Luận văn Hoàn thiện kế toán quản trị chi phí sản xuất tại Công ty cổ phần đầu tư phát triển xây dựng và thương mại Tuấn Minh
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan rằng luận văn là kết quả nghiên cứu tài liệu và nghiên
cứu thực tế của tác giả tại Công ty cổ phần đầu tư phát triển XD&TM Tuấn
Minh. Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực, chính xác được
tập hợp từ phòng kế toán của công ty và chưa từng được công bố trong bất kỳ
công trình nghiên cứu nào khác. Nếu sai tác giả chịu trách nhiệm hoàn toàn về
tính xác thực và nguyên bản của luận văn.
Hà Nội, ngày
tháng năm 2017
Tác giả
Nguyễn Thị Liên
LỜI CẢM ƠN
Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc và chân thành tới cô giáo TS. Lê Thị
Thanh Hương đã chỉ bảo, hướng dẫn và giúp đỡ tôi rất tận tình trong suốt thời
gian thực hiện và hoàn thành luận văn.
Tôi xin trân trọng cảm ơn Trường Đại học Lao động – Xã Hội. Khoa
Sau Đại học là cơ sở đào tạo, đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi
trong suốt thời gian nghiên cứu và hoàn thành luận văn.
Xin gửi lời cảm ơn đến Công ty cổ phần đầu tư phát triển XD&TM
Tuấn Minh và các cơ quan, cá nhân đã giúp đỡ tôi về nguồn tư liệu phục vụ
cho việc thực hiện đề tài.
Cuối cùng tôi xin cảm ơn gia đình, những người thân và bạn bè, đồng
nghiệp luôn động viên, ủng hộ, giúp tôi tập trung nghiên cứu và hoàn thành
bản luận văn thạc sĩ của mình.
Hà Nội, ngày
tháng
Tác giả
năm 2017
Nguyễn Thị Liên
I
MỤC LỤC
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT..................................................................... IV
DANH MỤC BẢNG BIỂU.......................................................................... V
DANH MỤC SƠ ĐỒ .................................................................................. VI
CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU................................. 1
1.1. Lý do chọn đề tài ................................................................................... 1
1.2. Mục tiêu nghiên cứu.............................................................................. 2
1.3. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu............................................................. 3
1.4. Phương pháp nghiên cứu ...................................................................... 3
1.5.Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài............................................ 4
1.6. Những đóng góp của đề tài.................................................................... 6
1.7. Kết cấu của luận văn ............................................................................. 6
CHƯƠNG 2: LÝ THUYẾT CHUNG VỀ KẾ TOÁN QUẢN TRỊ CHI
PHÍ SẢN XUẤT TRONG DOANH NGHIỆP XÂY LẮP .......................... 8
2.1. Bản chất, vai trò chức năng của kế toán quản trị chi phí sản xuất..... 8
2.1.1. Bản chất của kế toán quản trị chi phí sản xuất ...................................... 8
2.1.2. Vai trò, chức năng của kế toán quản trị chi phí sản xuất ..................... 10
2.2. Đặc điểm hoạt động xây lắp ảnh hưởng đến kế toán quản trị chi phí
sản xuất trong doanh nghiệp xây lắp ........................................................ 11
2.3. Nội dung của kế toán quản trị chi phí sản xuất trong doanh nghiệp
xây lắp......................................................................................................... 14
2.3.1. Đặc điểm chi phí và phân loại chi phí sản xuất trong doanh nghiệp xây
lắp ................................................................................................................ 14
