Luận văn Kế toán chi phí và giá thành sản phẩm xây lắp tại công ty cổ phần Xây dựng Hoàng Lộc
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
BỘ LAO ĐỘNG - THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG – XÃ HỘI
PHẠM THỊ HÀ THANH
KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH
SẢN PHẨM XÂY LẮP TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG
HOÀNG LỘC
LUẬN VĂN THẠC SĨ KẾ TOÁN
HÀ NỘI - 2016
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
BỘ LAO ĐỘNG - THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG – XÃ HỘI
PHẠM THỊ HÀ THANH
KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH
SẢN PHẨM XÂY LẮP TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG
HOÀNG LỘC
Chuyên ngành: Kế toán
Mã số:
60340301
LUẬN VĂN THẠC SĨ KẾ TOÁN
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. HÀ THỊ THÚY VÂN
HÀ NỘI - 2016
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
------------------
LỜI CAM ĐOAN
Tên tôi là: Phạm Thị Hà Thanh
Lớp : CHKT 4C
Mã học viên:
Sau quá trình nghiên cứu, khảo sát tại Công ty cổ phần xây dựng Hoàng
Lộc tôi đã chọn lựa đề tài luận văn: “Kế toán chi phí sản xuất và tính giá
thành sản phẩm xây lắp tại Công ty cổ phần xây dựng Hoàng Lộc”
Tôi xin cam đoan:
· Luận văn là công trình nghiên cứu khoa học, độc lập của tôi.
· Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực và có nguồn gốc rõ
ràng.
· Mọi số liệu trong đề tài đều được sự cho phép của Công ty mà tôi khảo sát.
Hà Nội, ngày tháng 12 năm 2016
Học viên
Phạm Thị Hà Thanh
I
MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN
DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT.................................................................. IV
DANH MỤC BẢNG BIỂU SƠ ĐỒ............................................................. V
CHƯƠNG I TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI........................ 1
1.1. Tính cấp thiết của đề tài........................................................................ 1
1.2. Tổng quan nghiên cứu đề tài................................................................. 2
1.3.Mục tiêu nghiên cứu đề tài..................................................................... 4
1.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài........................................ 4
1.5.Câu hỏi nghiên cứu................................................................................. 5
1.6.Phương pháp nghiên cứu....................................................................... 5
1.7. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài.............................................. 6
1.8. Kết cấu của luận văn ............................................................................ 7
CHƯƠNG II LÝ LUẬN CHUNG VỀ KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT
VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TRONG DOANH NGHIỆP XÂY
LẮP ............................................................................................................... 8
2.1. Đặc điểm hoạt động kinh doanh xây lắp ảnh hưởng đến kế toán chi
phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm .................................................... 8
2.2. Khái niệm và phân loại chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm.... 10
2.2.1. Khái niệm và phân loại chi phí sản xuất ............................................. 10
2.2.2. Khái niệm và phân loại giá thành sản phẩm........................................ 15
2.3. Kế toán chi phí sản xuất trong doanh nghiệp xây lắp dưới góc độ kế
toán tài chính.............................................................................................. 19
2.3.1. Đối tượng và phương pháp tập hợp chi phí sản xuất........................... 19
2.3.2. Kế toán chi phí sản xuất theo quy định của chuẩn mực kế toán Việt
Nam ............................................................................................................. 21
2.3.3. Kế toán chi phí sản xuất theo chế độ kế toán hiện hành ...................... 26
II
2.4 Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trên phương
diện kế toán quản trị .................................................................................. 32
CHƯƠNG III THỰC TRẠNG KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ
TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY
DỰNG HOÀNG LỘC ................................................................................ 38
3.1. Khái quát chung về công ty................................................................. 38
3.1.1. Quá trình hình thành và phát triển của Công ty Cổ phần xây dựng
Hoàng Lộc.................................................................................................... 38
3.1.2. Đặc điểm tổ chức tại Công ty ............................................................. 39
