Bài giảng Truyền nhiệt - Chương III: Cách nhiệt và tăng cường truyền nhiệt - Nguyễn Toàn Phong
Chöông III
CAÙCH NHIEÄT vaø
Sunday, November 23, 2008
TAÊNG CÖÔØNG TRUYEÀN NHIEÄT
A. CAÙCH NHIEÄT
I. CAÙC VAÁN ÑEÀ CHUNG
1. Phaïm vi caùch nhieät
Caùch nhieät ñeå caûn trôû doøng nhieät töø heä thoáng ra moâi
tröôøng beân ngoaøi. Tröôøng hôïp naøy heä thoáng coù nhieät
ñoä lôùn hôn nhieät ñoä moâi tröôøng
ví duï: ñöôøng oáng daãn hôi, daãn nöôùc noùng, vaùch buoàng
löûa, …
Nhieäm vuï laø choïn beà daøy lôùp caùch nhieät ñeå toån
thaát nhieät ôû möùc ñoä hôïp lyù.
Khi heä thoáng coù nhieät ñoä thaáp hôn nhieät ñoä moâi
tröôøng, thì ta phaûi caùch nhieät ñeå caûn trôû söï xaâm nhaäp
cuûa doøng nhieät beân ngoaøi vaøo heä thoáng
ví duï: caùc kho laïnh caáp tröõ ñoâng, nhieät ñoä dao ñoäng
20 35
o C, caùc ñöôøng oáng daãn nöôùc laïnh hay
khoâng khí laïnh, …
Trong tröôøng hôïp naøy ngoaøi nhieäm vuï caùch nhieät,
thì chieàu daøy lôùp caùch nhieät phaûi ñuû daøy ñeå ñaûm
baûo khoâng bò ñoïng söông treân beà maët caùch nhieät.
Nguyeãn toaøn phong
Page 1 of 30
Chöông III – Caùch Nhieät & Taêng Cöôøng Truyeàn Nhieät
Nguyeãn toaøn phong
Page 2 of 30
Chöông III – Caùch Nhieät & Taêng Cöôøng Truyeàn Nhieät
2. Xaùc ñònh chieàu daøy lôùp caùch nhieät
Vaät lieäu caùch nhieät laø loaïi vaät lieäu coù heä soá daãn nhieät nhoû
Vaät lieäu vaø chieàu daøy lôùp caùch nhieät ñöôïc löïa choïn treân
cô sôû toái öu veà kinh teá
Cô sôû ban ñaàu ñeå xaùc ñònh chieàu daøy caùch nhieät laø döïa
vaøo heä soá truyeàn nhieät toái öu ñöôïc ñeà nghò ôû töøng khoaûng
nhieät ñoä.
Kieåm tra ñoïng söông ôû vaùch phía coù nhieät ñoä khoâng khí
cao hôn trong tröôøng hôïp caùch nhieät heä thoáng laïnh.
