Dạy từ đồng âm cho sinh viên nước ngoài tại Trường Đại học Hải Phòng
Dꢀꢁ Tꢂ ꢃꢄNG ÂM CHO SINH VIꢅN NꢆꢇC NGOÀI
TꢀI TRꢆꢈNG ꢃꢀI HꢉC HꢊI PHÒNG
HꢀꢁThꢂꢁKimꢁꢃnh
KhoaꢀꢁgꢂꢀꢃꢄnꢀꢃàꢀKhoaꢀhꢅcꢀxꢆꢀhꢇi
Emailꢈꢀanhhtk@dhhhpꢉeduꢉꢃn
Ngàꢀꢁnhꢂnꢁbài:ꢁ21/10/2021
NgàꢀꢁPBꢁꢃánhꢁgiá:ꢁ10/11/2021
Ngàꢀꢁduꢀꢄtꢁꢃꢅng:ꢁ12/11/2021
TÓMꢁTꢄTꢅꢁYꢀu cꢁu chuꢂn ꢃꢁu ra trꢄnh ꢃꢅ bꢆc 4 (B2) theo khung chꢇꢈng trꢄnh 6 bꢆc tiꢉng Viꢊt cho
sinh viꢀn Lào ꢃang áp dꢋng ꢌ trꢇꢍng ꢎꢏi hꢐc Hꢑi Phòng là phꢑi sꢒ dꢋng ꢃꢇꢓc nhꢔng tꢕ ngꢔ, nhꢔng
cꢖu trúc cꢗu khó, phꢘc tꢏp ꢃꢙ viꢉt thꢇ, viꢉt các bài luꢆn theo chꢚ ꢃꢛ. Bài báo ꢃꢛ xuꢖt mꢅt hꢇꢜng dꢏy
sinh viꢀn nꢇꢜc ngoài nói chung, sinh viꢀn Lào nói riꢀng nhꢆn diꢊn, phꢗn biꢊt tꢕ ꢃꢝng ꢗm tiꢉng Viꢊt.
Tꢆꢁkhóaꢅꢁdꢏy tꢕ ꢃꢝng ꢗm, nhꢆn diꢊn tꢕ ꢃꢝng ꢗm, phꢗn biꢊt tꢕ ꢃꢝng ꢗm, tꢕ ꢃꢝng ꢗm.
TEACHINGꢁHOMONꢇMSꢁTOꢁFOREIGNꢁSTUDENTSꢁ
ATꢁHAIꢁPHONGꢁUNIVERSITꢇ
ABSTRACTꢅꢁFor Laos students at Haiphong University, the level of B2 in the six-level Vietnamese
Language Proꢞciency Scale is required as their Vietnamese outcome standard. This article proposes a
teaching approach to help foreign students, including Laos ones, recogniꢟe and distinguish Vietnamese
homophones.
Keywordsꢅꢁhomonyms, homonym recognition, homonym discrimination, homonym teaching
1.ꢁꢈꢉTꢁVꢊNꢁꢈꢋ
2.ꢁLꢌCHꢁSꢍꢁNGHIÊNꢁCꢎU
Lꢢch sꢒ vꢖn ꢃꢛ nghiꢀn cꢘu vꢛ tꢕ ꢃꢝng
ꢗm vꢜi tꢇ cách là mꢅt phꢏm trꢣ tꢕ vꢧng
trong tiꢉng Viꢊt tꢕ trꢇꢜc ꢃꢉn nay ꢃꢫ có rꢖt
nhiꢛu, chꢬng hꢏn mꢅt sꢥ cꢠng trꢄnh sau: ꢎꢭ
Hꢔu Chꢗu (1986), Cácꢁbꢆnhꢁdiꢄnꢁcꢇaꢁtꢈꢁvàꢁ
tꢈꢁtiꢉngꢁViꢄt, Nxb KHXH, Hà Nꢅi; ꢎꢭ Hꢔu
Chꢗu (2004), TꢈꢁvꢊngꢁngꢋꢁnghꢌaꢁtiꢉngꢁViꢄt,
Nxb ꢎꢏi hꢐc Quꢥc gia, Hà Nꢅi; ꢎꢭ Hꢔu
Chꢗu (1979), Cáchꢁ xꢍꢁ lꢎꢁ cácꢁ hiꢄnꢁ tꢏꢐngꢁ
trungꢁgianꢁtrongꢁngꢑnꢁngꢋ, Ngꢠn ngꢔ, sꢥ
1; ꢎꢭ Hꢔu Chꢗu (1982), Ngꢋꢁnghꢌaꢁhꢒcꢁhꢄꢁ
thꢓngꢁvàꢁngꢋꢁnghꢌaꢁhꢒcꢁhoꢔtꢁꢃꢕng, Ngꢠn
ngꢔ, sꢥ 1; Trꢇꢈng Vꢮn Chꢄnh (1997), Giꢖiꢁ
thíchꢁcácꢁtꢈꢁgꢗnꢁꢘm,ꢁgꢗnꢁnghꢌaꢁdꢙꢁnhꢗmꢁlꢚn,
Nxb Giáo dꢋc, Hà Nꢅi; Nguyꢯn Thiꢊn Giáp
(1999). TꢈꢁvꢊngꢁhꢒcꢁtiꢉngꢁViꢄt, Nxb Giáo
Tiꢉng Viꢊt là ngꢠn ngꢔ khꢠng biꢉn ꢃꢡi
hꢄnh thái tꢕ và hꢄnh vꢢ trong tiꢉng Viꢊt
thꢇꢍng trꢣng vꢜi ꢗm tiꢉt. Viꢊc thu thꢆp,
sꢤp xꢉp, xꢒ lí các tꢕ ꢃꢝng ꢗm trong tꢕ
ꢃiꢙn bꢢ chi phꢥi bꢌi hai ꢃꢦc ꢃiꢙm trꢀn cꢚa
tiꢉng Viꢊt. Tꢕ ꢃꢝng ꢗm là nhꢔng ꢃꢈn vꢢ
có chung biꢙu vꢆt nhꢇng thuꢅc vꢛ nhꢔng
tꢕ loꢏi khác nhau, khꢠng có sꢧ phꢗn biꢊt
vꢛ hꢄnh thái hꢐc nhꢇng có nhꢔng ꢃꢦc
trꢇng cú pháp khác nhau, có nhꢔng quan
hꢊ mꢜi trong nhꢔng trꢇꢍng hꢓp khác
nhau (khi làm chꢚ ngꢔ, vꢢ ngꢔ, bꢡ ngꢔ),
bꢌi vꢆy chúng là hai tꢕ riꢀng biꢊt và chꢨ
có thꢙ phꢗn biꢊt vꢜi nhau nhꢍ các ꢩ nghꢪa
cꢚa chúng.
