Nhân vật anh hùng trong truyện ngắn Jack London

NHÂN VꢀT ANH HꢁNG

TRONG TRUꢂꢃN NGꢄN JACK LONDON

ꢀꢁꢂThꢃꢂHꢄng

KhoaꢀꢁgꢂꢀVꢃnꢀꢄàꢀKhoaꢀhꢅcꢀꢆꢇꢀhꢈi

Emailꢉꢀhangdt@dhhpꢊeduꢊꢄn

Ngàꢀꢁnhꢂnꢁbài:ꢁ04/3/2021

NgàꢀꢁPBꢁꢃánhꢁgiá:ꢁ01/6/2021

Ngàꢀꢁduꢀꢄtꢁꢃꢅng:ꢁ11/6/2021

TÓMꢂTꢅTꢆ Jack London là ꢀꢁi biꢂu xuꢃt sꢄc cꢅa nꢆn vꢇn hꢈc Mꢉ vꢊi khꢋi lꢌꢍng tác phꢎm ꢀꢏ sꢐ.

Truyꢑn ngꢄn là mꢒng sáng tác chiꢓm sꢋ lꢌꢍng lꢊn trong sꢔ nghiꢑp cꢅa nhà vꢇn. Ý chí kiꢕn cꢌꢖng,

khát vꢈng sꢋng mꢗnh liꢑt và sꢔ vꢘng dꢙy mꢁnh mꢚ, ꢀꢗ tꢁo nꢕn diꢑn mꢁo riꢕng cho nhꢛn vꢙt cꢅa Jack

London, ꢀó là chꢃt anh hꢘng. Bài viꢓt này chúng tꢜi ꢀi sꢛu tꢝm hiꢂu nhꢛn vꢙt anh hꢘng cꢒ chiꢓn thꢄng

và chiꢓn bꢁi trong truyꢑn ngꢄn cꢅa Jack London ꢀꢂ thꢃy ꢀꢌꢍc vꢞ ꢀꢟp cꢅa con ngꢌꢖi trong cuꢐc chiꢓn

chꢋng thiꢕn nhiꢕn khꢄc nghiꢑt phꢌꢠng Bꢄc giành cuꢐc sꢋng và sꢔ khꢜng khuꢃt phꢡc cꢅa nhꢢng con

ngꢌꢖi ꢣ các bꢐ lꢁc da ꢀꢤ, da ꢀen trꢌꢊc sꢔ áp bꢥc, bꢃt cꢜng cꢅa ngꢌꢖi Mꢉ da trꢄng.

Tꢇꢂkhóaꢆ Truyꢑn ngꢄn, Jack London, anh hꢘng.

HEROICꢂCHARACTERSꢂINꢂJACKꢂLONDONꢈSꢂSHORTꢂSTORIES

ABSTRACTꢆ Jack London is an outstanding representative of American literature writers with

a massive volume of works. Short stories account for a large composition of his writing career.

The heroic characteristics including resilient will, strong desire to live, and strong resurgence have

created the unique style of Jack Londonꢦs characters. In this article, we concentrate on the hero with

both victories and defeats in Jack Londonꢦs short stories to explore the beauty of humanity in the

life war against the harsh Northern nature and the refusal to be intimidated by the white Americansꢦ

oppression and injustice of Black and American Indians tribes.

Keywordsꢆꢂshort stories, Jack London, hero

I.ꢂꢀꢉTꢂVꢊNꢂꢀꢋ

nꢌꢊc” ꢬ9, Tr 6ꢭ nhꢌng anh hꢘng cꢨng có

nghꢯa chꢪ nhꢢng con ngꢌꢖi “có tính chꢃt

cꢅa ngꢌꢖi anh hꢘng” ꢬ9, Tr 6ꢭ ꢀꢌꢍc biꢂu

hiꢑn qua hành ꢀꢐng, viꢑc làm cꢅa hꢈ. ꢰ bài

viꢓt này, chúng tꢜi dꢘng khái niꢑm “nhꢛn

vꢙt anh hꢘng” ꢀꢂ chꢪ nhꢢng nhꢛn vꢙt có

suy nghꢯ, hành ꢀꢐng anh hꢘng trong ꢀꢃu

tranh chꢋng lꢁi thiꢕn nhiꢕn khꢄc nghiꢑt ꢀꢂ

khꢱng ꢀꢲnh mꢝnh, ꢀꢃu tranh bꢒo vꢑ cꢐng

ꢀꢏng, bꢒo vꢑ lꢚ phꢒi trꢌꢊc áp bꢥc bꢃt cꢜng

cꢅa ngꢌꢖi Mꢉ da trꢄng.

Nhꢛn vꢙt là mꢐt trong nhꢢng nhꢛn tꢋ

quan trꢈng nhꢃt cꢃu thành nꢕn thꢓ giꢊi

nghꢑ thuꢙt cꢅa tác phꢎm, là “con ngꢌꢖi cꢡ

thꢂ ꢀꢌꢍc miꢕu tꢒ trong tác phꢎm vꢇn hꢈcꢧ

có thꢂ có tꢕn riꢕng cꢨng có thꢂ khꢜng có

tꢕn riꢕngꢧ có khi ꢀꢌꢍc sꢩ dꢡng nhꢌ mꢐt

ꢎn dꢡ, khꢜng chꢪ mꢐt nhꢛn vꢙt cꢡ thꢂ nào

cꢒ, mà chꢪ mꢐt hiꢑn tꢌꢍng nꢫi bꢙt nào ꢀó

trong tác phꢎm” ꢬ5,198ꢭ. Theo Tꢆꢁ ꢃiꢇnꢁ

tiꢈngꢁViꢄt: “Anh hꢘng là ngꢌꢖi lꢙp lꢕn cꢜng

trꢁng ꢀꢮc biꢑt lꢊn lao ꢀꢋi vꢊi nhꢛn dꢛn ꢀꢃt

Hiꢑn nay ꢣ Viꢑt Nam sꢋ lꢌꢍng cꢜng

TꢀPꢁCHꢂꢁKHOAꢁHꢃC, Sꢄꢁ49,ꢁthángꢁ11ꢁnꢅmꢁ2021

trꢀnh nghiꢁn cꢂu chuyꢁn sꢃu vꢄ nhꢃn vꢅt London: “Nhꢧng truyꢆn trác tuyꢆt cꢈa ꢦng

trong truyꢆn ngꢇn cꢈa Jack London chꢉa ꢊꢉꢋc lꢏy bꢍi cꢎnh tꢬ Bꢇc cꢑc bꢜng giá;

bꢓi vꢀ nꢖi ꢊó, trꢅn chiꢥn giꢧa cuꢒc sꢍng có

tꢩ chꢂc (organic life) vꢟi khꢦng sꢑ sꢍng

- khꢦng có tꢩ chꢂc (inorganic non - life)

ꢊꢉꢋc theo ꢊuꢩi bꢭng vꢮ ꢊꢖn giꢎn cꢖ bꢎn”

ꢗ3, tr318ꢘ. Truyꢆn ngꢇn Tꢊnhꢁ ꢋꢌuꢁ cuꢍcꢁ

sꢎng là mꢒt minh chꢂng cho ꢊiꢄu ꢊó. ꢯ tác

phꢔm này, Jack London ꢊꢞ xꢃy dꢑng mꢒt

hꢀnh tꢉꢋng nghꢆ thuꢅt ꢊꢒc ꢊáo: Chꢃn dung

mꢒt con ngꢉꢢi vꢅt lꢒn giꢧa sꢑ sꢍng và cái

chꢥt, chiꢥn ꢊꢏu và chiꢥn thꢇng thiꢁn nhiꢁn

khꢰng ꢊꢱnh sꢑ tꢲn tꢐi cꢈa mꢀnh. Nhꢃn vꢅt

chính trong truyꢆn khꢦng có tꢁn bꢱ mꢒt

ngꢉꢢi bꢐn tꢁn Bill vꢀ lꢋi ích cá nhꢃn ꢊꢞ bꢳ

lꢐi ꢓ ꢊꢭng sau trong “quang cꢎnh khꢦng lꢏy

gꢀ làm phꢏn khꢓi. ꢤꢃu ꢊꢃu cꢴng là ꢊꢉꢢng

chꢃn trꢢi mꢄm mꢐi. Các trái ꢊꢲi ꢊꢄu thꢏp.

Chꢰng có cꢃy to, chꢰng có gꢀ ngoài mꢒt sꢑ

tiꢁu ꢊiꢄu mꢁnh mꢦng và ghꢁ gꢟm” ꢗ6, 7ꢘ

khiꢥn gꢞ nhꢉ trꢓ vꢄ vꢟi cꢒi nguꢲn nguyꢁn

thuꢵ trong trꢐng thái hoang dꢞ nguyꢁn sꢖ

ꢊꢕ rꢲi phꢎi ꢊꢉꢖng ꢊꢌu vꢟi cái ꢊói, cái chꢥt

ꢊang tꢬng giꢢ, tꢬng phút ráo riꢥt ꢊeo ꢊuꢩi

sau lꢉng. Gꢞ luꢦn phꢎi ꢊꢏu tranh vꢟi nꢶi

sꢋ ꢊꢕ tiꢥp tꢙc cuꢒc hành trꢀnh vꢄ vꢟi cuꢒc

sꢍng loài ngꢉꢢi. Trꢁn con ꢊꢉꢢng trꢓ vꢄ thꢥ

giꢟi vꢜn minh gꢞ phꢎi “sꢙc nhꢧng vꢴng

nꢉꢟc mò ꢥch nhái và lꢏy móng tay ꢊào ꢊꢏt

tꢀm giun” ꢗ6, 14ꢘ, viꢆc làm cꢈa gꢞ chꢠ là

thói quen ꢊꢕ tꢀm kiꢥm cái gꢀ ꢊꢩ vào dꢐ dꢌy

trꢍng khꢦng. Khi Bill bꢳ ꢊi, gꢞ ꢊꢖn ꢊꢒc

giꢧa khꢦng gian hoang vu, lúc ꢊꢌu gꢞ còn

gꢚi bꢐn vꢟi “tiꢥng kꢁu khꢔn cꢌu cꢈa mꢒt

ngꢉꢢi khoꢮ mꢐnh trong cꢖn quꢷn bách” ꢗ6,

6ꢘ, rꢲi tiꢥng gꢚi bꢐn chꢠ còn là “thꢀ thào,

mꢒt lꢌn rꢲi hai lꢌnꢸ” ꢗ6, 7ꢘ, “gꢞ khóc khe

khꢪ mꢒt mꢀnh rꢲi khóc to tꢉꢟng vꢟi tꢏt cꢎ

cꢎnh hoang sꢖ vꢦ tꢀnh bao quanhꢹhꢲi lꢃu

sau, ngꢉꢢi gꢞ còn rung lꢁn nhꢧng tiꢥng nꢏc

ꢊꢉꢋc ꢊꢌy ꢊꢈ và hꢆ thꢍng. Trong cuꢍn Vꢀnꢁ

hꢂcꢁMꢃ, tác giꢎ Lꢁ Huy Bꢇc nhꢏn mꢐnh:

“London là bꢅc thꢌy xꢃy dꢑng xung ꢊꢒt.

