Luận văn Hoàn thiện tổ chức kế toán tại Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia Sự thật

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ LAO ĐỘNG - THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG – XÃ HỘI

TRẦN PHƯƠNG LINH

HOÀN THIỆN TỔ CHỨC KẾ TOÁN TẠI NHÀ XUẤT BẢN

CHÍNH TRỊ QUỐC GIA SỰ THẬT

LUẬN VĂN THẠC SĨ KẾ TOÁN

HÀ NỘI - 2016

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ LAO ĐỘNG - THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG – XÃ HỘI

TRẦN PHƯƠNG LINH

HOÀN THIỆN TỔ CHỨC KẾ TOÁN TẠI NHÀ XUẤT BẢN

CHÍNH TRỊ QUỐC GIA SỰ THẬT

Chuyên ngành:

Kế toán

Mã số:

60340301

LUẬN VĂN THẠC SĨ KẾ TOÁN

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS PHAN THỊ THU MAI

HÀ NỘI - 2016

i

LỜI CẢM ƠN

Để hoàn thành bản luận văn này, tác giả xin chân thành cảm ơn sự

hướng dẫn tận tình của TS. Phan Thị Thu Mai trong suốt quá trình viết và

hoàn thành luận văn.

Em xin bày tỏ lòng biết ơn tới các thầy cô giáo trong Hội đồng khoa

học Trường Đại học Lao động và xã hội, Khoa Kế Toán, Khoa Sau đại học,

Trường Đại học lao động và xã hội đã tạo điều kiện và giúp đỡ em hoàn thành

luận văn này.

Hà Nội, ngày tháng năm 2016

Học viên

Trần Phương Linh

ii

LỜI CAM ĐOAN

Em xin cam đoan luận văn “Hoàn thiện tổ chức kế toán tại Nhà xuất

bản Chính trị Quốc gia – Sự thật” là kết quả của quá trình học tập, nghiên cứu

khoa học độc lập, nghiêm túc.

Các số liệu trong luận văn có nguồn gốc rõ ràng, đáng tin cậy và được

xử lý khách quan, trung thực.

Các giải pháp nêu trong luận văn được rút ra từ những cơ sở lý luận và

quá trình nghiên cứu thực tiễn.

Hà Nội, ngày tháng năm 2016

Học viên

Trần Phương Linh

iii

MỤC LỤC

LỜI CẢM ƠN................................................................................................ i

LỜI CAM ĐOAN .........................................................................................ii

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT...................................................................... vi

DANH MỤC SƠ ĐỒ ..................................................................................vii

DANH MỤC PHỤ LỤC............................................................................viii

CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU............................ 1

1.1. Lý do chọn đề tài nghiên cứu (tính cấp thiết của đề tài)........................... 1

1.2. Tổng quan tài liệu nghiên cứu ................................................................. 2

1.3. Mục đích nghiên cứu............................................................................... 6

1.4. Phương pháp nghiên cứu......................................................................... 6

1.5. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu............................................................ 7

1.6. Các câu hỏi đặt ra trong nghiên cứu......................................................... 7

1.7. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài ................................................. 7

1.8. Kết cấu luận văn...................................................................................... 8

CHƯƠNG 2 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ CƠ BẢN VỀ TỔ CHỨC CÔNG

TÁC KẾ TOÁN TẠI CÁC ĐƠN VỊ SỰ NGHIỆP CÓ THU.................... 9

2.1. Tổng quan về các đơn vị sự nghiệp có thu ........................................... 9

2.1.1. Khái niệm đơn vị sự nghiệp có thu ....................................................... 9

2.1.2. Phân loại đơn vị sự nghiệp có thu...................................................... 11

2.1.3. Đặc điểm hoạt động và đặc điểm quản lý tài chính của đơn vị sự nghiệp

có thu ........................................................................................................... 13

2.2. Tổ chức công tác kế toán trong các đơn vị sự nghiệp có thu............. 18

2.2.1. Khái niệm tổ chức công tác kế toán trong các đơn vị sự nghiệp có thu18

2.2.2. Ý nghĩa và vai trò tổ chức công tác kế toán trong các đơn vị sự nghiệp

có thu ........................................................................................................... 19

iv

2.2.3. Nguyên tắc của tổ chức công tác kế toán trong các đơn vị sự sự nghiệp

có thu ........................................................................................................... 20

2.3. Tổ chức kế toán ở các đơn vị sự nghiệp có thu ................................. 24

2.3.1.Tổ chức công tác kế toán ở các đơn vị sự nghiệp có thu ...................... 24