3.1.3. Đặc điểm tổ chức công tác kế toán tại công ty ..................................... 42
3.2. Thực trạng kế toán tại công ty............................................................ 46
3.2.1. Đặc điểm kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm............ 46
3.2.2. Thực trạng kế toán chi phí sản xuất tại công ty cổ phần xây dựng Hoàng
Lộc dưới góc độ kế toán tài chính................................................................. 50
3.2.3. Thực trạng kế toán chi phí sản xuất dưới góc độ kế toán quản trị ....... 63
3.2.4. Thực trạng giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty ............................ 64
CHƯƠNG IV GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KẾ TOÁN TẠI CÔNG TY
CỔ PHẦN XÂY DỰNG HOÀNG LỘC.................................................... 66
4.1. Đánh giá thực trạng của công ty......................................................... 66
4.1.1. Ưu điểm về công tác kế toán tại Công ty ............................................ 66
4.1.2. Những tồn tại...................................................................................... 67
4.2. Yêu cầu về việc hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá
thành sản phẩm ......................................................................................... 69
4.3. Giải pháp hoàn thiện.......................................................................... 72
4.3.1. Hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm dưới
góc độ kế toán tài chính................................................................................ 72
III
4.3.2. Hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp
dưới góc độ kế toán quản trị......................................................................... 79
4.4. Điều kiện để thực hiện giải pháp hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất
và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty Cổ phần Xây dựng Hoàng
Lộc............................................................................................................... 86
4.4.1. Về phía nhà nước và các cơ quan chức năng....................................... 86
4.4.2. Đối với Công ty Cổ phần Xây dựng Hoàng Lộc ................................. 88
4.5. Những hạn chế trong khi nghiên cứu đề tài..................................... 89
4.6. Những đề xuất hướng nghiên cứu trong tương lai ........................... 90
KẾT LUẬN................................................................................................. 91
PHỤ LỤC
IV
DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
XD
Xây dựng
TSCĐ
DN
Tài sản cố định
Doanh nghệp
DNXL
CPSX
TS
Doanh nghiệp xây lắp
Chi phí sản xuất
Tài sản
XDCB
CT
Xây dựng cơ bản
Công trình
CPNCTT
CPNVL
KL
Chi phí nhân công trực tiếp
Chi phí nguyên vật liệu
Khối lượng
DDĐK
QĐ
Dở dang đầu kỳ
Quyết định
CPSXC
BCTC
CCDC
KPCĐ
BHXH
BHYT
BHTN
TT
Chi phí sản xuất chung
Báo cáo tài chính
Công cụ dụng cụ
Kinh phí công đoàn
Bảo hiểm xã hội
Bảo hiểm y tế
Bảo hiểm thất nghiệp
Thông tư
HMCT
Hạng mục công trình
V
DANH MỤC BẢNG BIỂU SƠ ĐỒ
Sơ đồ 3.1. Sơ đồ bộ máy quản lý của công ty CP xây dựng Hoàng lộc......... 45
Sơ đồ 3.2. Cơ cấu tổ chức phòng Kế toán- Tài chính .................................... 48
Sơ đồ 3.3. Trình tự ghi sổ Nhật ký chung khi áp dụng kế toán máy của công
ty cổ phần xây dựng hoàng Lộc........................................................... .......... 50
Sơ đồ 3.4. Sơ đồ hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại
công ty CP xây dựng Hoàng Lộc ........................................................... ....... 56
Sơ đồ 3.5. Sơ đồ hạch toán chi phí NVL trực tiếp tại công ty CP xây dựng
Hoàng Lộc...................................................................................................... 58
Sơ đồ 3.6. Sơ đồ hạch toán chi phí nhân công trực tiếp tại công ty CP xây
dựng Hoàng Lộc............................................................................................ . 60
Sơ đồ 3.7. Sơ đồ hạch toán tài khoản 623.................................................... .. 61
Bảng 4.1. Bảng tổng hợp CPSX và tính giá thành sản phẩm xây lắp ...... ..... 81
Bảng 4.2. Bảng phân loại CP theo cách ứng xử của chi phí...................... .... 83
Bảng 4.3. Bảng báo cáo chi phí sản xuất kinh doanh theo yếu tố ................. 89
Bảng 4.4. Bảng báo cáo chi phí sản xuất kinh doanh theo khoản mục ... ...... 90
1
CHƯƠNG I
TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI
1.1. Tính cấp thiết của đề tài
Để quản lý một cách có hiệu quả đối với hoạt động sản xuất kinh doanh hay
sản xuất dịch vụ của một doanh nghiệp nói riêng, nền kinh tế quốc dân của một
nước nói chung đều cần phải sử dụng các công cụ quản lý khác nhau và một
trong những công cụ quản lý không thể thiếu được đó là kế toán.
