Dï sao, viÖc thu  
®-îc môc ®Ých nµy kh«ng ph¶i kh«ng r¾c rèi vµ ®ßi hái sö dông c¸c kü thuËt  
vÉn ch-a ®-îc hiÓu biÕt hoµn chØnh. Kh¶ n¨ng xö lý tù trÞ cña c¸c vÞ trÝ kh¸c  
nhau tù nã kh«ng ®¶m b¶o mét tÝnh tin cËy toµn bé cao cña hÖ thèng, nh-ng  
nã ®¶m b¶o mét thuéc tÝnh graceful degration. Nãi mét c¸ch kh¸c, sù cè trong  
CSDL ph©n t¸n cã thÓ th-êng xuyªn h¬n mét CSDL tËp trung v× cã sè l-îng  
thµnh phÇn lín h¬n, nh-ng hËu qu¶ cña sù cè ®-îc h¹n chÕ chØ tíi c¸c øng  
dông sö dông d÷ liÖu cña vÞ trÝ cã sù cè, ®æ vì hoµn toµn cña hÖ thèng lµ ®iÒu  
hiÕm x¶y ra.  
7. Gi¸ thµnh truyÒn th«ng thÊp h¬n.  
Víi CSDL ph©n t¸n, d÷ liÖu cã thÓ ®Æt gÇn n¬i nã ®-îc sö dông nhiÒu  
nhÊt. §Æc ®iÓm nµy ®· lµm gi¶m chi phÝ chuyÒn t¶i d÷ liÖu rÊt lín so víi hÖ  
CSDL tËp trung.  
IV. H¹n chÕ cña CSDL ph©n t¸n.  
HÖ thèng CSDL ph©n t¸n bªn c¹nh nh÷ng -u ®iÓm nh- trªn còng cã nh÷ng  
mÆt h¹n chÕ nh- sau:  
- Gi¸ thµnh vµ sù phøc t¹p cña phÇn mÒm: C¸c phÇn mÒm sö dông trong  
m«i tr-êng CSDL ph©n t¸n rÊt phøc t¹p, ®Æc biÖt lµ phÇn mÒm sö dông cho  
viÖc qu¶n trÞ m«i tr-êng CSDL ph©n t¸n.  
- Khã kh¨n trong tiÕn tr×nh kÕt nèi c¸c vÞ trÝ d÷ liÖu côc bé: C¸c vÞ trÝ côc  
bé ph¶i trao ®æi th«ng ®iÖp víi nhau vµ thùc hiÖn thªm c¸c tÝnh to¸n phøc t¹p  
®Ó ®¶m b¶o sù kÕt nèi ®óng ®¾n gi÷a c¸c vÞ trÝ ®ã.  
- Sù toµn vÑn d÷ liÖu: Mét s¶n phÈm mang nhiÒu tÝnh phøc t¹p sÏ lµm gia  
t¨ng kh¶ n¨ng x¸o trén trong viÖc b¶o ®¶m tÝnh toµn vÑn d÷ liÖu.  
- Tèc ®é truy cËp sÏ trë nªn rÊt chËm: NÕu d÷ liÖu kh«ng ®-îc ph©n t¸n  
theo ®óng yªu cÇu sö dông hoÆc c¸c b¶ng truy vÊn ®-îc thiÕt lËp kh«ng ®óng  
®¾n th× viÖc t×m kiÕm vµ xö lý d÷ liÖu sÏ rÊt chËm.  
Trang 12  
     
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong CSDL ph©n t¸n  
phÇn II  
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong  
hÖ C¬ së d÷ liÖu ph©n t¸n  
I. KiÕn tróc c¬ b¶n cña CSDL ph©n t¸n.  
Tuy kh«ng lµ kiÕn tróc t-êng minh cho tÊt c¶ c¸c CSDL ph©n t¸n, nh-ng  
kiÕn tróc d-íi ®©y thÓ hiÖn c¸ch thøc tæ chøc chung cña mét CSDL ph©n t¸n:  
S¬ ®å tæng thÓ  
S¬ ®å ®Þnh vÞ  
S¬ ®å ¸nh x¹ ®Þa ph-¬ng 1  
S¬ ®å ¸nh x¹ ®Þa ph-¬ng 2  
C¸c vÞ trÝ kh¸c  
:
:
...  
