Chủ đề tình yêu trong thơ Nguyễn Trọng Tạo
TẠP CHÍ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ, Trường Đại học Khoa học, ĐH Huế
Tập 17, Số 3 (2020)
CHỦ ĐỀ TÌNH YÊU TRONG THƠ NGUYỄN TRỌNG TẠO
Nguyễn Thị Thủy
Trường THCS Nguyễn Du, thành phố Pleiku, tỉnh Gia Lai
Email: [email protected]
Ngày nhận bài: 25/6/2020; ngày hoàn thành phản biện: 01/7/2020; ngày duyệt đăng: 02/7/2020
TÓM TẮT
Nguyễn Trọng Tạo là nhà thơ Việt Nam thời hiện đại viết nhiều và viết hay về thơ
tình yêu. Ông đã xuất phát từ tình yêu có thật của mình và nhập vai vào những
mối tình chung quanh để viết nên những bài thơ tình yêu chân thành, xúc động.
Thơ tình yêu của ông thể hiện thành nhiều trạng thái cảm xúc và cung bậc trữ tình
khác nhau. Bài viết đi sâu phân tích chủ đề tình yêu trong thơ Nguyễn Trọng Tạo ở
sắc thái tình cảm chân thành và chung thuỷ làm thành nội dung trữ tình đặc sắc
làm say đắm lòng người.
Từ khóa: Chủ đề tình yêu , Nguyễn Trọng Tạo, chân thành, chung thuỷ…
Tình yêu là chủ đề có sức mạnh quyến rũ trong thơ ca nhân loại từ xưa đến
nay. Nó được biểu hiện thành ngôn từ, hình tượng với muôn vàn trạng thái và cung
bậc tình cảm khác nhau. Là thứ tình yêu sét đánh: “Vì sao tôi giáp mặt buổi đầu tiên/ Tôi
đã đày thân giữa xứ phiền” (Vì sao - Xuân Diệu) hoặc là thứ tình cảm đơn phương: “Trái
tim tôi vẫn để dành/ Cho em, người vốn vô tình với tôi” (Đơn phương - Phạm Đức) hay chỉ
là khi tương tư, thương nhớ mà không dám ngỏ lời: “Tương tư thức mấy đêm rồi/ Biết
cho ai hỏi ai người biết cho?” (Tương tư - Nguyễn Bính) và cũng có khi đó là thứ tình yêu
dại dột, sai lầm, ta chỉ biết lắc đầu hối tiếc: “Người ta khổ vì thương không phải cách/ Yêu
sai duyên và mến chẳng nhằm người” (Dại khờ - Xuân Diệu). Có người dành cả đời mình
để tìm kiếm một tình yêu trong xa cách: “Người đi một nửa hồn tôi mất/ Một nửa hồn tôi
bỗng dại khờ” (Những giọt lệ - Hàn Mặc Tử) có người lại nuôi dưỡng tình yêu bằng
những cảm xúc hồn nhiên, những rung động đầu đời: “Vậy đó bỗng nhiên mà họ lớn/
Tuổi hai mươi đến, có ai ngờ/ Một hôm trận gió tình yêu lại/ Đứng ngẩn trông vời áo tiểu thơ”
(Học sinh - Huy Cận). Một khi đã yêu, ai cũng sợ tan vỡ, nhưng chính sự tan vỡ nhiều
lúclưu lại khoảnh khắc đẹp nhất của cuộc tình: “Tình chỉ đẹp khi còn dang dở/ Đời mất vui
khi đã vẹn câu thề”. Mục đích cuối cùng của tình yêu là được yêu và hạnh phúc với
người mình yêu, dẫu có khi mình không có mặt trên đời như Xuân Quỳnh đã từng tâm
33
Chủ đề tình yêu trong thơ Nguyễn Trọng Tạo
niệm: “Em trở về đúng nghĩa trái tim em/ Là máu thịt đời thường ai chẳng có/ Cũng ngừng
đập lúc cuộc đời không còn nữa/ Nhưng biết yêu anh cả khi chết đi rồi” (Tự hát).