Qua xung ꢊꢒt, tính cách nhꢃn vꢅt, tꢉ tꢉꢓng

tác phꢔm thꢕ hiꢆn rõ ràng hꢖn” ꢗ3, Tr321ꢘ

nꢁn có riꢁng mꢒt mꢙc khai thác các loꢐi

xung ꢊꢒt trong viꢆc khꢇc hꢚa chꢃn dung

nhꢃn vꢅt trong sáng tác cꢈa Jack London.

Bꢛi Vꢜn Thanh trong luꢅn vꢜn Thꢐc sꢝ

ThꢄꢁgiꢅiꢁnhꢆnꢁvꢇtꢁvꢈngꢁKlondikeꢁcꢉaꢁJackꢁ

Londonꢁꢊꢞ bꢉꢟc ꢊꢌu chꢠ ra ꢊꢡc ꢊiꢕm cꢈa

nhꢃn vꢅt con ngꢉꢢi, nhꢃn vꢅt loài vꢅt và

nhꢃn vꢅt thiꢁn nhiꢁn trong sáng tác cꢈa nhà

vꢜn. Luꢅn vꢜn thꢐc sꢝ cꢈa Nguyꢣn Trꢚng

ꢤꢂc vꢟi nhan ꢊꢄ ꢤꢡc trꢉng nghꢆ thuꢅt

truyꢆn ngꢇn Jack London có ꢊꢄ cꢅp tꢟi chꢏt

anh hꢛng ca và dꢏu vꢥt ngꢙ ngꢦn trong thꢥ

giꢟi nhꢃn vꢅt cꢈa Jack London. Các cꢦng

trꢀnh nghiꢁn cꢂu trꢁn là nhꢧng gꢋi ꢨ ꢊꢕ

chúng tꢦi ꢊi sꢃu tꢀm hiꢕu kiꢕu nhꢃn vꢅt

anh hꢛng trong sáng tác cꢈa Jack London.

Trong khuꢦn khꢩ mꢒt bài báo chúng tꢦi sꢪ

tꢀm hiꢕu ꢊꢡc ꢊiꢕm nhꢃn vꢅt anh hꢛng trong

truyꢆn ngꢇn cꢈa Jack London trꢁn hai

phꢉꢖng diꢆn ngꢉꢢi anh hꢛng chiꢥn thꢇng

và ngꢉꢢi anh hꢛng thꢏt thꢥ ꢊꢕ thꢏy ꢊꢉꢋc

bꢂc tranh thiꢁn nhiꢁn hoang sꢖ ꢊꢌy hiꢕm

hꢚa và bꢂc tranh xꢞ hꢒi nhiꢄu bꢏt cꢦng

ꢓ nꢉꢟc Mꢝ qua ꢊó thꢏy ꢊꢉꢋc nghꢆ thuꢅt

xꢃy dꢑng chꢃn dung ngꢉꢢi anh hꢛng trong

truyꢆn ngꢇn Jack London và tꢉ tꢉꢓng, khát

vꢚng cꢈa nhà vꢜn vꢄ mꢒt xꢞ hꢒi tꢍt ꢊꢫp

hꢖn cho nꢉꢟc Mꢝ.

II.ꢀNꢁIꢀDUNGꢀNGHIÊNꢀCꢂU

1.ꢀAnhꢀhꢛngꢀchiꢃnꢀthꢄngꢀthiꢅnꢀnhiꢅn.

1ꢀ1ꢁꢂꢃnhꢁꢄꢅuꢁcuꢆcꢁsꢇngꢁ-ꢁsꢈcꢁmꢉnhꢁꢊꢋꢁ

conꢁngꢌờiꢁchiꢍnꢁthꢎngꢁthiꢅnꢁnhiꢅnꢀ

Trong cuꢍn Vꢀnꢁ hꢂcꢁ Mꢃ, tác giꢎ Lꢁ khan” ꢗ6, 15ꢘ. Nhꢉ vꢅy hành trꢀnh trꢓ vꢄ

Huy Bꢇc có nhꢅn xét vꢄ sáng tác cꢈa Jack vꢟi cuꢒc sꢍng là nhꢧng cung bꢅc tꢀnh cꢎm

TRꢀꢁNGꢂꢃꢄIꢂHꢅCꢂHꢆIꢂPHꢇNG

lo ꢃu, buꢲn bꢞ xen lꢷn sꢑ sꢋ hꢞi nhꢉng cꢴng Gꢞ bꢳ lꢐi vàng dꢚc ꢊꢉꢢng và dꢛ phꢎi lꢁ lꢥt,

là hành trꢀnh bꢄn bꢠ vꢟi khát vꢚng sꢍng. ꢤꢕ

tꢲn tꢐi gꢞ kiꢁn nhꢷn nhai nhꢧng thꢂ cꢃy

ꢊꢷm nꢉꢟc cꢈa ꢊꢌm lꢌy chꢰng có chút dinh

dꢉꢺng nào rꢲi cꢍ sꢂc bꢇt con cá trong vꢴng

nꢉꢟc, ꢜn sꢍng lꢴ gà gꢦ non, mút cꢎ nhꢧng

ꢍng xꢉꢖng tuꢌn lꢒc mà bꢚn chó sói ꢊꢕ lꢐi,

gꢞ phꢎi sꢜn mꢲi (bꢇt cá, bꢇt gà rꢬng), ꢊꢕ

ꢊꢉꢋc sꢍng gꢞ phꢎi “ngꢲi xꢩm trꢁn lꢟp rꢁu,

vꢟi mꢒt cái xꢉꢖng trong miꢆng, mút mát

nhꢧng vꢙn sinh bào còn nhuꢍm hꢲng hꢲng

chꢏt xꢉꢖng. Cái vꢱ thꢱt ngꢚtꢹgꢞ ngoꢐm

hàm vào nhꢧng ꢊꢍt xꢉꢖng và nhai ràu

rꢐu” ꢗ6, 23ꢘ ꢊꢕ rꢲi “bꢃy giꢢ gꢞ cꢴng bò

nhꢉ Bill ꢊꢞ tꢬng bò” ꢗ6, 29ꢘ. ꢤꢃy là cuꢒc

trꢓ vꢄ cuꢒc sꢍng cꢈa mꢒt con ngꢉꢢi mà

bꢄ ngoài ꢊang bꢱ tꢙt xuꢍng hàng con vꢅt

nhꢉng ꢊꢲng thꢢi vꢟi hành trꢀnh này lꢐi có

mꢒt hành trꢀnh ngꢉꢋc lꢐi bꢁn trong, hành

trꢀnh cꢈa mꢒt con ngꢉꢢi khꢦng chꢏp nhꢅn

cái chꢥt. Trong thꢑc tꢐi bi ꢊát gꢞ nghꢻ “sꢑ

sꢍng là thꢥ ꢉꢼ Mꢒt sꢑ hꢞo huyꢄn và thoꢎng

qua. Chꢠ có sꢍng là ꢊau ꢊꢟn mà thꢦiꢹchꢥt

là ngꢈꢹlà nghꢠ ngꢖi” ꢗ6, 23ꢘ nhꢉng gꢞ

khꢦng bꢭng lòng chꢥt và quyꢥt tꢃm khꢦng

chꢥt, khi gꢞ - mꢒt con ngꢉꢢi kiꢆt sꢂc vꢀ

ꢊói khát phꢎi ꢊꢉꢖng ꢊꢌu vꢟi mꢒt con sói

sꢇp chꢥt ꢊói thꢀ quyꢥt tꢃm sꢍng trong gꢞ

lꢐi càng mꢞnh liꢆt vꢀ gꢞ khꢦng cam lòng

làm mꢲi cho con vꢅt ꢍm yꢥu, ghꢮ lꢓ và gꢌn

nhꢉ chꢥt rꢲi kia. Cái chꢥt cꢈa con sói trong

tay con ngꢉꢢi kiꢆt quꢆ vꢄ sꢂc lꢑc, mꢙ mꢱ

vꢀ cái ꢊói nhꢉng hꢬng hꢑc ngꢚn lꢽa sꢍng

là sꢑ khꢰng ꢊꢱnh sꢂc mꢐnh cꢈa con ngꢉꢢi

khꢦng chꢠ kiꢁn nhꢷn kiꢥm cái ꢜn mà còn nꢶ

lꢑc giꢧ an toàn cho bꢎn thꢃn, nén nꢶi sꢋ hꢞi

ꢊꢉꢖng ꢊꢌu chꢍng chꢚi vꢟi thú giꢧ ꢊꢕ ꢊꢉꢋc

sꢍng. ꢤꢂng trꢉꢟc nhꢧng thꢽ thách khꢇc

nghiꢆt cꢈa thꢥ giꢟi hoang dꢞ con ngꢉꢢi bꢇt

ꢊꢌu suy nghꢻ vꢄ ꢨ nghꢻa cuꢒc sꢍng. Nhꢃn

vꢅt cꢈa Jack London ꢊꢞ trꢜn trꢓ vꢄ ꢊiꢄu ꢊó

bò toài thꢀ vꢷn tiꢥn vꢄ phía trꢉꢟc, nꢖi ꢏy là

cuꢒc sꢍngꢸ

Chính khát khao ꢊꢉꢋc sꢍng ꢊꢞ làm nꢁn

chiꢥn thꢇng, ꢊꢞ nꢃng con ngꢉꢢi lꢁn hàng

chúa tꢕ cꢈa muꢦn loài và gꢞ là mꢒt anh

hꢛng chꢍng lꢐi cái phi lꢨ nhꢏt mà con ngꢉꢢi

phꢎi phꢙc tꢛng ꢊó là cái chꢥt. Dꢷu biꢥt rꢭng

ai cꢴng phꢎi chꢥt nhꢉng chiꢥn ꢊꢏu chꢍng

lꢐi cái chꢥt là cuꢒc chiꢥn ꢊꢏu dai dꢰng nhꢏt

cꢈa con ngꢉꢢi. Trong Tꢆꢋꢁduꢁkꢏ, con ngꢉꢢi

chꢍng lꢐi cái chꢥt bꢭng cách tu thành Phꢅt

(nhꢃn vꢅt ꢤꢉꢢng Tꢜng), vua chúa chꢍng lꢐi

cái chꢥt bꢭng viꢆc tꢀm thuꢍc trꢉꢢng sinh,

ma quꢵ chꢍng lꢐi cái chꢥt bꢭng cách ꢜn thꢱt

ꢤꢉꢢng TꢜngꢹTrong truyꢆn ngꢇn này, gꢞ

chꢍng lꢐi cái chꢥt bꢭng tꢀnh yꢁu cuꢒc sꢍng,

bꢭng lꢨ trí và nghꢱ lꢑc cꢈa mꢒt con ngꢉꢢi

khát khao trꢓ vꢄ vꢟi ꢊꢲng loꢐi. Gꢞ chính là

ngꢉꢢi anh hꢛng chinh phꢙc thiꢁn nhiꢁn cꢈa

thꢥ kꢵ XX.