...  
:
:
DBMS cña vÞ trÝ 2  
DBMS cña vÞ trÝ 1  
CSDL ®Þa ph-¬ng  
CSDL ®Þa ph-¬ng  
t¹i vÞ trÝ 1  
t¹i vÞ trÝ 2  
H×nh 1.II: KiÕn tróc HÖ CSDL ph©n t¸n  
1. S¬ ®å tæng thÓ.  
§Þnh nghÜa tÊt c¶ d÷ liÖu sÏ ®-îc l-u tr÷ trong CSDL ph©n t¸n. Trong m«  
h×nh quan hÖ, s¬ ®å tæng thÓ bao gåm ®Þnh nghÜa cña tËp c¸c quan hÖ tæng thÓ.  
2. S¬ ®å ph©n ®o¹n.  
Mçi quan hÖ tæng thÓ cã thÓ chia thµnh mét vµi phÇn t-¬ng ®èi ®éc lËp víi  
nhau ®-îc gäi lµ fragments (®o¹n). Cã nhiÒu c¸ch kh¸c nhau ®Ó thùc hiÖn viÖc  
ph©n chia nµy: Ph©n ®o¹n ngang, ph©n ®o¹n däc, ph©n ®o¹n hçn hîp sÏ ®-îc  
tr×nh bµy trong c¸c phÇn sau.  
Trang 13  
           
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong CSDL ph©n t¸n  
3. S¬ ®å ®Þnh vÞ:  
Fragments (c¸c ®o¹n) lµ c¸c phÇn logic cña quan hÖ tæng thÓ ®-îc ®Þnh vÞ  
vËt lý t¹i mét hoÆc nhiÒu vÞ trÝ trªn m¹ng. S¬ ®å ®Þnh vÞ ®Þnh nghÜa ®o¹n ®Þnh  
vÞ t¹i tõng vÞ trÝ. L-u ý r»ng kiÓu ¸nh x¹ ®-îc ®Þnh nghÜa trong s¬ ®å ®Þnh vÞ  
quyÕt ®Þnh CSDL ph©n t¸n lµ d- thõa hay kh«ng.  
4. S¬ ®å ¸nh x¹ ®Þa ph-¬ng:  
Thùc hiÖn ¸nh x¹ c¸c ¶nh vËt lý vµ c¸c ®èi t-îng ®-îc l-u tr÷ t¹i mét tr¹m  
lªn c¸c CSDL ®Þa ph-¬ng.  
II. ThiÕt kÕ hÖ thèng CSDL ph©n t¸n  
ThiÕt kÕ mét hÖ thèng ph©n t¸n lµ viÖc s¾p ®Æt d÷ liÖu vµ ch-¬ng tr×nh tíi  
c¸c tr¹m lµm viÖc cña m¹ng m¸y tÝnh. Trong tr-êng hîp thiÕt kÕ DBMS  
(Distibute database managment system) cã hai vÊn ®Ò chÝnh lµ:  
- Sù ph©n bè d÷ liÖu cña DBMS.  
- Sù ph©n bè c¸c ch-¬ng tr×nh øng dông ch¹y trªn nã.  
PhÇn sau ®©y tr×nh bµy kh¸i qu¸t c¸ch thøc chung ®Ó thiÕt kÕ mét hÖ thèng  
CSDL ph©n t¸n.  
1. Khung lµm viÖc chung cho thiÕt kÕ hÖ CSDL ph©n t¸n.  
Tõ s¬ ®å kiÕn tróc cña HÖ CSDL ph©n t¸n, ng-êi ta ®-a ra s¬ ®å thiÕt kÕ  
chung cho HÖ CSDL ph©n t¸n nh- sau:  
ThiÕt kÕ l-îc ®å quan niÖm: M« t¶ toµn bé d÷ liÖu sÏ ®-îc dïng trong øng  
dông.  