TꢀPꢁCHꢂꢁKHOAꢁHꢃC, Sꢄꢁ49,ꢁthángꢁ11ꢁnꢅmꢁ2021
dꢀc, Hà Nꢁi. Nhꢂng vꢃn ꢄꢅ dꢆy tꢇ ꢄꢈng ꢉm
cho sinh viꢊn nꢂꢋc ngoài tꢆi trꢂꢌng ꢍꢆi hꢎc
Hꢏi Phòng hiꢐn nay chꢂa có cꢑng trꢒnh nào
ꢄꢅ cꢓp ꢄꢔn.
(3)ꢁConꢁvuaꢁthꢖꢁlꢗiꢁlàmꢁvua,
Conꢁsꢕiꢁꢘꢁchꢙaꢁlꢗiꢁquétꢁláꢁꢒa.
Baoꢁgiꢐꢁdꢂnꢁnꢚiꢁcanꢁqua,
Conꢁvuaꢁthꢛtꢁthꢜꢁlꢗiꢁraꢁquétꢁchꢙa.ꢁ(Ca dao)
Khung chꢂꢕng trꢒnh 6 bꢓc chuꢖn ꢄꢗu
ra tiꢔng Viꢐt, ꢘ trꢒnh ꢄꢁ B2 ꢄang áp dꢀng
ꢘ trꢂꢌng ꢍꢆi hꢎc Hꢏi Phòng yꢊu cꢗu sinh
viꢊn Lào phꢏi biꢔt sꢙ dꢀng nhꢚng tꢇ ngꢚ,
nhꢚng cꢃu trúc cꢉu khó, phꢛc tꢆp. Tꢇ ꢄꢈng
ꢉm là mꢁt trong nhꢚng phꢆm trꢜ tꢇ vꢝng
nhꢂ thꢔ. Dꢆy sinh viꢊn nꢂꢋc ngoài nhꢓn
diꢐn, phꢉn biꢐt tꢇ ꢄꢈng ꢉm tiꢔng Viꢐt theo
hꢂꢋng cꢞn cꢛ vào hai ꢄꢟc ꢄiꢠm ngꢚ pháp
và ꢡ nghꢢa cꢣa chúng ꢄem lꢆi hiꢐu quꢏ rõ
rꢐt. Bꢘi lꢤ, trong thꢝc tꢔ giꢏng dꢆy tiꢔng
Viꢐt cho sinh viꢊn Lào, chúng tꢑi ꢄꢥ ꢄi
theo hꢂꢋng này và bꢂꢋc ꢄꢗu, sinh viꢊn có
thꢠ nhꢓn diꢐn và phꢉn biꢐt ꢄꢂꢦc tꢇ ꢄꢈng
ꢉm tiꢔng Viꢐt.
Tꢇ can trong các cꢉu trꢊn ꢄꢂꢦc coi là
tꢇ ꢄꢈng ꢉm vꢒ chúng là nhꢚng tꢇ có ꢉm
thanh giꢭng nhau nhꢂng nghꢢa hoàn toàn
khác nhau.
Canꢀtrong (1) là danh tꢇ (có ꢄꢟc ꢄiꢠm
ngꢚ pháp chꢮ sꢝ vꢓt), có nghꢢa: ꢄꢈ dꢜng
làm bꢯng nhꢝa, ꢄꢝng nꢂꢋc hay các chꢃt
lꢬng khác.
Canꢀtrong (2) là ꢄꢁng tꢇ (có ꢄꢟc ꢄiꢠm
ngꢚ pháp chꢮ hoꢆt ꢄꢁng), có nghꢢa: hoꢆt
ꢄꢁng ngꢞn chꢟn, khuyꢊn ngꢞn khꢑng nꢊn
làm gꢒ ꢄó.
Canꢀtrong bài ca dao ꢘ (3) là danh tꢇ (có
ꢄꢟc ꢄiꢠm ngꢚ pháp chꢮ sꢝ vꢓt), có nghꢢa: cái
gꢓy gꢩ.
3.ꢀNꢁIꢀDUNG
Ba tꢇ can trong (1), (2), (3) thuꢁc nhꢚng
tꢇ loꢆi danh tꢇ, ꢄꢁng tꢇ, biꢠu thꢰ ba nghꢢa
hoàn toàn khác biꢐt nhau, giꢚa ba nghꢢa này
khꢑng hꢅ có mꢭi liꢊn hꢐ nào, do vꢓy chúng
là các tꢇ ꢄꢈng ꢉm.