2.3.2. Lập dự toán chi phí sản xuất trong đơn vị xây lắp............................... 21
2.3.3. Xác định chi phí sản xuất trong doanh nghiệp xây lắp ........................ 26
2.3.4. Xây dựng trung tâm chi phí sản xuất .................................................. 29
II
2.3.5. Hệ thống báo cáo kế toán quản trị chi phí sản xuất ............................. 30
2.3.6. Phân tích và tổ chức công tác kiểm soát chi phí sản xuất trong hoạt động xây
lắp................................................................................................................. 32
2.3.7. Phân tích thông tin thích hợp phục vụ cho việc ra quyết định ngắn hạn......... 36
2.3.8. Tổ chức mô hình kế toán phục vụ kế toán quản trị chi phí sản xuất .... 38
KẾT LUẬN CHƯƠNG 2 ........................................................................... 40
CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG KẾ TOÁN QUẢN TRỊ CHI PHÍ SẢN
XUẤT TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN XÂY DỰNG
VÀ THƯƠNG MẠI TUẤN MINH............................................................ 41
3.1. Tổng quan về công ty cổ phần đầu tư phát triển XD&TM Tuấn Minh
3.1.1. Đặc điểm tổ chức và quản lý kinh doanh ở Công ty............................ 41
3.1.2. Hình thức kế toán và tổ chức bộ máy kế toán tại Công ty .................. 45
3.2. Thực trạng kế toán quản trị CP sản xuất tại Công ty Tuấn Minh ... 48
3.2.1. Đặc điểm và phân loại chi phí sản xuất tại công ty ............................. 48
3.2.2. Thực trạng công tác lập dự toán chi phí sản xuất tại công ty.............. 51
3.2.3. Thực trạng xác định chi phí sản xuất trong doanh nghiệp .................. 57
3.2.4. Xác định trung tâm chi phí tại công ty............................................... 61
3.2.5. Hệ thống báo cáo kế toán quản trị chi phí sản xuất tại công ty............ 62
3.2.6. Thực trạng công tác phân tích và kiểm soát CP sản xuất tại công ty ... 63
3.2.7. Phân tích thông tin thích hợp phục vụ cho ra quyết định ngắn hạn tại
công ty ......................................................................................................... 64
3.3. Đánh giá thực trạng kế toán quản trị chi phí sản xuất tại công ty ... 65
3.3.1. Ưu điểm.............................................................................................. 65
3.3.2. Những hạn chế và nguyên nhân của hạn chế....................................... 67
KẾT LUẬN CHƯƠNG 3 ........................................................................... 71
III
CHƯƠNG 4: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM HOÀN THIỆN KẾ TOÁN
QUẢN TRỊ CHI PHÍ SẢN XUẤT TẠI CÔNG TY CP ĐẦU TƯ PHÁT
TRIỂN XÂY DỰNG VÀ THƯƠNG MẠI TUẤN MINH ........................ 72
4.1. Định hướng phát triển của công ty trong giai đoạn 2018-2023......... 72
4.2. Sự cần thiết và yêu cầu phải hoàn thiện kế toán quản trị chi phí sản
xuất tại công ty ........................................................................................... 73
4.2.1. Sự cần thiết hoàn thiện kế toán quản trị chi phí sản xuất..................... 73
4.2.2. Yêu cầu phải hoàn thiện kế toán quản trị chi phí sản xuất................... 74
4.3. Một số giải pháp hoàn thiện hệ thống kế toán quản trị chi phí sản
xuất tại công ty ........................................................................................... 75
4.3.1. Hoàn thiện phân loại chi phí phục vụ cho quản trị doanh nghiệp ........ 75
4.3.2. Hoàn thiện công tác kiểm soát chi phí sản xuất................................... 81
