Giáo trình Hệ thống sản xuất tự động hóa với PLCs

29. INTERNET

<TODO - clean up internet materials> - làm sạch các tài liệu internet

Chủ đề:

 Internet: địa chỉ, các giao thức, các định dạng, v.v...

 Trường hợp thiết kế

Mục tiêu:

 Hiểu được các chủ đề Internet liên quan đến giám sát và điều khiển cửa hàng

29.1 GIỚI THIỆU

 Mạng Internet chỉ là một số lượng lớn các mạng nội bộ (LAN) và các mạng

diện rộng (WAN) được nối với nhau. Nếu máy tính của bạn là trên một mạng

LAN mà nó được kết nối tới Internet, bạn có thể vươn tới các máy tính trên

các mạng LAN khác.

 Thông tin mà các mạng này giao tiếp thông thường bao gồm:

email – thư điện tử - các tệp văn bản, các tệp nhị phân (được mã hóa MIME)

programs – các chương trình – nhị phân hay không được mã hóa

web pages – các trang web – Ngôn ngữ đánh dấu siêu văn bản

 Để truyền thông tin này ta hy vọng vào các thủ tục truy cập mà chúng cho

phép đồng ý về khi nào các máy tính nói chuyện hay lắng nghe, và cái chúng

nói.

email – thư điện tử - (SMTP) Simple Mail Transfer Protocol, POP3, IMAP

programs – các chương trình - (FTP) File Transfer Protocol

login sessions – các phiên đăng nhập - Telnet

web access – truy cập các trang web - (HTTP) Hyper Text Transfer Protocol

Thêm: Mở một cửa sổ dòng lệnh Dos và gõ ‘telnet river.it.gvsu.edu 25’, điều này

sẽ kết nối bạn tới máy tính sinh viên chính. Nhưng thay vì cửa chính bình thường,

bạn đang nói chuyện với một chương trình mà nó chuyển thư. Gõ dòng sau để gửi

một thông điệp thư điện tử.

ehlo northpole.com

mail from: santa

rcpt to: jackh

data

Subject: Bogus mail

this is mail that is not really from santa

29.1.1 Các địa chỉ máy tính

 Các máy tính thường được cho các tên, bởi vì các tên là dễ nhớ.

 Thực sự là các máy tính được cho các số

Machine Name - Tên máy:

Alternate Name –Tên thay thế :

IP Number – Số IP:

claymore.engineer.gvsu.edu

www.eod.gvsu.edu

148.61.104.215

 Khi ta hỏi một máy bằng tên, máy tính của bạn phải tìm số này. Nó làm việc

này bằng cách sử dụng một DNS (Domain Name Server). Trong trường học ta

có hai ‘148.61.1.10’ và ‘148.61.1.15’.

BÀI TẬP: Trong Netscape đi đến vị trí trên bằng cách sử dụng tên, và dùng số IP

(148.61.104.215).

 Số này có bốn phần. Hai chữ số đầu tiên ‘148.61’ chỉ ra cho tất cả mạng

internet rằng máy tính này tại ‘gvsu.edu’, hay trong trường học ở đây (ta thực

sự trả tiền một phí hàng năm khoảng $50 để đăng ký điều này một cách quốc

tế). Số thứ ba chỉ ra rằng mạng LAN gì mà máy tính này được có trong (Cơ bản

là mỗi bộ chia có số của chúng). Cuối cùng số cuối cùng là xác định cho máy

tính.

BÀI TẬP: Chạy chương trình ‘winipcfg’. Bạn sẽ thấy các số hiện lên, bao gồm một

số IP, và cổng giao tiếp. Số IP này đã được gán một cách tạm thời tới máy tính của

bạn. Số cổng giao tiếp này là địa chỉ của bộ định tuyến. Bộ định tuyến này là một máy

tính nhỏ mà nó điều khiển qua lại giữa các máy tính địa phương (nó thường được

thấy trong một buồng/buồng nhỏ được khóa).

 Mặt nạ mạng, tên các máy chủ, cổng giao tiếp

29.1.1.1 - IPV6

29.1.2 Đường điện thoại

 Mạng quay số xứng đáng là một ví dụ tốt. Nó là một mở rộng của internet mà

bạn có thể đạt đến bằng dây điện thoại.