3.1.ꢀNhꢂnꢀdiꢃnꢀtꢄꢀꢅꢆngꢀꢇm
Nhꢒn chung, trong tiꢔng Viꢐt, ꢄꢈng ꢉm
tꢇ vꢋi tꢇ là hiꢐn tꢂꢦng phꢧ biꢔn nhꢃt. Vꢒ
thꢔ, tꢇ trꢂꢋc ꢄꢔn nay, ngꢂꢌi Viꢐt vꢨn quen
vꢋi khái niꢐm tꢇ ꢄꢈng ꢉm. Tác giꢏ ꢍꢩ Hꢚu
Chꢉu quan niꢐm vꢅ hiꢐn tꢂꢦng này nhꢂ sau:
“ꢍꢀngꢁꢂmꢁlàꢁhiꢃnꢁtꢄꢅngꢁxꢆꢇꢁraꢁkhiꢁhaiꢁtꢈꢁ
ngꢉꢁkhácꢁnhauꢁhoànꢁtoànꢁvꢊꢁꢋꢁnghꢌaꢁnhꢄngꢁ
vꢍꢁ ꢂmꢁ thanhꢁ cꢎaꢁ chúngꢁ hoànꢁ toànꢁ giꢏngꢁ
nhau.” ꢪ3, tr 184ꢫ
Tꢂꢕng tꢝ, tꢇ chatꢀcꢱng thuꢁc hai tꢇ loꢆi
và có hai nghꢢa khác nhau trong các cꢉu:
(4) Chuꢏiꢁchát,ꢁhꢀng cꢱng chát.
(5) Suꢏtꢁngàꢇ,ꢁTꢂnꢁngꢀiꢁchátꢁtrꢝnꢁmáꢇꢁ
viꢁtính.
Khái niꢐm tꢇ ꢄꢈng ꢉm là cꢞn cꢛ ꢄꢠ
nhꢓn diꢐn tꢇ ꢄꢈng ꢉm. Dꢝa vào khái niꢐm,
phꢉn tích ꢄꢟc ꢄiꢠm ngꢚ pháp (tꢇ loꢆi) và
ꢡ nghꢢa cꢣa các tꢇ có vꢬ ꢉm thanh giꢭng
nhau, nꢔu chúng mang nhꢚng ꢄꢟc ꢄiꢠm
tꢇ loꢆi và ꢡ nghꢢa khác nhau thꢒ chúng là
nhꢚng tꢇ ꢄꢈng ꢉm.
Chátꢀtrong (4) là tính tꢇ (có ꢄꢟc ꢄiꢠm
ngꢚ pháp chꢮ tính chꢃt), có nghꢢa: có vꢰ nhꢂ
vꢰ cꢣa chuꢭi xanh.
Chátꢀtrong (5) là ꢄꢁng tꢇ (có ꢄꢟc ꢄiꢠm
ngꢚ pháp chꢮ hoꢆt ꢄꢁng), có nghꢢa: nói
chuyꢐn bꢯng cách gõ chꢚ trꢊn bàn phím
máy tính.
(1) Can này ꢄꢠ ꢄꢝng rꢂꢦu.
Vꢓy chátꢁtrong (4), (5) là hai vꢬ ngꢚ ꢉm
(2) Ngꢄꢐiꢁmꢑꢁcanꢁhaiꢁꢒꢓaꢁ trꢔꢁ ꢒangꢁ cꢣa hai tꢇ khác nhau. Chúng cꢱng là hai tꢇ
cꢕiꢁnhau. ꢄꢈng ꢉm.
TRꢀꢁNGꢂꢃꢄIꢂHꢅCꢂHꢆIꢂPHꢇNG
Các cꢉu sau ꢄꢉy sꢙ dꢀng tꢇ ꢄꢈng ꢉm:
(6) ꢲng Tꢉmꢁꢒangꢁngꢀiꢁcꢀuꢁcá.
(7) ꢍoꢗnꢁvꢞnꢁcóꢁ5ꢁcꢀu.
(9) ꢁNgꢄꢐiꢁthꢅꢁlꢛꢇꢁbaꢏꢁꢒꢠꢁtrátꢁxiꢁmꢞng
vào tꢂꢌng.
(10) Nꢂꢋc hoa ꢄꢥ baꢏ mꢜi.
Baꢇꢀtrong (8) là ꢄꢁng tꢇ (có ꢄꢟc ꢄiꢠm
ngꢚ pháp chꢮ hoꢆt ꢄꢁng), có nghꢢa: di
chuyꢠn ꢘ trꢊn khꢑng.
Cꢂuꢀtrong (6) là ꢄꢁng tꢇ (có ꢄꢟc ꢄiꢠm
ngꢚ pháp chꢮ hoꢆt ꢄꢁng), có nghꢢa: dꢜng
dꢀng cꢀ là cái cꢗn cꢉu ꢄꢠ bꢳt cá.
Baꢇ ꢘ (9) là danh tꢇ (có ꢄꢟc ꢄiꢠm ngꢚ
pháp chꢮ sꢝ vꢓt), có nghꢢa: dꢀng cꢀ cꢣa thꢦ
nꢅ, gꢈm mꢁt miꢔng thép mꢬng, hꢒnh lá, lꢳp
vào cán, dꢜng ꢄꢠ xꢉy, trát.
Cꢂuꢀtrong (7) là danh tꢇ (có ꢄꢟc ꢄiꢠm
ngꢚ pháp chꢮ sꢝ vꢓt), có nghꢢa: thuꢓt ngꢚ
tiꢔng Viꢐt, chꢮ ꢄꢕn vꢰ ngꢑn ngꢚ lꢋn hꢕn tꢇ,
có chꢛc nꢞng thꢑng báo.
Baꢇ ꢘ (10) là ꢄꢁng tꢇ (có ꢄꢟc ꢄiꢠm ngꢚ
pháp chꢮ hoꢆt ꢄꢁng), có nghꢢa: phai mꢃt,
biꢔn mꢃt.
Hai tꢇ cꢂuꢀtrong (6) và (7) có hꢒnh thꢛc
ngꢚ ꢉm giꢭng nhau nhꢂng lꢆi biꢠu thꢰ hai
nghꢢa khác biꢐt nhau, các nghꢢa này khꢑng
có mꢭi liꢊn hꢐ vꢋi nhau. Vꢒ thꢔ, các tꢇ cꢉuꢀ
trong (6) và (7) là hai tꢇ ꢄꢈng ꢉm.
