Giáo trình Tin học căn bản 2

Giao trçnh Tin hoc càn ban  
PHÁN I  
BAI 1. KHAI QUAT VÃ MAY TÊNH ÂIÃN TÆ  
I. Phán cæng:  
1. Âån vë xæ ly trung tám: (Central Processing Unit - CPU):  
- CPU âæåc vê nhæ bä nao cua may tênh. CPU co hai chæc nàng chênh:  
+ Âiãu khiãn.  
+ Tênh toan.  
* Bä âiãu khiãn nháp xuát: Nhàm giai ma lãnh va tao ra cac tên hiãu âiãu khiãn cac bä  
phán cua may tênh. Âiãu phäi cac hoat âäng cua cac thiãt bë nháp xuát, nhán dæ kiãn  
va xæ ly dæ kiãn, hiãn thë thäng tin va læu træ thäng tin.  
* Bä sä hoc va Logic: Thæc hiãn cac phep toan sä hoc va logic cua bä âiãu khiãn  
chuyãn sang.  
2. Bä nhå:  
a. Bä nhå ROM (Read Only Memory):  
La bä nhå do cac hang san xuát tao ra, ta chè sæ dung ma khäng thã thãm hay xoa,  
ROM con goi la bä nhå chãt. ROM co tac dung dung âã khåi âäng may, kiãm tra cáu  
hçnh may, tao sæ giao tiãp ban âáu giæa phán cæng va mãm cua hã thäng (Hã âiãu  
hanh).  
b. Bä nhå RAM (Random Access Memory):  
Thäng tin trãn RAM âæåc hçnh thanh trong qua trçnh truy cáp cua ngæåi dung âäi  
våi may tênh, tæc la chæa dæ liãu âang lam viãc. Khi tàt may, RAM khac ROM la  
thäng tin trãn no se mát âi tát ca. Co thã ghi, âoc hay xoa trãn RAM trong qua trçnh  
lam viãc.  
3. Cac thiãt bë ngoai vi :  
a. Thiãt bë nháp:  
+ Ban phêm (Key Board).  
+ May quet (Scaner).  
+ Chuät (Mouse).  
b. Thiãt bë xuát:  
+ Man hçnh (Monitor).  
+ May in (Printer).  
c. Thiãt bë læu træ : Thiãt bë læu træ thäng dung hiãn nay la âéa tæ, âéa tæ âæåc lam tæ  
chát deo (âéa mãm), hay kim loai (âéa cæng) ma trãn âo co phu mät låp vát liãu co kha  
nàng nhiãm tæ. Âéa tæ chæa thäng tin trãn cac âæång tron âäng tám goi la Track, mät  
track âæåc chia thanh nhiãu Sector (cung).  
Trang1  
Giao trçnh Tin hoc càn ban  
+ Âéa cæng (HardDisk): La âéa âæåc làp cä âënh trong may tênh, âéa cæng  
thæång co dung læång lån hån rát nhiãu so våi âéa mãm, co rát nhiãu loai âéa cæng  
khac nhau våi cac dung læång læu træ khac nhau. Täc âä truy cáp âãn âéa cæng nhanh  
hån nhiãu lán so våi âéa mãm. Âéa cæng co tãn quy âënh la C, D, E...  
+ Âéa mãm (Diskette): âéa mãm thæång co låp vo boc hçnh vuäng bãn ngoai, co  
2 loai âéa mãm: loai âæång kênh 3,5 inches va loai âæåìng kênh 5,25 inches.  
Mät sä âéa mãm thæång sæ dung hiãn nay:  
Âæång kênh  
5 1/4 inches  
5 1/4 inches  
3 1/2 inches  
3 1/2 inches  
Bytes / Sector Sector / Track  
Track  
Head  
Dung læång  
360 KB  
512  
512  
512  
512  
9
15  
9
40  
80  
80  
80  
2
2
2
2
1.2 MB  
720 KB  
18  
1.44 MB  
Váy dung læång âéa phu thuäc vao :  
- Sä Bytes trãn mäi Sector.  
- Sä Sector trãn mäi Track.  
- Sä Track trãn mäi màt âéa (Head).  
- Sä cac màt âéa âæåc sæ dung.  
II. Phán mãm:  
1. Ngän ngæ may:  
Ngän ngæ may dæa trãn hã âãm nhë phán (hã âãm chè co hai gia trë la 0 va 1). May  
chè co thã “hiãu” hai gia trë la On hay Off. Âai diãn cho hiãn tæång âiãn thã cao la On  
tæc co gia trë la 1 va Off âai diãn cho hiãn tæång âiãn thã tháp hay bàng 0 tæc co gia trë  
la 0.  
Dæa trãn nguyãn tàc âo, ma ta tao âæåc ngän ngæ may. Cac lãnh âiãu khiãn may chè  
chæa mät chuäi chè thë co gia trë la 0 hay 1.  
2. Ngän ngæ Assembler:  
Âáy la mät ngän ngæ cáp tháp, dung âã dëch chæång trçnh viãt bàng chæ viãt sang  
ngän ngæ may (ky hiãu ngän ngæ may bàng chæ viãt).  
3. Ngän ngæ bác cao:  
Ngän ngæ bác cao cung la nhæng ngän ngæ dung âã tao cac phán mãm cho may  
nhæng cac cáu lãnh gán våi ngän ngæ con ngæåi va dã dang sæ dung hån nhiãu so våi  
ngän ngæ cáp tháp. Vê du: Pascal, Foxpro, C, C++, .v.v.  