Các doanh nghiệp hoạt động trong nền kinh tế thị trường có sự điều tiết và
cạnh tranh quyết liệt, khi quyết định lựa chọn phương án sản xuất một loại sản
phẩm nào đó đều cần phải tính đến lượng chi phí bỏ ra ít nhất để sản xuất tạo ra
sản phẩm và lợi nhuận thu được cao nhất khi tiêu thụ sản phẩm. Điều đó, có
nghĩa doanh nghiệp phải tập hợp đầy đủ và chính xác chi phí sản xuất. Giá thành
sản phẩm là chỉ tiêu chất lượng quan trọng phản ánh kết quả hoạt động sản xuất
kinh doanh của doanh nghiệp sản xuất. Giá thành sản phẩm thấp hay cao, giảm
hay tăng thể hiện kết quả của việc quản lý vật tư, lao động, tiền vốn. Điều này
phụ thuộc vào quá trình tập hợp chi phí sản xuất của doanh nghiệp.
Cùng với sự đổi mới, phát triển chung của nền kinh tế, với chính sách mở
cửa, sự đầu tư của nước ngoài và để thực hiện sự nghiệp công nghiệp hoá - hiện
đại hoá các Doanh nghiệp xây lắp đã có sự chuyển biến, đổi mới phương thức
sản xuất kinh doanh, phương thức quản lý, không ngừng phát triển và khẳng
định vị trí, vai trò quan trọng trong nền KTQD. Tuy nhiên trong các Doanh
nghiệp xây lắp hiện nay, công tác kế toán nói chung, kế toán chi phí sản xuất và
tính giá thành sản phẩm xây lắp nói riêng còn bộc lộ những tồn tại chưa đáp ứng
yêu cầu quản lý và quy trình hội nhập. Do đó việc hoàn thiện công tác kế toán
nói chung, kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp nhằm
phản ánh đúng chi phí, làm cơ sở cho việc tính toán chính xác giá thành sản
2
phẩm xây lắp, cung cấp thông tin phục vụ cho việc điều hành, kiểm tra chi phí và
hoạch định chiến lược của Doanh nghiệp là nhu cầu cần thiết.
Chính vì thế kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm là
hai quá trình liên tục, có mối quan hệ mật thiết với nhau. Thông qua chỉ tiêu về
chi phí và giá thành sản phẩm các nhà quản lý sẽ tìm được nguyên nhân làm tăng
chi phí dẫn đến tăng giá thành sản phẩm và từ đó tìm ra biện pháp khắc phục để
hạ giá thành sản phẩm.
Công ty cổ phần Xây dựng Hoàng Lộc là một doanh nghiệp lớn với lịch sử
phát triển gần 20 năm hoạt động trong nhiều lĩnh vực như: Công nghệ (xây lắp),
đầu tư và dịch vụ. Do đó có thể nói việc hạch toán chi phí xây lắp và tính giá
thành sản phẩm là phần hành kế toán quan trọng nhất trong tổ chức kế toán tại
doanh nghiệp.
Qua thời gian nghiên cứu thực tế, tôi nhận thấy rằng công tác kế toán chi
phí và giá thành sản phẩm xây lắp tại công ty có nhiều điều chưa hợp lý cần phải
hoàn thiện. Chính vì vậy, tôi chọn đề tài :” Kế toán chi phí và giá thành sản
phẩm xây lắp tại công ty cổ phần Xây dựng Hoàng Lộc” cho bài tốt nghiệp của
mình.
1.2. Tổng quan nghiên cứu đề tài
Nhận thức được tầm quan trọng của việc hoàn thiện kế toán chi phí sản
xuất và tính giá thành sản phẩm trong các doanh nghiệp xây lắp nên rất nhiều
luận văn thạc sỹ của các trường Đại học bàn về vấn đề này. Trong số đó, có thể
kể đến một số tác phẩm của một số tác giả sau:
Đề tài luận văn thạc sỹ năm 2013 của tác giả Nguyễn Ngọc Quỳnh: "Hoàn
thiện công tác kế toán tập hợp chi phí và tính giá thành sản phẩm tại Công ty cổ
phần xây dựng số 4 Thăng Long" đã phân tích rất chi tiết những lý thuyết cơ bản
xung quanh vấn đề tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp
theo góc độ kế toán tài chính. Tuy nhiên, phần thực trạng kế toán chi phí sản
xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp theo góc độ kế toán quản trị và đưa ra
3
một số giải pháp về chi phí nhân công trực tiếp, chi phí sản xuất chung theo góc
độ kế toán tài chính và kế toán quản trị. Cách tiếp cận hai góc độ này của tác giả
còn rời rạc, chưa chặt chẽ, trình bày riêng rẽ chưa đan xen kết hợp với nhau để
thấy được sự khác biệt.