4.3.3. Hoàn thiện phân tích và xử lý thông tin kế toán quản trị chi phí sản xuất
phục vụ cho ra quyết định và lập báo cáo bộ phận........................................ 86
4.4. Điều kiện cơ bản để thực hiện các giải pháp hoàn thiện kế toán quản
trị chi phí sản xuất tại Công tuy cổ phần đầu tư phát triển XD&TM
Tuấn Minh.................................................................................................. 90
KẾT LUẬN................................................................................................. 92
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO................................................... 93
PHỤ LỤC
IV
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
TỪ VIẾT TẮT
NỘI DUNG ĐẦY ĐỦ
Bảo hiểm xã hội
BHXH
BHTN
BHYT
BH và CCDV
CP
Bảo hiểm thất nghiệp
Bảo hiểm y tế
Bán hàng và cung cấp dịch vụ
Chi phí
KPCĐ
Kinh phí công đoàn
Kế toán tài chính
Kế toán quản trị
KTTC
KTQT
GTGT
Giá trị gia tăng
NCTT
Nhân công trực tiếp
Nguyên vật liệu trực tiếp
Tài sản cố định
NVLTT
TSCĐ
SXC
Sản xuất chung
UBND
XD & TM
Ủy ban nhân dân
Xây dựng và thương mại
V
DANH MỤC BẢNG BIỂU
TRANG
Bảng 2.1:
31
Báo cáo bộ kết quả sản xuất kinh doanh theo cách ứng xử
của chi phí
Bảng 3.1: Báo cáo kết quả kinh doanh năm 2014, 2015, 2016
Bảng 3.2: Kế hoạch cung cấp vật liệu chính
Bảng 3.3: Kế hoạch huy động nhân công
44
54
55
56
61
77
Bảng 3.4: Kế hoạch huy động máy thi công
Bảng 3.5: Bảng tính giá thành theo các khoản mục chi phí
Bảng 4.1: Căn cứ mức hoạt động
Bảng 4.2: Bảng phân loại chi phí sản xuất theo cách ứng xử của CP 78
Bảng 4.3: Kết quả kiểm soát chi phí nguyên vật liệu
Bảng 4.4: Kết quả kiểm soát chi phí nhân công
Bảng 4.5: Kết quả kiểm soát chi phí máy
82
84
85
Bảng 4.6: Bảng phân tích chi phí sản xuất
Bảng 4.7: Báo cáo thu nhập
86
87
89
Bảng 4.8:
Báo cáo kết quả sản xuất kinh doanh theo cách ứng xử của
chi phí
VI
DANH MỤC SƠ ĐỒ
TRANG
52
Sơ đồ 3.1: Quy trình lập dự toán tại Công ty
58
Sơ đồ 3.2: Quy trình hạch toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp
Sơ đồ 3.3: Quy trình hạch toán chi phí nhân công trực tiếp
Sơ đồ 3.4: Quy trình hạch toán chi phí máy thi công
59
59
1
CHƯƠNG 1
GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU
1.1. Lý do chọn đề tài
Trong những năm qua,Việt Nam đã tạo được một môi trường kinh tế
thị trường có tính cạnh tranh và năng động. Nền kinh tế hàng hóa nhiều thành
phần được khuyến khích phát triển, tạo tính hiệu quả trong việc huy động các
nguồn lực xã hội phục vụ cho tăng trưởng kinh tế. Môi trường đầu tư trở nên
thông thoáng hơn, thu hút ngày càng nhiều các nguồn vốn đầu tư trực tiếp
nước ngoài, mở rộng thị trường cho hàng hóa xuất khẩu và phát triển thêm
một số ngành nghề tạo ra nguồn thu ngoại tệ ngày càng lớn. Việc trở thành
thành viên của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) đã góp phần thúc đẩy
nền kinh tế Việt Nam hội nhập sâu, rộng hơn vào kinh tế thế giới, là cơ hội
tranh thủ các nguồn lực bên ngoài để đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá
đất nước.
Điều này cũng tạo cơ hội cũng như thách thức phải đối mặt với một
môi trường cạnh tranh khốc liệt nhất, vì vậy các doanh nghiệp cần có sự
chuẩn bị tốt về mọi mặt. Trước tình hình như vậy, các nhà quản trị doanh
nghiệp cần có trách nhiệm để điều hành hoạt động sản xuất – kinh doanh của
doanh nghiệp sao cho hiệu quả nhất.
Kế toán nói chung và kế toán quản trị nói riêng là một trong những
công cụ quan trọng đối với các nhà quản trị doanh nghiệp trong việc ra quyết
định, quản lý, kiểm soát, đánh giá hoạt động.