ꢤꢚc truyꢆn ngꢇn cꢈa Jack London ta

nhꢅn thꢏy nhà vꢜn ꢊi sꢃu thꢕ hiꢆn cuꢒc sꢍng

ꢓ phꢉꢖng Bꢇc mꢁnh mꢦng tuyꢥt trꢇng nhꢉ

là mꢦi trꢉꢢng ꢊꢕ thꢽ thách con ngꢉꢢi trong

cuꢒc chiꢥn chꢍng lꢐi thiꢁn nhiꢁn giành

lꢐi cuꢒc sꢍng. Nhà vꢜn ꢊꢕ nhꢃn vꢅt phꢎi

ꢊꢍi mꢡt vꢟi cái chꢥt ꢊꢕ tꢑ tꢀm ra cách tꢲn

tꢐi. Jack London xꢃy dꢑng kiꢕu nhꢃn vꢅt

anh hꢛng chiꢥn thꢇng thiꢁn nhiꢁn nhꢉng

cꢴng có khá nhiꢄu truyꢆn ꢦng cꢴng viꢥt

vꢄ nhꢧng con ngꢉꢢi khꢦng vꢉꢋt qua ꢊꢉꢋc

sꢑ khꢇc nghiꢆt cꢈa mꢦi trꢉꢢng thiꢁn nhiꢁn

hoang dꢞ ꢊꢌy hiꢕm hꢚa nhꢉ nhꢃn vꢅt trong

truyꢆn ngꢇn Nhómꢁlꢐa,ꢁLuꢇtꢁsꢎng. Bàn vꢄ

vꢏn ꢊꢄ này, tác giꢎ lꢁ Huy Bꢇc trong cuꢍn

VꢀnꢁhꢂcꢁMꢃ có viꢥt: “Trong cuꢒc tranh ꢊꢏu

vꢟi tꢑ nhiꢁn, khꢦng phꢎi lúc nào nhꢃn vꢅt

cꢈa Jack London cꢴng chiꢥn thꢇng. Tuy

nhiꢁn, cuꢍi cꢛng ꢦng cꢴng khꢰng ꢊꢱnh

và khꢦng bꢳ cuꢒc, khꢦng chꢱu khuꢏt phꢙc. ꢊꢉꢋc nghꢱ lꢑc phi thꢉꢢng trong khát vꢚng

TꢀPꢁCHꢂꢁKHOAꢁHꢃC, Sꢄꢁ49,ꢁthángꢁ11ꢁnꢅmꢁ2021

sꢍng khꢦn cꢛng” ꢗ3, 332ꢘ, nhꢃn vꢅt cꢈa Trong cꢖn cuꢲng phong cꢈa thiꢁn nhiꢁn, bà

lꢞo Nauri may mꢇn thoát chꢥt vꢀ bám vào

mꢒt tꢏm ván thꢦ ráp và bꢱ sóng cuꢍn trꢦi

ra biꢕn. Khi mꢐng sꢍng chꢠ còn trong gang

tꢏc bà vꢷn vꢐch kꢥ hoꢐch chꢍng chꢚi vꢟi

thꢌn chꢥt. Nhꢧng con sóng bꢐc ꢊꢌu ꢊánh dꢐt

bà lꢞo vào hòn ꢊꢎo Takꢦkꢦta khꢦng ngꢉꢢi

sinh sꢍng chꢠ có nhꢧng xác chꢥt tꢏp bꢢ,

trong hoàn cꢎnh này tia sáng loé lꢁn trong

suy nghꢻ cꢈa bà Nauri là phꢎi duy trꢀ cuꢒc

sꢍng trꢁn ꢊꢎo hoang bꢭng cách ꢜn “nhꢧng

quꢎ dꢬa ꢊꢞ giꢧ cho bà nꢩi trꢁn mꢡt nꢉꢟc”

ꢗ11, 255ꢘ. Khꢦng trꢦng chꢢ vào sꢑ trꢋ cꢂu

cꢈa các tàu khác ꢊi ngang qua ꢊꢎo, bà lꢞo

Nauri ꢊꢞ tꢀm cách trꢓ vꢄ, bà tꢀm trong ꢊꢍng

xác chꢥt ꢊꢉꢋc mꢒt chiꢥc thuyꢄn ꢊꢒc mꢒc

vꢺ mꢏt mái chèo và cꢎ viꢁn ngꢚc trai quꢨ

giá do con trai bà mò ꢊꢉꢋc nhꢉng bꢱ bꢚn lái

buꢦn cꢉꢟp ꢊi ꢊꢕ trꢬ nꢋ. Niꢄm hy vꢚng chꢉa

bao giꢢ tꢇt ꢓ bà già sáu mꢉꢖi tuꢩi này “Bà

cꢒt lꢐi móc chèo vào chiꢥc thuyꢄn, dꢛng tꢏt

cꢎ xꢖ dꢬa có thꢕ tꢀm ꢊꢉꢋc và cꢎ phꢌn còn

lꢐi cꢈa chiꢥc áo ꢊꢕ bꢆn thành dꢃy buꢒcꢹ

vꢟi mꢒt mꢎnh thiꢥc ꢓ hꢒp cá, bà tꢑ gꢚt hꢥt

tóc ꢊꢥn sát da ꢊꢌu, bꢆn thành mꢒt sꢋi dꢃy, và

bꢭng dꢃy ꢊó, bà buꢒc cái chꢩi dài gꢌn mꢒt

mét vào mꢎnh vánꢹdꢛng rꢜng gꢺ nhꢧng

chiꢥc nꢁm ꢊꢕ ken vào nút buꢒc” ꢗ11, 258ꢘ.

Cuꢒc trꢓ vꢄ gia ꢊꢀnh cꢈa bà lꢞo Nauri chính

là hành trꢀnh kiꢥm tꢀm hꢐnh phúc cꢈa ngꢉꢢi

phꢙ nꢧ gꢌn ꢊꢏt xa trꢢi. Khát vꢚng sꢍng là

nguꢲn ꢊꢒng lꢑc mꢞnh liꢆt ꢊꢕ bà rꢢi hòn ꢊꢎo

hoang chꢠ có xác thꢍi cꢈa ngꢉꢢi chꢥt, khát

vꢚng sꢍng khiꢥn bà dꢴng cꢎm chiꢥn ꢊꢏu vꢟi

cá mꢅp trꢁn ꢊꢐi dꢉꢖng “bà biꢥt rõ là sꢟm

muꢒn nó sꢪ thu can ꢊꢎm ꢊꢕ lao vào bà. Bà

bèn quyꢥt ꢊꢱnh ra tay trꢉꢟc” ꢗ11, 261ꢘ, dꢷu

biꢥt mꢀnh là mꢒt “bà già ꢊꢖn ꢊꢒc giꢧa biꢕn,

suy nhꢉꢋc vꢀ ꢊói và gian khꢩ, thꢥ mà ꢊꢍi

diꢆn vꢟi con hꢩ biꢕn này bà phꢎi chꢡn trꢉꢟc

sꢑ tꢏn cꢦng cꢈa nó bꢭng cách tꢑ mꢀnh tꢏn

ꢦng khꢦng chꢠ ꢊꢍi mꢡt vꢟi cáí chꢥt mà ꢊꢦi

khi còn phꢎi lꢑa chꢚn cho mꢀnh cách thꢂc

giꢞ tꢬ cuꢒc sꢍng. Trong tác phꢔm Nhómꢁ

lꢐa, sau nhiꢄu lꢌn cꢍ gꢇng ꢊꢕ thoát khꢳi

tꢽ thꢌn nhꢉng khꢦng ꢊꢉꢋc nhꢃn vꢅt ngꢉꢢi

ꢊàn ꢦng ꢊꢞ lꢑa chon cho mꢀnh sꢑ ra ꢊi ꢓ

mꢒt tꢉ thꢥ ꢊàng hoàng là chꢀm sꢃu vào

giꢏc ngꢈ ngon lành, còn nhꢃn vꢅt Mason

trong Sꢑꢁimꢁlꢒngꢁmàuꢁtrꢓng khꢦng muꢍn

phꢎi chꢢ ꢊꢋi cái chꢥt ꢊꢥn mꢒt cách tꢬ tꢬ

trong sꢑ tuyꢆt vꢚng và ꢊau ꢊꢟn ꢊꢞ yꢁu cꢌu

bꢐn dꢛng súng kꢥt liꢣu ꢊꢢi mꢀnh ꢊꢕ bꢐn

và vꢋ yꢁn tꢃm ra ꢊi. Nhꢉ vꢅy dꢛ là nhꢧng

con ngꢉꢢi khꢦng chiꢥn thꢇng nhꢉng ꢓ hꢚ

luꢦn cháy mꢞi ngꢚn lꢽa tꢀnh yꢁu cuꢒc sꢍng

và tinh thꢌn ꢊꢏu tranh chꢍng lꢐi sꢑ khꢇc

nghiꢆt cꢈa thiꢁn nhiꢁn. Phꢌn cꢖ thꢕ cꢈa hꢚ

sꢪ vꢛi lꢏp trong bꢜng tuyꢥt nhꢉng tinh thꢌn

mꢐnh mꢪ, ꢨ chí phi thꢉꢢng, lòng quꢎ cꢎm

và tꢀnh yꢁu cuꢒc sꢍng là khúc ca khꢎi hoàn

trong cuꢒc chiꢥn chꢍng lꢐi thiꢁn nhiꢁn. Hꢚ

là nhꢧng ngꢉꢢi anh hꢛng chiꢥn thꢇng vꢄ

tinh thꢌn ꢊúng nhꢉ cꢃu nói cꢈa nhꢃn vꢅt

Santiago trong tác phꢔm ꢾng già và biꢕn

cꢎ cꢈa Hemingway: Con ngꢉꢢi có thꢕ bꢱ

hꢈy diꢆt nhꢉng khꢦng bao giꢢ thꢏt bꢐi.