 Kết nối dựa trên dây điện thoại là chậm hơn (khoảng 5MB/giờ là tối đa)

 Có một vài loại chính

SLIP – thông thường nhất

PPP - thông thường

ISDN – một kết nối nhanh hơn đắt hơn, hướng tới các kết nối vĩnh viễn

 Bạn cần một modem trong máy tính của bạn, và bạn phải quay số tới máy tính

khác mà nó có một modem và nó được kết nối tới internet. Modem chậm hơn

trong hai mô đem này xác định tốc độ của kết nối. Các tốc độ điển hình của

modem là:

- 52,4 kbps – rất nhanh

- 28,8/33,3 kbps – tốc độ trung bình, không đắt

- 14,4 kbps – hơi chậm một chút cho truy cập internet

- 2,4; 9,6 kpbs - ouch

- 300 bps - just shoot me (giết tôi rồi)

29.1.3 Các giao thức truyền thư

 Các phương pháp thư điện tử phổ thông bao gồm:

SMTP (Simple Mail Transfer Protocol) – cho gửi thư

POP3 – cho nhận thư

IMAP - cho nhận thư

BÀI TẬP: Trong Netscape đi đến lựa chọn ‘edit-preferences’. Chọn tùy chọn

‘mail and groups’. Nhớ rằng có một lựa chọn cho kiểu dịch vụ thư bên dưới ‘Mail

Server’. Nó phải được thiết đặt cho ‘POP3’ và tham chiếu tới ‘mailhost.gvsu.edu’.

Đây là nơi một trong các máy chủ thư trường học tồn tại. Thiết đặt nó cho tài khoản

sông (river account ???) của bạn, và kiểm tra để thấy nếu bạn có bất kỳ thư nào.

 Nhớ rằng hệ thư trường học ‘ccmail’ không phải là chuẩn. Nó sẽ giao tiếp với

các chương trình thư khác bằng cách dùng các dịch vụ chuẩn, nhưng bên

trong phần mềm đặc biệt phải được dùng. Ccmail sẽ sớm được có sẵn bằng

cách sử dụng chuẩn POP3, để bạn sẽ có thể xem ccmail của bạn bằng cách sử

dụng Netscape, nhưng một vài đặc tính của ccmail sẽ không tồn tại.

 Liệt kê các máy chủ cho phép bạn gửi thư tới một địa chỉ đơn lẻ, và nó sẽ phân

phối nó cho nhiều người dùng (IT có thể thiết đặt điều này lên cho bạn).

29.1.4 Giao thức truyền tệp FTP

 Đây là một phương pháp nhận hay gửi tệp tới các máy tính từ xa.

Thêm: Trong Netscape hỏi cho vị trí ‘ftp://sunsite.unc.edu’. Điều này sẽ kết nối

bạn qua ftp cùng một cách với các cửa sổ và phần mềm dos.

29.1.5 Giao thức truyền siêu văn bản HTTP

 Đây là giao thức dùng cho nói chuyện với một máy chủ web

29.1.6 Novell

 Cho phép ta chia sẻ các tệp được lưu trên một máy chủ

29.1.7 Bảo mật

 Các vấn đề bảo mật thường phát sinh từ các giao thức. Ví dụ là thông thường

cho một hacker lấy quyền truy cập qua hệ thư này.

 Người quản trị mạng có trách nhiêm cho bảo mật, và nếu bạn đang dùng máy

chủ trong trường học, các vấn đề an ninh sẽ thường được giới hạn tới một

người dùng đơn lẻ.

 Cẩn thận với các mật khẩu, đây là cái của bạn để chống lại hack. Các luật

chung bao gồm:

1. Không để lại cửa sổ đã đăng nhập của bạn khi ai đó có truy cập máy tính

của bạn.

2. Không cho ai mật khẩu của bạn (kể cả là quản trị hệ thống).

3. Dùng một mật khẩu mà nó không:

- có trong từ điển

- một vài sự khác nhau của tên của bạn

- tất cả là chữ thường

- được thấy trên TV

- star trek (ngôi sao điện ảnh???) , kinh thánh

- các tên vật nuôi/con cái/vợ chồng/bí danh

- các từ chửi thề

- các cụm từ thông dụng

- các ngày sinh nhật

- v.v...

4. Theo dõi các hành động không bình thường trong tài khoản máy tính của

bạn.

5. Không sợ hãi nhờ công nghệ thông tin và hỏi các câu hỏi.

6. Đừng chạy phần mềm mà nó đến từ các nguồn nghi ngờ hay không rõ

ràng.

7. Không ghi mật khẩu của bạn hay đưa nó cho ai khác.

29.1.7.1 – Tường lửa

29.1.7.2 - Giả địa chỉ IP

29.1.8 Ngôn ngữ HTML

 Đây là một định dạng mà nó không thấy bởi người dùng trên web. Nó cho

phép các tài liệu được định dạng để đặt vừa trong màn hình địa phương.

Thêm: Trong khi nhìn vào trang nhà trong Netscape chọn ‘View - Page Source’.

Bạn sẽ thấy một cửa sổ mà nó bao gồm tệp HTML thực sự - Tệp này được diễn dịch

bởi Netscape để làm cho trang bạn đã thấy trước. Nhìn qua tệp này để thấy nếu bạn

có thể thấy bất cứ chữ nào mà nó trên trang nguyên thủy này.