2.3.2. Tổ chức bộ máy kế toán trong các đơn vị sự nghiệp có thu................. 36

CHƯƠNG 3 THỰC TRẠNG TỔ CHỨC KẾ TOÁN TẠI NHÀ XUẤT

BẢN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA - SỰ THẬT ............................................. 45

3.1. Tổng quan về Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia - Sự thật ................ 45

3.1.1. Lịch sử hình thành phát triển của Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia – Sự

thật ............................................................................................................... 45

3.1.2. Chức năng, nhiệm vụ của Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia - Sự thật . 46

3.1.3. Đặc điểm cơ cấu tổ chức bộ máy của Nhà xuất bản Chính trị quốc gia –

Sự thật:......................................................................................................... 47

3.1.4. Các chính sách kế toán áp dụng tại Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia –

Sự thât.......................................................................................................... 52

3.1.5. Đặc điểm quản lý tài chính tại Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia – Sự

thật ............................................................................................................... 53

3.2. Thực trạng tổ chức kế toán tại Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia - Sự

thật .............................................................................................................. 60

3.2.1. Tổ chức bộ máy kế toán tại NXB........................................................ 61

3.2.2. Thực trạng về hệ thống chứng từ kế toán tại NXB:............................. 66

3.2.3. Thực trạng tổ chức vận dụng hệ thống tài khoản kế toán.................... 69

3.2.4. Thực trạng về tổ chức hình thức kế toán và hệ thống sổ sách kế toán: 71

3.2.5. Thực trạng về tổ chức công tác báo cáo kế toán và công khai báo cáo tài

chính ............................................................................................................ 72

3.2.6. Thực trạng về tổ chức công tác kiểm tra kế toán:................................ 73

3.2.7. Thực trạng tình hình áp dụng tin học vào công tác kế toán:................ 74

v

CHƯƠNG 4 KẾT LUẬN VÀ CÁC GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN TỔ

CHỨC KẾ TOÁN TẠI NHÀ XUẤT BẢN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA - SỰ

THẬT.......................................................................................................... 76

4.1. Đánh giá thực trạng tổ chức kế toán tại Nhà xuất bản Chính trị Quốc

gia – Sự thật................................................................................................ 76

4.1.1 Những ưu điểm.................................................................................... 76

4.1.2 Những tồn tại và nguyên nhân............................................................. 78

4.2. Yêu cầu hoàn thiện tổ chức kế toán tại Nhà xuất bản Chính trị Quốc

gia................................................................................................................ 81

4.3. Định hướng phát triển của NXB Chính trị quốc gia – Sự thật ......... 83

4.4 Các giải pháp hoàn thiện tổ chức kế toán tại Nhà xuất bản Chính trị

Quốc gia – Sự thật...................................................................................... 84

4.4.1. Hoàn thiện tổ chức kế toán từ NSNN.................................................. 84

4.4.2. Hoàn thiện tổ chức kế toán trong hoạt động SXKD............................ 86

4.5. Điều kiện thực hiện các giải pháp....................................................... 90

KẾT LUẬN................................................................................................. 91

1.Những nội dung nghiên cứu đã thực hiện.............................................. 91

2.Những hạn chế trong nghiên cứu ........................................................... 91

3.Hướng nghiên cứu đề tài trong tương lai............................................... 92