4. Cac chæång trçnh æng dung:  
- Cac trçnh xæ ly vàn ban: VRES, BKED, ... (Viãt Nam), WordPerfect, WordStart,  
Microsoft Word, .v.v.  
- Cac chæång trçnh xæ ly bang tênh: Lotus, Quattro, Excel, .v.v.  
- Cac chæång trçnh xæ ly âä hoa: AutoCAD, Corel Draw, 3D Studio, Xara3D .v.v.  
Trang2  
Giao trçnh Tin hoc càn ban  
- Chã ban âiãn tæ: Trçnh bay ban in, thæång dung tai cac nha in án. Vê du: Ventura,  
PageMaker,.v.v.  
============= ovo =============  
Trang3  
Giao trçnh Tin hoc càn ban  
BAI 2. NHÆNG KHAI NIÃM CÅ BAN  
&
HÃ ÂIÃU HANH MS - DOS  
I. Táp tin (File):  
1. Khai niãm:  
La táp håp nhæng thäng tin vã mät loai âäi tæång dung cho may tênh va âæåc læu træ  
trãn bä nhå thanh mät âån vë âäc láp. Co hai loai táp tin la táp tin dæ liãu va táp tin  
chæång trçnh.  
2. Tãn táp tin:  
Tãn táp tin gäm co hai phán, phán tãn chênh va må räng. Tãn táp tin khäng âæåc co  
khoang cach giæa cac ky tæ, ky tæ âáu khäng âæåc chæa ky tæ tràng.  
- Phán tãn (File Name): Bàt buäc phai co, tãn chênh täi âa co 8 ky tæ.  
- Phán må räng (Extension): Phán må räng co thã co hoàc khäng, dung âã âënh loai  
táp tin. Vê du: File vàn ban thæång co phán må räng la .DOC, .TXT, ...Phán må räng  
co täi âa 3 ky tæ va âæåc tach våi tãn chênh bàng dáu ‘ . ’. Vê du: GiayMoi.DOC. Ngoai  
ra, hã âiãu hanh co mät sä táp tin co phán må räng âã chè cac thiãt bë ngoai vi ma ta  
khäng âæåc âàt trung tãn la PRN, COM, LPT, CON, AUX, SYS,...  
II. Thæ muc (Directory):  
Âã tao sæ dã dang va thuán tiãn trong viãc quan ly va truy xuát nhanh âãn cac táp  
tin, MS - DOS cho phep tä chæc cac táp tin trãn âéa thanh tæng nhom, cach tä chæc nay  
goi la thæ muc.  
Mäi ä âéa trãn may tæång æng våi mät thæ muc va âæåc goi la thæ muc gäc. Trãn  
thæ muc gäc co thã chæa cac táp tin va cac thæ muc con (Subdirectory). Trong mäi thæ  
muc con âo lai co thã chæa cac táp tin va cac thæ muc con khac, cáu truc nhæ váy âæåc  
goi la cáy thæ muc.  
Thæ muc hiãn hanh (Working Directory), la thæ muc ma tai âo chung ta âang lam  
viãc, tæc la vë trê nháp nhay cua con tro.  
Thæ muc räng (Empty Directory) la thæ muc ma bãn trong no khäng co chæa táp tin  
hay thæ muc nao.  
@Vê du: hçnh thæc logic cua mät cáy thæ muc:  
C:\>  
GIAOTRINH  
TOAN  
HINH . DOC  
DAISO . DOC  
GIAITICH . DOC  
VANHOC . DOC  
...  
SUHOC . DOC  
...  
Trang4  
Giao trçnh Tin hoc càn ban  
III. Âæång dán:  
Âã truy cáp âãn mät thæ muc con hay táp tin, ta cán phai co cac thäng tin sau:  
Tãn ä âéa - tãn thæ muc - tãn táp tin âäi tæång  
Cac thäng tin trãn âæåc trçnh bay theo cac quy æåc nhát âënh va âæåc goi la âæång dán  
(Path).  
@Vê du: C:\ GIAOTRINH \ TOAN \ HINH .DOC  
Theo nhæ vê du trãn:  
- “C:\” la tãn ä âéa.  
- GIAOTRINH la thæ muc con cua ä âéa C.  
- TOAN la thæ muc con cua GIAOTRINH.  
- HINH .DOC la táp tin thuäc thæ muc TOAN.  
Váy âæång dán âãn táp tin HINH.DOC la C:\GIAOTRINH\TOAN\HINH .DOC  
IV. Cac ky tæ âai diãn:  
Ky tæ ‘ * ’: Âai diãn cho nhiãu ky tæ kã tæ vë trê no âæng.  
Ky tæ ‘ ? ’: Âai diãn cho mät ky tæ tai vë trê no âæng.  
@Vê du: Trong may co cac táp tin sau  
vanban1.txt  
baitap1.doc  
baitap2.doc  
1
2
3
Váy:  
Khi ta tçm theo âiãu kiãn “ *.txt “ thç may se liãt kã táp tin  
Khi ta tçm theo âiãu kiãn “ *.doc “ thç may se liãt kã táp tin  
Khi ta tçm theo âiãu kiãn “ b*.* “ thç may se liãt kã táp tin  
1
va  
va  
2
3
3
2
Khi ta tçm theo âiãu kiãn “ baitap?.doc “ thç may se liãt kã táp tin  
va  
3
2
V. Giåi thiãu Hã âiãu hanh:  
1. Khai niãm:  
La hã thäng cac phán mãm cå så âiãu khiãn moi hoat âäng cua may tênh va cac  
thiãt bë ngoai vi.  