 Các trình soạn thảo có sẵn mà nó cho phép các người dùng cập nhật các tài

liệu HTML cùng một cách chúng sử dụng các bộ xử lý từ.

 Nhớ rằng trang web này chỉ ở một máy tính khác. Bạn có các thư mục và các

tệp nữa. Để tạo một trang web mà nó có nhiều tệp ta cần tạo ra các tên các

tệp khác hay các tên thư mục khác.

 Nhớ rằng một vài máy chủ web không phân biệt chữ hoa/chữ thường và cắt

mở rộng ‘html’ thành ‘htm’. Các máy tính dựa trên Microsoft là hiển nhiên cho

điều này, và đây sẽ là nguồn gốc thông dụng nhất của rắc rối.

29.1.9 Liên kết URL

 Trong các tài liệu HTML ta cần tham chiếu tới các nguồn. Để làm điều này ta

dùng một nhãn để nhận ra loại của nguồn, theo sau bởi một vị trí.

 Universal Resource Locators (URLs)

- http:WEB_SITE_NAME

- ftp:FTP_SITE_NAME

- mailto:USER@MAIL_SERVER

- news:NEWSGROUP_NAME

BÀI TẬP: Trong Netscape gõ vào ‘mailto:[email protected]’.Sau khi

bạn đã làm xong hãy thử ‘news:gvsu’.

29.1.10 Mã hóa

 Cho phép một vài độ riêng tư nhưng điều này không được đảm bảo.

 Cơ bản là, nếu bạn có vài thứ mà bạn không muốn được xem, đừng để nó trên

máy tính này.

29.1.11 Nén

 Ta có thể làm một tệp nhỏ hơn bằng cách nén nó (trừ khi nó đã được nén, thì

nó có thể lớn hơn).

 Nén tệp có thể làm các tệp khó dùng hơn trong các tài liệu web, nhưng cỡ nhỏ

hơn làm chúng tải về nhanh hơn. Một luật nhỏ là khi tệp này là cỡ MB, nén sẽ

có một tác động lớn.

 Nhiều định dạng tệp có nén bên trong, bao gồm:

images - ảnh - JPG, GIF

video – phim - MPEG, AVI

programs – các chương trình – các chương trình cài đặt thường được nén

 Các định dạng nén điển hình bao gồm:

zip - zip, nén phạm vi trung bình

gz - g-zip – nén tốt

Z - nén trên unix

Stuffit – một định dạng nén Mac

 Một vài tệp, như là text, sẽ trở thành 1/10 của cỡ ban đầu của chúng.

29.1.12 Khách chủ

 Một vài máy tính được thiết đặt để phục vụ các máy khác như các trung tâm

của hành động, phần nào giống như thư viện trường học. Các máy tính khác

được thiết đặt như là các người dùng, như các giá sách trong một văn phòng

kín. Máy phục vụ là mở cho tất cả, trong khi giá sách dành riêng có các truy

cập rất giới hạn.

 Một máy tính phục vụ sẽ trả lời các thỉnh cầu từ các máy tính khác. Các thỉnh

cầu này có thể là:

- lấy/đặt các tệp với FTP

- để gửi thư

- để cung cấp các trang web

 Một khách không trả lời các thỉnh cầu

 Cả khách và chủ có thể sinh ra các thỉnh cầu

BÀI TẬP: Dùng Netscape cố gắng truy cập số IP của máy tính bên cạnh bạn. Bạn

sẽ nhận được một thông điệp mà nó nói kết nối đã bị từ chối. Điều này có bởi vì máy

đó là một khách. Bạn đã đang sử dụng các máy phục vụ để lấy các trang web.

 Bất cứ máy tính nào được kết nối với mạng khách chủ phải có khả năng sinh ra

các thỉnh cầu. Bạn có thể thấy điều này khi các máy chủ có nhiều khả năng

hơn các máy khách.

 Các máy tính Microsoft và Apple có những khả năng máy chủ bị hạn chế ,

trong khi unix và các loại máy tính khác nói chung là có nhiều hơn.

Windows 3.1 - Không có hỗ trợ khách hay chủ nào mà không dùng đến các

phần mềm đặc biệt.

Windows 95 - Không có hỗ trợ chủ nào mà không dùng đến các phần mềm

đặc biệt.

Windows NT – Hỗ trợ máy chủ giới hạn với các phiên bản đặc biệt.

MacOS – Hỗ trợ một vài máy chủ với phần mềm đặc biệt.

Unix – Cả mô hình khách và chủ được thiết kế bên trong.

 Nói chung bạn tốt nhất được khuyên dùng các máy tính trường học chính.

Nhưng trong một vài trường hợp các cố gắng đặc biệt để thiết đặt và duy trì

máy tính chủ của bạn có thể cũng là hữu ích.

