Trao đổi về kinh doanh thương mại điện tử và quản lý thuế thương mại điện tử

NGHIÊN CỨU - TRAO ĐỔI  
TRAO ĐỔI VỀ KINH DOANH THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ  
VÀ QUẢN LÝ THUẾ THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ  
THÁI NỮ HẠ UYÊN  
Cùng với nhu cầu mua sắm trực tuyến ngày càng gia tăng, hoạt động thương mại điện tử ở Việt  
Nam đã, đang phát triển mạnh mẽ. Khi nhu cầu mua sắm trực tuyến tăng cao thì các trang web  
mua sắm trực tuyến cũng như những người kinh doanh nhỏ lẻ qua mạng internet ngày càng  
nhiều, đồng thời cũng đặt ra nhiều vấn đề đối với các cơ quan quản lý nhà nước, đặc biệt là hoạt  
động quản lý thuế thương mại điện tử vì có nhiều đối tượng kinh doanh qua mạng internet không  
có chứng từ, ý thức thực hiện nghĩa vụ với Nhà nước của một số cá nhân tổ chức khá kém. Bài viết  
đánh giá thực trạng hoạt động kinh doanh thương mại điện tử và quản lý thuế thương mại điện  
tử, đưa ra một số đề xuất, kiến nghị.  
Từ khoá: Thương mại điện tử, quản lý thuế, doanh nghiệp, người tiêu dùng  
qua mạng, các phương tiện điện tử và internet. Theo  
DICUSSION ON E-COMMERCE AND E-COMMERCE TAX  
ADMINISTRATION  
nghĩa rộng hơn, thương mại điện tử là việc sử dụng  
các phương tiện điện tử để triển khai thương mại.  
Các quy trình cơ bản của một giao dịch thương mại  
gồm tìm kiếm (mua gì, ở đâu...), đánh giá (có hợp với  
mình không, giá cả và điều kiện ra sao...), giao hàng,  
thanh toán và xác nhận. Các quy trình khác của một  
giao dịch thương mại gồm diễn tả (mô tả hàng hóa,  
dịch vụ, các điều khoản của hợp đồng), hợp thức hóa  
(thỏa thuận là hợp pháp), nâng cao uy tín và giải quyết  
tranh chấp. Tất nhiên, có những quy trình không thể  
tiến hành trên mạng như việc giao hàng hóa ở dạng  
vật thể (máy móc, thực phẩm...), song quá trình của  
giao dịch nếu có thể thực hiện trên mạng thì đều có thể  
tiến hành bằng phương tiện điện tử.  
Tóm lại, thương mại điện tử là việc mua hoặc  
bán hàng/dịch vụ giữa doanh nghiệp, người tiêu  
dùng, chính phủ và các tổ chức nhà nước hoặc tư  
nhân được tính hàng thông qua các mạng kết nối  
qua trung gian máy tính. Hàng hóa hoặc dịch vụ  
được đặt mua qua mạng nhưng việc thanh toán và  
giao hàng hóa có thể được thực hiện theo phương  
pháp truyền thống.  
Thai Nu Ha Uyen  
Together with the increasing demand for  
online shopping, e-commerce activities in  
Vietnam have been developing quickly. As the  
demand for online shopping increases, online  
shopping websites and internet-based retailers  
increase consequently. However, along with  
this development process, there are also many  
problems for state management agencies,  
especially the administration of e-commercial  
tax because many internet-based business  
entitiesdonothaveinvoicesandtheirawareness  
of fulfilling state obligations is limited. The  
article evaluates the status of e-commerce  
and e-commercial tax administration, thereby  
proposing suggestions and recommendations.  
Keywords: E-commerce, tax administration, businesses,  
consumers  
Ngày nhận bài: 8/5/2019  
Ngày hoàn thiện biên tập: 29/5/2019  
Ngày duyệt đăng: 4/6/2019  
Lợi ích của thương mại điện tử đối với doanh  
nghiệp (DN) là tiết kiệm chi phí thấp nhất và tạo  
lợi nhuận cao cho các bên giao dịch. Khi sử dụng  
thương mại điện tử thì chi phí bỏ ra thấp vì không  
phải tốn kém nhiều với việc thuê cửa hàng, trả  
lương cho một lượng lớn nhân viên, thuê kho. Với  
Khái quát về thương mại điện tử  
Thương mại điện tử là hoạt động tập trung vào thương mại điện tử thì chỉ cần một khoản tiền nhỏ  
việc mua bán và trao đổi hàng hóa, dịch vụ, thông tin để xây dựng một Website bán hàng qua mạng và  
48  
TÀI CHÍNH - Tháng 6/2019  
phí duy trì và vận hành website hàng tháng là 10%. là những các nhân kinh doanh nhỏ lẻ và không đăng  
Vì vậy, DN có thể marketing toàn cầu với chi phí ký kinh doanh. Hầu hết các trang web này đều đăng  
thấp, quảng cáo dễ dàng đến hầu hết mọi người trên hình ảnh hàng hóa thật để thu hút người tiêu dùng,  
thế giới. Đây là điều mà chỉ thương mại điện tử mới giá rất rẻ do là hàng nhái, giả... nhất là mỹ phẩm, thực  
có thể mang đến cho DN.  