Hiãn tai, co nhiãu hã âiãu hanh cho nhiãu hã may tênh khac nhau nhæ hã âiãu hanh  
mang Novell, Unix, Windows NT, âäi våi may tênh ca nhán (Personal Computer -  
PC) thç hã âiãu hanh thäng dung nhát la hã âiãu hanh cua hang Microsoft (MS - DOS,  
Windows) va hang IBM (PC DOS).  
Hã âiãu hanh thæång âæåc læu træ trãn âéa cæng hoàc âéa CD vç hã âiãu hanh thæång  
co dung læång lån. Tuy nhiãn, âã khåi âäng (Boot) may tênh ta cung co thã dung mät  
âéa mãm co chæa cac táp tin hã thäng âã khåi âäng.  
Cac táp tin hã thäng nay gäm :  
- MSDOS.SYS  
- IO.SYS  
- COMMAND.COM  
Trang5  
Giao trçnh Tin hoc càn ban  
2. Chæc nàng:  
Hã âiãu hanh thæång co cac chæc nàng cå ban sau:  
- Âiãu khiãn cac thiãt bë bao gäm ca viãc âæa may tênh vao hoat âäng tæc khåi âäng  
may.  
- Quan ly va phán phäi bä nhå.  
- Âiãu khiãn viãc thæc thi chæång trçnh.  
- Quan ly thäng tin va viãc xuát nháp thäng tin.  
3. Khåi âäng may tênh:  
a. Khai niãm:  
Khåi âäng may tæc la âæa may vao hoat âäng, kiãm tra cac thiãt bë (bä nhå trong,  
cac thiãt bë ngoai vi) va nap hã âiãu hanh vao bä nhå trong.  
b. Cac phæång phap khåi âäng may tênh:  
* Khåi âäng nguäi: Khåi âäng nguäi tæc la khåi âäng tæ trang thai may âang nghè.  
+ Khåi âäng tæ âéa cæng: tæc la trãn âéa cæng cua may âa co sàn hã âiãu hanh, ta  
må cäng tàc âiãn man hçnh va kã tiãp må cäng tàc Power may chênh (CPU).  
+ Khåi âäng tæ âéa mãm: Âã khåi âäng tæ âéa mãm, ta phai âæa âéa mãm co  
chæa chæång trçnh khåi âäng vao ä âéa mãm, cac thao tac kã tiãp tæång tæ nhæ khåi  
âäng tæ âéa cæng.  
* Khåi âäng nong: tæc la ta khåi âäng lai may khi may bë treo hay gàp läi.  
+ Khåi âäng tæ âéa cæng: Ta án tä håp phêm Ctrl - Alt - Del hoàc án nut Reset  
trãn may.  
+ Khåi âäng tæ âéa mãm: Âæa âéa mãm vao ä âéa mãm va án tä håp phêm Ctrl -  
Alt - Del hoàc án nut Reset trãn may.  
YChu y: Sau khi án nut Power may bàt âáu tçm cac táp tin hã thäng trãn âéa, nãu  
khäng tçm tháy may se thäng bao nhæ sau : “Non - System disk or disk error , Replace  
and strike any key when ready.”. Træång håp nay, nãu co âéa A trong ä âéa thç ban  
kiãm tra xem âéa A hong hoàc thiãu cac táp tin hã thäng nao. Nãu khäng co âéa A  
trong ä âéa, kiãm tra dáy näi ä âéa cæng va mainboard.  
IV. Cac âån vë tênh trong tin hoc:  
Âån vë Byte: Chæa mät ky tæ sä tæ 0 .. 9, hoàc mät ky tæ tæ A ..Z hoàc nhæng ky tæ  
âàc biãt nhæ: %, @, ?, !, $, ... thç goi la mät byte.  
@Vê du: “Chao cac ban !” = 14 bytes (ky tæ tràng cung la mät loai ky tæ).  
Ngoai byte, con co cac âån vë khac:  
- Kilo byte (KB):  
- Mega byte (MB):  
- Gigabyte (GB):  
1KB = 1024 Bytes.  
1MB = 1024 KB.  
1GB = 1024 MB.  
Trang6  
Giao trçnh Tin hoc càn ban  
============= ovo =============  
Trang 7  
Giao trçnh Tin hoc càn ban  
BAI 3. CAC LÃNH CUA HÃ ÂIÃU HANH MS - DOS  
I. Cac quy æåc chung:  
< > :  
[ ] :  
Dung cho phán bàt buäc khi go lãnh.  
Dung cho phán khäng bàt buäc khi go lãnh.  
< Enter > hoàc 8 Chè sæ án phêm Enter âã thi hanh lãnh.  
YCach go lãnh:  
- Giæa phán tãn lãnh va phán chon phai cach nhau êt nhát mät ky tæ tràng.  
- Lãnh bàt âáu tæ dáu nhàc cua DOS (âiãm nháp nhay trãn man hçnh).  
- Sau khi go xong lãnh án phêm Enter âã may thæc hiãn lãnh.  
- Khäng phán biãt chæ hoa hay thæång.  
- Trong cáu lãnh, co thã sæ dung ky tæ âai diãn la “ * ” hoàc “ ? “ cho phán tãn hay  
phán må räng. Ky tæ “ * “ âai diãn cho tæ khäng âãn 8 ky tæ, ky tæ “ ? “ âai diãn cho  
mät ky tæ.  
II. Lãnh näi tru va lãnh ngoai tru:  
Nhæng lãnh âæåc màc âënh chuyãn tæ âéa vao bä nhå goi lãnh näi tru, con lai la cac  
lãnh ngoai tru, lãnh ngoai tru la la cac lãnh khi cán thæc hiãn måi chuyãn vao bä nhå.  