Nguyeãn toaøn phong
Page 3 of 30
Chöông III – Caùch Nhieät & Taêng Cöôøng Truyeàn Nhieät
II. TRÖÔØNG HÔÏP VAÙCH PHAÚNG
Heä soá truyeàn nhieät toái öu choïn theo taøi lieäu chuyeân ngaønh
Chieàu daøy caùch nhieät choïn theo coâng thöùc sau
1
KF
1
ng
i 1
i tr
'
(3-1)
CN
CN
Trong ñoù
’CN Chieàu daøy lôùp caùch nhieät, m
CN Heä soá daãn nhieät cuûa vaät lieäu caùch nhieät, W/(m.K)
ng, tr Heä soá trao ñoåi nhieät ñoái löu, W/(m2 .K)
Vaät lieäu caùch nhieät trong thöïc teá coù chieàu daøy tieâu chuaån,
xaùc ñònh laïi heä soá truyeàn nhieät gaàn vôùi giaù trò ñaõ choïn ôû treân
1
KF
(3-2)
1 CN
ng CN
i 1
i tr
Trong tröôøng hôïp vaùch kho laïnh thì chieàu daøy lôùp caùch
nhieät phaûi ñaûm baûo ñieàu kieän nhieät ñoä vaùch phía khoâng khí
noùng khoâng bò ñoïng söông
tw tñs
(3-3)
Ñieàu kieän treân coù theå xaùc ñònh theo bieåu thöùc sau
tng tñs
KF 0,95ng
tng ttr
(3-4)
Nguyeãn toaøn phong
Page 4 of 30
Chöông III – Caùch Nhieät & Taêng Cöôøng Truyeàn Nhieät
Trong ñoù
tng, ttr Nhieät ñoä löu chaát phía vaùch noùng vaø vaùch laïnh
tñs Nhieät ñoä ñoïng söông cuûa khoâng khí phía vaùch noùng
Nguyeãn toaøn phong
Page 5 of 30
Chöông III – Caùch Nhieät & Taêng Cöôøng Truyeàn Nhieät
III. TRÖÔØNG HÔÏP VAÙCH TRUÏ
Vieäc caùch nhieät vaùch truï caàn löu yù
Bieåu thöùc xaùc ñònh nhieät löôïng
t1 tf
R R
t1 tf
q
1
1
ln
r2 r1
2
2 r2
Nhaän xeùt: khi chieàu daøy caùch nhieät taêng thì
Nhieät trôû daãn nhieät taêng
doøng nhieät coù xu höôùng giaûm
Nhieät trôû do ñoái löu giaûm
doøng nhieät coù xu höôùng taêng
Coù moät giôùi haïn veà chieàu daøy lôùp caùch nhieät bieåu dieãn
nhö ñoà thò sau
Nguyeãn toaøn phong
Page 6 of 30
Chöông III – Caùch Nhieät & Taêng Cöôøng Truyeàn Nhieät
Ôû ñaây coù baùn kính giôùi haïn
CN
r
(3-5)
th
Nhaän xeùt: Khi baùn kính cuûa lôùp caùch nhieät nhoû hôn rth thì
vieäc taêng chieàu daøy lôùp caùch nhieät laøm taêng
toån thaát nhieät
Vieäc caùch nhieät chæ coù taùc duïng khi baùn kính
oáng lôùn hôn baùn kính tôùi haïn rth.
Nguyeãn toaøn phong
Page 7 of 30
Chöông III – Caùch Nhieät & Taêng Cöôøng Truyeàn Nhieät
Thöïc teá ta thöôøng gaëp tröôøng hôïp r r .
1
th
Duøng bieåu thöùc sau ñeå xaùc ñònh chieàu daøy caùch nhieät
trong tröôøng hôïp oáng daãn taùc nhaân laïnh, nöôùc laïnh, …
tng tñs
tng ttr
1
0,95
(3-6)
ng DCN
DCN
dng
1
ln
2CN
DCN dng
CN
(3-7)
2
Trong ñoù
0,95 Heä soá döï tröõ
ng heä soá toûa nhieät ñoái löu veà phía khoâng khí,
W/(m2 .K)
CN Heä soá daãn nhieät cuûa vaät lieäu caùch nhieät, W/(m.K)
tng Nhieät ñoä khoâng khí beân ngoaøi
ttr
Nhieät ñoä löu chaát chuyeån ñoäng trong oáng
tñs Nhieät ñoä ñoïng söông cuûa khoâng khí beân ngoaøi
CN Chieàu daøy lôùp caùch nhieät, m
dng Ñöôøng kính ngoaøi cuûa oáng daãn, m
DCN Ñöôøng kính cuûa lôùp caùch nhieät, m
Nguyeãn toaøn phong
Page 8 of 30
Chöông III – Caùch Nhieät & Taêng Cöôøng Truyeàn Nhieät
B. TAÊNG CÖÔØNG TRUYEÀN NHIEÄT
Doøng nhieät ñoái löu: Nhieät löôïng truyeàn töø beà maët coù
nhieät ñoä tw ñeán moâi tröôøng löu chaát
xung quanh coù nhieät ñoä tf ñöôïc xaùc
ñònh bôûi phöông trình theo ñònh luaät
Newton:
Q F
tw tf
(3-8)
Ñeå taêng cöôøng Qα, trong tröôøng hôïp khoâng theå taêng α vaø
t tw tf chæ coøn laïi bieän phaùp laø taêng dieän tích truyeàn
nhieät baèng caùch gaén theâm caùc caùnh treân beà maët toûa nhieät.