Với Nguyễn Trọng Tạo – nhà thơ Việt Nam thời hiện đại, cũng thế. Thơ tình
yêu của ông được diễn tả với nhiều cung bậc trữ tình và nhiều trạng thái cảm xúc khác
nhau: chân thành, đắm say và nhớ mong, chung thuỷ…
1. TÌNH YÊU CHÂN THÀNH, MÊ ĐẮM
Mạch nguồn tình yêu trong thơ Nguyễn Trọng Tạo đa dạng trong từng cảm
giác bé nhỏ của ông. Khi yêu, Nguyễn Trọng Tạo đã mang đến cảm giác bình yên cho
người yêu chính bởi sự chân thành. Không cần phô diễn mà vẫn sâu sắc. Sự chân
thành ấy được thể hiện: “Chia cho em một đời tôi/ một cay đắng/ một niềm vui/một buồn”
(Chia). Quả thực, chỉ ai đã và đang yêu mới thấu hiểu hết được sự chân thành trong
việc sẻ chia cuộc sống với người mình yêu. Khi ấy, cuộc sống của hai người như hòa
làm một, mọi cay đắng, niềm vui, nỗi buồn đều chia sẻ cùng nhau để cảm nhận họ
thuộc về nhau và thấy hạnh phúc với tình yêu của mình dù cuộc sống có bao bộn bề lo
toan, vất vả. Chỉ cần có người yêu bên cạnh để sẻ chia, đó là hạnh phúc.
Nguyễn Trọng Tạo chân thành trong tình yêu xa cách:“Anh đứng anh ngồi anh
thương anh nhớ/ anh ra anh vào nao nao mắt mở/ đường xe gió thở ú ớ mưa dài/ mắt mình
ngái ngủ như là mắt ai/ tiếng mèo kêu hoang ướt đầm mái ngói/ hồn bỏ xác anh đi theo tiếng
gọi/ tận đáy khuya hồn gặp em về/ ôm làn hơi ấm xiết ghì đê mê…” (Người đang yêu).
Dường như nhà thơ đang lạc vào thế giới của tình yêu diệu kì. Thế giới nhớ nhung,
yêu thương chỉ của riêng hai người đang yêu say đắm. Họ dành trọn vẹn mọi cảm xúc
cho nhau và bồng bềnh trong niềm hạnh phúc.
Những giấc mơ đẹp về tình yêu không bao giờ ngừng lại với những người
đang yêu. Và rồi:“Thế rồi cặp mắt ngủ mơ/ thấy hai con mắt dại khờ tuổi yêu/ thấy con đường
nhựa ba chiều/ thấy mình sững giữa cô liêu không người” (Bức tranh đen). Giấc mơ và sắc
màu tình yêu ở đây thật vô thường. Bức tranh về tình yêu ấy được tạo nên từ những
cảm xúc chân thành, những rung cảm tinh tế từ trái tim đa cảm của chàng nghệ sĩ có
phần hài hước mà đáng yêu quá đỗi. Thử hỏi, cô gái nào mà không mềm lòng trước
một chàng trai yêu mình chân thành đến thế? Sự chân thành ấy giúp những người yêu
nhau có thể chấp nhận mọi điều, kể cả những cái xấu trong nhau: “Tôi yêu em, tôi tìm
điều đáng ghét/ ở trong em. Em đừng vội giận hờn/ Em yêu tôi em tìm điều đáng ghét/ ở trong
tôi. Và em hiểu tôi hơn” (Cuộc sống). Để rồi một ngày, họ chợt nhận ra ai cũng có những
mặt xấu, đó là thực tế. Nhưng rồi, tình yêu chân thành và mê đắm giúp họ nhìn thấu
những thiếu sót của nhau để khắc phục. Thậm chí yêu cả những khiếm khuyết ấy và
điều đó càng giúp tình yêu gắn bó, bền chặt để hoàn thiện. Chân thành chính là sợi chỉ
bền chặt gắn kết những trái tim cùng chung nhịp đập thổn thức.