Các tꢇ baꢇ trong (8), (9), (10) ꢄꢈng ꢉm
ngꢨu nhiꢊn vꢋi nhau.
ꢂhꢃnꢁdiꢄnꢁtꢅꢁꢆꢇngꢁꢀm: hai (hay nhiꢅu
tꢇ) có ꢉm thanh giꢭng nhau nhꢂng thuꢁc
các tꢇ loꢆi và biꢠu thꢰ nhꢚng nghꢢa khác
nhau là các tꢇ ꢄꢈng ꢉm.
(11) Conꢁbòꢁꢄang nhai cꢬ.
(12) Rꢡn bòꢁvàoꢁhang.
Bòꢀtrong (11) là danh tꢇ (có ꢄꢟc ꢄiꢠm
ngꢚ pháp chꢮ sꢝ vꢓt), có nghꢢa: ꢄꢁng vꢓt
nhai lꢆi, chꢉn hai móng, sꢇng rꢩng và dài,
3.2.ꢀPhꢇnꢀbiꢃtꢀtꢄꢀꢅꢆngꢀꢇm
Khái niꢐm tꢇ ꢄꢈng ꢉm cꢱng là cꢞn cꢛ lꢑng thꢂꢌng màu vàng, nuꢑi ꢄꢠ lꢃy sꢛc kéo,
ꢄꢠ phꢉn biꢐt các tꢇ ꢄꢈng ꢉm vꢋi nhau. Nói ꢞn thꢰt hay lꢃy sꢚa.
khác ꢄi, hai tiꢊu chuꢖn ꢄꢠ phꢉn biꢐt các tꢇ
ꢄꢈng ꢉm là ꢡ nghꢢa và ꢄꢟc ꢄiꢠm ngꢚ pháp
cꢣa chúng.
Bòꢀtrong (12), là ꢄꢁng tꢇ (có ꢄꢟc ꢄiꢠm
ngꢚ pháp chꢮ hoꢆt ꢄꢁng), có nghꢢa: hoꢆt
ꢄꢁng di chuyꢠn thꢉn thꢠ cꢣa ꢄꢁng vꢓt ꢘ tꢂ
Trong tiꢔng Viꢐt, hiꢐn tꢂꢦng ꢄꢈng ꢉm thꢔ bꢀng áp xuꢭng, bꢯng cꢙ ꢄꢁng cꢣa toàn
xuꢃt hiꢐn phꢧ biꢔn ꢘ các tꢇ mꢁt ꢉm tiꢔt thꢉn hoꢟc cꢣa nhꢚng chꢉn ngꢳn.
(tiꢔng/hꢒnh vꢰ). Tꢇ ꢄꢈng ꢉm tiꢔng Viꢐt bao
gꢈm các loꢆi sau:
Hai tꢇ bò ꢄꢈng ꢉm ngꢨu nhiꢊn vꢋi nhau.
Nhꢚng tꢇ ꢄꢈng ꢉm ngꢨu nhiꢊn chiꢔm ꢄa
sꢭ trong các tꢇ ꢄꢈng ꢉm tiꢔng Viꢐt. ꢍꢉy là
loꢆi tꢇ ꢄꢈng ꢉm ꢄiꢠn hꢒnh, tiꢊu biꢠu nhꢃt.
3ꢈ2ꢈ1ꢈꢁꢉꢅꢁꢆꢇngꢁꢀmꢁdꢊaꢁtrꢋnꢁmꢌiꢁquanꢁ
hꢄꢁngꢍꢁnghꢎaꢁ
a.ꢁTꢈꢁꢒꢀngꢁꢂmꢁngꢟuꢁnhiꢝn
b.ꢁTꢈꢁꢒꢀngꢁꢂmꢁcóꢁcꢞnꢁcꢓ,ꢁcóꢁcꢢꢁsꢘꢁ
Tꢇ ꢄꢈng ꢉm ngꢨu nhiꢊn là hai hay
nhiꢅu tꢇ có hꢒnh thꢛc ngꢚ ꢉm ngꢨu nhiꢊn
giꢭng nhau.
Tꢇ ꢄꢈng ꢉm có cꢞn cꢛ, có cꢕ sꢘ là nhꢚng
tꢇ ꢄꢈng ꢉm do tách rꢌi nghꢢa cꢣa mꢁt tꢇ
nhiꢅu nghꢢa mà ra. Mꢁt nghꢢa nào ꢄó cꢣa tꢇ
Ví dꢀ: các tꢇ baꢇ,ꢁbòꢀsau ꢄꢉy là nhꢚng tꢇ nhiꢅu nghꢢa, nꢔu nhꢂ ta khꢑng xác lꢓp ꢄꢂꢦc
ꢄꢈng ꢉm ngꢨu nhiꢊn:
mꢭi quan hꢐ giꢚa nó vꢋi các nghꢢa khác thꢒ
ta coi ꢄó là tꢇ ꢄꢈng ꢉm.
(8) ꢍàn quꢆ trꢊn nhꢚng cꢉy phꢄꢅngꢁ
chꢅtꢁbaꢏꢁvꢙꢁlꢝn.
Ví dꢀ: các tꢇ cꢡm,ꢁꢒi sau ꢄꢉy là nhꢚng
TꢀPꢁCHꢂꢁKHOAꢁHꢃC, Sꢄꢁ49,ꢁthángꢁ11ꢁnꢅmꢁ2021
tꢀ ꢁꢂng ꢃm có cꢄn cꢅ, có cꢆ sꢇ:
(13) ChꢀꢁLanꢁcꢀmꢁhoaꢁvàoꢁlꢂ.