phẩm chức năng, rượu, pháo... nhưng nguồn gốc, chất  
Đối với người tiêu dùng, thương mại điện tử lượng là vấn đề đáng bàn. Các công ty chuyển phát  
mang đến cho người tiêu dùng nhiều sự lựa chọn hầu hết không có hóa đơn chứng từ và hàng hóa được  
về hàng hoá, dịch vụ của người cung cấp. Người thanh toán qua trung gian, các cơ quan chuyển phát  
tiêu dùng không cần phải ra ngoài nhưng có thể lựa đã vô hình chung trở thành vận chuyển hàng giả, hàng  
chọn và đặt mua món hàng mình yêu thích bất cứ gian... gây nhiều khó khăn cho lực lượng quản lý thị  
lúc nào họ mong muốn dù cho mặt hàng đó có ở trường. Vì vậy, các cơ quan quản lý nhà nước và Ban  
vùng địa lý khác. Sự tiện lợi này sẽ giúp người tiêu Chỉ đạo Quốc gia chống buôn lậu, gian lận thương  
dùng nhanh chóng đạt được mong muốn của họ về mại và hàng giả cần vào quyết liệt để giảm thiểu  
món hàng hay dịch vụ yêu thích.  
những rủi ro mà người tiêu dùng gặp phải khi mua  
Đối với xã hội, thương mại điện tử đã làm cho hàng trực tuyến; Không nên để thương mại điện tử  
cuộc sống công nghiệp hiện đại hơn, hấp dẫn hơn. trở thành kênh tiêu thụ hiệu quả hàng giả, hàng gian,  
Thương mại điện tử với phương thức kinh doanh và hàng cấm của các đối tượng, dẫn đến mất lòng tin của  
làm việc mới đã tạo ra sân chơi mới cho các DN yêu người tiêu dùng.  
cầu các DN phải luôn đổi mới, sáng tạo để đưa ra  
Giải pháp xử lý gian lận  
chiến lược kinh doanh và dịch vụ riêng cho sản phẩm  
dịch vụ của họ, từ đó, thúc đẩy DN phát triển và góp  
phần vào sự tăng trưởng kinh tế của đất nước.  
trong kinh doanh thương mại điện tử  
Hiện nay, bất cứ ai cũng có thế kinh doanh qua  
Tuy nhiên, thương mại điện tử mang lại nhiều lợi mạng internet. Việc đăng sản phẩm bán trên internet  
ích kinh tế rất lớn nhưng việc ứng dụng thương mại rất nhanh và gỡ đi cũng nhanh nên Nhà nước cần chế  
điện tử cũng không tránh khỏi những thách thức khó tài xử lý mạnh hơn những trường hợp kinh doanh  
khăn cho doanh nghiệp, người tiêu dùng và cơ quan hàng giả, hàng nhái, trốn thuế; Cần xây dựng phương  
quản lý nhà nước. Đối với DN, yêu cầu đặt ra phải có án xử lý vi phạm hành chính trong thương mại điện  
một cơ sở hạ tầng thương mại thông tin vững chắc tử mạnh hơn xử lý vi phạm ngoài đời thực, dừng cấp  
và đội ngũ công nghệ thông tin đủ mạnh để có khả tên miền, gắn trách nhiệm của các sàn thương mại  
năng vận hành, quản trị và phát triển hệ thống này. điện tử và nhất là sự phối hợp giữa Bộ Công Thương  
Đối với người tiêu dùng, đó là vấn đề lo sợ mua phải với các cơ quan tài chính, thuế... Đối với lực lượng  
hàng giả, bị kẻ xấu lợi dụng lấy số thẻ ngân hàng và quản lý thị trường phải đẩy mạnh tập huấn nâng cao  
mất tiền… Đối với cơ quan quản lý Nhà nước, cần trình độ đấu tranh với hàng giả, hàng gian, liên kết  
xây dựng và áp dụng nhiều chính sách…  
giữa các DN sàn thương mại điện tử và người tiêu  
dùng để nhận biết các sàn thươmg mại uy tín. Ngoài  
ra, cần rà soát những hành vi liên quan đến vi phạm  
về hàng rào trong thương mại điện tử, phân loại các  
Thực trạng kinh doanh  
thương mại điện tử tại Việt Nam  
Thương mại điện tử tại Việt Nam trong những website cũng như ứng dụng thương mại điện tử giúp  
năm gần đây đang có sự bứt phá mạnh mẽ với tốc nhận diện các nhóm mặt hàng và những website có  
độ tăng trưởng trung bình từ 25-30%. Riêng năm hành vi vi phạm hàng giả cũng như hàng giả nhiều  
2018, tốc độ tăng trưởng thương mại điện tử Việt để qua đó tập trung xử lý và bảo vệ người tiêu dùng.  