Kế toán quản trị với chức năng cung cấp thông tin quá khứ, hiện tại và
cả tương lai cho các nhà quản lý sẽ là công cụ hỗ trợ tốt nhất cho các nhà
quản trị doanh nghiệp ra các quyết định điều hành doanh nghiệp. Để phục vụ
nhu cầu thông tin về chi phí cho nhà quản trị cũng như cung cấp thông tin cho
các đối tượng bên ngoài thì kế toán quản trị chi phí – một bộ phận của kế toán
2
quản trị là công cụ rất hữu ích phục vụ nhu cầu đó. Kế toán quản trị chi phí
có vai trò to lớn trong các khâu của quá trình quản lý từ lập kế hoạch đến thực
hiện, kiểm tra, kiểm soát và ra quyết định cho nhà quản trị.
Đặc biệt trong doanh nghiệp xây lắp kế toán quản trị chi phí sản xuất
đóng một vai trò vô cùng quan trọng. Khả năng cạnh tranh của các doanh
nghiệp xây lắp phụ thuộc vào giá bỏ thầu các công trình, hạng mục công
trình. Do vậy thông tin về chi phí có vai trò quan trọng giúp nhà quản trị kiểm
soát chi phí, có biện pháp hạ giá thành nhưng vẫn đảm bảo chất lượng công
trình,hạng mục công trình nâng cao khả năng thắng thầu.
Qua khảo sát thực tế tại Công ty cổ phần đầu tư phát triển xây dựng và
thương mại Tuấn Minh việc triển khai và ứng dụng kế toán quản trị chi phí
sản xuất vào quản lý doanh nghiệp chưa được quan tâm đúng mực. Xuất phát
từ vai trò, ý nghĩa, tầm quan trọng của công tác kế toán quản trị nói chung và
kế toán quản trị chi phí sản xuất nói riêng trên cả phương diện lý luận và thực
tiễn tôi đã chọn đề tài: “Hoàn thiện kế toán quản trị chi phí sản xuất tại
Công ty cổ phần đầu tư phát triển xây dựng và thương mại Tuấn Minh”
để nghiên cứu nhằm đáp ứng nhu cầu nâng cao năng lực, cung cấp thông tin
có chất lượng cao, chính xác, kịp thời, dễ hiểu, dễ sử dụng cho các nhà quản
trị tại công ty.
1.2. Mục tiêu nghiên cứu
Kế toán quản trị chi phí có vai trò quan trọng giúp cho nhà quản trị
kiểm soát chi phí, đánh giá hoạt động sản xuất kinh doanh trong doanh nghiệp
nhưng thực tế hiện nay việc áp dụng kế toán quản trị chi phí trong các doanh
nghiệp Việt Nam còn khá mới mẻ chưa được chú trọng. Trước tình hình đó,
luận văn tiến hành nghiên cứu hoàn thiện kế toán quản trị chi phí sản xuất tại
Công ty cổ phần đầu tư phát triển xây dựng và thương mại Tuấn Minh để:
3
- Nghiên cứu những vấn đề lý luận cơ bản về kế toán quản trị chi phí
sản xuất trong doanh nghiệp xây lắp
- Thông qua nghiên cứu thực tiễn, phân tích làm rõ thực trạng kế toán
quản trị chi phí sản xuất tại công ty
- Trên cơ sở xây dựng những lý luận đã nghiên cứu và thực trạng để
đưa ra những giải pháp hoàn thiện kế toán quản trị chi phí sản xuất trong
doanh nghiệp nhằm kiểm soát chi phí để nâng cao hiệu quả công tác quản trị,
tăng cường năng lực cạnh tranh đem lại lợi nhuận cho Công ty Tuấn Minh.
1.3. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu
Về đối tượng: Luận văn tập trung vào nghiên cứu lý luận kế toán quản
trị chi phí sản xuất và thực tiễn liên quan kế toán quản trị chi phí sản xuất
trong công ty cổ phần đầu tư phát triển xây dựng và thương mại Tuấn Minh
Về phạm vi nghiên cứu: Luận văn nghiên cứu trong phạm vi Công ty, bao
gồm tất cả các bộ phận tham gia vào hoạt động sản xuất kinh doanh của Công ty.