(14) ꢈꢆn vꢉ cꢀmꢁlꢃiꢁmꢄtꢁtꢅꢁtrinhꢁsát.
(15) Nóꢁcꢀmꢁxeꢁmáꢆꢁꢇꢈꢁlꢉꢆꢁtiꢊn.
ꢈiꢀꢇ (18) là ꢁꢎng tꢀ (có ꢁꢏc ꢁiꢐm ngꢑ
pháp chꢒ hoꢓt ꢁꢎng), có nghꢔa: mang vào tay
(chꢃn) ꢁꢐ che giꢑ.
ꢈiꢀtrong (19) là ꢁꢎng tꢀ (có ꢁꢏc ꢁiꢐm
ngꢑ pháp chꢒ hoꢓt ꢁꢎng), có nghꢔa: trꢓng
thái phꢬ hꢛp vꢍi nhau cꢩa hai sꢜ vꢕt.
Tꢀ cꢋm ꢇ tꢊt cꢋ các cꢃu trꢌn ꢁꢂng ꢃm
vꢍi nhau.
Có thꢐ nói, tꢀ ꢁꢂng ꢃm là hiꢤn tꢖꢛng
tꢍi giꢍi hꢓn cꢩa tꢀ nhiꢞu nghꢔa. Thꢜc chꢊt
là chuyꢐn nghꢔa nhꢖng do sꢜ liꢌn tꢖꢇng
quá xa, ngꢖꢗi ta khꢣng thꢐ khꢣi phꢦc
ꢁꢖꢛc mꢟi liꢌn hꢤ ꢁꢨn các nghꢔa nꢑa nꢌn
nhꢑng tꢀ nhiꢞu nghꢔa loꢓi này ꢁꢖꢛc coi là
tꢀ ꢁꢂng ꢃm.
Cꢋmꢀꢇ (13) là ꢁꢎng tꢀ (có ꢁꢏc ꢁiꢐm ngꢑ
pháp chꢒ hoꢓt ꢁꢎng), có nghꢔa: làm cho mꢎt
vꢕt, thꢖꢗng là dài hoꢏc có ꢁꢘu nhꢙn mꢚc
vào và ꢁꢅng ꢁꢖꢛc trꢌn mꢎt vꢕt khác.
Cꢋmꢀꢇ (14) là ꢁꢎng tꢀ (có ꢁꢏc ꢁiꢐm ngꢑ
pháp chꢒ hoꢓt ꢁꢎng), có nghꢔa: ꢁꢐ cho bám
chꢚc hoꢏc tꢜ bám chꢚc mꢎt nꢆi nào ꢁó mà
hoꢓt ꢁꢎng.
3ꢂ2ꢂ2ꢂꢁꢃꢄꢁꢅꢆngꢁꢇmꢁdꢈaꢁtrꢉnꢁꢅꢊcꢁꢅiꢋmꢁ
ngꢌꢁphápꢁ
Cꢋmꢀtrong (15) là ꢁꢎng tꢀ (có ꢁꢏc ꢁiꢐm
ngꢑ pháp chꢒ hoꢓt ꢁꢎng), có nghꢔa:gꢝi (ꢁꢂ
vꢕt) lꢓi làm tin ꢁꢐ vay tiꢞn hoꢏc mua chꢉu
thꢖꢗng trong thꢗi gian ngꢚn.
a.ꢁTꢓꢁꢇꢔngꢁꢕmꢁtꢓꢁvꢖng
Tꢀ ꢁꢂng ꢃm tꢀ vꢜnglà nhꢑng tꢀ ꢁꢂng
ꢃm thuꢎc cꢬng mꢎt tꢀ loꢓi vꢍi nhau.
(20) Bánhꢁgaꢁtꢗꢁcóꢁnhiꢊuꢁꢇꢘꢍngꢁlꢋm.
(21) Conꢁꢇꢘꢍng này thꢕt rꢎngꢭ
Tꢀ cꢋm trong (13), (14), (15) vꢟn là 1 tꢀ
(ꢁꢞu mang ꢁꢏc ꢁꢏc ꢁiꢐm ngꢑ pháp chꢒ hoꢓt
ꢁꢎng) có nhiꢞu ꢠ nghꢔa khác nhau. Nhꢖng
vꢡ các ꢠ nghꢔa ꢁꢢ ꢁꢖꢛc tách rꢗi nhau, giꢑa
các nghꢔa này khꢣng có quan hꢤ vꢍi nhau
nꢑa nꢌn tꢀ cꢋm trong (13), (14), (15) là các
tꢀ ꢁꢂng ꢃm có cꢄn cꢅ, có cꢆ sꢇ.
Hai tꢀ ꢁꢖꢗngꢀ trong (20), (21) ꢁꢞu là
danh tꢀ và cꢪng là hai tꢀ ꢁꢂng ꢃm tꢀ vꢜng.
ꢈꢖꢗng trong (20) có nghꢔa: chꢊt kꢨt
tinh vꢉ ngꢙt, thꢖꢗng chꢨ tꢀ mía hoꢏc cꢩ
cꢋi ꢁꢖꢗng.
(16) Conꢁvoiꢁꢁiꢁchꢌm.
ꢈꢖꢗng trong (21) có nghꢔa: lꢟi ꢁi nhꢊt
ꢁꢉnh ꢁꢖꢛc tꢓo ra ꢁꢐ nꢟi liꢞn hai ꢁꢉa ꢁiꢐm,
hai nꢆi.
(17) ꢥng cꢦ ꢁꢢ ꢁi hꢣm qua.
(18) Trꢍiꢁ rꢉtꢁ lꢃnh,ꢁ cꢣꢁ Liꢎnꢁ phꢏiꢁ ꢁi
gꢐngꢁtaꢆ.
b.ꢁTꢓꢁꢇꢔngꢁꢕmꢁtꢓꢁvꢖngꢁ-ꢁngꢙꢁpháp
(19) Màuꢁtrꢋngꢁꢁiꢁvꢑiꢁmàuꢁꢇenꢁrꢉtꢁꢇꢒp.