Nam đạt mức 30%, với tổng mức doanh thu bán lẻ  
thương mại điện tử đạt trên 8 tỷ USD.  
Mặt khác, tăng cường thanh tra kiểm tra xử lý  
vi phạm, đẩy mạnh tuyên truyền phổ biến cho các  
Bên cạnh những mặt đáng ghi nhận, thì thị trường doanh nghiệp, xây dựng hệ thống tiếp nhận giải  
thương mại điện tử cũng không tránh khỏi những quyết khiếu nại liên quan đến hàng giả, hàng nhái…  
gian lận, vì lợi ích lớn của các nhân mà cung cấp cho để các đơn vị nắm bắt được tình hình phản ánh của  
thị trường hàng giả, hàng kém chất lượng, xâm phạm người tiêu dùng và qua đó lấy căn cứ để kiểm tra  
bản quyền về hình ảnh, quyền sở hữu trí tuệ trên các và xử lý các DN bán hàng giả hàng nhái xâm phạm  
trang hàng trực tuyến ngày càng nhiều. Một hình ảnh quyền sở hữu trí tuệ.  
về sản phẩm có thể được copy để đăng ở nhiều trang  
web khác nhau với chênh lệch giá khá nhiều. Bên cạnh  
Giải pháp quản lý thuế thương mại điện tử  
đó, các trường hợp bán hàng giả, hàng nhái thường  
Quản lý thuế đối với hoạt động thương mại điện  
49  
NGHIÊN CỨU - TRAO ĐỔI  
tử có vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy thương cung cấp số lượng hàng hóa vận chuyển của các tổ  
mại điện tử phát triển, đồng thời mang lại nguồn thu chức, cá nhân này để nắm bắt thông tin cung cấp số  
đáng kể cho ngân sách quốc gia. Từ năm 2017, 2 vấn lượng hàng hóa vận chuyển. Đồng thời, kết hợp với hệ  
đề nổi bật trong việc quản lý thuế đối với thương thống ngân hàng thương mại để thanh, kiểm tra các  
mại điện tử là thu thuế của các nhà cung cấp dịch DN có dấu hiệu trốn thuế, thông qua việc kiểm soát  
vụ trực tuyến xuyên biên giới và các hộ gia đình, cá dòng tiền. Sự phối hợp này đặc biệt cần thiết khi việc  
nhân bán sản phẩm trên các sàn thương mại điện tử kiểm soát các giao dịch nhỏ lẻ rất khó thực hiện.  
(đặc biệt là các mạng xã hội). Vấn đề thứ nhất được  
Bên cạnh đó, Ngân hàng Nhà nước cần đẩy mạnh  
đặt ra là làm sao thu được thuế nhà thầu; Thứ hai thực hiện phát triển thanh toán thương mại điện tử;  
là làm sao xác định được người bán, doanh thu và nghiên cứu, đề xuất các dịch vụ xuyên biên giới khi  
thu thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân.  
thực hiện thanh toán phải thông qua tổ chức cung  
Để quản lý thuế đối với hoạt động thương mại ứng dịch vụ thanh toán, dịch vụ trung gian thanh  
điện tử, cần sớm hoàn thiện khung pháp lý chung toán được cấp phép theo quy định của pháp luật. Bộ  
về thương mại điện tử để áp dụng phổ biến quản Tài chính phối hợp với Ngân hàng Nhà nước hướng  
lý thuế điện tử; quy định về giao dịch điện tử trong dẫn các ngân hàng thương mại khi chuyển tiền thanh  
lĩnh vực thuế, theo các thông lệ quốc tế, nhất là trong toán từ các tổ chức, cá nhân cho các trang mạng xã  
hoạt động với các cá nhân, tổ chức nước ngoài. Mặt hội nước ngoài như Google, Facebook, Youtube.. có  
trách nhiệm khấu trừ thay tổ chức nước ngoài số thuế  
nhà thầu phải nộp vào ngân sách nhà nước...  