1.4. Phương pháp nghiên cứu
Để nghiên cứu hoàn thành luận văn này, tác giả đã sử dụng các phương
pháp nghiên cứu sau:
Phương pháp thu thập thông tin
Để thu thập được thông tin tác giả sử dụng phương pháp quan sát xem
xét, phỏng vấn đối với các cá nhân có liên quan đến công tác kế toán quản trị
chi phí sản xuất. Ngoài ra còn có thể thu thập thông tin từ nguồn dữ liệu bên
ngoài doanh nghiệp như các trang web.
- Nghiên cứu các văn bản quy định, chuẩn mực kế toán, chế độ kế toán
hiện hành dành cho doanh nghiệp xây lắp, tham khảo các công trình nghiên
cứu có liên quan đến đề tài. Sau đó tìm ra vấn đề mới mà luận văn cần lựa
chọn thông tin hữu ích phục vụ cho luận văn
4
- Quan sát thực tế tình hình hoạt động tại công ty bằng cách tác giả đến
trực tiếp tại công ty, quan sát môi trường làm việc, cách giải quyết các mối
quan hệ trong công ty, xem cách thức thao tác làm việc của các kế toán trong
công ty để biết được mô hình tổ chức kế toán của công ty.
- Thu thập thông tin qua phỏng vấn Phụ lục 01 từ bộ phận kế toán và
các bộ phận khác của công ty.
Qua sách báo tìm hiểu thêm các công ty có cùng đặc điểm trong ngành
xây lắp để phân tích dữ liệu, tổng hợp và vận dụng cụ thể vào điều kiện thực
tế của Công ty Tuấn Minh, từ đó đưa ra các giải pháp hoàn thiện kế toán quản
trị chi phí sản xuất tại công ty.
Phương pháp xử lý thông tin
Khi đã có nguồn dữ liệu sau khi thu thập được thông tin tác giả tiến
hành sắp xếp, tổng hợp kết quả khảo sát phân tích, xử lý dữ liệu sau đó lựa
chọn những thông tin phù hợp để phục vụ cho công việc nghiên cứu. Phân
tích đánh giá vấn đề nghiên cứu từ đó đưa ra các giải pháp, kiến nghị phù hợp
với thực tiễn Công ty đang nghiên cứu.
Sau khi thu thập được thông tin bằng các phương pháp phỏng vấn, khảo
sát, sưu tầm tài liệu…Các thông tin sẽ được phân loại và sắp xếp có hệ thống
nó là cơ sở cho việc tổng hợp, nhận xét, đánh giá thực trạng công tác kế toán
quản trị chi phí sản xuất tại Công ty.
1.5.Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Trong những năm gần đây kế toán quản trị chi phí được đề cập ở nhiều
góc độ và khía cạnh khác nhau về khả năng vận dụng kế toán quản trị chi phí
trong từng lĩnh vực. Dưới đây là một số công trình đã nghiên cứu kế toán
quản trị chi phí như sau:
- “Kế toán quản trị chi phí sản xuất tại Công ty cổ phần xuất nhập khẩu
Lam Sơn” của tác giả Đinh Tuyết Diệu năm 2011 tại Đại Học Đà Nẵng. Luận văn
5
đã đánh giá được thực trạng chi phí sản xuất tại doanh nghiệp và đưa ra một số
giải pháp để hoàn thiện kế toán quản trị chi phí tại doanh nghiệp. Tuy nhiên luận
văn chủ yếu đi vào đặc trưng của doanh nghiệp thủy sản nên đưa ra các giải pháp
hoàn thiện công tác kế toán quản trị chi phí xuất phát từ đặc thù kinh doanh.
- “Kế toán quản trị chi phí tại Công ty cổ phần đầu tư phát triển xây dựng
Hội An” của tác giả Hoàng Nguyễn Kim Linh năm 2012 tại Trường Đại học Đà
Nẵng. Luận văn đã nghiên cứu lý luận và thực trạng công tác kế toán quản trị chi
phí sản phẩm xây lắp nói chung và tại Công ty cổ phần đầu tư phát triển xây dựng
Hội An nói riêng từ đó đưa ra phương hướng hoàn thiện kế toán quản trị chi phí
phù hợp và hiệu quả với doanh nghiệp.