34
TẠP CHÍ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ, Trường Đại học Khoa học, ĐH Huế
Tập 17, Số 3 (2020)
Sự chân thành trong tình yêu tạo nên một niềm tin mãnh liệt, không gì có thể
thay đổi được tình yêu đắm say của họ. Dù cho cuộc sống đôi khi phải vào những “vai
diễn” khác nhau: “Nếu tôi sắm vai hề/ thì em cười hay khóc/ tôi sắm vai kẻ ác/ em căm thù tôi
không?” (Sắm vai).
Khi yêu chân thành, người ta luôn muốn làm tất cả cho nhau, vậy mà không
bao giờ thấy đủ, cảm giác như là “mắc nợ” người mình yêu: “Tôi còn mắc nợ áo dài/ một
làn gió trắng một bài thơ hay/ tôi còn mắc nợ mi này/ một con thuyền lá xanh đầy mắt nai/ tôi
còn mắc nợ ngày mai/ một lần trở lại hay hai ba lần” (Tôi còn mắc nợ áo dài). Món nợ trong
tình yêu không liên quan đến vật chất. Đó là những món nợ có giá trị tinh thần - thứ tài
sản vô giá mà chỉ những trái tim đang yêu say đắm mới có. Lúc này, đất trời, cỏ cây,
hoa lá và một bài thơ hay cũng trở thành “vật trả nợ” hoá giải mọi giận hờn.
Với Nguyễn Trọng Tạo, trong tình yêu, chờ đợi cũng có muôn vàn cảnh ngộ.
Ông diễn tả phút giây chờ đợi người mình yêu thật lâng lâng, bay bổng, thật bất
ngờ:“Ngày dài đợi tháng đợi năm/ bông hoa đợi quả mảnh trăng đợi tròn/ đất cày thì đợi xanh
non/ rét đang đợi ấm nắng còn đợi mưa/ xa nhà, người đợi thăm nhà/ cơn say đợi tỉnh, người
xa đợi mình/ chiến tranh thì đợi hòa bình/ trẻ con đợi lớn, trái xanh đợi vàng” (Đợi). Nguyễn
Trọng Tạo đặt sự chờ đợi trong tình yêu trong mối tương quan với quy luật chờ đợi tất
yếu của tự nhiên. Nhưng có lẽ, không có sự chờ đợi nào mang đến hạnh phúc tuyệt vời
như trong tình yêu. Được chờ đợi người mình yêu, đó cũng là điều hạnh phúc.
Và khi yêu, người ta chỉ muốn được ở gần bên nhau, quấn quýt bên nhau
không rời. Để rồi những lúc xa vắng nhau, cảm giác trống vắng, cô đơn ngập
tràn:“Không em, gió thổi từ bốn phía/ không chiếc hôn hẫng hụt bóng dừa/ không được cãi
nhau, không được nghe ủng hộ/ ngỡ suốt cuộc đời ước gọi để mà thưa” (Không em). Khi yêu,
ai cũng từng rơi vào trạng thái “chống chếnh mọi dáng hình” bởi phải xa người mình
yêu. Những lúc ấy, người ta khao khát được ở bên người yêu, để được hôn, “được
nghe ủng hộ”, kể cả được “cãi nhau”. Những lúc xa nhau mới hiểu được cần có nhau
đến nhường nào. Đó mới là tình yêu chân thành, say đắm.