- Đề tài luận văn thạc sĩ: “Hoàn thiện hạch toán chi phí sản xuất và tính giá
thành sản phẩm phục vụ quản trị doanh nghiệp tại công ty cổ phần tập đoàn Hà
Đô” của tác giả Đỗ Đức Tài- K 18 Trường đại học Kinh tế quốc dân. Trong bài
viết, ngoài việc quan sát dưới góc độ kế toán tài chính tác giả còn đưa ra được
những quan điểm của kế toán quản trị, xây dựng được những điều kiện cần thiết
để thực hiện giải pháp. Tuy nhiện, đề tài vẫn có những hạn chế nhất định đó là
tính chứng thực của thực tế đối với những giải pháp. Đây cũng là khó khăn
chung của các đề tài thuộc lĩnh vực được đề cập
Luận văn thạc sỹ năm 2014 của tác giả Lê Thị Hương: “ Kế toán chi phí và
tính giá thành sản phẩm xây lắp tại các doanh nghiệp xây lắp trên địa bàn tỉnh
Thanh Hóa” đã hệ thống hóa được những vấn đề lý luận cơ bản về kế toán chi
phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong các doanh nghiệp xây lắp. Đồng
thời đã làm sáng tỏ bản chất, nội dung và phương pháp kế toán chi phí sản xuất
và tính giá thành sản phẩm trong các doanh nghiệp xây lắp. Bên cạnh đó, các
công trình nghiên cứu trên còn khái quát được kinh nghiệm của một số nước trên
thế giới cũng như của chuẩn mực kế toán quốc tế liên quan đến những vấn đề về
doanh thu, chi phí để từ đó rút ra sự khác biệt giữa các nước và bài học kinh
nghiệm đối với Việt Nam.
- Phản ánh thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm
tại các công ty xây lắp cụ thể. Qua đó, rút ra được những thành công và hạn chế
của công tác kế toán ở tại các đơn vị được khảo sát. Trên cơ sở đó, các công
trình nghiên cứu trên đã đưa ra được một số các giải pháp hoàn thiện kế toán chi
phí, doanh thu và xác định kết quả kinh doanh tại các công ty xây lắp nói riêng
và của toàn ngành xây lắp nói chung, ở cả hai phía: công ty và nhà nước.
4
Các công trình nghiên cứu trên đã đạt được nhiều thành tựu, có nhiều ý
kiến đóng góp quý báu cho công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành
sản phẩm tại các đơn vị được khảo sát nói riêng và của ngành xây lắp nói chung.
Tuy nhiên, Trong luận văn, tác giả viết bao quát, đề cập đến nhiều khía cạnh,
nhiều văn bản nên phần hoàn thiện mang nhiều lý luận, chưa xác thực; cụ thể
như phần hoàn thiện về chi phí bảo hành chưa sát với nghiệp xây lắp, nó như là
hoàn thiện chi phí bảo hành sản phẩm cho doanh nghiệp thông thường....
1.3.Mục tiêu nghiên cứu đề tài
Luận văn góp phần làm rõ những vấn đề lý luận về hạch toán chi phí sản
xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp trong Công ty cổ phần xây dựng Hoàng
Lộc.
Trên cơ sở nghiên cứu rút ra được những ưu điểm, nhược điểm về việc
hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp trong Công ty cổ
phần xây dựng Hoàng Lộc
Từ đó đề xuất các giải pháp để khắc phục những tồn tại và đưa ra kiến nghị
nhằm góp phần hoàn thiện hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm
xây lắp trong Công ty cổ phần xây dựng Hoàng Lộc.
1.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài
Việc xác định đối tượng kế toán chi phí ( phân xưởng,ổ xây lắp) hoặc nơi
chịu chi phí ( công trình, hạng mục công trình...). Xác định đúng đắn đối tượng
tập hợp chi phí sản phẩm có ý nghĩa quan trọng trong việc tổ chức tập hợp chi
phí cũng như đảm bảo tính chính xác, kịp thời trong việc xác lập giá thành sản
phẩm xây lắp. Vì vậy đây là công việc đầu tiên và quan trọng nhất của tổ chức
kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm.
Phạm vi nghiên cứu của luận văn : Chỉ nghiên cứu những vấn đề về chi phí
và giá thành sản phẩm xây lắp, không nghiên cứu về lĩnh vực sản xuất sản phẩm
theo quy trình công nghệ ( VD: Sản xuất thép, xi măng).