1. Lãnh näi tru:  
a. Lãnh VER (Version): Dung âã xem phiãn ban cua hã âiãu hanh  
Cuï phap: VER < Enter >  
b. Lãnh CLS (Clear Screen): Dung âã xoa man hçnh va âæa dáu nhàc vã phêa trãn trai  
man hçnh.  
Cu phap: CLS < Enter >  
c. Lãnh DATE: Dung âã xem hoàc âäi ngay hã thäng.  
Cu phap: DATE < Enter >  
YChu y: Sau khi goi thæc hiãn lãnh nay, may se bao ngay hã thäng theo dang mm -  
dd - yy (thang - ngay - nàm). Nãu muän hiãu chènh lai, ta nháp lai å dang tæång tæ  
hoàc án Enter nãu chè muän xem ma khäng hiãu chènh.  
d. Lãnh TIME: Dung âã xem hoàc âäi giå hã thäng.  
Cu phap: TIME < Enter >  
YChu y: Sau khi goi thæc hiãn lãnh nay, may se bao giå hã thäng theo dang hh :  
mm : ss .ps (giå:phut:giáy:mili giáy). Nãu muän hiãu chènh lai, ta nháp lai å dang  
tæång tæ hoàc án Enter nãu chè muän xem ma khäng cán hiãu chènh.  
e. Lãnh PROMPT: Dung âã thay âäi dáu nhàc hã âiãu hanh.  
Cu phap: PROMPT [ $ Text ] [ $ Option ] < Enter >  
Trong âo:  
Trang8  
Giao trçnh Tin hoc càn ban  
- Text: Chè âënh ky hiãu hay chuäi ky tæ dung lam dáu nhàc måi thay cho dáu  
nhàc cu.  
- Option: Cac ky hiãu sau dáu nhàc, co thã kãt håp cac ky hiãu nay våi nhau, gäm:  
Q "  
T "  
=
$ "  
d "  
g "  
p "  
b "  
$
giå  
ngay  
V " Version  
L "  
N " Tãn ä âéa hiãn hanh  
@Vê du:  
>
<
Thæ muc ä âéa hiãn hanh  
dáu “ . “  
Lãnh Prompt $p$g " “ C:\> ”  
Lãnh Prompt $t$g " “ 8:45:20.55> “  
...  
f. Lãnh MD (Make Directory): Dung âã tao mät thæ muc måi.  
Cu phap: MD [ ä âéa ] [ Thæ muc ] < Tãn TM > < Enter >  
- [ ä âéa ]: Tãn ä âéa chæa thæ muc cán tao.  
- [ Thæ muc ]: Thæ muc cha chæa thæ muc cán tao.  
- [ Tãn TM ]: Tãn thæ muc cán tao.  
@Vê du:  
C:\>MD TINHOC < Enter > " tao thæ muc TINHOC trong ä âéa C  
C:\>MD TINHOC\CANBAN " tao thæ muc CANBAN trong thæ muc TINHOC.  
YChu y: Nãu may bao Unable to create directory thç ta kiãm tra lãnh sai quy cach å  
âáu âã sæa lai cho âung.  
g. Lãnh CD (Change Directory): Dung âã chuyãn âäi thæ muc.  
Cu phap: CD [ ä âéa] [ âæång dán ] < Tãn thæ muc > < Enter >  
- [ ä âéa ]: Tãn ä âéa chæa thæ muc cán chuyãn âãn.  
- [ âæång dán ]: âæång dán âãn thæ muc cha chæa thæ muc cán chuyãn âãn.  
- < Tãn thæ muc >: Tãn thæ muc cán chuyãn âãn.  
@Vê du: Trong ä âéa C âa co thæ muc Tinhoc, nãu ban go lãnh:  
C:\> CD Tinhoc < Enter >  
Luc nay, dáu nhàc trå thanh “C:\ Tinhoc >_ “, tæc thæ muc hiãn hanh la Tinhoc.  
Ngoai ra con co cac lãnh:  
CD\< Enter >: Dung âã thoat vã ä âéa gäc tai bát ky thæ muc nao.  
CD..< Enter >: Dung âã chuyãn vã thæ muc cha.  
h. Lãnh RD (Remove Directory): Dung âã xoa thæ muc räng. Thæ muc räng la thæ  
muc khäng chæa táp tin va thæ muc bãn trong no.  
Cu phap: RD [ ä âéa ][ âæång dán ] < Tãn TM > < Enter >  
- [ ä âéa ]: Tãn ä âéa chæa thæ muc cán xoa.  
Trang9  
Giao trçnh Tin hoc càn ban  
- [ âæång dán ]: âæång dán âãn thæ muc cha chæa thæ muc cán xoa.  
- < Tãn thæ muc >: Tãn thæ muc räng cán xoa.  
@Vê du: RD C:\Tinhoc < Enter >  
Trang10  
Giao trçnh Tin hoc càn ban  
i. Lãnh DIR (Directory): Dung liãt kã cac táp tin hoàc thæ muc.  
Cu phap: DIR [ ä âéa ][ âæång dán ][ Tãn TM ][ Tham sä ][ Thuäc tênh ] < Enter >  
- [ ä âéa ]: ä âéa chæa thæ muc cán liãt kã.  
- [ âæång dán ]: âæång dán âãn thæ muc cha chæa thæ muc cán liãt kã.  
- < Tãn TM>: Tãn thæ muc cán liãt kã.  