Trong cuộc sống, đôi khi tình yêu đến thật tình cờ, chỉ qua lần đầu gặp gỡ mà
hai trái tim dường như cùng chung nhịp đập. Vậy mà, trái tim của chàng thi sĩ tài hoa
đa tình đã loạn nhịp, muốn xây những nhịp cầu tình ái đam mê: “Cho tôi xây những
nhịp cầu/ để em chẳng phải sông sâu lụy đò/ tôi xây phố rộng, nhà to/ để em đến ở, chẳng chờ
đợi đâu/ tôi về đồng cạn, sông sâu/ may ra tát nước, chung gầu cùng em” (Thơ gửi người
không quen). Có những tình yêu “Tình trong giây phút mà thành thiên thu” đủ để
người ta về xây những mộng ước và ước mộng ấy đi theo ta đến cuối đời. Trong đời
thật, Nguyễn Trọng Tạo đã từng có những mối tình như thế…
Dư vị ngọt ngào nhất trong tình yêu có lẽ là nỗi nhớ mong. Nỗi nhớ ấy vương
lên trái tim những người đang yêu: “Hình như có sợi cỏ may/ có dây thương nhớ có ngày
chờ mong/ con sông có khúc uốn cong/ mái tranh có lúc nao lòng người đi/ sương rơi mằn mặn
35
Chủ đề tình yêu trong thơ Nguyễn Trọng Tạo
có khi/ cay cay ngọn gió cũng vì yêu thương /ngà ngà chén rượu đời thường/ nước rau muốn
luộc cũng vương ngọt ngào” (Hình như).
Khi yêu, ai cũng có những lúc suy tư, nhất là những lúc thiếu vắng bóng người
yêu. Để rồi sau đó nhận ra những dư vị giản dị đời thường mà quá đỗi ngọt ngào mà
tình yêu mang đến. Hãy lắng nghe tiếng lòng thổn thức của những người đang yêu
qua diễn tả của Nguyễn Trọng Tạo:“Chủ nhật vắng em, mây lãng đãng/ ngã tư, cây đứng
như đợi chờ/ đêm bè bạn có em, anh ít nói/ quá thông minh, bỗng chốc hóa dại khờ/ ngỡ không
em, anh không thế bao giờ/ em- thành phố chưa xa đã nhớ/ xin thứ lỗi, lần đầu anh biết sợ/
tiếng còi tàu thảng thốt phía ngoài ga…” (Em). Một người dù mạnh mẽ đến mấy cũng có
lúc yếu mềm trong tình yêu. Nỗi sợ ấy nhen nhóm, len lỏi trong sâu thẳm tột cùng của
trái tim, sợ sự thiếu vắng, nỗi cô đơn, sự chia xa… Đó cũng là điều dễ hiểu.
Có người nói rằng: “khi yêu ai cũng là thi sĩ”. Tôi nghĩ thêm, khi thi sĩ yêu sẽ
thành thơ. Tình yêu mang đến bao điều kỳ diệu, làm thay đổi cả thế giới xung quanh:
“Thành phố sau đêm nói yêu em/ hàng cây thay lá mới/ những ô cửa như mắt nhìn hồ hởi/
người qua đường cười mỉm với tôi chăng?/ tiếng loa đài bỗng trong trẻo lạ lùng/ bước chân gió
trên mặt hồ rộng rãi/ hương hoa sấu có gì khang khác vậy tôi không thể không nhớ về tóc em
thơm…” (Thành phố sau đêm nói yêu em). Vẫn là thành phố ấy với những hàng cây,
những ô cửa, người qua đường, nhưng có lúc bỗng trở nên khác lạ, tươi mới, hân hoan
sau khi nói lời yêu. Phải chăng sự thay đổi ấy khởi nguồn từ trong tim, trào dâng lên
khóe mắt để những người bước vào thế giới tình yêu cảm nhận vạn vật xung quanh
mình đang thay đổi theo chiều hướng tích cực? Có lẽ! Sự chân thành trong trẻo khẽ
khàng ngân vang lên trong khúc nhạc đầu của bản tình ca về một tình yêu say đắm.