5
1.5.Câu hỏi nghiên cứu
- Đặc điểm hoạt động xây lắp ảnh hưởng như thế nào đến kế toán chi phí
sản xuất và tính giá thành sản phẩm?
- Bản chất, nội dung kinh tế của chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm
trong doanh nghiệp xây lắp?
- Nội dung kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong các
doanh nghiệp xây lắp dưới góc độ kế toán tài chính và kế toán quản trị?
- Thực trạng công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm
tại công ty xây dựng đô thị như thế nào? Ưu điểm và tồn tại gì?
- Cần có những giải pháp nào để hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính
giá thành sản phẩm tại Công ty cổ phần xây dựng Hoàng Lộc?
1.6.Phương pháp nghiên cứu
Để nghiên cứu hoàn thành luận văn này, tác giả đã sử dụng các phương
pháp nghiên cứu sau:
- Phương pháp thu thập dữ liệu: Mô tả các phương pháp sử dụng để thu
thập dữ liệu nghiên cứu, cụ thể gồm:
+ Phương pháp nghiên cứu tài liệu: để thu thập các thông tin, hệ thống lý
luận chung về kế toán chi phí và tính giá thành sản phẩm dưới góc độ kế toán tài
chính không đi nghiên cứu về công tác kế toán chi phí sản xuất trong doanh
nghiệp, tác giả nghiên cứu các quy định, chuẩn mực kế toán, chế độ kế toán dành
cho doanh nghiệp xây lắp, tham khảo các công trình nghiên cứu khoa học, tra
cứu các văn bản pháp luật, các bài viết về kinh tế xã hội....Sau đó tìm ra vấn đề
mới mà công trình nghiên cứu khoa học chưa đề cập, lựa chọn những thông tin
hữu ích vào đề tài nghiên cứu
+Phương pháp quan sát: Nhằm tiếp cận trực tiếp, theo dõi các hoạt động,
thao tác làm việc của các nhân viên trong DN để có thể hiểu quy trình kế toán
chi phí xây dựng tại DN. Tác giả đến điều tra tại công trình doanh nghiệp khảo
6
sát đang thi công; quan sát môi trường làm việc, quan sát việc giải quyết các mối
quan hệ trong doanh nghiệp...
- Phương pháp nghiên cứu tài liệu là phương pháp thu thập thông tin trong
đó người đi thu thập thông tin phải liên hệ với những bộ phận liên quan để xin
những tài liệu cần thiết, ở đây chủ yếu là bộ phận kế toán của công ty. Nghiên
cứu tài liệu viết giống như việc quan sát hệ thống một cách gián tiếp. Thông qua
việc nghiên cứu tài liệu viết mà có được hình dung tổng quan về hệ thống. Tác
giả đọc và tìm hiểu luật xây dựng, luật đấu thầu, các văn bản, nghị định hướng
dẫn về đầu tư xây dựng cơ bản, đấu thầu xây lắp,....thu thập và nghiên cứu về
quy định tổ chức công tác kế toán, quy trình hạch toán, cơ cấu tổ chức bộ máy
quản lý, bộ máy kế toán của doanh nghiệp,.....ngoài ra tìm hiểu một số công trình
nghiên cứu trước đó về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm.
- Phương pháp tổng hợp, phân tích dữ liệu: tổng hợp kết quả khảo sát, khái
quát thành nhóm các vấn đề, để mô tả thực trạng theo nhóm các vấn đề đã khái
quát đó: phân tích dữ liệu đã thu thập được đưa ra các thông tin, các kết luận phù
hợp. Phân tích đánh giá vấn đề nghiên cứu. Ghi chép, thống kê, đưa vào luận
văn các số liệu thu thập được và so sánh với các chuẩn mực kế toán Việt nam,
chế độ kế toán hiện hành.
1.7. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
- Trên phương diện lý luận: Luận văn đã tổng hợp được cơ sở lý luận về kế
toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại các doanh nghiệp xây lắp.
- Trên phương diện thực tiễn: Thông qua việc phân tích thực trạng công tác
kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty cổ phần xây dựng
Hoàng Lộc, luận văn đã giúp cho Công ty nhận thấy được mặt mạnh và điểm yếu
trong công tác kế toán, từ đó nhà quản trị và bộ phận kế toán sẽ có những điều
chỉnh trong tương lai cho phù hợp. Đồng thời, một số giải pháp hoàn thiện được
đề xuất trong luận văn, Công ty có thể tham khảo và áp dụng tại đơn vị mình sao
7
cho có hiệu quả nhất, góp phần thực hiện đúng đắn quy định của nhà nước, nâng
cao chất lượng thông tin kế toán.