 Để thiết đặt máy chủ của bạn bạn có thể:

1. Mua một máy tính và thẻ mạng. Một máy cỡ Pentium sẽ thực sự cung

cấp hơn nhiều đủ điện (power) cho một trang web nhỏ.

2. Mua phiên bản máy chủ Windows NT.

3. Chọn một tên cho máy tính của bạn mà nó dễ nhớ. Một ví dụ là ‘art-site’.

4. Liên lạc các cá nhân công nghệ thông tin trường, và thỉnh cầu một địa chỉ

IP. Cũng hỏi số cổng giao tiếp, mặt nạ mạng, và các số của tên máy chủ.

Họ sẽ thêm máy của bạn tới máy DNS trường để các cái khác có thể thấy

nó bằng tên (số này sẽ luôn làm việc nếu được lựa chọn một cách hợp

lệ).

5. Kết nối máy tính của bạn tới mạng, sau đó bật nó.

6. Cài Windows NT, và cung cấp thông tin mạng khi được hỏi. Chỉ ra rằng

dịch vụ trang web này sẽ được cho phép.

7. Sửa các trang web như được yêu cầu.

29.1.13 Java

 Đây là ngôn ngữ lập trình mà nó được hỗ trợ trên hầu hết các máy tính dựa

trên Internet.

 Các chương trình này sẽ chạy trên bất cứ máy tính nào – không có sự cần thiết

nào cho một phiên bản Mac, PC và Unix .

 Hầu hết người dùng không cần lập trình trong Java, nhưng các kết quả có thể

được dùng trong các trang web của bạn.

BÀI TẬP: Đi tới ‘www.javasoft.com’ và nhìn vào một vài chương trình java mẫu.

29.1.14 Javascript

 Các chương trình đơn giản có thể được viết như một phần của một tệp html

mà nó sẽ thêm các khả năng cho trang HTML này.

29.1.15 CGI

 CGI (Common Gateway Interface) là một kỹ thuật rất phổ thông cho phép

trang html trên máy khách chạy các chương trình trên máy chủ.

 Các ví dụ điển hình của chúng bao gồm:

- các bộ đếm

- các khuôn phản hồi (feedback forms)

- các thỉnh cầu thông tin

29.1.16 ActiveX

 Đây là một phương pháp lập trình được đề xuất của Microsoft để giảm sự

thành công của Java – Nó đã là một phần của lời thỉnh cầu chống độc quyền

chống lại Microsoft bởi Bộ Tư pháp.

 Nó chỉ làm việc trên các máy tính IBM PC chạy trình duyệt ‘Internet Explorer’

từ Microsoft.

 Một lợi thế chính của ActiveX là nó cho phép các người dùng làm các chương

trình thuận lợi được viết cho các máy tính Windows.

 Ghi chú: Trừ khi không có lựa chọn nào tránh dùng kỹ thuật này. Nếu các khả

năng tương tự là cần đến, dùng Java thay cho nó.

29.1.17 Đồ họa

 Hai định dạng tốt là:

GIF – thích hợp tốt cho các ảnh màu có giới hạn – không mất đi trong nén.

Dùng chúng cho các ảnh đường thẳng, các bản vẽ kỹ thuật, v.v...

JPG – thích hợp tốt cho các ảnh chụp - ảnh có thể được nén cao với biến

dạng tối thiểu. Dùng chúng cho các ảnh chụp.

 Các máy ảnh kỹ thuật số sẽ chấp nhận bắt ảnh và lưu – các ảnh trong định

dạng JPG là tốt nhất.

 Các máy quét sẽ bắt các ảnh, nhưng đây là một thay thế tồi khi các cỡ ảnh này

là lớn hơn và chất lượng ảnh là nghèo hơn.

- Các ảnh chụp có xu hướng trở nên sạn khi được quét

- Các bức vẽ đường (thẳng) trở nên mờ

 Chụp ảnh màn hình cũng có thể được, nhưng làm thế với một phân giải màu

thấp trên màn này (chế độ 256 màu).

29.2 CÁC TRƯỜNG HỢP THIẾT KẾ

29.2.1 Hệ giám sát từ xa

Bài toán: Một hệ được thiết kế cho phép các kỹ sư và quản lý giám sát tình trạng sàn

bán hàng trong thời gian thực. Một hệ mạng và kiến trúc phải được thiết kế cho phép

hệ thống này làm việc hiệu quả mà không tạo ra các nguy cơ cho các vi phạm bảo

mật.

Giải pháp:

29.3 TÓM TẮT

 Internet có thể được dùng để giám sát và điều khiển các hoạt động sàn bán

hàng.

29.4 BÀI TẬP THỰC HÀNH

29.5 GIẢI PHÁP CHO BÀI TẬP THỰC HÀNH

29.6 GIAO BÀI TẬP

1.

Giáo trình Hệ thống sản xuất tự động hóa với PLCs - Phần 29: Internet