2. TÌNH YÊU NHỚ MONG, CHUNG THUỶ
Tình yêu chân thành có đầy đủ các cung bậc cảm xúc. Biết hờn, ghen, giận dỗi,
nhớ nhung, chờ đợi,… nhưng cũng biết thứ tha. Tình yêu phải có nhiều gia vị thì mới
tạo cảm giác rằng mình đang yêu. Nguyễn Trọng Tạo đã thể hiện sự chân thành sâu
sắc trong tình yêu qua những bài thơ tình làm lay động biết bao trái tim của những
người đã và đang yêu say đắm.
Và như một qui luật, tình yêu ấy trở nên mặn nồng, chung thuỷ, nhất là khi cả
hai phải sống xa nhau.Từ ngàn xưa cho tới ngàn sau, người đời luôn nhắc nhớ và ca
ngợi nhiều đến lòng chung thủy trong tình yêu đôi lứa, trong tình nghĩa vợ chồng.
Hạnh phúc của mỗi người do chính cách mà mỗi người tạo dựng. Trong hôn nhân,
nghĩa tình và lòng chung thủy là những thuộc tính tạo nên sự vững bền hạnh phúc. Đó
chính là chất keo kết dính muôn đời, tạo dựng nền tảng văn hóa và truyền thống gia
đình. Trong thơ tình Nguyễn Trọng Tạo, ông luôn đề cao sự chung thủy. Có lẽ đó là
phẩm chất cao quý nhất trong tình yêu. Có lần, ông vẽ nên bức tranh tình yêu vĩnh
36
TẠP CHÍ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ, Trường Đại học Khoa học, ĐH Huế
Tập 17, Số 3 (2020)
hằng, trường cửu: “Không vẽ trái tim em, không vẽ trái tim anh/ tôi vẽ cây Bạch Nhân thân
trần cắm chân vào trái đất/ cành vươn tay ghì xiết mùa xanh/ tôi vẽ mong manh mảnh trăng
giêng” (Bức tranh tình). Đây chính là bức tranh tình yêu đẹp nhất. Nó được vẽ bởi chất
liệu của lòng chung thủy. Bức tranh ấy có vẻ đẹp trường cửu, vĩnh hằng mà không gì
có thể làm thay đổi. Lòng chung thủy trong tình yêu khiến cho ta luôn cảm nhận sự
tươi mới trong hạnh phúc lứa đôi. Dù thời gian có làm thay đổi hình hài, nhan sắc
nhưng lòng chung thủy không làm thay đổi cảm xúc về tình yêu. Mọi cảm xúc ban đầu
vẫn vẹn nguyên.
Khát vọng tình yêu thủy chung vẫn cháy bỏng trong đam luyến của người thi sĩ
tài hoa đa tình: “Một thân cây một thân cây biết nói/ bằng tự cháy/ không thể nguyền/ không
huyễn hoặc/ môi chín nẫu trong môi ngực chết chìm/ trong ngực/ em cuối cùng em mãi đầu
tiên” (Cây ánh sáng). Sau khi vẽ nên bức tranh tình đẹp vĩnh cửu, Nguyễn Trọng Tạo
lại trồng thêm “cây ánh sáng” để khẳng định sự trường tồn của tình yêu. Chỉ khi nhớ
mong và chung thủy trong tình yêu, người ta mới trồng một loại cây thật đặc biệt như
vậy. “Cây ánh sáng” được trồng từ hạt giống tình yêu và được vun tưới bằng những
giọt nước thủy chung tinh khiết. Nơi trồng cũng thật đặc biệt, đó là trái tim. Cây mang
đến ánh sáng ấm áp để sưởi ấm trái tim, tâm hồn và luôn là chỗ dựa tinh thần vững
chắc cho tình yêu. Và chắc rằng, mỗi trái tim chỉ “trồng” được duy nhất một “cây ánh
sáng” như để khẳng định một tình yêu chung thủy duy nhất tồn tại trong tim mỗi
người “em cuối cùng và em mãi đầu tiên”.