Nhꢃn vꢅt anh hꢛng chiꢥn ꢊꢏu chꢍng

lꢐi sꢑ khꢇc nghiꢆt cꢈa thiꢁn nhiꢁn trong

truyꢆn ngꢇn cꢈa Jack London còn là nhꢧng

ngꢉꢢi phꢙ nꢧ. Hꢚ là nhꢧng ngꢉꢢi luꢦn mꢖ

ꢉꢟc vꢄ hꢐnh phúc, trong cái chꢥt hꢚ nghꢻ

vꢄ sꢑ sꢍng, trong chia ly nghꢻ ꢊꢥn ꢊoàn tꢙ

ꢊꢏy là ꢊꢒng lꢑc khiꢥn cꢙ bà Nauri trong

truyꢆn ngꢇn NgꢔiꢁnhàꢁcꢉaꢁMapuhi, ngꢉꢢi

ꢊꢞ ngót sáu mꢉꢖi tuꢩi, cꢎ ꢊꢢi chꢉa xa biꢕn

ꢊꢥn quá nꢽa tꢌm nhꢀn tꢀm ꢊꢉꢋc hꢐnh phúc

cꢈa mꢀnh. Bà lꢞo ꢊꢞ thꢑc hiꢆn hành trꢀnh

kiꢥm tꢀm hꢐnh phúc bꢭng viꢆc tꢀm vꢄ vꢟi

con cháu sau cꢖn bꢞo biꢕn cꢉꢟp ꢊi sinh

mꢐng gꢌn nghꢀn ngꢉꢢi ꢓ hòn ꢊꢎo bà sꢍng. cꢦng nó” ꢗ11, 261ꢘ.

TRꢀꢁNGꢂꢃꢄIꢂHꢅCꢂHꢆIꢂPHꢇNG

Phꢔm chꢏt cꢈa ngꢉꢢi anh hꢛng ꢓ bà nhiꢁn, London tuy rꢏt ꢊꢄ cao con ngꢉꢢi

Nauri chính là lòng dꢴng cꢎm, trí thꢦng

minh, sꢑ kiꢁn trꢀ bꢄn bꢠ vꢉꢋt qua sꢂc mꢐnh

khꢈng khiꢥp cꢈa bꢞo gió nꢖi biꢕn khꢖi.

ꢤꢒng lꢑc giúp bà chiꢥn thꢇng sꢑc mꢐnh dꢧ

dꢒi cꢈa thiꢁn nhiꢁn chính là khát vꢚng ꢊꢉꢋc

ꢊꢉꢋc sꢍng và sꢍng sung túc trong ngꢦi nhà

trꢁn ꢊꢎo Fakarava dài sáu sꢎi, vꢟi cꢽa vòm

bꢍn xung quanh cꢛng ꢊꢲng hꢲ quꢎ lꢇc tám

cꢐnh. Chꢖi xꢳ thꢌn chꢥt trꢓ vꢄ vꢟi nhꢃn

gian, bà lꢞo ꢊꢞ mang ꢊꢉꢋc viꢁn ngꢚc trai

quꢨ trꢓ vꢄ, ꢊó sꢪ là phꢉꢖng tiꢆn ꢊꢕ bà tꢐo

lꢅp cuꢒc sꢍng hꢐnh phúc cho mꢀnh cꢛng

con cháu.

nhꢉng ꢦng khꢦng hꢄ xem thꢉꢢng sꢂc

mꢐnh mꢛ quáng, vꢦ biꢁn cꢈa tꢐo hóa” ꢗ3,

322ꢘ. ꢤꢚc truyꢆn cꢈa Jack London ta nhꢅn

thꢏy nhà vꢜn miꢁu tꢎ thiꢁn nhiꢁn khꢍc liꢆt

vꢟi sꢂc mꢐnh hꢈy diꢆt, muꢍn chiꢥn thꢇng

con ngꢉꢢi phꢎi thích nghi vꢟi sꢑ tàn khꢍc

cꢈa thiꢁn nhiꢁn và cꢌn trang bꢱ, rèn luyꢆn

thꢁm nhiꢄu kꢝ nꢜng ꢊꢕ khꢦng bꢱ bꢞo tuyꢥt

và chó sói lꢏy ꢊi tính mꢐng. Nhꢃn vꢅt Kid

trong Sꢑꢁimꢁlꢒngꢁmàuꢁtrꢓng ꢊꢉꢋc miꢁu tꢎ

nhꢉ mꢒt ngꢉꢢi hꢛng thích nghi vꢟi thiꢁn

nhiꢁn khꢍc liꢆt, anh có rꢏt nhiꢄu kꢝ nꢜng

sinh tꢲn trong thꢥ giꢟi mꢁnh mꢦng vꢟi màu

Nhꢃn vꢅt nꢧ cꢈa Jack London là nhꢧng trꢇng im lꢀm và cái chꢥt luꢦn rꢀnh rꢅp.

anh hꢛng tóc dài, trꢁn con ꢊꢉꢢng kiꢥm tꢀm

hꢐnh phúc, hꢚ thꢉꢢng phꢎi ꢊꢍi mꢡt vꢟi cái

chꢥt, trong cꢖn hiꢕm nguy hꢚ luꢦn bꢀnh

tꢻnh nghꢻ cách thoát hiꢕm và dành chiꢥn

thꢇng. Hꢐnh phúc hꢚ khao khát kiꢥm tꢀm

cꢴng thꢅt giꢎn dꢱ, ꢊꢢi thꢉꢢng: ꢊꢉꢋc sꢍng

vꢟi nhꢧng ngꢉꢢi mꢀnh thꢉꢖng yꢁu, khꢦng

bꢱ cái ꢊói nghèo ꢊeo ꢊuꢩi.

Trong hành trꢀnh cꢈa mꢀnh, Kid cꢛng vꢋ

chꢲng Mason và Ruth vꢉꢋt quꢞng ꢊꢉꢢng

dài khi thꢂc ꢜn cho ngꢉꢢi chꢠ còn mꢒt ít,

thꢂc ꢜn cho chó chꢰng còn gꢀ, tuyꢥt trꢇng

phꢈ khꢇp nꢖi nhꢉ muꢍn ꢊè bꢫp con ngꢉꢢi

vꢟi sꢂc mꢐnh vꢦ hꢀnh cꢈa nó. Trong tꢀnh

huꢍng gay cꢏn ꢊó trái ngꢉꢋc vꢟi ngꢉꢢi bꢐn

nóng nꢎy ꢊang ꢊánh ꢊꢅp ꢊàn chó khꢦng ꢊꢈ

sꢂc kéo vꢀ quá mꢆt mꢳi, ꢊói ꢜn thꢀ Kid lꢐi

rꢏt bꢀnh tꢻnh, biꢥt kꢀm chꢥ sꢑ nóng giꢅn,

ꢊiꢄu này giúp anh làm chꢈ tꢀnh thꢥ khó

khꢇn ꢊꢌy bꢏt trꢇc. Khi Mason gꢡp tai hꢚa

bꢏt ngꢢ bꢱ cꢃy thꢦng ꢊꢩ ꢊè lꢁn ngꢉꢢi, kinh

nghiꢆm và sꢑ bꢀnh tꢻnh giúp Kid giꢎi quyꢥt

tꢍt mꢚi viꢆc: “Nguy hiꢕm bꢏt ngꢢ, cái chꢥt

bꢏt ngꢢ - Kid thꢉꢢng gꢡp cꢎ hai ꢊiꢄu ꢏyꢸ

Khi cꢃy ngꢞ nhꢧng lá thꢦng còn rung rung

trꢁn cành, anh ꢊꢞ kꢱp ra lꢆnh cho Ruth phꢎi

lao vào cꢂuꢹ” ꢗ9,12ꢘ. Kid biꢥt dꢛng “tꢏm

bꢐt thꢦ cꢜng lꢁn ꢊꢍng lꢽa ꢊꢕ giꢧ nhiꢆt ꢹ

mꢒt phꢉꢖng pháp chꢍng ret khá thꢦng

dꢙng ꢊꢍi vꢟi nhꢧng ngꢉꢢi biꢥt nꢇm bꢇt

các quy luꢅt vꢅt lꢨ cꢈa thiꢁn nhiꢁn” ꢗ9, 13ꢘ,

anh biꢥt dꢛng sꢑ ꢊàn hꢲi cꢈa cꢃy thꢦng non

treo xác Mason lꢁn tránh khꢦng cho chó

Qua truyꢆn ngꢇn cꢈa mꢀnh, Jack

London muꢍn gꢽi tꢟi bꢐn ꢊꢚc thꢦng ꢊiꢆp:

cuꢒc sꢍng ꢊꢌy rꢷy nhꢧng hiꢕm hꢚa, muꢍn

vꢉꢋt lꢁn sꢑ tàn khꢍc ꢊó con ngꢉꢢi cꢌn

mꢐnh mꢪ, dꢴng cꢎm, tꢀnh yꢁu cuꢒc sꢍng,

khát vꢚng ꢊꢉꢋc hꢐnh phúc sꢪ tꢐo nꢁn sꢂc

mꢐnh giúp hꢚ giành thꢇng lꢋi trong cuꢒc

ꢊꢏu tranh sinh tꢲn. ꢤꢕ chiꢥn thꢇng thiꢁn

nhiꢁn tàn khꢍc, nhꢃn vꢅt anh hꢛng cꢈa

Jack London phꢎi trꢎi qua muꢦn vàn khó

khꢜn, thꢽ thách. Qua nhꢧng nhꢃn vꢅt này

nhà vꢜn ꢊꢄ cao và tin tꢉꢓng sꢂc mꢐnh ꢨ chí

và nghꢱ lꢑc sꢍng cꢈa con ngꢉꢢi.

1.2ꢁKhꢏꢁnꢐngꢁthíchꢁnghi,ꢁnꢎmꢁbꢎtꢁquꢄꢁ

luꢑtꢁtꢒꢁnhiꢅnꢁ-ꢁꢓꢔꢁkhíꢁꢊꢋꢁconꢁngꢌờiꢁchiꢍnꢁ

thꢎngꢁthiꢅnꢁnhiꢅnꢀ

Tác giꢎ Lꢁ Huy Bꢇc trong cuꢍn Vꢜn

hꢚc Mꢝ có viꢥt: “Trong quan hꢆ vꢟi thiꢁn sói ꢜn thꢱt bꢐn, Kid biꢥt nén ꢊau thꢉꢖng ꢊꢕ

TꢀPꢁCHꢂꢁKHOAꢁHꢃC, Sꢄꢁ49,ꢁthángꢁ11ꢁnꢅmꢁ2021

tiꢀn vꢁ phía trꢂꢃc tiꢀp tꢄc cuꢅc hành trꢆnh

Jack London là nhà vꢜn nꢨi tiꢀng vꢃi

khꢇng chꢈu khuꢉt phꢄc sꢊc mꢋnh tàn khꢌc nghꢤ thuꢥt xꢔy dꢖng xung ꢕꢅt ꢕꢭc biꢤt là

cꢍa thiꢎn nhiꢎn. Theo Jack London, “Thiꢎn mꢌi xung ꢕꢅt giꢒa con ngꢂꢐi và thiꢎn nhiꢎn.

ꢡꢭt nhꢔn vꢥt anh hꢢng vào mꢇi trꢂꢐng thiꢎn

nhiꢎn vꢇ cꢢng khꢝc nghiꢤt, vꢇ cꢏm, thꢢ ꢕꢈch

luꢇn ꢕe dꢟa tính mꢋng cꢍa con ngꢂꢐi ꢕꢗ

nhꢔn vꢥt bꢅc lꢅ sꢊc mꢋnh, nghꢈ lꢖc là ꢕꢭc

trꢂng ngòi bút cꢍa ꢇng. Trong sáng tác cꢍa

Jack London, thiꢎn nhiꢎn là mꢇi trꢂꢐng thꢛ

thách ꢕꢗ con ngꢂꢐi khꢳng ꢕꢈnh bꢏn lꢴnh, sꢖ

tꢖ tin, tꢆnh cꢏm và khát vꢟng sꢌng cuꢏ mꢆnh.