1.8. Kết cấu của luận văn
Kết cấu luận văn gồm 4 phần:
Chương 1: Tổng quan nghiên cứu của đề tài
Chương 2 : Lý luận chung về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản
phẩm trong doanh nghiệp xây lắp
Chương 3:Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm
tại công ty cổ phần xây dựng Hoàng Lộc.
Chương 4 : Giải pháp hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành
sản phẩm tại công ty cổ phần xây dựng Hoàng Lộc
8
CHƯƠNG II
LÝ LUẬN CHUNG VỀ KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ
TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TRONG DOANH NGHIỆP
XÂY LẮP
2.1. Đặc điểm hoạt động kinh doanh xây lắp ảnh hưởng đến kế toán chi
phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm
Do tính chất ngành XDCB là ngành sản xuất vật chất, có vai trò quan trọng
trong việc xây dựng, cải tạo, đổi mới cơ sở hạ tầng nhưng sản phẩm lại mang
những đặc điểm riêng biệt so với sản phẩm của các ngành khác. Vì vậy tổ chức
hạch toán ở các doanh nghiệp kinh doanh xây lắp phải dựa trên những đặc điểm
chính của nó. Sản phẩm xây lắp có những đặc điểm sau:
Sản phẩm xây lắp là các công trình hạng mục, công trình kiến trúc có quy
mô lớn, kết cấu phức tạp mang tính đơn chiếc, thời gian thi công kéo dài và phân
tán.... Vì vậy trong khi tiến hành xây lắp, sản phẩm dự định đều phải qua các
khâu từ dự án rồi đến dự toán công trình. Dự toán công trình là tổng mức chi phí
cần thiết cho việc đầu tư công trình được tính toán cụ thể ở giai đoạn thiết kế kỹ
thuật. Để đảm bảo việc quản lý từng công trình, nhất thiết phải lập dự toán thiết
kế và dự toán thi công. Điều này giúp cho các doanh nghiệp xây lắp có thể hạch
toán tương đối chính xác giá trị công trình, từ đó lên kế hoạch về tài chính cũng
như việc tổ chức kế toán quản trị, giám sát việc chi tiêu, tránh thất thoát lãng phí
vốn đầu tư.
Sản phẩm xây lắp cố định tại nơi sản xuất, còn tất cả các điều kiện sản xuất
như xe máy, lao động, vật tư.... đều phải di chuyển theo địa điểm của công trình
xây lắp. Đặc điểm này làm tăng chi phí di chuyển và công tác quản lý vật tư, con
người sẽ gặp khó khăn. Điều này đòi hỏi các doanh nghiệp xây lắp phải tăng
cường tính cơ động về mặt trang bị tài sản cố định sản xuất, lựa chọn các hình
9
thức sản xuất kinh hoạt nhằm tối thiểu hóa chi phí. Trong quá trình thi công sẽ
phát sinh chi phí điều động công nhân, điều động máy móc thiết bị, chi phí
chuẩn bị mặt bằng, dọn mặt bằng tập kết vật liệu và máy thi công …nên kế toán
phải theo dõi chi tiết, chính xác các khoản chi phí này và phân bổ cho các đối
tượng phù hợp để đảm bảo tính chặt chẽ và mang lại hiệu quả cao trong quản lý.
Sản phẩm xây lắp hoàn thành không nhập kho mà lại tiêu thụ ngay theo giá
dự toán (giá thanh toán với chủ đầu tư bên A) hoặc giá thoả thuận (cũng được
xác định trên dự toán công trình), do đó tính chất hàng hoá của sản phẩm xây lắp
không được thể hiện rõ. Thời gian sử dụng sản phẩm xây lắp lâu, đòi hỏi việc tổ
chức quản lý và hạch toán phải chặt chẽ, đảm bảo chất lượng công trình vàt trách
nhiệm thực hiện nghĩa vụ bảo hành công trình.
Thông thường công tác xây lắp do các đơn vị kinh doanh xây lắp nhận thầu
và chỉ được tiến hành sản xuất sau khi có đơn đặt hàng (hợp đồng giao thầu) của
chủ đầu tư (người giao thầu, người mua sản phẩm) nên chi phí bỏ vào sản xuất
thi công là khác nhau giữa các công trình. Công trình thi công ở các địa điểm
khác nhau với điều kiện thi công khác nhau thì chi phí sản xuất và giá thành sản
phẩm của mỗi công trình cũng khác nhau nên kế toán phải tính chi phí giá thành
và kết quả thi công cho từng công trình riêng biệt.