Khi đã “trồng” được “cây ánh sáng” trong tim, thì xem như cả đời hai người đã
gắn bó, không gì chia cắt được, dù con tạo có xoay vần đổi thay: “Ngoài kia trời đất giao
thân/ tôi còn mắc nợ giai nhân một đời/ bao giờ trắng nợ người ơi/ trái tim trót đã thốt lời yêu
thương!” (Tôi còn mắc nợ áo dài). Người ta nói, “duyên” và “nợ” luôn song hành cùng
nhau. Cặp đôi “duyên - nợ” tạo nên tình nghĩa thủy chung một đời cho tình yêu đôi
lứa. Khi đã kết đôi, mỗi người tự cảm thấy cần có trách nhiệm với tình yêu của mình.
Bởi tình yêu là thứ vốn đã khó tìm mà giữ được mới càng khó. Chỉ có tình yêu chân
thành, chung thủy mới vững bền. Và chỉ khi ta cảm thấy là “con nợ” vĩnh viễn của đối
phương mới có thể một lòng một dạ “trả nợ” cho người mình yêu.
“Món nợ” tình yêu ấy bắt đầu từ bao giờ? Có lẽ đến từ khi trái tim vừa thổn
thức nhớ mong một người, là khi: “Anh ngồi nhìn trang giấy /rất lâu, nhìn rất lâu/ giấy
trắng trong đến nỗi/ anh không thể bắt đầu/ ngỡ như là từ đấy/ chúng mình vừa yêu nhau…”
(Bài thơ trắng). Nơi tình yêu bắt đầu, có lẽ từ trong đáy mắt. Tình yêu chân chính, đích
thực chỉ có nơi bắt đầu mà không có kết thúc. Dù cho đó không phải là một tình yêu
trọn vẹn,nhưng cảm xúc về tình yêu thì còn mãi trong trái tim và nỗi nhớ để hai trái
tim yêu luôn nghĩ về nhau.
Thời gian làm phai nhòa vạn vật, nhưng nó lại tô thắm tình yêu đôi lứa. Ngày
xưa và bây giờ được rút ngắn khoảng cách bởi tình yêu. Xưa có chàng nhạc sĩ tài hoa,
37
Chủ đề tình yêu trong thơ Nguyễn Trọng Tạo
yêu một nàng giai nhân mà không thành đôi, để cả đời luyến tiếc, thủy chung với một
mối tình:“Có thể tóc nàng bạc trắng/ vô tình sỏi đá thành vôi/ có thể cơn mưa đã tạnh/ trái tim
chẳng mọc thêm chồi/ chàng trai yêu nàng đã chết /bên tầng tháp cổ rêu mờ /cánh chim thiên di
mỏi mệt/ bay ngoài câu hát ngu ngơ” (Diễm Xưa). Trái tim người nghệ sĩ tài hoa, đa mang
của Nguyễn Trọng Tạo không chỉ thổn thức trước những giai nhân, những mối tình đi
qua đời ông mà ông còn thổn thức trước tình yêu đong đầy kỷ niệm và nước mắt của
người nghệ sĩ tài hoa Trịnh Công Sơn. Tình yêu thuỷ chung có sức mạnh nội cảm và
lây lan sang khách thể là thế!
Cho đến khi tuổi đã về chiều, trái tim yêu của Nguyễn Trọng Tạo vẫn không
thôi ngừng đập những khúc nhạc tình yêu: “Sao người chẳng hỏi một câu/ ngây thơ như
thuở đã lâu hỡi người/ sao người chẳng đếm sao trời/ cho tôi sống lại cái thời trẻ con…?” (Thơ
tình người đứng tuổi). Tình yêu không có tuổi làm người ta trẻ mãi, như cái thuở ban
đầu. Dù nhan sắc, ngoại hình không cưỡng nổi thời gian, bàn tay có gầy guộc, tóc có
bạc màu, mắt có hằn vết chân chim, thì trái tim vẫn cứ đập rộn ràng trong lồng ngực
bởi nó luôn được soi sáng bởi tình yêu. Tình yêu vượt qua mọi quy luật biến đổi của
thời gian mà động lực của nó chính là lòng nhớ mong, chung thủy.