- “ Hoàn thiện kế toán quản trị chi phí sản xuất tại Công ty cổ phần cơ điện
và xây lắp Hùng Vương” của tác giả Hà Thụy Phúc Trâm năm 2013 tại Trường
Đại học Đà Nẵng. Luận văn đã hệ thống hóa và phát triển các lý luận chung về kế
toán quản trị chi phí trong doanh nghiệp xây lắp phục vụ hiệu quả cho quản trị nội
bộ. Nên thông tin kế toán quản trị chi phí cung cấp vẫn chưa toàn diện.
- “Kế toán quản trị chi phí tại Công ty cổ phần vận tải đường biển Đà
Nẵng” của tác giả Trần Thị Phương Linh năm 2012 tại trường Đại Học Đà
Nẵng. Luận văn đã trình bày nghiên cứu về mặt lý luận kế toán quản trị chi
phí trong doanh nghiệp vận tải đường biển và luận án cũng đã xây dựng mô
hình kế toán quản trị để cung cấp thông tin phục vụ kiểm soát chi phí Công ty
cổ phần vận tải Đà Nẵng. Nhưng luận văn cũng mới chỉ đi sâu nghiên cứu
tình hình kế toán quản trị chi phí nói chung và kế toán quản trị chi phí nói
riêng trong doanh nghiệp vận tải đường biển.
- “Hoàn thiện công tác kế toán quản trị chi phí tại Công ty cổ phần xây
dựng giao thông 1 Thái Nguyên” của tác giả Lê Việt Hùng năm 2010 tại
trường Đại Học Kinh tế quốc dân .Đây là công trình nghiên cứu trình bày rõ
bản chất, mục đích, vai trò, nội dung của kế toán quản trị chi phí. Luận văn
6
cũng đã đề xuất một số giải pháp để hoàn thiện tổ chức kế toán quản trị chi
phí tại công ty cổ phần xây dựng giao thông 1 Thái Nguyên. Tuy nhiên, luận
văn cũng chưa chỉ ra hết một số đặc thù kế toán quản trị chi phí trong doanh
nghiệp xây lắp.
Nhìn chung, các luận văn trên đã hệ thống hóa được những lý luận cơ
bản của hệ thống kế toán quản trị chi phí. Đây là những nội dung mà luận văn
kế thừa và tham khảo trong quá trình thực hiện.
Tóm lại, thông qua các công trình nghiên cứu liên quan tới kế toán
quản trị chi phí, tôi nhận thấy rằng các công trình nghiên cứu còn chưa đầy
đủ, chưa toàn diện về kế toán quản trị chi phí sản xuất trong doanh nghiệp xây
lắp. Do đó việc nghiên cứu hoàn thiện kế toán quản trị chi phí sản xuất tại
Công ty cổ phần đầu tư phát triển xây dựng và thương mại Tuấn Minh là cần
thiết.
1.6. Những đóng góp của đề tài
Luận văn đã hệ thống hóa những vấn đề lý luận cơ bản của kế toán
quản trị chi phí sản xuất trong doanh nghiệp xây lắp, phân tích thực trạng kế
toán quản trị chi phí sản xuất tại Công ty cổ phần đầu tư phát triển xây dựng
và thương mại Tuấn Minh; hoàn thiện kế toán quản trị chi phí sản xuất phù
hợp với đặc điểm hoạt động sản xuất kinh doanh tại Công ty Tuấn Minh như
các cách phân loại chi phí sản xuất để phục vụ cung cấp thông tin cho quản
trị doanh nghiệp, kiểm soát chi phí sản xuất và phân tích xử lý thông tin kế
toán quản trị chi phí sản xuất phục vụ cho ra quyết định và xây dựng lập báo
cáo bộ phận.