TÀI LIỆU THAM KHẢO.......................................................................... 93

PHỤ LỤC.................................................................................................... 95

vi

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT

Diễn giải

Viết tắt

GTGT

HCSN

ĐVSN

KP

Giá trị gia tăng

Hành chính sự nghiệp

Đơn vị sự nghiệp

Kinh phí

KBNN

KTPL

NXB

Kho bạc Nhà nước

Khen thưởng phúc lợi

Nhà xuất bản

NSNN

SNCT

SXKD

TCKT

TK

Ngân sách Nhà nước

Sự nghiệp có thu

Sản xuất, kinh doanh

Tài chính kế toán

Tài khoản

TSCĐ

XDCB

Tài sản cố định

Xây dựng cơ bản

vii

DANH MỤC SƠ ĐỒ

STT

Sơ đồ

Sơ đồ 1.1

Tên sơ đồ

1

2

3

Sơ đồ tổ chức bộ máy kế toán theo hình thức tập trung

Sơ đồ tổ chức bộ máy kế toán theo hình thức phân tán

Sơ đồ 1.2

Sơ đồ 1.3

Sơ đồ tổ chức bộ máy kế toán theo hình thức vừa tập

trung, vừa phân tán

4

5

Sơ đồ 03

Sơ đồ 04

Sơ đồ bộ máy tổ chức NXB

Sơ đồ bộ máy kế toán NXB

viii

DANH MỤC PHỤ LỤC

STT

PHỤ LỤC SỐ

TÊN PHỤ LỤC

1

2

3

4

5

Phụ lục 01

Phụ lục 02

Phụ lục 03

Phụ lục 04

Phụ lục 05

Mẫu phiếu điều tra

Tổng hợp kết quả điều tra

Mẫu phiếu phỏng vấn

Danh mục chứng từ sử dụng

Danh mục tài khoản sử dụng

6

7

8

9

Phụ lục 06

Phụ lục 07

Phụ lục 08

Phụ lục 09

Danh mục hệ thống sổ kế toán áp dụng

Dự toán thu chi ngân sách năm 2014

Quy trình kiểm tra luân chuyển chứng từ

Các loại chứng từ tổng hợp

1

CHƯƠNG 1

GIỚI THIỆU VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU

1.1. Lý do chọn đề tài nghiên cứu (tính cấp thiết của đề tài)

Theo đề nghị của Nhà tuyên truyền Văn nghệ (nay là Bộ Văn hóa, Thể

thao và Du lịch), ngày 10/10/1952 Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ký sắc lệnh

122/SL thành lập Nhà in Quốc gia, chính thức mở đầu cho sự nghiệp xuất bản

nước ta. Trải qua hơn 60 năm hình thành phát triển, ngành xuất bản đã có

nhiều đóng góp vào sự nghiệp đấu tranh, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Ngày

nay, trong giai đoạn phát triển và hội nhập quốc tế, ngành Xuất bản. In, Phát

hành sách đã thể hiện rõ vai trò quản lý Nhà nước của ngành trong việc quản

lý điều hành, chỉ đạo hoạt động xuất bản, in và phát hành phát triển đúng định

hướng của Đảng và Nhà nước. Cơ quan quản lý nhà nước đã tham mưu, đề

xuất với Chính phủ và các bộ, ngành liên quan xây dựng, bổ sung hoàn thiện

hệ thống văn bản quy phạm pháp luật và văn bản hướng dẫn thi hành, tạo

hành lang pháp lý đồng bộ cho hoạt động xuất bản, in, phát hành trong nền

kinh tế thị trường, định hướng XHCN.

Tiếp theo là nghị định số 16/2015 NĐ-CP ban hành ngày 14/02/2015

của Chính phủ qui định quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm về thực hiện nhiệm

vụ, tổ chức bộ máy, biên chế và tài chính đối với đơn vị sự nghiệp công lập,

cho phép các Nhà xuất bản được quyền tự chủ thực hiện các hoạt động sản

xuất, kinh doanh, dịch vụ trong chức năng và nhiệm vụ được giao. Tại các

Nhà xuất bản thuộc mô hình đơn vị sự nghiệp có thu như Nhà xuất bản Tư

Pháp, Nhà xuất bản Thống kê, Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia – Sự

thật..v..v.. hiện nay đang thực hiện ai song song hai nhiệm vụ là :

+ Thực hiện việc xuất bản các ấn phẩm mà Nhà nước giao cho,

+ Thực hiện xuất bản, in ấn các ấn phẩm phù hợp với quy định của pháp

luật.

2

Trong thời gian tìm hiểu hoạt động kế toán tại Nhà xuất bản Chính trị

quốc gia - Sự thật, tác giả nhận thấy tổ chức kế toán tại đơn vị đã phần nào

phát huy được những tác dụng nhất định trong quản lý. Tuy nhiên quy trình

kế toán vẫn còn nhiều bất cập, việc bố trí lao động chưa hợp lí dẫn đến việc

sử dụng lao động còn chưa hiệu quả...Xuất phát từ nhu cầu thực tiễn cần nâng

cao vai trò, vị trí của tổ chức kế toán, phục vụ cho việc điều hành quản lý và

hoạt động, đưa ra các phương hướng và giải pháp phát triển phù hợp, nhất là

về quản lý hoạt động thu chi để NXB có thể vừa hoàn thành tốt nhiệm vụ

chính trị được Đảng và Nhà nước giao cho, vừa để đảm bảo hoạt động SXKD

tại đơn vị có lợi nhuận, nâng cao đời sống của người lao động và tăng nguồn

thu cho NSNN, tác giả nhận thấy cần thiết phải hoàn thiện tổ chức kế toán tại

Nhà xuất bản. Chính vì vậy, tác giả đã chọn đề tài : “Hoàn thiện tổ chức kế

toán tại Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia – Sự thật” làm nội dung nghiên

cứu cho luận văn cao học của mình.