Nãu trong lãnh khäng co tãn ä âéa va âæång dán va tãn thæ muc thç may se liãt kã ä âéa  
hoàc thæ muc hiãn hanh.  
[ Tham sä ] gäm mät trong cac læa chon sau:  
/P (Page): Liãt kã tæng trang (va chå án phêm bát ky âã tiãp tuc liãt kã).  
/W (Wide): Liãt kã táp tin va thæ muc theo hang ngang.  
/S: Liãt kã táp tin, thæ muc, cac táp tin va thæ muc cua cac thæ muc con bãn trong  
no.  
/L (Lowercase): Liãt kã å dang chæ thæång.  
[Thuäc tênh] gäm cac læa chon sau:  
/A (All): Liãt kã tát ca cac loai táp tin (án, hã thäng,...)  
/AH (Hide): Liãt kã tát ca cac táp tin án.  
/AS (System): Liãt kã tát ca cac táp tin hã thäng.  
/AR (Read only): Liãt kã tát ca cac táp tin co thuäc tênh chè âoc. Táp tin chè âoc la  
táp tin ma ta chè âoc va khäng thã hiãu chènh lai âæåc.  
/AA (Archive): Liãt kã tát ca cac táp tin co thuäc tênh læu træ.  
/ON (Order by Name): sàp xãp theo bang Alphabet phán tãn.  
/OE (Order by Extension): sàp xãp theo bang Alphabet phán må räng  
/OS (Order by Size): sàp xãp theo âä lån táp tin (tàng dán).  
/OD (Order by Date): sàp xãp theo ngay tao láp (tàng dán).  
@Vê du: DIR C:\Tinhoc/P/A< Enter >: Liãt kã tá ca cac táp tin va thæ muc thuäc thæ  
muc Tinhoc va dæng tæng trang mät âã xem.  
C:\>DI R/P/OD < Enter >: Liãt kã cac thæ muc va táp tin trong ä âéa C tæng trang  
mät va sàp xãp theo ngay tao láp.  
j. Lãnh COPY CON: Dung âã tao táp tin tæ ban phêm.  
Cu phap: COPY CON [ ä âéa ][ thæ muc ]< Tãn táp tin > < Enter >  
- [ ä âéa ]: ä âéa chæa táp tin cán tao.  
- [ âæång dán ]: âæång dán (âa tän tai) âãn táp tin cán tao.  
- < Tãn táp tin >: Tãn táp tin cán tao.  
YGhi chu: Sau khi < Enter > âã vao lãnh, ban bàt âáu go näi dung táp tin, go xong  
näi dung, < Enter > va læu bàng cach án F6 hoàc Ctrl - Z < Enter > âã læu táp tin. Læu  
y: khi go näi dung nãu âa án < Enter > âã xuäng dong thç ban khäng thã hiãu chènh  
Trang11  
Giao trçnh Tin hoc càn ban  
âæåc näi dung âa ghi å dong trãn. Trong træong håp nay, muän hiãu chènh lai chè con  
cach læu táp tin âo va xoa âi âã tao lai táp tin måi.  
k. Lãnh COPY: Dung âã sao chep táp tin âãn thæ muc khac va cäng dung thæ hai dung  
âã näi hai táp tin âa tän tai thanh mät táp tin thæ ba.  
Cu phap: COPY [ Nguän ][ Âêch ] < Enter >  
- [ Nguän ]: [ ä âéa ][ âæång dán ] < Tãn táp tin cán sao chep >  
- [ Âêch ]: [ ä âéa ][ âæång dán ][Tãn táp tin måi]  
YGhi chu: Våi tuy chon [Tãn táp tin måi] nãu co may se âäi tãn cu thanh måi sau  
khi sao chep sang thæ muc måi, nãu bo tuy chon nay may se giæ nguyãn tãn cu.  
Træång håp näi hai táp tin âa tän tai:  
Cu phap: COPY [ ä âéa ][ âæång dán ] < Tãn táp tin 1 > + [ ä âéa ][ âæång dán ] <  
Tãn táp tin 2 > [ ä âéa ][ âæång dán ]<Tãn táp tin måi> < Enter >  
@Vê du: Trong thæ muc Tinhoc âa tän tai 2 táp tin tãn bt1.txt va bt2.txt, báy giå ta  
cán näi 2 táp tin nay thanh mät va co tãn måi la bt3.txt trong cung thæ muc, ta go lãnh  
sau:  
1. Træång håp ta âang âæng tai ä âéa C:  
C:\> Copy C:\Tinhoc\bt1.txt + C:\Tinhoc\bt2.txt C:\Tinhoc\bt3.txt < Enter >  
2. Træång håp ta âang âæng tai thæ muc C:\Tinhoc:  
C:\Tinhoc> Copy bt1.txt + bt2.txt bt3.txt < Enter >  
l. Lãnh TYPE: Dung âã hiãn thë näi dung táp tin lãn man hçnh.  
Cu phap: TYPE [ ä âéa ][ âæång dán ]<Tãn táp tin cán hiãn thë> < Enter >  
@Vê du: Ta cán xem táp tin bt1.txt trong thæ muc C:\Tinhoc:  
C:\> Type C:\Tinhoc\bt1.txt < Enter >  
m. Lãnh REN (Rename): Dung âäi tãn táp tin hoàc thæ muc  
Cu phap: REN [ ä âéa ][ âæång dán ]<Tãn táp tin hay thæ muc cán âäi > <Tãn táp  
tin hay thæ muc måi > < Enter >  
@Vê du: Cán âäi tãn táp tin Vanban1.doc trong thæ muc Tinhoc thuäc ä âéa C thanh  
bt4.doc, ta co thã go mät trong hai lãnh sau:  
Ren C:\Tinhoc\Vanban1.doc bt4.doc < Enter >  
Ren C:\Tinhoc\Vanban1.doc bt4.* < Enter >  
n. Lãnh DEL (Delete): Dung âã xoa mät hoàc nhiãu táp tin.  