1.7. Kết cấu của luận văn
Chương 1: Giới thiệu đề tài nghiên cứu
Chương 2: Lý thuyết chung về kế toán quản trị chi phí sản xuất trong
doanh nghiệp xây lắp
7
Chương 3: Thực trạng kế toán quản trị chi phí sản xuất tại Công ty cổ
phần đầu tư phát triển xây dựng và thương mại Tuấn Minh
Chương 4: Một số giải pháp nhằm hoàn thiện kế toán quản trị chi phí
sản xuất tại Công ty cổ phần đầu tư phát triển xây dựng và thương mại Tuấn
Minh
8
CHƯƠNG 2
LÝ THUYẾT CHUNG VỀ KẾ TOÁN QUẢN TRỊ CHI PHÍ
SẢN XUẤT TRONG DOANH NGHIỆP XÂY LẮP
2.1. Bản chất, vai trò chức năng của kế toán quản trị chi phí sản xuất
2.1.1. Bản chất của kế toán quản trị chi phí sản xuất
Một doanh nghiệp muốn tồn tại và phát triển thì yếu tố quan trọng là sử dụng
các nguồn lực hiệu quả và kiểm soát tốt chi phí. Chính vì vậy, thông tin chi
phí đối với hoạt động quản trị có vai trò lớn phục vụ cho nhà quản trị thực
hiện các chức năng lập kế hoạch, tổ chức thực hiện, kiểm soát và ra quyết
định.
Kế toán quản trị cung cấp thông tin chủ yếu cho các nhà quản trị để đưa
ra các quyết định kinh doanh, quyết định đầu tư, quyết định sử dụng các
nguồn lực, các quyết định quản trị khác trong doanh nghiệp. Kế toán quản trị
được nghiên cứu từ nhiều góc độ và quan điểm khác nhau:
Theo Luật Kế toán Việt Nam (2015) định nghĩa: “Kế toán quản trị là
việc thu thập, xử lý, phân tích và cung cấp thông tin kinh tế, tài chính theo
yêu cầu quản trị và quyết định kinh tế, tài chính trong nội bộ đơn vị kế toán”
[29, điều 4]. Theo quan điểm này kế toán quản trị được khái quát các bước
công việc cụ thể đồng thời là công cụ cung cấp thông tin cho các nhà quản trị
nhằm đưa ra các quyết định điều hành nội bộ các hoạt động kinh doanh.
Chi phí là một trong những yếu tố trung tâm của công tác quản lý hoạt
động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Khái niệm chi phí được định
nghĩa tương đối rõ ràng trong chuẩn mực kế toán Việt Nam số 01 (VAS 01)
“ Chi phí là tổng giá trị các khoản làm giảm lợi ích kinh tế trong kỳ kế
toán dưới hình thức các khoản tiền chi ra, các khoản khấu trừ tài sản hoặc làm
phát sinh các khoản nợ dẫn đến giảm vốn chủ sở hữu, không bao gồm các
khoản phân phối cho cổ đông hoặc chủ sở hữu” Định nghĩa khác “ Chi phí
9
bao gồm các chi phí sản xuất kinh doanh phát sinh trong hoạt động kinh
doanh thông thường của doanh nghiệp và các chi phí khác” .Một doanh
nghiệp hoạt động phải chi nhiều khoản chi phí khác nhau trong suốt quá trình
hoạt động kinh doanh và chi phí có ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận của
doanh nghiệp. Do đó vấn đề đặt ra là làm sao có thể kiểm soát được tất cả các
khoản chi phí. Kế toán quản trị chi phí là công cụ hữu hiệu đáp ứng nhu cầu
thông tin chi phí cho các nhà quản trị để đưa ra quyết định kinh doanh, cơ sở
cho kiểm soát, sử dụng chi phí của đơn vị một cách có hiệu quả. Cũng có rất
nhiều quan điểm đưa ra về kế toán quản trị chi phí :
Dưới góc độ kế toán quản trị, bộ phận kế toán quản trị chi phí có chức
năng đo lường, phân tích về tình hình chi phí và khả năng sinh lời của các sản
phẩm, dịch vụ, các hoạt động và các bộ phận của tổ chức nhằm nâng cao hiệu
quả và hiệu năng của quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh.