Tröôøng hôïp trao ñoåi nhieät giöõa hai löu chaát qua beà maët
vaùch, caùnh thöôøng ñöôïc gaén veà phía löu chaát coù heä soá toûa
nhieät ñoái löu α nhoû hôn, ví duï; khoâng khí, khoùi ...
Nguyeãn toaøn phong
Page 9 of 30
Chöông III – Caùch Nhieät & Taêng Cöôøng Truyeàn Nhieät
Nguyeãn toaøn phong
Page 10 of 30
Chöông III – Caùch Nhieät & Taêng Cöôøng Truyeàn Nhieät
Nguyeãn toaøn phong
Page 11 of 30
Chöông III – Caùch Nhieät & Taêng Cöôøng Truyeàn Nhieät
I. PHÖÔNG TRÌNH VI PHAÂN
Khaûo saùt moät caùnh nhö hình beân döôùi
Xeùt moät phaân toá coù khoaûng caùch ñeán goác laø x, chieàu
daøy Δx, cöôøng ñoä toûa nhieät trung bình treân beà maët laø α,
nhieät ñoä moâi tröôøng xung quanh tf
Nguyeãn toaøn phong
Page 12 of 30
Chöông III – Caùch Nhieät & Taêng Cöôøng Truyeàn Nhieät
Phöông trình caân baèng naêng löôïng cho phaân toá khaûo saùt:
Naêng löôïng daãn
daãn vaøo beà maët = ra khoûi beà maët +
x+x
Naêng löôïng
Naêng löôïng toûa
ra baèng ñoái löu
x
Caùnh thöôøng coù tieát dieän ngang Ac nhoû (so vôùi chieàu daøi
L), vaät lieäu laøm caùnh thöôøng coù heä soá daãn nhieät lôùn, neân
xem tröôøng nhieät ñoä trong caùnh laø tröôøng moät chieàu, caùc
thaønh phaàn naêng löôïng:
Q Q xx Q
(a)
x
vôùi
Q
U x
t tf
(b)
Theá vaøo phöông trình treân
Q
xx Q
x
x
U
t tf
0
(c)
(d)
(e)
Laáy giôùi haïn x 0, ta ñöôïc:
dQ
dx
U
t tf 0
Theo ñònh luaät Fourier
dt
dx
Q Ac
Theá phöông trình e vaøo d
d
dx
dt
dx
Ac
U t t 0
(3-9)
f
Nguyeãn toaøn phong
Page 13 of 30
Chöông III – Caùch Nhieät & Taêng Cöôøng Truyeàn Nhieät
II. DAÃN NHIEÄT QUA THANH COÙ TIEÁT DIEÄN KHOÂNG ÑOÅI
Tröôøng hôïp naøy ñaëc bieät vôùi giaû thuyeát vaø thay ñoåi ít
trong khoaûng nhieät ñoä khaûo saùt, phöông trình 3-9 ñöôïc vieát laïi
d2t U
t tf 0
(3-10)
dx2 Ac
t t goïi laø nhieät thöøa
f
ñaët
U
m
Ac
phöông trình 3-10 ñöôïc vieát laïi:
d2
m2 0
(3-11)
dx2
Nguyeãn toaøn phong
Page 14 of 30
Chöông III – Caùch Nhieät & Taêng Cöôøng Truyeàn Nhieät
Phöông trình treân coù nghieäm toång quaùt
C1 emx C2 emx
(3-12)
Hình sau theå hieän söï caân baèng naêng löôïng
Nhieät löôïng trao ñoåi ñoái löu treân thanh baèng nhieät löôïng
daãn qua taïi goác thanh
d
dx
Qc Qgoác Ac
(3-13)
x0
Haèng soá tích phaân C1 vaø C2 tìm theo ñieàu kieän bieân dieãn
ra ôû ñænh thanh – cô sôû xaùc ñònh laø nhieät thöøa ôû ñænh thanh.