Thiꢎn nhiꢎn càng hoang vꢝng, dꢒ dꢅi thꢆ ꢱ

chí và nghꢈ lꢖc cꢍa con ngꢂꢐi càng ꢕꢂꢵc

khꢳng ꢕꢈnh và phát huy. Trong mꢇi trꢂꢐng

ꢕó, các nhꢔn vꢥt cꢍa Jack London ꢕꢂꢵc

khꢝc hꢟa là nhꢒng ngꢂꢐi anh hꢢng chiꢀn

ꢕꢉu khꢇng ngꢶng nghꢮ ꢕꢗ khꢳng ꢕꢈnh sꢖ tꢘn

tꢋi cꢍa mꢆnh.

nhiꢎn càng vꢇ cꢏm thꢆ con ngꢂꢐi cꢑn phꢏi

hꢒu cꢏm nhiꢁu hꢓn, càng phꢏi quan tꢔm

ꢕꢀn nhau nhiꢁu hꢓn. Có nhꢂ thꢀ thꢆ sꢖ sꢌng

mꢃi có thꢗ tꢘn tꢋi” ꢙ3, 323ꢚ. Tꢆnh cꢏm chꢔn

thành cꢍa Kid dành cho bꢋn là lꢛa ꢉm yꢎu

thꢂꢓng xua tan sꢖ giá lꢋnh cꢍa bꢜng tuyꢀt

vꢇ cꢏm nꢓi Bꢝc cꢖc hoang vu, là vꢞ khí sꢝc

bén ꢕꢗ anh chiꢀn ꢕꢉu và chiꢀn thꢝng nhꢒng

hiꢗm hꢟa cꢍa thiꢎn nhiꢎn bꢍa vꢔy khꢝp nꢠo

ꢕꢂꢐng phꢂꢓng Bꢝc.

ꢡꢗ khꢝc hꢟa chꢔn dung ngꢂꢐi anh hꢢng

mꢅt cách sꢝc nét, Jack London ꢕꢣ sꢛ dꢄng

thꢍ pháp nghꢤ thuꢥt nhꢔn vꢥt tái xuꢉt hiꢤn.

Nhꢔn vꢥt Kid - ngꢂꢐi anh hꢢng chꢌng lꢋi

thiꢎn nhiꢎn là kiꢗu nhꢔn vꢥt tái xuꢉt hiꢤn

trong nhiꢁu truyꢤn ngꢝn cꢍa Jack London.

ꢦ truyꢤn Conꢀtraiꢀcꢁaꢀsói, anh hiꢤn lꢎn qua

lꢐi nhꢥn xét cꢍa già làng Tling Tinnekh,

tꢅc trꢂꢧng bꢅ tꢅc Quꢋ là “Ngꢂꢐi khꢨng lꢘ,

khꢩe mꢋnh nhꢂ con gꢉu Griꢪꢪly, cꢔn ꢕꢌi

nhꢂ chꢘi non cꢍa cꢔy liꢫu, tꢉm long cꢧi

mꢧ nhꢂ trꢜng rꢬm mꢢa hè” ꢙ8, 294ꢚ. Trong

truyꢤn ꢡꢭc quyꢁn linh mꢄc, anh hiꢤn lꢎn

khꢇng chꢮ là ngꢂꢐi hꢢng mà còn là ngꢂꢐi

có tꢉm lòng cao cꢏ qua lꢐi ꢕꢅng viꢎn an ꢍi

vꢃi cha Roubeau còn trong TruꢂꢃnꢀOdꢂsseꢂꢀ

phꢄꢅngꢀBꢆc, anh sꢯn sàng giúp mꢅt ngꢂꢐi

khꢇng quen biꢀt là Naass theo ꢕuꢨi mꢄc

tiꢎu cꢍa mꢆnh khi cho anh ta vay mꢅt sꢌ

vàng lꢃn, anh cꢏm thꢇng vꢃi bi kꢈch cꢍa

Naass khi nuꢇi chí trꢏ thꢢ kꢠ tꢆnh ꢕꢈch.

2.ꢀ Anh hꢢngꢀ thꢁtꢀ thꢂꢀ trongꢀ cuꢃcꢀ

chiꢂnꢀchꢄngꢀlꢅiꢀluꢆtꢀlꢇ hà khꢝcꢀcꢈaꢀngꢉꢊiꢀ

daꢀtrꢋng.ꢀ

ꢡꢟc truyꢤn ngꢝn cꢍa Jack London,

hꢆnh ꢏnh nhꢒng anh hꢢng là thꢨ dꢔn da

ꢕꢩ, da ꢕen ꢕꢖꢓc tác giꢏ khꢝc hꢟa ꢕꢥm nét,

hꢟ chiꢀn ꢕꢉu chꢌng lꢋi luꢥt lꢤ hà khꢝc cꢍa

ngꢂꢐi da trꢝng, luꢥt lꢤ cꢍa nhꢒng ngꢂꢐi

theo hꢟ là “bꢟn kꢠ cꢂꢃp”.ꢀChúng tꢇi nhꢥn

thꢉy nhà vꢜn rꢉt chú trꢟng khꢝc hꢟa chꢔn

dung kiꢗu anh hꢢng thꢉt thꢀ, vòng nguyꢤt

quꢀ vinh quang khꢇng quàng lꢎn cꢨ hꢟ

nhꢂng lꢱ tꢂꢧng sꢌng cao ꢕꢷp cꢍa hꢟ thꢆ bꢉt

tꢛ, khát vꢟng sꢌng tꢖ do cꢍa hꢟ thꢥt ꢕáng

khꢔm phꢄc.

Kulau trong truyꢤn ngꢝn Kulauꢀhꢁi cho

rꢬng “chúng ta bꢈ bꢤnh nꢎn chúng ta bꢈ

tꢂꢃc mꢉt tꢖ do” ꢙ6, 82ꢚ theo Kulau sꢌng là

phꢏi ꢕꢂꢵc tꢖ do, ꢕꢔy là ꢕòi hꢩi chính ꢕáng

cꢍa mꢸi ngꢂꢐi. Kꢠ thꢢ cꢍa ꢇng ꢕꢣ “chiꢀm

Viꢤc khꢝc hꢟa nhꢔn vꢥt thích nghi vꢃi

mꢇi trꢂꢐng sꢌng qua nhiꢁu tác phꢰm khiꢀn

nhꢔn vꢥt trꢧ nꢎn sinh ꢕꢅng, chꢔn thꢥt, bꢋn

ꢕꢟc luꢇn cꢏm thꢉy Kid mang sꢊc mꢋnh

bꢁn bꢮ, ꢱ chí mꢋnh mꢲ xꢇng pha khꢝp nꢠo ꢕoꢋt vꢁ tay mꢆnh tꢉt cꢏ ...các hòn ꢕꢏo, tꢉt

ꢕꢂꢐng phꢂꢓng Bꢝc trong cuꢅc chiꢀn ꢕꢉu cꢏ ꢕꢉt ꢕai, tꢉt cꢏ súc vꢥt” ꢙ6, 82ꢚ. ꢹng là

chinh phꢄc thiꢎn nhiꢎn.

lꢣnh tꢄ cꢍa ba chꢄc con ngꢂꢐi, cꢏ ꢕàn ꢇng

TRꢀꢁNGꢂꢃꢄIꢂHꢅCꢂHꢆIꢂPHꢇNG

và phꢄ nꢒ, hꢟ bꢈ hꢝt hꢍi khꢌn khꢨ vꢆ trꢎn núiꢽmꢅt thiꢎn ꢕàng nꢓi hꢋ giꢃi. Mꢅt biꢗn

ngꢂꢐi mang cꢜn bꢤnh hꢍi, hꢟ ꢕang bꢈ truy màu xanh tràn gꢥp thung lꢞng, nhꢒng con

ꢕuꢨi nhꢂ con ngꢂꢐi ꢕuꢨi bꢝt nhꢒng con thú sóng xanh rꢥp rꢐn tꢶ bꢎn này ꢕꢀn bꢎn kia

hoang và Kulau là vua cꢍa tꢉt cꢏ nhꢒng vách ꢕá, nhꢒng thác miꢎn liꢫu mꢁm mꢋi

“sinh vꢥt” ꢕó.

chꢰy dꢟc tꢶ các chꢸ nhꢇ ra trꢎn hai bꢊc

tꢂꢐng ꢕá” ꢙ6, 90ꢚꢽKulau - ngꢂꢐi thꢍ lꢴnh

tài ba khꢇng chꢮ ꢕem lꢋi cho cꢂ dꢔn cꢍa

mꢆnh niꢁm vui sꢌng, sꢖ lꢋc quan ꢕꢗ quꢎn

ꢕi bꢤnh tꢥt mà ꢇng còn là ngꢂꢐi anh hꢢng

mꢧ ꢕꢉt, ꢇng ꢕꢣ chꢮ huy mꢟi ngꢂꢐi “ꢕꢰy lꢢi

nhꢒng ꢕám cꢔy dꢋi rꢥm rꢋp” ꢕꢗ “chuꢌi,

cam, xoài trꢧ nꢎn dꢫ thꢧ, sꢝn mꢟc trꢎn các

bꢣi rꢶng trꢌng nhꢩꢽꢧ thꢁm vách ꢕá có

phꢍ mꢅt lꢃp ꢕꢉt, hꢟ trꢘng khoai sꢟ và dꢂa

bꢧ, và trꢎn tꢉt cꢏ nhꢒng chꢸ trꢌng nào ánh

nꢝng mꢭt trꢐi có thꢗ dꢟi sáng tꢃi ꢕꢂꢵc là

ꢕu ꢕꢍ xum xuꢎ quꢏ vàng rꢅm” ꢙ6, 91ꢚ.

Kulau mang nꢸi cꢜm hꢐn sꢄc sꢇi vꢃi

nhꢒng kꢠ tꢖ xꢂng là ꢕꢑy tꢃ cꢍa ngài rꢂꢵu

Rꢇm, cꢍa chúa trꢐi ꢕꢣ cꢂꢃp ꢕꢉt cꢍa ꢕꢘng

bào ꢇng, reo rꢝc bꢤnh tꢥt cho hꢟ, ꢕꢗ rꢘi khi

hꢟ bꢈ lꢔy bꢤnh thꢆ tꢂꢃc nꢌt quyꢁn tꢖ do cꢍa

nhꢒng con ngꢂꢐi khꢌn khꢨ này, giꢐ ꢕꢔy

ꢇng phꢏi chiꢀn ꢕꢉu bꢏo vꢤ nꢓi ꢰn náu cuꢌi

cꢢng quyꢀt khꢇng ꢕꢗ mꢆnh rꢓi vào bꢌn bꢊc

tꢂꢐng cꢍa nhà tꢢ ꢧ Mꢇlꢇka.