Cu phap: DEL [ ä âéa ][ âæång dán ]<Tãn táp tin cán xoa > < Enter >  
@Vê du: 1- Cán xoa táp tin bt4.doc trong thæ muc Tinhoc, ta go lãnh nhæ sau:  
Del C:\Tinhoc\bt4.doc < Enter >  
2- Ta cán xoa cac táp tin co tãn nao cung âæåc miãn sao phán må räng la .txt trong  
thæ muc Tinhoc cua ä âéa C, ta go lãnh sau:  
Trang12  
Giao trçnh Tin hoc càn ban  
Del C:\Tinhoc\*.txt < Enter >  
2. Lãnh ngoai tru:  
a. Lãnh DELTREE: Dung âã xoa cáy thæ muc (tæc la kã ca cac thæ muc con va cac táp  
tin bãn trong), khäng phán biãt thæ muc räng.  
Cu phap: DELTREE [ ä âéa ][ âæång dán ]<Tãn thæ muc cán xoa > < Enter >  
@Vê du: Ban cán xoa cáy thæ muc Tinhoc trong ä âéa C, go lãnh sau:  
C:\>Deltree Tinhoc < Enter >  
Nãu âang âæng tai thæ muc khac ä âéa gäc ban go lãnh:  
C:\>Deltree C:\Tinhoc < Enter >  
b. Lãnh XCOPY: Dung âã sao chep thæ muc.  
Cu phap: XCOPY < Nguän > < Âêch > [ Tham sä ] < Enter >  
Trong âo:  
< Nguän > : [ ä âéa ][ âæång dán ]< Tãn thæ muc cán sao chep >  
< Âêch > : [ ä âéa ][ âæång dán ]< Tãn thæ muc chæa thæ muc sao chep >  
[ Tham sä ]: Gäm mät trong cac læa chon sau:  
/E: Sao chep ca thæ muc räng.  
/S: Sao chep thæ å cáp tháp hån no va bo qua cac thæ muc con räng. Nãu khäng  
co tham sä nay thç lãnh XCOPY chè sao chep thæ muc chênh, muän sao chep thæ muc  
con hoàc thæ muc räng thç phai co âáy âu hai tham sä âo.  
c. Lãnh MOVE: Dung âã di chuyãn tãp tin hay âäi tãn thæ muc.  
Cu phap: MOVE [ ä âéa ] < Nguän > < Âêch > < Enter >  
Trong âo:  
< Nguän > :[ ä âéa ][ âæång dán ]< Tãn tãp tin cán di chuyãn >  
< Âêch > :[ ä âéa ][ âæång dán chæa táp tin chuyãn âãn ]  
@Vê du: + ban cán di chuyãn thæ muc Tinhoc trong ä âéa C sang thæ muc  
Nganhhoc trong ä âéa C, cach thæc hiãn nhæ sau:  
C:\> Move C:\Tinhoc C:\Nganhhoc < Enter >  
+ ban cán âäi tãn thæ muc Thuchanh trong ä âéa C thanh Baitap, cach  
thæc hiãn nhæ sau:  
C:\> Move C:\Thuchanh C:\Baitap < Enter >  
YGhi chu: Ban co thã sæ dung ky tæ âai diãn “ * “ va ‘ ? ’ âã di chuyãn nhiãu táp tin  
cung luc.  
d. Lãnh UNDELETE: Phuc häi táp tin bë xoa.  
Cu phap: UNDELETE [ ä âéa ][ âæång dán ]<Tãn tãp tin > /LIST][/ALL]< Enter >.  
[/LIST]: chè liãt kã danh sach tãp tin âa bë xoa co thã phuc häi.  
[/ALL]: Phuc häi tát ca cac táp tin væa bë xoa nãu âæåc.  
Trang13  
Giao trçnh Tin hoc càn ban  
e. Lãnh FORMAT: Dung âã dënh dang âéa tæ.  
Cu phap: FORMAT < tãn ä âéa > [ tham sä ] < Enter >  
[/S]: âënh dang âéa co chep ba táp tin IO.SYS, MSDOS.SYS, COMMAND.  
COM âã lam âéa khåi âäng.  
Trang14  
Giao trçnh Tin hoc càn ban  
YGhi chu: Âéa måi thç phai Format træåc khi sæ dung. Âéa sau khi Format, tát ca  
thäng tin se bë mát.  
f. Lãnh DISKCOPY: Dung âã sao chep tæ âéa mãm sang âéa mãm.  
Cu phap: DISKCOPY [ ä âéa 1 ][ ä âéa 2 ]< Enter >  
Trong âo:  
[ ä âéa 1 ]: Chè ä âéa nguän.  
[ ä âéa 2 ]: Chè ä âéa âêch.  
Træång håp may chè co mät âéa mãm, ban thæc hiãn nhæ sau:  
DISKCOPY A: A:< Enter >  
May se âæa thäng bao “Âæa âéa nguän vao” (Insert DISKETTE in drive A) va “án  
phêm bát ky âã tiãp tuc” ( Press any key to continue...) ... va “Âang âoc âéa nguän”  
(Reading from source diskette). Sau âo, may yãu cáu âæa âéa âêch vao ä âéa A (Insert  
TARGET diskette in drive A) va “án phêm bát ky âã tiiãp tuc” (Press any key to  
continue...)  
g. Lãnh LABEL: Dung âàt nhan, thay âäi, xoa nhan ä âéa.  