ThiÕt kÕ CSDL vËt lÝ: Lµ qu¸ tr×nh thùc hiÖn ¸nh x¹ l-îc ®å quan niÖm vµo  
c¸c vïng chøa vµ x¸c ®Þnh c¸ch thøc truy nhËp thÝch hîp cho chóng.  
ThiÕt kÕ ph©n ®o¹n: Thùc hiÖn viÖc ph©n chia d÷ liÖu thµnh c¸c phÇn, kÌm  
theo c¸ch thøc truy nhËp thÝch hîp.  
ThiÕt kÕ sù ph©n phèi c¸c phÇn: C¸c ®o¹n d÷ liÖu ®-îc ®-a vµo c¸c vÞ trÝ  
l-u tr÷ thÝch hîp víi yªu cÇu ho¹t ®éng thùc tÕ cña hÖ thèng.  
VÝ dô: Ta kh«ng thÓ ®-a d÷ liÖu vÒ C¸n bé cho phßng qu¶n lý Sinh viªn vµ  
ng-îc l¹i.  
Trang 14  
       
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong CSDL ph©n t¸n  
ThiÕt kÕ c¸c l-îc ®å quan niÖm  
ThiÕt kÕ CSDL vËt lÝ  
ThiÕt kÕ ph©n ®o¹n  
ThiÕt kÕ sù ph©n phèi c¸c thµnh phÇn  
H×nh 2.II: S¬ ®å thiÕt kÕ chung cho CSDL ph©n t¸n  
2. C¸c ph-¬ng ph¸p thiÕt kÕ hÖ CSDL ph©n t¸n.  
Theo khung lµm viÖc chung cho thiÕt kÕ hÖ CSDL ph©n t¸n, ®Õn nay cã hai  
ph-¬ng ph¸p thiÕt kÕ ®iÓn h×nh lµ: TOP-DOWN vµ BOTTOM-UP.  
A. Ph-¬ng ph¸p TOP-DOWN:  
TOP-DOWN: Lµ ph-¬ng ph¸p thiÕt kÕ tõ trªn xuèng vµ ®-îc chia ra lµm  
nhiÒu giai ®o¹n, mçi giai ®o¹n ®Òu cã nhiÖm vô riªng, giai ®o¹n nµy nèi tiÕp  
giai ®o¹n kia, ®Çu ra cña giai ®o¹n tr-íc ®-îc lµm ®Çu vµo cho giai ®o¹n kÕ  
tiÕp sau nã.  
S¬ ®å thiÕt kÕ CSDL ph©n t¸n theo m« h×nh TOP_DOWN (H×nh 3.II):  
C¸c ®Þnh nghÜa: §Þnh nghÜa m«i tr-êng hÖ thèng, d÷ liÖu vµ c¸c tiÕn tr×nh  
cho tÊt c¶ nh÷ng kh¶ n¨ng vÒ d÷ liÖu cña ng-êi sö dông.  
Tµi liÖu vÒ nh÷ng ®iÒu kiÖn cÇn thiÕt n»m trong hai tham sè: ThiÕt kÕ  
View vµ ThiÕt kÕ møc quan niÖm.  
ThiÕt kÕ View: Ho¹t ®éng ph©n phèi víi sù ®Þnh nghÜa nh÷ng c¸i chung  
cho ng-êi sö dông.  
ThiÕt kÕ møc quan niÖm: Lµ mét tiÕn tr×nh kiÓm tra vµ x¸c ®Þnh râ hai  
nhãm quan hÖ Ph©n tÝch thùc thÓ vµ Ph©n tÝch chøc n¨ng:  
a. Ph©n tÝch thùc thÓ: Liªn quan tíi sù x¸c ®Þnh c¸c lo¹i thùc thÓ, c¸c  
thuéc tÝnh vµ c¸c mèi quan hÖ gi÷a chóng.  
b. Ph©n tÝch chøc n¨ng: X¸c ®Þnh c¸c chøc n¨ng c¬ së.  
Trang 15  
 
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong CSDL ph©n t¸n  
L-îc ®å tæng thÓ møc quan niÖm, mÉu truy nhËp th«ng tin vµ External  
Schema Definition: TËp hîp kÕt qu¶ cña c¸c b-íc trªn, s¾p xÕp c¸c thùc thÓ  
trªn c¸c vÞ trÝ cña hÖ thèng ph©n t¸n vµ chuyÓn tíi b-íc tiÕp theo.  