Khi đã yêu, trái tim trở thành thế giới của riêng một người. Thế giới ấy bao la
rộng lớn với biết bao điều mới lạ, bí ẩn để đôi lứa cứ mãi kiếm tìm nhau. Hãy lắng
nghe tiếng lòng trong thế giới đầy riêng tư, bí mật: “Như suốt đời tôi, chỉ một mình em/
em của hôm qua mà bây giờ tôi gặp/ em của ngày mai mà tôi đang hình dung/ với mọi con
đường, em ở chỗ cuối cùng” (Chỉ một mình em). Hành trình của trái tim trong thế giới
tình yêu là hành trình tuyệt vời nhất. Trong hành trình ấy, ta được đi qua mọi cung bậc
cảm xúc. Dù ở cung bậc nào, đó cũng là hạnh phúc. Lòng chung thủy dẫn lối ta về với
hành trình dài suốt cuộc đời với duy nhất chỉ một người đã chọn.
Đôi khi, trong hành trình ấy cũng có lúc ta nhìn lại chặng đường mình đã đi
qua. Trái tim nhỏ bé không có chỗ cho tất cả cái “hữu duyên” trên “thiên lý” mà ta
từng gặp gỡ. Cuộc đời như một phiên chợ. Đôi khi, ta chỉ ước có một “chiếc vé” trở về
ngày xưa, đến phiên “chợ” đời đã từng góp mặt: “Thời gian rụng úa vai người/ ước chi
mua được nụ cười còn nguyên/ này Lan, này Hạnh, này Duyên/ trăng non cái lúm đồng tiền
còn không?” (Cuối năm ngẫu hứng chợ chiều). Thời gian cho ta tất cả nhưng cũng lấy đi
không ít. Thanh xuân, kỷ niệm, tình yêu… bị thời gian cuốn đi, chỉ còn lưu giữ được
chiếc bóng trong trong tim mình. Giá thời gian có hình hài, trở thành món hàng để
mua được thì có lẽ đó là thứ hàng ai cũng muốn sở hữu. Ai cũng muốn một lần trở về
ngày xưa, tìm lại hình bóng cũ. Cái thuở ban đầu và mãi mãi khắc sâu.
Không chỉ “mua lại thời gian” để tìm về quá khứ gặp người trong mộng của
mối tình son sắt thủy chung mà Nguyễn Trọng Tạo còn muốn ngược dòng lịch sử, “bắt
chước” những câu chuyện tình yêu trong ca dao, cổ tích từ ngàn đời xa xưa: “Mình về
thưa với Núi Cao/ mùa trầu sẫm lá mùa cau chín vừa/ ta về quỳ trước Biển thưa:/ đá thành vôi
38
TẠP CHÍ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ, Trường Đại học Khoa học, ĐH Huế
Tập 17, Số 3 (2020)
trắng xin thưa mình về/ núi Cao ghé Biển thầm thì/ hình như Biển cũng hỏi gì Núi Cao…”
(Bắt chước ca dao). Núi Cao, Biển sâu là biểu tượng hiện hữu và trường tồn vĩnh hằng
như tình yêu đôi lứa. Tấm lòng son sắt thủy chung là truyền thống tốt đẹp từ ngàn đời
xưa mà câu chuyện tình Ngưu Lang - Chức Nữ và câu chuyện về tình yêu trong Sự tích
trầu cau gợi lên bao cảm xúc. Đó như một tấm gương phản chiếu để chúng ta biết trân
trọng tình yêu và hạnh phúc của mình. “Bắt chước ca dao” không dễ nhưng không
phải là không thể khi ta một lòng một dạ với người mình yêu. Khi đó, chúng ta sẽ có
được thứ năng lượng tinh thần vô cùng quý giá. Năng lượng tình yêu đó sẽ nuôi
dưỡng đời sống tinh thần, tình yêu thương và sự vững bền trong mỗi gia đình, góp
phần tạo cho nền tảng đạo đức và sức mạnh của xã hội thêm vững chắc. Cuộc đời là
cõi mộng, nhưng chính vì thế ta càng phải tận dụng mọi lúc để gom góp vốn liếng, xây
dựng nền tảng cho con đường đưa ta về cõi vĩnh hằng với tình yêu chung thuỷ.