Tꢀ ꢁꢂng ꢃm tꢀ vꢜng - ngꢑ pháp là nhꢑng
tꢀ ꢁꢂng ꢃm khác nhau vꢞ tꢀ loꢓi.
ꢈiꢀtrong (16) là ꢁꢎng tꢀ (có ꢁꢏc ꢁiꢐm
ngꢑ pháp chꢒ hoꢓt ꢁꢎng), có nghꢔa: ngꢖꢗi/
ꢁꢎng vꢕt di chuyꢐn bꢧng nhꢑng ꢁꢎng tác
liꢌn tiꢨp cꢩa chꢃn, lúc nào cꢪng vꢀa có chꢃn
tꢜa trꢌn mꢏt ꢁꢊt vꢀa có chꢃn giꢆ lꢌn ꢁꢏt tꢍi
chꢫ khác.
Ví dꢦ:
(22) BácꢁKhánhꢁvácꢁcuꢍcꢁraꢁꢇꢔng.
(23) ꢥng Sꢃm ꢁꢢ cuꢍcꢁxongꢁthꢚaꢁruꢄng.
Cuꢛc trong (22) mang ꢁꢏc ꢁiꢐm ngꢑ
pháp cꢩa tꢀ loꢓi danh tꢀ, có nghꢔa: nꢗngꢁ
cꢦ gꢂm mꢎt lꢖꢮi sꢚt, tra thꢯng vào cán dài,
dꢬng ꢁꢐ bꢰ, xꢍi ꢁꢊt.
ꢈi ꢇ (17) là ꢁꢎng tꢀ (có ꢁꢏc ꢁiꢐm ngꢑ
pháp chꢒ hoꢓt ꢁꢎng), có nghꢔa: khꢣng còn
sꢟng nꢑa (chꢨt).
TRꢀꢁNGꢂꢃꢄIꢂHꢅCꢂHꢆIꢂPHꢇNG
Cuꢛc trong (23) mang ꢁꢏc ꢁiꢐm ngꢑ
pháp cꢩa tꢀ loꢓi ꢁꢎng tꢀ, có nghꢔa: bꢰ, xꢍi
ꢁꢊt bꢧng cuꢟc.
Ví dꢦ:
(28)ꢁCꢠuꢁthꢟꢁsút bóng.
(29) Túꢁhꢂcꢁngàꢆꢁcàngꢁsút.
(30)ꢁMꢒꢁcꢀtꢁchiꢞcꢁbánh.
(31)ꢁNhanhꢁnhꢘꢁcꢀt.
Hai tꢀ cuꢛcꢀkhác nhau vꢞ tꢀ loꢓi nhꢖng
có hꢡnh thꢅc ꢃm thanh giꢟng nhau ꢁꢖꢛc gꢙi
là hai tꢀ ꢁꢂng ꢃm tꢀ vꢜng - ngꢑ pháp.
Sút trong (28) là ꢁꢎng tꢀ, ꢁꢖꢛc phiꢌn ꢃm
tꢀ tꢀ (to) shoot trong tiꢨng Anh, có nghꢔa:
ꢁá mꢓnh quꢋ bóng vào khung thành. Tꢀ sút
trong (28) ngꢴu nhiꢌn ꢁꢂng ꢃm vꢍi tꢀ sútꢀ
trong (29), cꢪng là ꢁꢎng tꢀ, có nghꢔa: giꢋm
ꢁi, kém hꢆn so vꢍi trꢖꢍc.
3ꢂ2ꢂ3ꢂꢁꢃꢄꢁꢅꢆngꢁꢇmꢁdꢈaꢁtrꢉnꢁcꢎpꢁꢅꢏ
a.ꢁTꢓꢁꢁꢂng ꢃm vꢑiꢁtꢓ
Là các tꢀ ꢁꢂng ꢃm cꢬng ꢇ cꢊp ꢁꢎ tꢀ.
Ví dꢦ:
(24) Conꢁꢇꢘꢍngꢁꢇangꢁꢇꢘꢜcꢁrꢏiꢁꢁá.
(25)ꢁSinhꢁviꢎnꢁꢇangꢁꢁáꢁbóngꢁꢝꢁsꢕnꢁtrꢘꢍng.
Cꢋtꢀtrong (30) là ꢁꢎng tꢀ, ꢁꢖꢛc phiꢌn
ꢃm tꢀ tꢀ (to) cut trong tiꢨng Anh, có nghꢔa:
làm ꢁꢅt bꢧng vꢕt sꢚc. Tꢀ cꢋt trong (30) ngꢴu
nhiꢌn ꢁꢂng ꢃm vꢍi tꢀ cꢋtꢀtrong (31), là danh
tꢀ, có nghꢔa: loài chim ꢄn thꢉt, nhꢱ hꢆn diꢞu
hꢃu, cánh dài, nhꢙn, bay rꢊt nhanh.
Tꢀ ꢁáꢀtrong (24) là danh tꢀ, có nghꢔa:
chꢊt rꢚn cꢊu tꢓo nꢌn vꢱ Trái ꢁꢊt, thꢖꢗng
thành tꢀng tꢋng, tꢀng hòn.
Tꢀ ꢁá trong (25) là ꢁꢎng tꢀ, có nghꢔa:
ꢁꢖa nhanh chꢃn và hꢊt mꢓnh nhꢧm làm cho
ra xa hoꢏc bꢉ tꢰn thꢖꢆng.