C¸c  
®Þnh nghÜa  
System Requirements  
(Objectives)  
User Input  
ThiÕt kÕ  
view  
ThiÕt kÕ møc  
quan niÖm  
View Integration  
Truy nhËp  
th«ng tin  
External Schema  
Definitions  
L-îc ®å tæng thÓ  
møc quan niÖm  
ThiÕt kÕ  
ph©n t¸n  
User  
input  
L-îc ®å logic  
møc quan niÖm  
ThiÕt kÕ  
vËt lý  
L-îc ®å  
vËt lý  
Bé  
kiÓm tra  
Trao ®æi  
Trao ®æi  
H×nh 3.II: S¬ ®å thiÕt kÕ CSDL ph©n t¸n theo m« h×nh TOP-DOWN  
ThiÕt kÕ ph©n t¸n: ThiÕt kÕ ph©n t¸n bao gåm hai phÇn ph©n ®o¹n vµ ®Þnh  
vÞ CSDL.  
L-îc ®å møc quan niÖm: T¹o ra c¸c l-îc ®å CSDL møc quan niÖm.  
ThiÕt kÕ vËt lý: Thùc hiÖn ¸nh x¹ c¸c l-îc ®å CSDL møc quan niÖm ra c¸c  
®¬n vÞ l-u tr÷ vËt lÝ cã gi¸ trÞ t¹i c¸c vÞ trÝ t-¬ng øng.  
Bé kiÓm tra: KiÓm tra c¸c giai ®o¹n cña qu¸ tr×nh thiÕt kÕ CSDL. NÕu mét  
giai ®o¹n bÞ sai sÏ tiÕn hµnh thiÕt kÕ l¹i.  
Trang 16  
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong CSDL ph©n t¸n  
Ph-¬ng ph¸p TOP-DOWN lµ cã hiÖu qu¶ khi mét hÖ thèng CSDL ®-îc  
thiÕt kÕ tõ ®Çu. Tuy nhiªn trong thùc tÕ cã mét sè hÖ CSDL ®· tån t¹i th×  
nhiÖm vô cña ng-êi thiÕt kÕ lµ liªn kÕt chóng l¹i thµnh mét thÓ thèng nh©t  
trong CSDL míi, khi ®ã ng-êi thiÕt kÕ th-êng sö dông ph-¬ng ph¸p  
BOTTOM_UP.  
B. Ph-¬ng ph¸p BOTTOM-UP.  
BOTTOM-UP: Lµ ph-¬ng ph¸p ng-îc l¹i víi ph-¬ng ph¸p TOP_DOWN.  
Trong thiÕt kÕ CSDL ph©n t¸n BOTTOM-UP sÏ b¾t ®Çu thiÕt kÕ nh÷ng l-îc  
®å ë møc quan niÖm sao cho chóng ®éc lËp víi nhau. Sau ®ã chóng ®-îc kÕt  
hîp l¹i trong mét s¬ ®å tæng thÓ ( Global Conceptual schema ).  
3. ThiÕt kÕ CSDL ph©n ®o¹n.  
ThiÕt kÕ ph©n ®o¹n lµ mét trong nh÷ng ®Æc tr-ng c¬ b¶n trong thiÕt kÕ  
CSDL ph©n t¸n. Môc ®Ých cña thiÕt kÕ ph©n ®o¹n lµ ph©n chia CSDL tæng thÓ  
thµnh c¸c phÇn kh«ng giao nhau, mçi phÇn ®ã ®-îc gäi lµ mét ®o¹n.  
a. C¸c ®iÒu kiÖn cho thiÕt kÕ ph©n ®o¹n.  
Ph-¬ng ph¸p thiÕt kÕ ph©n ®o¹n ®óng ®¾n ph¶i tho¶ m·n ba ®iÒu kiÖn rµng  
buéc sau:  
- TÝnh ®Çy ®ñ: Toµn bé d÷ liÖu thuéc quan hÖ tæng thÓ ph¶i thuéc c¸c ®o¹n  
quan hÖ vµ ng-îc l¹i.  