Cu phap: LABEL [ ä âéa: ] < Enter >  
@Vê du: Ban cán âàt tãn cho ä âéa A la VANBAN, lãnh nhæ sau:  
May hiãn thë thäng bao sau: “Volume in drive A has no label, Volume label (11  
Character, Enter for none )?”, Ban go näi dung : VANBAN< Enter >  
Lãnh cung co thã viãt : Label C:Boot < Enter >, âã âàt nhan cho âéa C la Boot.  
h.Lãnh SYS: Dung âã sao chep cac táp tin hã thäng ra âéa.  
Cu phap: SYS [ ä âéa nguän :][ ä âéa âêch :]< Enter >  
@Vê du: Ban muän sao cac táp tin hã thäng ra âéa A, go lãnh:  
Sys C: A:< Enter >  
III. Táp tin lãnh:  
Khi lam viãc våi HÂH MS - DOS, cac lãnh âæåc thæc hiãn mät cach riãng le (sau  
khi go lãnh va án Enter). Ngoai cach thæc hiãn cac lãnh nhæ váy, ta co thã tao mät táp  
tin gäm cac lãnh trong näi dung cua táp tin våi phán må räng la .BAT. Muän thæc hiãn  
táp tin lãnh, ta go tãn táp tin va án < Enter >.  
@Vê du:  
C:\> COPY CON TapLenh1.bat < Enter >  
CLS < Enter >  
MD VANBAN < Enter >  
MD VANBAN\HOP < Enter >  
MD VANBAN\KHTHUONG < Enter >  
MD VANBAN\NOIQUY < Enter >  
TIME < Enter >  
Trang15  
Giao trçnh Tin hoc càn ban  
Z^ < Enter >  
Âã thæc hiãn táp tin trãn, go lãnh:  
C:\> TapLenh1.bat < Enter >  
============= ovo =============  
Trang16  
Giao trçnh Tin hoc càn ban  
PHÁN II: TRÇNH TIÃN ÊCH NC (NORTON COMMANDER)  
I. Giåi thiãu:  
Norton Commander (NC) la mät trçnh tiãn êch chay trong mäi træång HÂH MS -  
DOS. Khi sæ dung NC, ban se cam tháy thuán tiãn hån rát nhiãu so våi viãc go tæng  
lãnh mät tai dáu nhàc cua MS - DOS. Chæång trçnh NC la mät cäng cu kha quen  
thuäc, thuán tiãn trong viãc quan ly thæ muc va táp tin, giao diãn thán thiãn se giup ban  
dã dang hån trong cac cäng viãc nhæ: Sao chep, xoa, thay âäi, di chuyãn táp tin, thæ  
muc...  
Ba táp tin cán phai co âã khåi âäng NC: NC.EXE, NCMAIN.EXE, NC.HLP.  
II. Khåi âäng va thoat NC:  
Âã khåi âäng NC, chuyãn âãn thæ muc chæa táp tin NC.EXE va go lãnh :  
NC < Enter >  
Âã thoat khoi NC, án phêm F10, va chon “Yes”.  
Sau khi khåi âäng, man hçnh NC thã hiãn nhæ sau:  
Man hçnh NC gäm 2 cæa sä: Left (Trai), Right (Phai). Ta co thã xem man hçnh trai la  
nguän thç man hçnh bãn phai la âêch va ngæåc lai.  
III. Cac phêm chæc nàng cua Norton Commander:  
1. Cac phêm âiãu khiãn:  
F1: Goi trå giup (Help).  
F2: Goi Menu ngæåi sæ dung.  
F3: Âoc näi dung táp tin.  
F4: Âoc va sæa näi dung táp tin.  
Trang1 7  
Giao trçnh Tin hoc càn ban  
F5: Sao chep (copy) táp tin hoàc thæ muc.  
F6: Di chuyãn (move) hoàc âäi tãn (rename) thæ muc va táp tin.  
F7: Tao thæ muc (make directory).  
F8: Xoa (Delete) thæ muc hoàc táp tin.  
F9: Vao Menu hã thäng (Pulldown Menu).  
F10: Thoat khoi NC (quit).  
2. Cac phêm di chuyãn trãn cæa sä:  
- Tab: di chuyãn qua lai giæa man hçnh trai va phai.  
- Mui tãn: Cac phêm mui tãn (áâß à) dung âã di chuyãn giæa cac thæ muc va  
táp tin trong cung cæa sä.  
- < Enter >: Âã vao mät thæ muc, chuyãn vãt sang âãn thæ muc âo va án <Enter>.  
- Page Up, Page Down: Âã di chuyãn nhanh âãn trang træåc hoàc sau trong cung  
cæa sä.  
- Âã vã thæ muc cha ta di chuyãn vãt sang âãn dáu “..” trãn cung va án < Enter >  
hoàc án tä håp phêm Ctrl - Page Up.  
3. Cac phêm chon:  
- Phêm Insert: Chon / thäi choün thæ muc hoàc táp tin tai vãt sang.  
- Phêm “ + ”: Dung âã chon loc cac táp tin, ta co thã chon loc nhiãu táp tin âã thao tac  
bàng cach sæ dung ky tæ âai diãn: “ * ”,” ? ”. Vê du: muän chon loc cac táp tin co tãn  
bàt âáu våi ky tæ “t”, phán må räng la “.doc”, ta án phêm “ + ”, trong häp thoai Select,  
go: t*.doc < Enter >, cac táp tin phu håp âiãu kiãn se âæåc âanh dáu mau vang.  