***
Viết về tình yêu tưởng dễ mà thực ra viết cho hay lại rất khó. Bởi: “Không có lối
mòn nào dành cho thi nhân/ Nhưng tình yêu đi trên những lối mòn/ Ngàn đời nay mà không
bao giờ cũ...”. Nguyễn Trọng Tạo đã viết nên những bài thơ hay, độc đáo về tình yêu
với đủ mọi cung bậc trữ tình. Những ai từng yêu đều có thể tìm thấy cảm xúc của
mình khi soi chiếu vào trong thơ tình của ông. Từ tình yêu đầu vụng dại của tuổi đôi
mươi trong sáng đành chia xa đến tình yêu đầy đam mê cháy bỏng của tuổi trưởng
thành với sự thủy chân thành, thủy chung son sắt; nhưng cũng không tránh khỏi tình
yêu ly tan đầy ngang trái - những cuộc tình dang dở… nhưng tất cả đều đọng lại thành
dư vị ngọt ngào, đọng lại thành thơ. Thơ tình của Nguyễn Trọng Tạo là sự chia sẻ, sự
đồng cảm với những trái tim đang yêu, sự đồng điệu với những nhịp đập dù có đôi
khi lỗi nhịp bởi tình yêu.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1]. Nguyễn Phan Cảnh (2001). Ngôn ngữ thơ, Nxb Văn hoá - Thông tin, Hà Nội.
[2]. Hồ Thế Hà (2007). Những khoảnh khắc đồng hiện, Nxb Văn học, Hà Nội.
[4]. Nguyễn Trọng Tạo (2004). Thơ trữ tình (tập thơ), Nxb Hội Nhà văn -Trung tâm Văn hoá
ngôn ngữ Đông Tây, Hà Nội.
39
Chủ đề tình yêu trong thơ Nguyễn Trọng Tạo
LOVE SUBJECT IN NGUYEN TRONG TAO’ POETRY
Nguyen Thi Thuy
Nguyen Du secondary school, Pleiku city, Gia Lai province
Email: [email protected]
ABSTRACT
Nguyen Trong Tao is a modern Vietnamese poet who has composed a lot of
interesting love poems. Originating from his own love and lives a part of the other
person’ love, he has created several love poems: heartfelt and loyal as well. His
love poems express special emotional states and poetical lyrical tones. The Article
deeply analyses love subject in Nguyen Trong Tao’ love Poetry with the various
nuances of heartfelt and faithful sentiment that attract every one.
Key words: love subject, Nguyen Trong Tao, heartfelt, loyal…
Nguyễn Thị Thủy sinh ngày 10/5/1985 tại Nam Định. Bà nhận bằng Cử
nhân năm 2011 tại Trường Đại học Sư phạm, Đại học Huế và bằng Thạc sĩ
Văn học Việt Nam năm 2020 tại Trường Đại học Khoa học, Đại học Huế.
Hiện bà đang công tác tại trường THCS Nguyễn Du thành phố Pleiku,
tỉnh Gia Lai.
Lĩnh vực nghiên cứu: Văn học Việt Nam.
40
8 trang
23100
Free
Bạn đang xem tài liệu "Chủ đề tình yêu trong thơ Nguyễn Trọng Tạo", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- chu_de_tinh_yeu_trong_tho_nguyen_trong_tao.pdf