- TÝnh th¸o rêi ®-îc: C¸c ®o¹n ph¶i tèi thiÓu ho¸ sù giao nhau.  
- X©y dùng l¹i: CSDL cña quan hÖ tæng thÓ cã thÓ x©y dùng l¹i tõ c¸c  
®o¹n.  
b. C¸c ph-¬ng ph¸p ph©n ®o¹n.  
Cã hai ph-¬ng ph¸p chÝnh lµ: Ph©n ®o¹n ngang vµ ph©n ®o¹n däc. Ph©n  
®o¹n hçn hîp lµ ph-¬ng ph¸p kÕt hîp cña hai ph-¬ng ph¸p trªn.  
+ Ph©n ®o¹n ngang:  
Ph©n ®o¹n ngang c¬ së: Ph©n ®o¹n ngang c¬ së tËp trung ë c¸c hµng cña  
b¶ng. Quan hÖ tæng thÓ sÏ ®-îc chia thµnh c¸c quan hÖ con cã cïng tËp thuéc  
tÝnh nh-ng sè l-îng c¸c hµng lµ nhá h¬n.  
Chó ý lµ mçi hµng cña quan hÖ thuéc mét vµ chØ mét ®o¹n.  
Trang 17  
 
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong CSDL ph©n t¸n  
VÝ dô: Cho quan hÖ KHACH_HANG cã cÊu tróc nh- sau:  
KHACH_HANG:  
MAKH TENKH  
DIACHI  
CHINHANH  
SaiGon  
J1  
J2  
J3  
J4  
Jonh  
Mary  
Bill  
21 Ly Nam De  
16 Tran Phu  
ChoLon  
SaiGon  
106 Ton Duc Thang  
12 Ba Trieu  
Clark  
ChoLon  
Thùc hiÖn ph©n ®o¹n ngang c¬ së thµnh hai quan hÖ KHACH_HANG1 vµ  
KHACH_HANG2:  
KHACH_HANG1:  
MAKH TENKH  
DIACHI  
CHINHANH  
SaiGon  
J1  
J3  
Jonh  
Bill  
21 Ly Nam De  
106 Ton Duc Thang  
SaiGon  
KHACH_HANG2:  
MAKH TENKH  
DIACHI  
16 Tran Phu  
12 Ba Trieu  
CHINHANH  
ChoLon  
J2  
J4  
Mary  
Clark  
ChoLon  
Nh- vËy thùc chÊt cña qu¸ tr×nh ph©n ®o¹n ngang lµ thùc hiÖn c©u lÖnh  
SELECT víi c¸c ®iÒu kiÖn cô thÓ. Trong vÝ dô trªn cã hai c©u lÖnh SELECT  
®-îc thùc hiÖn lµ:  
KHACH_HANG1:  
Create table KHACH_HANG1 as  
Select MAKH, TENKH, DIACHI, CHINHANH from KHACH_HANG  
where CHINHANH = 'SAIGON";  
KHACH_HANG2:  
Create table KHACH_HANG2 as  
Select MAKH, TENKH, DIACHI, CHINHANH from KHACH_HANG  
where CHINHANH = 'CHOLON";  
Trang 18  
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong CSDL ph©n t¸n  
Ph©n ®o¹n ngang suy diÔn: B¾t nguån tõ kÕt qu¶ cña qu¸ tr×nh ph©n  
®o¹n ngang c¬ së, ph©n ®o¹n ngang suy diÔn ®-îc sö dông ®Ó kÕt nèi c¸c  
®o¹n, t¹o ra CSDL thÝch hîp cho c¸c øng dông. Qu¸ tr×nh kÕt nèi yªu cÇu ph¶i  
cã thuéc tÝnh kÕt nèi.  