3ꢂ2ꢂ4ꢂꢁꢃꢄꢁꢅꢆngꢁꢇmꢁꢐàꢁtꢄꢁnhiꢑuꢁnghꢒa
Cꢋ tꢀ ꢁꢂng ꢃm và tꢀ nhiꢞu nghꢔa có ꢁꢞu
có chung mꢎt hꢡnh thꢅc ngꢑ ꢃm. Trong cꢬng
mꢎt hꢡnh thꢅc ngꢑ ꢃm vꢀa có thꢐ là hiꢤn
tꢖꢛng ꢁꢂng ꢃm, vꢀa có thꢐ là hiꢤn tꢖꢛng
nhiꢞu nghꢔa. Nhꢖng tꢀ ꢁꢂng ꢃm là nhꢑng tꢀ
khác nhau, còn tꢀ nhiꢞu nghꢔa là mꢎt tꢀ có
nhiꢞu ꢠ nghꢔa khác nhau.
b.ꢁTꢓꢁꢁꢂng ꢃm vꢑiꢁtiꢞng (ꢃm tiꢨt/hꢡnh vꢉ)
Là kiꢐu ꢁꢂng ꢃm khác nhau vꢞ cꢊp ꢁꢎ,
mꢎt tꢀ ꢁꢂng ꢃm vꢍi mꢎt tiꢨng (mꢎt yꢨu tꢟ
cꢊu tꢓo tꢀ).
Ví dꢦ:
(26) Nhàꢁꢗngꢁꢉꢆꢁꢇangꢁcóꢁkháchꢂ
(27) Liꢎn cꢖꢗi khanh kháchꢂ
3.2.4.1.ꢁSꢖꢁgiꢛngꢁnhauꢁgiꢙaꢁtꢓꢁꢇꢔngꢁꢕmꢁ
ꢲmthanhkháchtronghaicꢃugiꢟngnhau. vàꢁtꢓꢁnhiꢊuꢁnghꢡa
Kháchꢀtrong (26) là tꢀ, có nghꢔa: ngꢖꢗi
tꢀ nꢆi khác ꢁꢨn vꢍi tính cách xꢢ giao, trong
quan hꢤ vꢍi ngꢖꢗi ꢁón tiꢨp.
Tꢀ ꢁꢂng ꢃm và tꢀ nhiꢞu nghꢔa có sꢜ
giꢟng nhau vꢞ hꢡnh thꢅc ngꢑ ꢃm, vꢄn tꢜ.
Ví dꢦ:
Khách trong (27) là tiꢨng, ꢁꢆn vꢉ cꢊu tꢓo
nꢌn tꢀ láy khanhꢁkhách, có nghꢔa: gꢛi tꢋ ꢃm
thanh cꢩa tiꢨng cꢖꢗi to và giòn, phát ra liꢌn
tiꢨp, vꢍi vꢳ khoái trí, thích thú.
(32) Mꢒꢁsai tꢣi pha trà mꢗi khách.
(33) Vꢘꢍnꢁcamꢁsaiꢁquꢏ.
(34) Nóꢁꢇꢢꢁnóiꢁsaiꢁsꢖꢁthꢌt.
(35) Bꢋcꢁꢄn cꢆm vꢍi cá.
(36) NgꢘꢍiꢁViꢣtꢁNamꢁꢄnꢁTꢞtꢁtheoꢁꢕmꢁlꢀch.
(37) 1ꢁꢇꢗꢁlaꢁꢄnꢁ23.000ꢁꢇꢔng.
c.ꢁ Tꢓꢁ ꢇꢔngꢁ ꢕmꢁ vꢑiꢁ tꢓꢁ cꢟaꢁ tiꢞngꢁ nꢘꢑcꢁ
ngoàiꢁquaꢁphiꢎnꢁdꢀch
ꢈꢃy là hiꢤn tꢖꢛng mꢎt tꢀ có nguꢂn gꢟc
nꢖꢍc ngoài khi phiꢌn dꢉch vào tiꢨng Viꢤt có
ꢃm thanh giꢟng vꢍi mꢎt tꢀ tiꢨng Viꢤt.
Sai trong (32) là ꢁꢎng tꢀ, có nghꢔa: bꢋo
ngꢖꢗi dꢖꢍi làm viꢤc gꢡ ꢁó cho mꢡnh.
TꢀPꢁCHꢂꢁKHOAꢁHꢃC, Sꢄꢁ49,ꢁthángꢁ11ꢁnꢅmꢁ2021
Sai trong (33) là tính tꢀ, có nghꢔa: cꢃy có
nhiꢞu quꢋ sít vào nhau.
Tꢀ ꢁꢂng ꢃm hꢡnh thành do nhiꢞu cꢆ chꢨ:
Do trꢬng hꢛp ngꢴu nhiꢌn; Do chuyꢐn nghꢔa
quá xa mà thành; Do tꢀ vay mꢖꢛn trꢬng vꢍi
tꢀ sꢵn có. Còn tꢀ nhiꢞu nghꢔa ꢁꢖꢛc hꢡnh
thành theo cꢆ chꢨ chuyꢐn nghꢔa ꢶn dꢦ hoꢏc
hoán dꢦ.
Sai trong (34) là tính tꢀ, có nghꢔa: khꢣng
phꢬ hꢛp vꢍi cái có thꢕt mà có khác ꢁi.
Ănꢀtrong (35) là ꢁꢎng tꢀ, có nghꢔa: tꢜ
cho vào cꢆ thꢐ thꢅc ꢄn nuꢣi sꢟng.
Nhꢖ vꢕy, tꢀ nhiꢞu nghꢔa có ꢁiꢐm khác
cꢆ bꢋn so vꢍi tꢀ ꢁꢂng ꢃm là: Tꢀ ꢁꢂng ꢃm
là nhiꢞu tꢀ nhꢖng nghꢔa cꢩa các tꢀ trong
vꢄn cꢋnh ꢁꢞu là nghꢔa gꢟc (còn gꢙi là nghꢔa
chính hay nghꢔa ꢁen); Tꢀ nhiꢞu nghꢔa thꢡ chꢒ
là mꢎt tꢀ có nghꢔa gꢟc còn các nghꢔa khác là
nghꢔa chuyꢐn tꢀ nghꢔa gꢟc.