Hoạt động xây lắp thường tiến hành ngoài trời, chịu tác động trực tiếp và
ảnh hưởng của các điều kiện tự nhiên,do đó việc thi công xây lắp có tính thời vụ
và có nhiều rủi ro làm phát sinh các khoản thiệt hại phải làm lại hoặc ngừng sản
xuất, những khoản thiệt hại này đòi hỏi doanh nghiệp xây lắp phải hạch toán
riêng, phải giám sát chặt chẽ và hạch toán phù hợp.
Từ những đặc điểm trên đây, đòi hỏi công tác kế toán vừa phải đáp ứng
những yêu cầu chung về chức năng, nhiệm vụ kế toán một Doanh nghiệp sản
xuất vừa phải đảm bảo phù hợp đặc trưng riêng của ngành XDCB nhằm cung
cấp thông tin chính xác, kịp thời, cố vấn lãnh đạo cho việc tổ chức quản lý để đạt
hiệu quả cao trong sản xuất - kinh doanh của Doanh nghiệp.
10
2.2. Khái niệm và phân loại chi phí sản xuất và tính giá thành sản
phẩm
2.2.1. Khái niệm và phân loại chi phí sản xuất
* Khái niệm chi phí sản xuất:
Để tiến hành hoạt động kinh doanh, doanh nghiệp cần tiêu hao các nguồn
lực ( tài sản, nhân công). Quá trình tiêu dùng các nguồn lực đồng thời là quá
trình phát sinh các chi phí. Khi đó, doanh nghiệp cần ba yếu tố cơ bản: tư liệu
lao động, đối tượng lao động và lực lượng lao động. Mọi chi phí đều được biểu
hiện dưới dạng giá trị, trong đó chi phí về tiền công là biểu hiện bàng tiền của
hao phí lao động sống, còn chi phí về nguyên vật liệu, nhiên liệu, điện nước, chi
phí về khấu hao tài sản...là biểu hiện bằng tiền của lao động vật hóa. Chi phí hoạt
động của doanh nghiệp phát sinh trong tất cả giai đoạn của sản xuất nhưng chỉ có
các chi phí phát sinh trong giai đoạn biến đổi yếu tố đầu vào thành các sản phẩm,
dịch vụ mới gọi là chi phí sản xuất.
Theo ủy ban tiêu chuẩn Kế toán quốc tế ( IASC) : Chi phí là sự giảm đi của
các lợi ích kinh tế trong một kỳ kế toán dưới các hình thức mất đi hoặc giảm giá
trị của tài sản hoặc phát sinh các khoản nợ, chi phí sẽ làm giảm vốn của chủ sở
hữu ngoại trừ các khoản giảm do phân phối cho chủ sở hữu.
Quá trình sản xuất kinh doanh trong doanh nghiệp xây lắp là quá trình biến
đổi một cách có ý thức, có mục đích các yếu tố đầu vào tạo thành sản phẩm đó là
những công trình, hạng mục công trình, các sản phẩm, lao vụ dịch vụ, phục vụ
cho nền kinh tế quốc dân.
Các yếu tố đầu vào đó là các tư liệu lao động, đối tượng lao động, dưới sự
tác động của lao động qua quá trình biến đổi tạo thành các sản phẩm công trình,
hạng mục công trình... Để đo lường các hao phí mà doanh nghiệp đã bỏ ra trong
từng hoạt động kinh doanh, tổng hợp và xác định kết quả đầu vào phục vụ cho
quá trình quản lý mọi hao phí đều được biểu hiện bằng thước đo tiền tệ gọi là chi
phí sản xuất kinh doanh.
11
Chi phí bao gồm các chi phí sản xuất kinh doanh phát sinh trong quá trình
hoạt động kinh doanh thông thường của doanh nghiệp và các chi phí khác.
Chi phí sản xuất kinh doanh phát sinh trong quá trình hoạt động kinh doanh
thông thường của doanh nghiệp như : giá vốn hàng bán, chi phí bán hàng, chi phí
quản lý doanh nghiệp, chi phí lãi tiền vay và những chi phí liên quan đến hoạt
động cho các bên khác sử dụng tài sản sinh ra lợi tức, tiền bản quyền... Những
chi phí này phát sinh dưới dạng tiền và các khoản tương đương tiền, hàng tồn
kho, khấu hao máy móc thiết bị.