Thanh daøi höõu haïn coù xeùt toûa nhieät ôû ñænh
Thanh daøi höõu haïn khoâng coù toûa nhieät ôû ñænh
Thanh daøi voâ haïn
Nguyeãn toaøn phong
Page 15 of 30
Chöông III – Caùch Nhieät & Taêng Cöôøng Truyeàn Nhieät
1. Tröôøng hôïp thanh daøi höõu haïn
coù xeùt toûa nhieät ôû ñænh thanh
Khi x 0 g
d
x L
L L
dx
xL
U
Ac
Ac
m
Ñaët
m
n
U
Phöông trình tröôøng nhieät ñoä coù daïng:
ch m L x nsh m L x
g
(3-14)
ch m L nsh m L
Nhieät löôïng truyeàn qua thanh (baèng nhieät löôïng daãn qua
goác thanh):
n th mL
Q Ac mg
(3-15)
1 nth mL
Nguyeãn toaøn phong
Page 16 of 30
Chöông III – Caùch Nhieät & Taêng Cöôøng Truyeàn Nhieät
2. Tröôøng hôïp thanh daøi höõu haïn
khoâng coù toûa nhieät ôû ñænh thanh
Khi x 0 g
d
x L
0
dx
xL
Phöông trình tröôøng nhieät ñoä coù daïng:
ch m L x
ch m L
Nhieät löôïng truyeàn qua thanh (baèng nhieät löôïng daãn qua
goác thanh):
g
(3-16)
Q Ac mg th mL
(3-17)
3. Tröôøng hôïp thanh daøi voâ haïn
Khi x 0 g
x 0
Phöông trình tröôøng nhieät ñoä coù daïng:
g emx
(3-18)
Nhieät löôïng truyeàn qua thanh (baèng nhieät löôïng daãn qua
goác thanh):
Q Ac m g
(3-19)
Nguyeãn toaøn phong
Page 17 of 30
Chöông III – Caùch Nhieät & Taêng Cöôøng Truyeàn Nhieät
Hình sau theå hieän söï thay ñoåi nhieät ñoä doïc theo thanh vaø
öôùc löôïng löôïng nhieät trao ñoåi
Vôùi dieãn taû nhö hình beân treân, thöïc teá ta ít khi gaëp
tröôøng hôïp , thöôøng gaëp laø tröôøng hôïp .
Nhö vaäy thöïc teá thöôøng gaëp laø tröôøng hôïp , nhöng seõ
söû duïng coâng thöùc ôû tröôøng hôïp do ñôn giaõn.
Nguyeãn toaøn phong
Page 18 of 30
Chöông III – Caùch Nhieät & Taêng Cöôøng Truyeàn Nhieät
Phaàn nhieät löôïng ñaõ boû qua coù theå ñöôïc hieäu chænh laïi
nhö bieåu thò ôû hình sau
Ac
U
Lc L
(3-20)
Nguyeãn toaøn phong
Page 19 of 30
Chöông III – Caùch Nhieät & Taêng Cöôøng Truyeàn Nhieät
III. DAÃN NHIEÄT QUA CAÙNH THAÚNG
COÙ TIEÁT DIEÄN KHOÂNG ÑOÅI
Hình beân döôùi bieåu dieãn caùnh daïng naøy
Ñeå tính toaùn ñôn giaûn, ta thöôøng söû duïng coâng thöùc cuûa
tröôøng hôïp
Nguyeãn toaøn phong
Page 20 of 30
Chöông III – Caùch Nhieät & Taêng Cöôøng Truyeàn Nhieät
Tải về để xem bản đầy đủ
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Bài giảng Truyền nhiệt - Chương III: Cách nhiệt và tăng cường truyền nhiệt - Nguyễn Toàn Phong", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
bai_giang_truyen_nhiet_chuong_iii_cach_nhiet_va_tang_cuong_t.pdf