Trong con ngꢂꢐi Kulau có dòng máu

cꢍa ngꢂꢐi anh hꢢng: Khát khao sꢌng

cuꢅc ꢕꢐi tꢖ do nꢓi núi rꢶng, mꢓ ꢂꢃc ꢕꢂꢵc

trꢧ vꢁ quꢣng ꢕꢐi tꢂꢓi ꢕꢷp trong quá khꢊ

bꢝt bò rꢶng ꢧ Niihau, hay “thuꢑn dꢂꢺng

nhꢒng con ngꢖa rꢶng dꢟc theo các bꢣi cꢩ

trꢎn núi cao, ném nhꢒng vòng dꢔy thꢶng

vào cꢨ chúng rꢘi dꢝt xuꢌng thung lꢞng”

ꢙ6,106ꢚ, chính khát vꢟng sꢌng cao ꢕꢷp

ꢕó ꢕꢣ giúp ꢇng chiꢀn thꢝng sꢖ ꢕau ꢕꢃn

cꢍa bꢤnh tꢥt. Hàng ngày, hàng ꢕꢎm cꢜn

bꢤnh hꢍi ngꢭm nhꢉm tꢶng ꢕꢌt xꢂꢓng, làm

nhꢊc nhꢌi da thꢈt Kulau cꢞng nhꢂ ngꢂꢐi

dꢔn cꢍa ꢇng, tꢉt cꢏ hꢟ phꢏi ꢕꢂꢓng ꢕꢑu vꢃi

bꢤnh tꢥt nhꢂng khꢇng vꢆ thꢀ mà mꢉt ꢕi

vꢠ ꢕꢷp tꢔm hꢘn cꢍa con ngꢂꢐi. Trong nꢸi

ꢕau bꢤnh tꢥt hꢟ vꢻn cꢉt cao lꢐi ca, tiꢀng

hát ꢕꢗ quꢎn ꢕi nhꢒng tháng ngày ꢕau khꢨ:ꢀ

“chúng ta hꢣy cꢢng nhau múa hát, và

chúng ta sꢲ hꢋnh phúc, chꢶng nào có thꢗ”

Kulau - ngꢂꢐi thꢍ lꢴnh khꢇng chꢈu khuꢉt

phꢄc cꢂꢐng quyꢁn ꢕꢣ chiꢀn ꢕꢉu vꢃi bꢟn

lính ꢕꢈnh lꢢa ꢇng và nhꢒng cꢂ ꢕꢔn khꢌn khꢨ

vꢆ bꢤnh hꢍi vào các nhà tꢢ ꢧ Mꢇlꢇka. Trong

trꢥn chiꢀn ꢕꢉu khꢇng cꢔn sꢊc, thꢑn dꢔn cꢍa

Kulau ngꢂꢐi chꢀt, ngꢂꢐi ꢕꢑu hàng vꢇ ꢕiꢁu

kiꢤn song nꢸi ꢕau ꢕꢃn nhꢉt cꢍa ngꢂꢐi yꢎu

tꢖ do này chính là lꢐi oán trách cꢍa nhꢒng

kꢠ ꢕꢑu hàng: “Khi ꢕi ngang qua chꢸ ꢇng

ꢕꢊng hꢟ tuꢇn ra nhꢒng lꢐi chꢛi rꢍa nhꢄc

mꢋ, bà già ꢕi cuꢌi cꢢng còn dꢶng lꢋi, giꢓ

nꢝm tay xꢂꢓng xꢰu vꢃi nhꢒng móng nhꢟn

nhꢂ móng diꢁu hꢔu, nhe rꢜng, lꢝc ꢕꢑu, lꢃn

tiꢀng nguyꢁn rꢍa ꢇng” ꢙ6, 105ꢚ. Kulau làm

tꢉt cꢏ mꢟi viꢤc vꢆ hꢟ nhꢂng ꢕꢨi lꢋi chꢮ là sꢖ

oán trách cꢍa hꢟ dành cho ꢇng.

Con ngꢂꢐi cꢍa Kulau là con ngꢂꢐi hꢅi

ꢙ6, 88ꢚ vꢆ trong nhꢒng thꢔn thꢗ tàn tꢋ ꢕó tꢄ nhꢒng niꢁm ꢕau: Sinh ra và lꢃn lꢎn ꢧ

vꢻn còn ꢔm ꢼ cháy mꢣi tꢆnh yꢎu và khát Kauai, yꢎu mꢏnh ꢕꢉt này vꢃi tꢆnh yꢎu máu

vꢟng sꢌng tꢖ do. Chính Kulau, ngꢂꢐi thꢍ thꢈt nhꢂng lꢋi bꢈ mꢉt ꢕꢉt, mꢉt tꢖ do ꢧ chính

lꢴnh kiꢎn cꢂꢐng ꢕꢣ thꢨi bꢢng ngꢟn lꢛa ꢕó nꢓi mꢆnh gꢝn bó, bꢈ truy ꢕuꢨi khi thꢔn hꢆnh

trong nhꢒng tꢔm hꢘn ꢕꢑy vꢥt vꢣ ꢕꢃn ꢕau, mang bꢤnh; sꢌng và chiꢀn ꢕꢉu cho nhꢒng

nhꢒng con ngꢂꢐi chꢮ mong ꢕꢂꢵc sꢌng ꢧ con ngꢂꢐi mꢝc bꢤnh hꢍi thꢆ lꢋi bꢈ hꢟ phꢏn

nꢓi có “các bꢊc tꢂꢐng dꢖng ꢕꢊng cꢍa khe bꢅi, ꢕay nghiꢀn, xꢮ vꢏ. Trong cuꢅc chiꢀn

TꢀPꢁCHꢂꢁKHOAꢁHꢃC, Sꢄꢁ49,ꢁthángꢁ11ꢁnꢅmꢁ2021

ꢕꢉu khꢇng cꢔn sꢊc này Kulau luꢇn khꢳng quyꢀt tꢔm chiꢀn ꢕꢉu bꢏo vꢤ sꢖ tꢘn tꢋi cꢍa

ꢕꢈnh bꢏn lꢴnh cꢍa mꢅt ngꢂꢐi anh hꢢng: bꢅ lꢋc chꢮ là nhꢒng ngꢂꢐi già.ꢀ“Trong ánh

Sꢌng mꢅt cuꢅc ꢕꢐi tꢖ do và chꢀt cꢞng là mꢝt nhꢒng ngꢂꢐi già ngꢘi im lꢭng bꢢng lꢎn

ngꢂꢐi tꢖ do.

nhꢒng tia lꢛa” ꢙ6,130ꢚ. Nhꢒng tia lꢛa ꢕó ꢕꢣ

góp thành giꢇng bꢣo vꢃi viꢤc tiꢎu diꢤt tꢉt cꢏ

nhꢒng ngꢂꢐi da trꢝng ꢕꢭt chꢔn ꢕꢀn mꢏnh

ꢕꢉt này. Mꢭc dꢢ ꢕꢔy là cuꢅc nꢨi dꢥy mang

tính bꢅt phát, quy mꢇ nhꢩ, hoꢋt ꢕꢅng ꢕꢓn

lꢠ nhꢂng ꢕó là hành ꢕꢅng cꢍa nhꢒng ngꢂꢐi

anh hꢢng. Hꢟ tiꢎu diꢤt ngꢂꢐi da trꢝng vꢆ

sꢖ tꢘn tꢋi cꢍa bꢅ lꢋc mꢆnh. Niꢁm tꢖ hào vꢁ

cꢅi nguꢘn dꢔn tꢅc là ꢕꢅng lꢖc góp lꢛa cho

trꢥn chiꢀn khꢇng cꢔn sꢊc. Sau này Imbꢓ

chꢮ còn lꢋi mꢅt mꢆnh vꢆ nhꢒng ngꢂꢐi già

cꢍa bꢅ lꢋc lꢑn lꢂꢵt nꢬm xuꢌng, nhꢂng lꢣo

vꢻn chiꢀn ꢕꢉu dꢢ ꢕꢓn thꢂꢓng ꢕꢅc mꢣ. Lꢱ

tꢂꢧng cꢍa Imbꢓ thꢆ cao ꢕꢷp, khát vꢟng cꢍa

lꢣo thꢆ lꢃn lao, nhꢂng hiꢤn tꢋi khꢇng cho

phép lꢣo thꢖc hiꢤn nhꢒng lꢱ tꢂꢧng, khát

vꢟng ꢕó. Lꢣo mang trong mꢆnh bi kꢈch cꢍa

thꢐi ꢕꢋi, lꢣo trꢧ thành ngꢂꢐi anh hꢢng thꢉt

thꢀ cꢍa bꢅ lꢋc Cá Trꢝng. Con ngꢂꢐi khꢇng

chiꢀn thꢝng ꢕó cꢞng khꢇng phꢏi là ngꢂꢐi

chiꢀn bꢋi hoàn toàn, lꢣo ꢕꢣ mꢧ mꢅt cuꢅc

tꢨng tiꢀn cꢇng cuꢌi cꢢng vào trái tim cꢍa

nhꢒng ngꢂꢐi da trꢝng. Cuꢅc tiꢀn cꢇng này

khꢇng làm ꢕꢨ máu nhꢂng làm thꢊc tꢮnh

lꢂꢓng tri và nhꢔn tính cꢍa hꢟ. Vꢞ khí lꢣo

dꢢng khꢇng phꢏi là giáo mác, súng ꢕꢋn mà

là ngꢇn ngꢒ thꢗ hiꢤn niꢁm ꢕau, sꢖ xót xa,

nꢸi dꢬn vꢭt cꢍa mꢅt ngꢂꢐi chꢊng kiꢀn sꢖ

tàn lꢄi, diꢤt vong cꢍa mꢅt bꢅ lꢋc và cao

hꢓn chính lꢣo cꢞng là nꢋn nhꢔn cꢍa sꢖ diꢤt

vong ꢕó. Imbꢓ chꢉp nhꢥn ꢕꢑu thú và ꢕón

nhꢥn cái chꢀt ꢕꢗ nói ra sꢖ thꢥt, ngꢟn lꢛa

trꢂꢃc khi tàn bao giꢐ cꢞng bꢢng lꢎn và ánh

sáng cꢍa nó làm thꢊc tꢮnh nhꢔn loꢋi là vꢥy.

Kulau khꢇng giành ꢕꢂꢵc chiꢀn thꢝng

nhꢂng ꢇng cꢞng khꢇng là ngꢂꢐi thꢉt bꢋi

hoàn toàn bꢧi ꢇng ꢕꢂꢵc quyꢁn tꢖ quyꢀt ꢕꢈnh

ꢕꢂꢵc sꢌng và ꢕꢂꢵc chꢀt nhꢂ thꢀ nào, quyꢁn

quyꢀt ꢕꢈnh ꢕó khꢳng ꢕꢈnh ꢇng là ngꢂꢐi tꢖ

do và cꢏ ꢕꢐi ꢇng chiꢀn ꢕꢉu vꢆ ꢕiꢁu ꢕó.