Chi phí khác bao gồm các chi phí ngoài các chi phí sản xuất, kinh doanh
phát sinh trong quá trình hoạt động kinh doanh thông thường của doanh nghiệp
như : chi phí về thanh lý, nhượng bán tài sản cố định, các khoản tiền bị khách
hàng phạt do vi phạm hợp đồng...
Trong doanh nghiệp xây lắp, để làm ra các công trình có kết cấu và thiết kế
kiến trúc đã được đặt hàng bởi chủ đầu tư thì doanh nghiệp xây lắp phải hao tổn
các chi phí về vật liệu, nhân công, máy móc thiết bị... và khi công trình hoàn
thành được chủ đầu tư thanh toán.
2.2.1.1. Phân loại chi phí sản xuất trên góc độ kế toán tài chính
* Phân loại chi phí sản xuất theo nội dung, tính chất kinh tế của chi phí
Theo cách phân loại này các chi phí nội dung, tính chất kinh tế giống nhau
được xếp vào một yếu tố, không phân biệt chi phí đó phát sinh trong lĩnh vực
nào, ở đâu, mục đích và tác dụng của chi phí đó như thế nào.
Theo cách phân loại này chi phí sản xuất được chia thành các yếu tố sau
đây.
- Chi phí nguyên vật liệu: Bao gồm toàn bộ các chi phí về các loại nguyên
vật liệu chính, vật liệu phụ, phụ tùng thay thế, thiết bị XDCB...mà doanh nghiệp
đã sử dụng cho hoạt động sản xuất trong kỳ như: Xi măng, sắt, thép, cát, đá, các
loại dầu mỡ vận hành máy móc…
12
- Chi phí nhân công: Bao gồm toàn bộ số tiền lương phải trả và các khoản
trích theo lương của các công nhân sản xuất trong kỳ.
- Chi phí khấu hao TSCĐ: Bao gồm toàn bộ số tiền doanh nghiệp trích
khấu hao cho tất cả các loại TSCĐ tham gia hoạt động xây lắp như : các loại
máy thi công (máy vận thăng, máy cẩu…), nhà xưởng, phương tiện vận
chuyển…
- Chi phí dịch vụ mua ngoài: Là toàn bộ số tiền DN đã chi trả về các loại
dịch vụ mua ngoài: tiền điện, tiền nước, tiền điện thoại…phục vụ cho hoạt động
sản xuất của doanh nghiệp.
- Chi phí bằng tiền khác: Là toàn bộ các chi phí dùng cho hoạt động sản
xuất ngoài chi phí kể trên.
Phân loại chi phí theo nội dung, tính chất kinh tế của chi phí giúp nhà quản
lý biết được kết cấu tỷ trọng từng loại chi phí trong tổng chi phí qua đó đánh giá
được tình hình thực hiện dự toán chi phí. Hơn nữa, cách phân loại này còn là cơ
sở để lập báo cáo chi phí sản xuất theo yếu tố trên Bảng thuyết minh báo cáo tài
chính, xây dựng định mức Vốn lưu động, lập kế hoạch mua sắm vật tư, tổ chức
lao động tiền lương, thuê máy thi công…
* Phân loại chi phí sản xuất theo mục đích và công dụng của chi phí
Theo cách phân loại này, căn cứ vào mục đích và công dụng của chi phí
trong sản xuất để chia ra các khoản mục chi phí khác nhau, mỗi khoản mục chi
phí bao gồm những chi phí có cùng mục đích và công dụng.
- Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp: Gồm toàn bộ trị giá nguyên vật liệu sử
dụng trực tiếp cho thi công công trình mà đơn vị xây lắp bỏ ra (vật liệu chính,
vật liệu phụ, cấu kiện bê tông chế sẵn…) chi phí này không bao gồm thiết bị do
chủ đầu tư bàn giao.
- Chi phí nhân công trực tiếp: gồm toàn bộ tiền lương chính, lương phụ và
phụ cấp của công nhân trực tiếp sản xuất, công nhân vận chuyển vật liệu thi
công, công nhân làm nhiệm vụ bảo dưỡng, dọn dẹp trên công trường.
Tải về để xem bản đầy đủ
131 trang
13380
Free
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Luận văn Kế toán chi phí và giá thành sản phẩm xây lắp tại công ty cổ phần Xây dựng Hoàng Lộc", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- luan_van_ke_toan_chi_phi_va_gia_thanh_san_pham_xay_lap_tai_c.pdf