Thương mại điện tử tại Việt Nam trong những  
năm gần đây đang có sự bứt phá mạnh mẽ  
với tốc độ tăng trưởng trung bình từ 25-30%.  
Riêng năm 2018, tốc độ tăng trưởng thương  
mại điện tử Việt Nam đạt mức 30%, với tổng  
mức doanh thu bán lẻ thương mại điện tử đạt  
trên 8 tỷ USD.  
Cơ quan quản lý thuế cũng nên thực hiện mua  
sắm thử để nhận email từ người bán và để nhận  
diện nhà cung cấp dịch vụ thương mại điện tử. Định  
kỳ hàng năm tổ chức tập huấn cho các kiểm tra viên  
cao cấp (công nghệ thông tin) của các cơ quan thuế  
nắm vững các kỹ năng cơ bản trong sử dụng phần  
mềm thương mại, nắm bắt tổng quan về hệ thống  
khác, nghiên cứu thành lập đơn vị chuyên trách để thông tin và kiến thức cơ bản về mạng, phương  
quản lý thuế đối với hoạt động thương mại điện pháp thu thập và phân tích dữ liệu các công ty.  
tử, cần tiến hành các hoạt động thanh tra, kiểm tra  
Sự phát triển của thương mại điện tử là xu thế  
các DN có dấu hiệu trốn thuế, thông qua việc kiểm tất yếu và với những đặc điểm riêng của hoạt động  
soát dòng tiền của các doanh nghiệp. Bên cạnh đó, này nên để quản lý thuế đối với thương mại điện tử,  
cần nghiên cứu, phát triển công cụ tìm kiếm internet ngoài sự chủ động vào cuộc của cơ quan thuế, cũng  
thông minh trên các trang web có hoạt động thương cần sự phối hợp của các bộ, ngành có liên quan. Có  
mại điện tử để xác định hoạt động thương mại điện như vậy thì việc quản lý thuế thương mại điện tử  
tử chưa được kê khai thuế... để thu thập thông tin mới thực hiện tốt và hiệu quả hơn so với trước đây.  
xử lý các nhóm rủi ro khác nhau.  
Vì ý thức tuân thủ pháp luật thuế của một bộ phận  
kinh doanh thương mại điện tử chưa cao; các hình  
Tài liệu tham khảo:  
thức thu thuế hiện nay vẫn chủ yếu là tổ chức, cá nhân 1. Chính phủ (2013), Nghị định số 52/2013/NĐ-CP về thương mại điện tử;  
tự khai, tự tính và tự nộp cho Nhà nước; Chưa có cơ 2. http://www.hanoimoi.com.vn/tin-tuc/Tai-chinh/932939/quan-ly-thue-  
chế phối hợp giữa các cơ quan quản lý nhà nước đối  
voi-hoat-dong-thuong-mai-dien-tu;  
với các giao dịch thương mại điện tử; Việc khởi tạo, 3. h t t p : / / t h o i b a o t a i c h i n h v i e t n a m . v n / p a g e s / t h u e - v o i - c u o c -  
lập hóa đơn điện tử chưa áp dụng cho các cá nhân…  
nên để quản lý tốt thuế thương mại điện tử thì cơ quan  
song/2018-04-02/quan-ly-thue-kinh-doanh-thuong-mai-dien-tu-cach-  
nao-hieu-qua-55626.aspx;  
Thuế cần phối hợp với Ngân hàng Nhà nước cung 4. https://petrotimes.vn/quan-ly-thue-doi-voi-thuong-mai-dien-tu-kho-  
cấp tài khoản, bảng sao kê tài khoản của các tổ chức, nhung-khong-phai-khong-thuc-hien-duoc-518279.html;  
cá nhân hoạt động thương mại điện tử, các tổ chức 5. https://baomoi.com/quan-ly-thue-thuong-mai-dien-tu-can-chuyen-gia-  
không phải là ngân hàng cấp phép cung ứng dịch  
vụ thanh toán trung gian; phối hợp với các công ty  
chuyển phát, công ty bưu chính, viễn thông... có cung  
cấp dịch vụ vận chuyển hàng hóa cho các tổ chức, cá  
nhân có hoạt động kinh doanh thương mại điện tử  
cong-nghe-cao/c/30187405.epi.  
Thông tin tác giả:  
ThS. Thái Nữ Hạ Uyên – Đại học Duy Tân  
Email: nguyenkhanhthuhang@gmail.com  
50  
pdf 3 trang baolam 20400 Free
Bạn đang xem tài liệu "Trao đổi về kinh doanh thương mại điện tử và quản lý thuế thương mại điện tử", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên

File đính kèm:

  • pdftrao_doi_ve_kinh_doanh_thuong_mai_dien_tu_va_quan_ly_thue_th.pdf