Xét trên góc độ kế toán tài chính thì bộ phận kế toán quản trị chi phí có
chức năng tính toán, đo lường chi phí phát sinh trong doanh nghiệp theo đúng
các nguyên tắc kế toán để cung cấp thông tin về chi phí sản xuất sản phẩm,
giá vốn hàng bán, và các chi phí hoạt động trên báo cáo kết quả kinh doanh,
liên quan đến giá trị hàng tồn kho trên bảng cân đối kế toán.
Vậy kế toán quản trị chi phí vừa có trong kế toán tài chính vừa có trong
kế toán quản trị. Về bản chất kế toán quản trị chi phí là một bộ phận của kế
toán quản trị. Kế toán quản trị chi phí cung cấp những thông tin về chi phí
trong phạm vi yêu cầu quản lý nội bộ của doanh nghiệp. Mục đích của kế toán
quản trị chi phí là cung cấp thông tin cho nhu cầu quản trị doanh nghiệp. Kế
toán quản trị chi phí phục vụ chủ yếu cho việc quản trị chi phí, ra quyết định
quản trị. Kế toán quản trị chi phí không chỉ thu nhận, xử lý và cung cấp thông
tin về các nghiệp vụ kinh tế tài chính thực sự phát sinh và hoàn thành mà còn
10
cung cấp các thông tin phục vụ cho việc ra các quyết định tương lai trong hoạt
động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.
Có thể nói : “Kế toán quản trị chi phí là một nội dung chủ yếu của kế
toán quản trị cung cấp thông tin hữu ích về chi phí cho nhà quản trị doanh
nghiệp, để có thể nhận biết, đánh giá và quản lý tốt chi phí, từ đó có những
quyết định, biện pháp đúng đắn tiết kiệm chi phí tăng lợi nhuận cho doanh
nghiệp.”
Theo quan điểm của tác giả: Bản chất kế toán quản trị chi phí sản xuất
là một bộ phận của kế toán quản trị chi phí nhằm cung cấp thông tin chi tiết
về chi phí sản xuất kịp thời, phù hợp, cần thiết cho các hoạt động quản trị
doanh nghiệp nhằm giúp nhà quản trị doanh nghiệp thực hiện chức năng
quản trị. Từ đó, các nhà quản trị đưa ra các quyết định quan trọng của họ
nhằm tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp.
2.1.2. Vai trò, chức năng của kế toán quản trị chi phí sản xuất
Vai trò của kế toán quản trị chi phí sản xuất trong việc thực hiện chức
năng quản lý được thể hiện trong việc lập kế hoạch, kiểm soát quá trình kinh
doanh, đánh giá các hoạt động, đưa ra các quyết định quản lý từ đó dự đoán
những ảnh hưởng đó tới mục tiêu kinh doanh (Phụ lục 02)
Để thực hiện vai trò của mình, kế toán quản trị chi phí sản xuất tiến
hành lập dự toán chi phí để trợ giúp các nhà quản trị doanh nghiệp thực hiên
chức năng lập kế hoạch. Ngoài ra trong quá trình thực hiện các mục tiêu mà
kế hoạch đã đề ra, kế toán quản trị chi phí sản xuất đã cung cấp thông tin cho
việc quản lý đến từng công việc cụ thể. Kế toán quản trị chi phí sản xuất còn
được coi là công cụ để đánh giá quá trình thực hiện mục tiêu kế hoạch – thông
qua việc phân tích các chi phí, từ đó có những quyết định hợp lý để hoạt động
sản xuất kinh doanh ngày càng hiêu quả. Có thể nói kế toán quản trị chi phí
sản xuất đóng vai trò kiểm soát toàn bộ các khâu của hoạt động kinh doanh
Tải về để xem bản đầy đủ
135 trang
18480
Free
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Luận văn Hoàn thiện kế toán quản trị chi phí sản xuất tại Công ty cổ phần đầu tư phát triển xây dựng và thương mại Tuấn Minh", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- luan_van_hoan_thien_ke_toan_quan_tri_chi_phi_san_xuat_tai_co.pdf