VÝ dô:  
Cho quan hÖ DIENTHOAI cã cÊu tróc nh- sau:  
DIENTHOAI:  
MAKH  
DIENTHOAI  
8.243.654  
9.564.734  
8.777.253  
8.372.564  
J1  
J2  
J3  
J4  
Thùc hiÖn ph©n ®o¹n ngang suy diÔn gi÷a c¸c quan hÖ: KHACH_HANG1,  
KHACH_HANG2 vµ DIENTHOAI víi tr-êng liªn kÕt lµ MAKH kÕt qu¶ cho  
ta hai quan hÖ sau:  
KH-DT1:  
MAKH TENKH  
DIACHI  
CHINHANH DIENTHOAI  
J1  
J3  
Jonh  
Bill  
21 Ly Nam De  
SaiGon  
SaiGon  
8.243.654  
8.777.253  
106 Ton Duc Thang  
KH-DT2:  
MAKH TENKH  
DIACHI  
16 Tran Phu  
12 Ba Trieu  
CHINHANH DIENTHOAI  
J2  
J4  
Mary  
Clark  
ChoLon  
ChoLon  
9.564.734  
8.372.564  
Nh- vËy thùc chÊt cña qu¸ tr×nh ph©n ®o¹n ngang suy diÔn lµ thùc hiÖn  
phÐp nöa kÕt nèi tõ kÕt qu¶ cña qu¸ tr×nh ph©n ®o¹n ngang c¬ së cïng quan hÖ  
mµ ta cÇn kÕt nèi. Trong vÝ dô trªn quan hÖ KH_DT1 vµ KH_DT2 lµ kÕt qu¶  
cña hai phÐp thùc hiÖn sau:  
KH-DT1:  
Create table KH-DT1 as  
Trang 19  
C¸c c«ng nghÖ sö dông trong CSDL ph©n t¸n  
select KHACH-HANG1.MAKH, TENKH, DIACHI, CHINHANH,  
DIENTHOAI from KHACH_HANG1,DIENTHOAI  
where KHACH_HANG1.MAKH = DIENTHOAI.MAKH;  
KH-DT2:  
Create table KH-DT2 as  
select KHACH-HANG2.MAKH, TENKH, DIACHI, CHINHANH,  
DIENTHOAI from KHACH_HANG2,DIENTHOAI  
where KHACH_HANG2.MAKH = DIENTHOAI.MAKH;  
+ Ph©n ®o¹n däc: Ph©n ®o¹n tËp chung ë c¸c thuéc tÝnh, trong c¸c thuéc  
tÝnh cña quan hÖ chän ra thuéc tÝnh kÕt nèi. KÕt qu¶ thu ®-îc lµ mét tËp c¸c  
quan hÖ con, chóng cã thÓ kÕt nèi l¹i t¹o thµnh quan hÖ tæng thÓ.  
VÝ dô: Thùc hiÖn ph©n ®o¹n däc víi thuéc tÝnh liªn kÕt lµ MAKH tõ quan  
hÖ KH-DT2, ta thu ®-îc hai quan hÖ QH1 vµ QH2 nh- sau:  
QH1:  
MAKH  
J2  
TENKH  
Mary  
DIACHI  
16 Tran Phu  
12 Ba Trieu  
J4  
Clark  
QH2:  
MAKH  
J2  
CHINHANH  
ChoLon  
DIENTHOAI  
9.564.734  
J4  
ChoLon  
8.372.564  
Qu¸ tr×nh ph©n ®o¹n däc thùc chÊt lµ thùc hiÖn phÐp chiÕu (Project) c¸c  
thuéc tÝnh cña quan hÖ tæng thÓ thµnh c¸c quan hÖ con. Trong vÝ dô trªn cã hai  
c©u lÖnh ®-îc thùc hiÖn lµ:  
QH1: Create table QH1  
as select MAKH, TENKH, DIACHI from KH-DT2;  
QH2: Create table QH2  
as select MAKH, CHINHANH,DIENTHOAI from KH-DT2;  
Trang 20  
Tải về để xem bản đầy đủ
doc 88 trang baolam 21480 Free
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Bài giảng Các công nghệ sử dụng trong Cơ sở dữ liệu phân tán và ORACLE", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên

File đính kèm:

  • docbai_giang_cac_cong_nghe_su_dung_trong_co_so_du_lieu_phan_tan.doc