- Phêm “ - “: Dung âã huy viãc chon ma træåc âo cac táp tin âæåc chon bàng phêm “+ “.  
- Phêm “ * “:Dung âã chon hoàc huy chon tát ca cac táp tin trong thæ muc hiãn hanh.  
IV. Cac tä håp phêm thäng dung cua NC:  
- Ctrl - F1: Bát / Tàt cæa sä trai.  
- Ctrl - F2: Bát / Tàt cæa sä phai.  
- Ctrl - F3: Sàp xãp theo tãn (Name).  
- Ctrl - F4: Sàp xãp theo phán må räng (Extension).  
- Ctrl - F5: Sàp xãp theo kêch thæåc táp tin (Size).  
- Ctrl - F6: Sàp xãp theo giå tao láp (Date/Time).  
- Ctrl - F9: In vàn ban.  
- Ctrl - F10: Chia táp tin thanh cac files nho (Split / Merge).  
- Ctrl - Z: Hiãn thë cå (Size) cua vàn ban.  
- Alt - F1: Chuyãn âäi giæa cac ä âéa trong cæa sä trai (kã tiãp sæ dung phêm ß à).  
- Alt - F2: Chuyãn âäi giæa cac ä âéa trong cæa sä phai (kã tiãp sæ dung phêm ß à)  
- Alt - F5: Nen táp tin (Compressed File).  
- Alt - F6: Giai nen táp tin (Decompressed File) âa âæåc nen (bàng Alt - F5).  
Trang18  
Giao trçnh Tin hoc càn ban  
- Alt - F7: Tçm kiãm táp tin (co thã sæ dung ky tæ âai diãn).  
- Alt - F9: Bát / tàt viãc må räng khung nhçn cæa sä NC theo chiãu âæng.  
- Alt - F10: tçm kiãm nhanh näi dung mät thæ muc.  
- Alt - va cac ky tæ: dung tçm kiãm nhanh thæ muc hoàc táp tin.  
- Shift - F1: Xoa cac táp tin tam trãn may.  
- Shift - F4: Tao måi táp tin.  
- Shift - F10: Tæång tæ F9, hiãn thë menu hã thäng.  
VI. Cac lãnh cå ban trong Pull Down Menu:  
Âã vao Menu, ta án F9.  
1. Cac lãnh trong menu Left va Right:  
Cac lãnh trong cæa sä Left va Right âãu ap dung nhæ nhau.  
a. Brief: Liãt kã ngàn gon (chè hiãn thë tãn va phán må räng) cac Files va thæ muc .  
b. Full: Liãt kã cac Files va thæ muc å dang âáy âu : Tãn, kêch thæåc, ngay giå tao láp).  
c. Info: Hiãn thë thäng tin âáy âu vã ä âéa hiãn hanh (trãn cæa sä Left hoàc Right).  
d. Tree: Chuyãn khung Left hoàc Right sang chã âä hiãn thë dang cáy thæ muc âäi våi  
ä âéa hiãn hanh.  
e. Quick View: Âoc näi dung cua táp tin.  
f. On / Off: Hiãn thë / án cæa sä trai hoàc phai.  
g. Sàp xãp thæ tæ cac táp táp tin:  
- Name: sàp xãp theo tãn.  
- Extension: sàp xãp theo phán må räng.  
- Time: sàp xãp theo ngay giå tao láp.  
- Size: sàp xãp theo cå táp tin.  
h. Drive...: Dung âã chuyãn âäi ä âéa, tæång tæ Alt - F1 cho cæa sä trai va Alt - F2 cho  
cæa sä phai.  
2. Cac lãnh trong menu Files:  
a. Help: Goi trå giup (F1).  
b. User Menu: hiãn thë menu ngæåi sæ dung (F2)  
c. View: Âoc näi dung táp tin (F3).  
d. Edit: Âoc va hiãu chènh táp tin (F4).  
e. Copy: Dung sao chep thæ muc hoàc táp tin (F5)  
f. Rename or Move: Âäi tãn hoàc di chuyãn táp tin, thæ muc (F6).  
Trang19  
Giao trçnh Tin hoc càn ban  
g. Make Directory: Tao måi mät thæ muc (F7).  
h. Delete: Xoa thæ muc hoàc táp tin (F8)  
i. Split / Merge: Dung âã chia nho táp tin (Ctrl - F10).  
j. File Atrributes: Dung âã gan cac thuäc tênh cho táp tin.  
Cac thuäc tênh gäm:  
- Read Only: chè âoc.  
- Archive: læu træ.  
- Hidden: án.  
- System: hã thäng.  
k. Select Group: Dung âã chon nhom táp tin hoàc thæ muc (tæång tæ phêm “ + “).  
l. Deselect Group: Dung âã thäi chon nhom táp tin hoàc thæ muc bàng lãnh Select  
Group trãn (tæång tæ phêm “ - “).  
m. Invert Selection: Dung âã chon / thäi chon tát ca cac táp tin tai thæ muc hiãn hanh  
(tæång tæ phêm “ * “).  
n. Restore Selection: Khäi phuc viãc læa chon kã træåc.  
o. Quit: Thoat khoi NC (tæång tæ phêm “ F10 “).  
============= ovo =============  
Trang20  
Tải về để xem bản đầy đủ
pdf 43 trang baolam 25000 Free
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Giáo trình Tin học căn bản 2", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên

File đính kèm:

  • pdfgiao_trinh_tin_hoc_can_ban_2.pdf