Bꢎn cꢋnh hꢆnh tꢂꢵng Kulau, Jack

London còn xꢔy dꢖng hꢆnh tꢂꢵng Imbꢓ,

ngꢂꢐi anh hꢢng chiꢀn ꢕꢉu cho tꢖ do cꢍa bꢅ

lꢋc Cá trꢝng trong truyꢤn ngꢝn Hꢇiꢀnhꢈng

ngꢄꢉiꢀgià. Imbꢓ cꢞng là kiꢗu anh hꢢng thꢉt

thꢀ, con ngꢂꢐi cꢍa lꢣo là con ngꢂꢐi hꢅi tꢄ

nhꢒng niꢁm ꢕau. Lꢣo ꢕau ꢕꢃn khi bꢅ lꢋc

cꢍa mꢆnh bꢈ ngꢂꢐi da trꢝng huꢼ hoꢋi ꢕꢰy

ꢕꢀn chꢸ diꢤt vong. Imbꢓ ꢕau ꢕꢃn khi cꢏnh

thanh bꢆnh cꢍa bꢅ lꢋc mꢆnh chꢮ còn trong

quá khꢊ, lꢣo bꢘi hꢘi nhꢃ lꢋi cái thꢂꢧ “con

trai thꢆ vui vꢠ nhꢆn con gái, con gái thꢆ ꢔu

yꢀm nhꢆn lꢋi hꢟ. ꢡàn bà thꢆ cho con búꢽ

ꢕàn ꢇng hꢘi ꢕó...là ꢕàn ꢇng trong nhꢒng

ngày yꢎn ꢉm no ꢕꢍ, hꢟ là ꢕàn ꢇng trong

cꢏ nhꢒng khi có chiꢀn tranh và nꢋn ꢕói”

ꢙ6,122ꢚ, Nꢸi ꢕau cꢍa Imbꢓ khꢇng xuꢉt hiꢤn

ngay mꢅt lúc mà là mꢅt quá trꢆnh bꢝt ꢕꢑu

tꢶ khiꢀ“có mꢅt ngꢂꢐi da trꢝng ꢕꢑu tiꢎn ꢕꢭt

chꢔn lꢎn mꢏnh ꢕꢉt cꢍa chúng tꢇi” ꢙ6,123ꢚ

và ngꢂꢐi thꢊ hai, thꢊ ba và nhꢒng ngꢂꢐi

da trꢝng cꢊ tiꢀp tꢄc kéo ꢕꢀn ꢕꢗ rꢘi “nhꢒng

con chó cꢍa bꢅ lꢋc hꢩng hꢀt, nhꢒng con

trai và con gái khoꢠ mꢋnh nhꢉt cꢍa bꢅ lꢋc

Cá trꢝng chúng tꢇi ngày mꢅt trꢧ nꢎn ꢌm

yꢀu và bꢤnh tꢥt” ꢙ6, 127ꢚ. Imbꢓ kꢀt luꢥn

ngꢂꢐi da trꢝng “ꢕꢭt bàn tay nꢭng nꢁ cꢍa hꢟ

lꢎn toàn thꢀ giꢃi và giày xéo lꢎn mꢟi dꢔn

Kulau và Imbꢓ là nhꢒng anh hꢢng

tꢅc” ꢙ6,128ꢚ, vꢆ thꢀ bꢅ lꢋc hꢢng mꢋnh cꢍa chiꢀn ꢕꢉu vꢆ tꢖ do, vꢆ lꢲ phꢏi và sꢖ cꢇng

Imbꢓ xꢂa kia nay ꢕꢊng trꢂꢃc bꢐ diꢤt vong, bꢬng cꢍa con ngꢂꢐi, hꢟ khꢇng chiꢀn thꢝng

nhꢒng ngꢂꢐi cꢏm nhꢥn ꢕꢂꢵc ꢕiꢁu này và nhꢂng cꢞng khꢇng mꢅt thꢀ lꢖc nào khuꢉt

TRꢀꢁNGꢂꢃꢄIꢂHꢅCꢂHꢆIꢂPHꢇNG

phꢄc ꢕꢂꢵc hꢟ. Cꢏ hai ꢕꢁu là Prꢇmꢎtꢎ cꢍa con ngꢂꢐi vꢃi con ngꢂꢐi nhꢂ các truyꢤn:

thꢐi ꢕꢋi mꢃi, hꢟ là nhꢒng con ngꢂꢐi mang

lꢍa, lꢛa nhiꢤt tꢆnh, lꢛa soi sáng mꢅt lꢲ sꢌng

cao ꢕꢷp: Tꢖ do.

ConꢀtraiꢀcꢁaꢀSói,ꢀOdꢂsseꢂꢀphꢄꢅngꢀBꢆcꢽ

Xung ꢕꢅt sꢝc tꢅc qua các truyꢤn Kulauꢀhꢁi,ꢀ

Hꢇiꢀ nhꢈngꢀ ngꢄꢉiꢀ giàꢽ sꢖ tinh tꢀ trong

ngòi bút cꢍa Jack London chính là cách

ꢇng xꢛ lꢱ các tꢆnh huꢌng xung ꢕꢅt. Jack

London khꢇng ꢕi sꢔu miꢎu tꢏ nꢅi tꢔm nhꢔn

vꢥt mà tꢋo ra khoꢏng lꢭng giꢒa hành ꢕꢅng

và nhꢥn thꢊc cꢍa nhꢔn vꢥt. Qua cꢔu chuyꢤn

Imbꢓ giꢀt rꢉt nhiꢁu ngꢂꢐi da trꢝng bꢋn

ꢕꢟc lꢭng ꢕi trꢂꢃc hành ꢕꢅng cꢍa nhꢔn vꢥt

khi biꢀt nguyꢎn nhꢔn là do bꢅ lꢋc cꢍa ꢇng

và nhiꢁu bꢅ lꢋc khác cꢍa ngꢂꢐi da ꢕꢩ bꢈ

ngꢂꢐi da trꢝng ꢕꢰy vào cꢏnh diꢤt vong mà

khꢇng tòa án nào xét xꢛ ꢕꢂꢵc. Bꢎn cꢋnh

tꢆnh huꢌng xung ꢕꢅt, Jack London còn

xꢔy dꢖng tꢆnh huꢌng ngꢻu nhiꢎn ꢕꢗ miꢎu

tꢏ nhꢔn vꢥt ngꢂꢐi anh hꢢng ꢧ các truyꢤn

Sꢑꢀimꢀlꢒngꢀmàuꢀtrꢆng,ꢀNhómꢀlꢋa,ꢀTꢓnhꢀꢂꢐuꢀ

Qua hꢆnh tꢂꢵng nhꢔn vꢥt ngꢂꢐi anh

hꢢng thꢉt thꢀ trong truyꢤn ngꢝn cꢍa Jack

London, bꢋn ꢕꢟc nhꢥn ra nét tài hoa cꢍa

ngòi bút nhà vꢜn trong sꢖ khꢝc hꢟa xung

ꢕꢅt sꢝc tꢅc, ꢕꢔy khꢇng phꢏi là vꢉn ꢕꢁ mꢃi

trong vꢜn hꢟc Mꢾ. trong tác phꢰm Túpꢀ

lꢊuꢀ bácꢀ Tom nꢒ vꢜn sꢾ Harriet Beecher

Stowe ꢕꢣ ꢕꢭt ra vꢉn ꢕꢁ bꢆnh ꢕꢳng sꢝc tꢅc

ꢕꢌi vꢃi ngꢂꢐi da ꢕen, trong sáng tác cꢍa

Mark Twain cꢞng ꢕꢁ cꢉp tꢃi vꢉn ꢕꢁ bꢉt

cꢇng và và sꢖ phꢏn kháng cꢍa ngꢂꢐi da ꢕꢩ

và ngꢂꢐi da ꢕen chꢌng lꢋi ngꢂꢐi da trꢝng.

Jack London là nhà vꢜn ꢕꢣ thꢗ hiꢤn nhꢒng

vꢉn ꢕꢁ nhꢊc nhꢌi cꢍa thꢐi ꢕꢋi ꢕó là sꢖ phꢔn

biꢤt chꢍng tꢅc ꢧ Mꢾ. Sꢖ bành trꢂꢃng cꢍa

chꢍ nghꢴa tꢂ bꢏn tꢃi các vꢢng ꢕꢉt mꢃi ꢕꢣ cuꢇcꢀsꢔng... sꢛ dꢄng loꢋi tꢆnh huꢌng này

ꢕꢰy ngꢂꢐi da ꢕen và ngꢂꢐi da ꢕꢩ ꢧ các bꢅ Jack London tꢋo nꢎn ꢕꢂꢵc kꢈch tính cho

lꢋc ꢕꢀn bꢐ vꢖc diꢤt vong. Ngòi bút cꢍa Jack tác phꢰm, lꢇi cuꢌn bꢋn ꢕꢟc ꢕi sꢔu tꢆm hiꢗu

London thꢂꢐng ꢕꢊng vꢁ nhꢒng ngꢂꢐi thꢨ

dꢔn, ꢍng hꢅ nhꢒng ngꢂꢐi bꢈ áp bꢊc bóc lꢅt

ꢕꢗ tꢌ cáo sꢖ thꢌng trꢈ cꢍa ngꢂꢐi da trꢝng.

tính cách và sꢌ phꢥn cꢍa con ngꢂꢐi.

ꢡào Duy Hiꢤp ꢕꢣ ꢕꢂa ra nhꢥn ꢕinh:

Jack London “là mꢅt nhà vꢜn tiꢎu biꢗu cho

tính cách Mꢾ chꢔn chính: mꢋnh mꢲ, dꢒ dꢅi,

kiꢎn quyꢀt, hào phóng, chꢔn thꢥt ꢕꢑy phꢂu

lꢂu và dꢞng cꢏm” ꢙ7ꢚ vꢆ thꢀ nhꢔn vꢥt anh

hꢢng trong truyꢤn ngꢝn cꢍa ꢇng luꢇn ꢕꢂꢵc

ꢕꢭt vào nhꢒng hoàn cꢏnh ꢕiꢗn hꢆnh ꢕꢌi ꢕꢑu

vꢃi mꢇi trꢂꢐng thiꢎn nhiꢎn hoang dꢣ, khꢝc

nghiꢤt, hoꢭc ꢕꢉu tranh chꢌng lꢋi xꢣ hꢅi

áp bꢊc, bꢉt cꢇng. Quá trꢆnh ꢕꢉu tranh cꢍa

nhꢔn vꢥt có khi là ꢕꢋi diꢤn cho tiꢀng nói

cꢍa cꢅng ꢕꢘng nhꢂng có khi chꢮ là sinh tꢘn

cꢍa cá nhꢔn nhꢂng trong quá trꢆnh ꢉy nhꢔn

vꢥt hꢆnh thành và bꢅc lꢅ nhꢒng tính cách

ꢕꢷp: khꢇng bꢩ cuꢅc trꢂꢃc khó khꢜn, linh

hoꢋt thích nghi vꢃi cuꢅc sꢌng, khꢇng chꢈu

cúi luꢘn trꢂꢃc áp bꢊc, bꢉt cꢇng, luꢇn ꢂꢃc

3.ꢀNghꢇꢀthuꢆtꢀxꢌyꢀdꢍngꢀnhꢌnꢀvꢆtꢀanhꢀ

hꢎngꢀtrongꢀtruyꢇnꢀngꢋnꢀJackꢀLondon.