Ănꢀtrong (36) là ꢁꢎng tꢀ, có nghꢔa: ꢄn
uꢟng nhꢃn dꢉp gꢡ.
Ăn trong (37) là ꢁꢎng tꢀ, có nghꢔa: có
thꢐ ꢁꢰi ngang giá (tiꢞn).
Trong các cꢃu (32), (33), (34), tꢀ sai là
tꢀ ꢁꢂng ꢃm vꢡ tꢀ sai là ba tꢀ khác nhau, có
nhꢑng ꢁꢏc ꢁiꢐm ngꢑ pháp và ꢠ nghꢔa khác
nhau, các ꢠ nghꢔa cꢩa tꢀ saiꢀkhꢣng có quan
hꢤ vꢍi nhau.
4.ꢀKꢁTꢀLUꢂN
Thꢜc tꢨ cho thꢊy, dꢓy tꢀ ꢁꢂng ꢃm cho
sinh viꢌn nꢖꢍc ngoài theo trꢡnh tꢜ nhꢕn diꢤn
và phꢃn biꢤt ꢁꢆn vꢉ ꢁꢂng ꢃm theo hꢖꢍng cꢄn
cꢅ vào hai ꢁꢏc ꢁiꢐm ngꢑ pháp và ꢠ nghꢔa
cꢩa chúng, sinh viꢌn dꢷ dàng dꢜa vào hai
ꢁꢏc ꢁiꢐm ꢁó ꢁꢐ lꢔnh hꢎi kiꢨn thꢅc vꢞ tꢀ ꢁꢂng
ꢃm. Tꢀ ꢁó, các em mꢇ rꢎng ꢁꢖꢛc vꢟn tꢀ và
vꢕn dꢦng vꢟn tꢀ ꢁó vào viꢤc viꢨt các bài
luꢕn theo chꢩ ꢁꢞ.
Trong các cꢃu (35), (36), (37), tꢀ ꢄn là tꢀ
nhiꢞu nghꢔa vꢡ tꢀ ꢄn là mꢎt tꢀ, có nhꢑng ꢁꢏc
ꢁiꢐm ngꢑ pháp giꢟng nhau, các ꢠ nghꢔa cꢩa
tꢀ ꢄnꢀcó mꢟi quan hꢤ vꢍi nhau, nghꢔa trong
(36), (37) ꢁꢖꢛc biꢨn chuyꢐn tꢀ nghꢔa trong
(35) cꢩa tꢀ ꢄn.
Nhꢖ vꢕy, cꢬng có hꢡnh thꢅc ngꢑ ꢃm
giꢟng nhau nhꢖng tꢀ sai là tꢀ ꢁꢂng ꢃm, tꢀ
ꢄn lꢓi là tꢀ nhiꢞu nghꢔa.
TꢃIꢀLIꢄUꢀTHAMꢀKHꢅO
1. Diꢤp Quang Ban (2005), NgꢙꢁphápꢁtiꢞngꢁViꢣtꢁ
Nxb Giáo dꢦc, Hà Nꢎi.
3.2.4.2.ꢁSꢖꢁkhácꢁnhauꢁgiꢙaꢁtꢓꢁꢇꢔngꢁꢕmꢁ
vàꢁtꢓꢁnhiꢊuꢁnghꢡa
2. ꢈꢫ Hꢑu Chꢃu (1998), Cꢤꢁsꢝꢁngꢙꢁnghꢡaꢁhꢂcꢁtꢓꢁ
vꢖng, Nxb Giáo dꢦc, Hà Nꢎi.
Tꢀ ꢁꢂng ꢃm và tꢀ nhiꢞu nghꢔa là hai
phꢓm trꢬ tꢀ vꢜng khác nhau vꢞ ꢠ nghꢔa và
vꢞ cꢆ chꢨ cꢊu tꢓo.
3. ꢈꢫ Hꢑu Chꢃu (2004), GiáoꢁtrꢥnhꢁTꢓꢁvꢖngꢁhꢂcꢁ
tiꢞngꢁViꢣt, Nxb ꢈHSP, Hà Nꢎi.
Tꢀ ꢁꢂng ꢃm là hai tꢀ khác nhau nꢌn
nghꢔa cꢩa chúng cꢪng hoàn toàn khác nhau.
Còn tꢀ nhiꢞu nghꢔa là mꢎt tꢀ (mꢎt vꢱ ꢃm
thanh) có nhiꢞu ꢠ nghꢔa khác nhau và giꢑa
các nghꢔa cꢩa tꢀ nhiꢞu nghꢔa có mꢎt mꢟi
dꢃy liꢌn hꢤ vꢍi nhau.
4. Nguyꢷn Thiꢤn Giáp (1999), Tꢓꢁ vꢖngꢁ hꢂcꢁ
tiꢞngꢁViꢣt, Nxb Giáo dꢦc, Hà Nꢎi.
5. Hoàng Phꢌ (chꢩ biꢌn) (2001), Tꢓꢁꢇiꢈnꢁtiꢞngꢁ
Viꢣt, Nxb ꢈà Nꢵng.
6. Vꢃn Anh (sꢖu tꢘm) (2020), Tꢦcꢁngꢙꢁ-ꢁCaꢁdaoꢁ
ViꢣtꢁNam, Nxb Vꢄn hꢙc, Hà Nꢎi.
TRꢀꢁNGꢂꢃꢄIꢂHꢅCꢂHꢆIꢂPHꢇNG
6 trang
20500
Free
Bạn đang xem tài liệu "Dạy từ đồng âm cho sinh viên nước ngoài tại Trường Đại học Hải Phòng", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- day_tu_dong_am_cho_sinh_vien_nuoc_ngoai_tai_truong_dai_hoc_h.pdf