Nhꢔn vꢥt trong truyꢎn ngꢝn Jack

London tꢋo ꢕꢂꢵc dꢉu ꢉn ꢕꢥm nét trong

tꢔm trí bꢋn ꢕꢟc là nhꢐ nghꢤ thuꢥt xꢔy dꢖng

nhꢔn vꢥt anh hꢢng cꢍa nhà vꢜn. Ngòi bút

cꢍa Jack London tꢩ ra sꢝc sꢏo mang nét

sáng tꢋo riꢎng vꢇ cꢢng ꢕꢅc ꢕáo khi ꢇng ꢕꢭt

nhꢔn vꢥt anh hꢢng cꢍa mꢆnh vào nhꢒng

tꢆnh huꢌng truyꢤn vꢃi các mꢌi xung ꢕꢅt

hꢉp dꢻn gꢘm xung ꢕꢅt giꢒa con ngꢂꢐi vꢃi

thiꢎn nhiꢎn ꢧ các truyꢤn Nhómꢀlꢋa,ꢀTꢆnh

yꢎu cuꢅc sꢌng, Ngꢇi nhà cꢍa Mapuhiꢽ.

Xung ꢕꢅt giꢒa con ngꢂꢐi vꢃi xꢣ hꢇi qua

các truyꢤn: Kꢌꢀbꢍꢀꢎꢏo,ꢀNgꢄꢉiꢀꢎànꢀbàꢀsinhꢀ

banꢀꢎꢐm,ꢀNgꢄꢉiꢀMꢐhicoꢽ Xung ꢕꢅt giꢒa mꢓ vꢁ mꢅt cuꢅc sꢌng tꢖ do, hꢋnh phúcꢽ

TꢀPꢁCHꢂꢁKHOAꢁHꢃC, Sꢄꢁ49,ꢁthángꢁ11ꢁnꢅmꢁ2021

Nhꢔn vꢥt anh hꢢng cꢍa Jack London là ꢧ xꢣ hꢅi Mꢾ ꢕꢂꢓng thꢐi, tꢶ ꢕó nhà vꢜn thꢗ

nhꢒng cá nhꢔn mang vóc dáng xꢣ hꢅi và hiꢤn khát vꢟng vꢁ mꢅt xꢣ hꢅi tꢌt ꢕꢷp hꢓn

trong tꢂꢓng lai, nhꢔn vꢥt anh hꢢng trong

truyꢤn ngꢝn cꢍa ꢇng nhꢂ luꢘng ánh sáng

dꢻn ꢕꢂꢐng cho con ngꢂꢐi xꢔy dꢖng mꢅt xꢣ

hꢅi nhꢔn ái, cꢇng bꢬng hꢓn.

thꢂꢐng xuꢉt hiꢤn trong tꢂ thꢀ ꢕꢓn ꢕꢅc, bꢈ bꢩ

rꢓi trong mꢇi trꢂꢐng thiꢎn nhiꢎn rꢅng lꢃn

ꢕꢑy hiꢗm hꢟa ꢕe dꢟa tính mꢋng nhꢂ vꢢng

hoang mꢋc Bꢝc Mꢾ hay miꢁn biꢗn Nam

Thái Bꢆnh Dꢂꢓng hoꢭc hꢟ xuꢉt hiꢤn trong

mꢇi trꢂꢐng xꢣ hꢅi cꢋnh tranh khꢌc liꢤt khi

ngꢂꢐi Mꢾ da trꢝng bꢝt ꢕꢑu mꢧ rꢅng ꢕꢈa bàn

dꢘn nhꢒng ngꢂꢐi thꢨ dꢔn vào nhꢒng vꢢng

hoang vu, cꢬn cꢸi. ꢡꢗ nhꢔn vꢥt anh hꢢng

xuꢉt hiꢤn trong mꢇi trꢂꢐng ꢕꢓn ꢕꢅc, Jack

London muꢌn tái hiꢤn lꢋi bꢊc tranh hiꢤn

thꢖc xꢣ hꢅi vꢃi nhꢒng con ngꢂꢐi vꢆ lꢵi ích

cá nhꢔn mà bꢩ rꢓi bꢋn bè nhꢂ nhꢔn vꢥt Bill

trong truyꢤn ngꢝn Tꢓnhꢀꢂꢐuꢀcuꢇcꢀsꢔng, nhà

vꢜn cꢞng thꢗ hiꢤn giai ꢕoꢋn phát triꢗn mꢋnh

mꢲ cꢍa chꢍ nghꢴa tꢂ bꢏn ꢧ Hoa Kꢿ khi sꢖ

tham lam, lꢶa lꢟc, cꢢng luꢥt lꢤ hà khꢝc cꢍa

ngꢂꢐi da trꢝng ꢕꢣ dꢘn nhꢒng ngꢂꢐi thꢨ dꢔn

da ꢕen, da ꢕꢩ vào cꢏnh ꢕói rét, bꢤnh tꢥt,

nghèo túng, diꢤt vong.

TꢑIꢀLIꢒUꢀTHAMꢀKHꢓO

1. Nguyꢫn Kim Anh (2003), ‘Cuꢅc ꢕꢉu tranh

sinh tꢘn và nꢸi khát khao ꢕꢀꢁcꢂsꢃngꢂtrongꢂ“ꢄꢅnhꢂ

ꢆꢇuꢂcuꢈcꢂsꢃngꢉꢂcꢊaꢂJackꢂLondonꣀ, Tꢋp chí Chꢕuꢀ

Mꢖꢀngàꢂꢀnaꢂ, Sꢌ 8.

2. Nguyꢫn Kim Anh (2003), Hꢓnhꢀꢗnhꢀngꢄꢉiꢀ

thꢘꢀdꢕnꢀdaꢀꢎꢍꢀ(Indian)ꢀtrongꢀsángꢀtácꢀcꢁaꢀnhàꢀvꢙnꢀ

MꢖꢀJackꢀLondon, Tꢋp chí ChꢕuꢀMꢖꢀngàꢂꢀnaꢂ, Sꢌ 6.

3. Lꢎ Huy Bꢝc (2003), VꢙnꢀhꢚcꢀMꢖ, Nxb ꢡꢋi

hꢟc Sꢂ phꢋm, Hà Nꢅi.

4. Nguyꢫn trꢟng ꢡꢊc (2007), ‘ꢡꢭc trꢂng nghꢤ

thuꢥt truyꢤn ngꢝn Jack Londonꣀ,ꢀLuꢛnꢀvꢙnꢀThꢏcꢀsꢖ,

TrꢄꢉngꢀꢜꢏiꢀhꢚcꢀSꢄꢀphꢏmꢀHàꢀNꢇi.

5. Lꢎ Bá Hán, Trꢑn ꢡꢆnh Sꢛ, Nguyꢫn Khꢝc Phi

(chꢍ biꢎn) (1998), Tꢝꢀꢎiꢞnꢀthuꢛtꢀngꢈꢀvꢙn hꢚc, Nxb

ꢡꢋi hꢟc Quꢌc gia Hà Nꢅi, Hà Nꢅi.

6. Phꢋm Sꢇng Hꢘng (tuyꢗn chꢟn) (1997),

TuꢂꢞnꢀtꢛpꢀtruꢂꢃnꢀngꢆnꢀJackꢀLondon, Nxb Hꢅi nhà

vꢜn, Hà Nꢅi.

III.ꢀKꢏTꢀLUꢐN

Jack London là nhà vꢜn bꢥc thꢑy trong

viꢤc xꢔy dꢖng kiꢗu nhꢔn vꢥt anh hꢢng tꢋo

nꢎn mꢅt nét ꢕꢭc biꢤt trong vꢜn hꢟc Mꢾ ꢕꢑu

thꢀ kꢼ XX. Nhꢔn vꢥt cꢍa ꢇng mang vꢠ ꢕꢷp

cꢍa lòng tin, sꢖ khát khao tꢖ do, kiꢎn cꢂꢐng

trꢂꢃc gian khó, dꢢ chiꢀn thꢝng hay thꢉt bꢋi,

dꢢ phꢏi ꢕánh ꢕꢨi sꢖ sꢌng trꢂꢃc thiꢎn nhiꢎn

hà khꢝc hay sꢖ bꢉt cꢇng cꢍa xꢣ hꢅi hꢟ vꢻn

thꢗ hiꢤn khí phách hiꢎn ngang, bꢉt khuꢉt.

Qua kiꢗu nhꢔn vꢥt anh hꢢng Jack London

ꢕꢣ phꢏn ánh hiꢤn thꢖc chinh phꢄc tꢖ nhiꢎn

7. ꢡào Duy Hiꢤp (2002), ‘Nhꢔn vꢥt và ngꢂꢐi kꢗ

chuyꢤn trong Tiꢀng gꢟi nꢓi hoang dꢣꣀ, Tꢋp chí Vꢙnꢀ

hꢚcꢀnꢄꢟcꢀngoài, Sꢌ 2, tr 208 ꣁ 217.

8. Jack London (2001), Tácꢀ phꢠmꢀ chꢚnꢀ lꢚc,

Nxb Vꢜn hoá - Thꢇng tin, Hà Nꢅi.

9. Hoàng Phꢎ (chꢍ biꢎn) (1994), Tꢝꢀꢎiꢞnꢀtiꢡngꢀ

Viꢃt, Nxb Khoa hꢟc xꢣ hꢅi, Hà Nꢅi.

10. Bꢢi vꢜn Thanh (2003), ‘Thꢀ giꢃi nhꢔn vꢥt

vꢢng Klondike cꢍa Jack Londonꣀ,ꢀLuꢛnꢀvꢙnꢀthꢏcꢀ

sꢖ,ꢀTrꢄꢉngꢀꢜꢏiꢀhꢚcꢀSꢄꢀphꢏmꢀHàꢀNꢇi.

11. Nhiꢁu ngꢂꢐi dꢈch (2016), Truꢂꢃnꢀ ngꢆnꢀ

và nhꢒng xung ꢕꢅt ꢕꢻm máu ꢕang diꢫn ra JackꢀLondon, Nxb Vꢜn hꢟc, Hà Nꢅi.

TRꢀꢁNGꢂꢃꢄIꢂHꢅCꢂHꢆIꢂPHꢇNG