1.2. Tổng quan tài liệu nghiên cứu

Tổ chức kế toán là công việc tổ chức bộ máy kế toán, vận dụng các

phương pháp kế toán để thu thập, xử lý, và cung cấp thông tin trên cơ sở chấp

hành nghiêm chỉnh các chính sách, chế độ tài chính hiện hành nhằm phát huy

hết vai trò của hạch toán kế toán góp phần quản lý, điều hành đơn vị có hiệu

quả. Chính vì vậy trong những năm qua, đã có nhiều tác giả quan tâm nghiên

cứu các giác độ, lĩnh vực, khía cạnh nghiên cứu khác nhau, nhưng chủ yếu tập

trung vào một số lĩnh vực sự nghiệp công lập có ảnh hưởng trực tiếp đến đời

sống xã hội như y tế, văn hóa, giáo dục, tài nguyên môi trường, thông tin

truyền thông...Đối với các đơn vị sự nghiệp thuộc lĩnh vực khác thường ít có

đề tài nghiên cứu. Dưới đây là một số công trình đã nghiên cứu về tổ chức kế

toán tại các đơn vị sự nghiệp có thu:

3

Đề tài “ Hoàn thiện tổ chức kế toán trong các đơn vị sự nghiệp có thu

nghành thông tin thương mại” - tác giả Trần Thị Quỳnh năm 2013

Đề tài đã đưa ra được những lý luận, khái niệm cơ bản về đơn vị sự

nghiệp công lập thuộc lĩnh vực văn hóa thông tin nói chung và thông tin

thương mạinói riêng. Thực trạng tổ chức công tác kế toán trong các đơn vị sự

nghiệp có thu ngành thông tin thương mại, người viết cũng đã đưa ra những

quan điểm và giải pháp hoàn thiện tổ chức công tác kế toán tại đó.

Tuy nhiên những vấn đề được nêu lên trong đề tài là toàn bộ hoạt động

kế toán chứ không đi phân tích sâu về kế toán hoạt động thu, chi tại các đơn

vị sự nghiệp có thu ngành thông tin thương mại. Dó đó chưa thể cung cấp đầy

đủ cơ sở lý luận và giải pháp hoàn thiện kế toán hoạt động thu chi tại các đơn

vị sự nghiệp có thu khác.

Đề tài Hoàn thiện tổ chức công tác kế toán tại Học viện chính trị hành

chính quốc gia – Hồ Chí Minh của tác giả Trần Thu Hằng năm 2014.

Đề tài đã trình bày đươc những lý luận cơ bản về tổ chức kế toán của

đơn vị sự nghiệp có thu, thực tế tổ chức kế toán của đơn vị, đưa ra được

những ưu nhược điểm trong từng khấu, từng vấn đề của công tác kế toán. Tuy

nhiên đề tài chưa nêu được việc sử dụng nhu cầu thông tin quản trị trong tổ

chức công tác kế toán tại đơn vị, và chưa có giải pháp phù hợp nào được đưa

ra

Đề tài” Hoàn thiện tổ chức hạch toán kế toán tại bệnh viện sản Nhi tỉnh

Quảng Ninh của tác giả Nguyễn Đức Dương năm 2014

Đề tài đã đưa ra được các lý luận cơ bản về cơ chế tài chính, quản lý nhà

nước đối với các đơn vị sự nghiệp có thu. Về công tác kế toán, đề tài đã

nghiên cứu thực trạng công tác kế toán tại đơn vị này, trong đó có các hoạt

động tổ chức kế toán và đưa ra các phương hướng, biện pháp hoàn thiện công

tác kế toán trong các đơn vị sự nghiệp thuộc ngành y. Tuy nhiên đề tài chưa

4

phản ảnh hết các nội dung tổ chức kế toán, chưa bám sát được vào các cơ chế

quản lý của Nhà nước hiện hành, rất nhiều các chính sách, chế độ được bạn

hành mới, chưa nêu ra được những giải pháp hoàn thiện tổ chức kế toán hợp

lí. .

Về lĩnh vực tài nguyên, môi trường có đề tài “Hoàn thiện tổ chức công

tác kế toán tại đơn vị sự nghiệp có thu, Trung tâm phát triển quỹ đất quận Hà

Đông” luận văn thạc sỹ của tác giả Nguyễn Tuyết Nhung (2015). Luận văn đã

trình bày các lý luận cơ bản về tổ chức kế toán đơn vị sự nghiệp công lập,

đánh giá, phân tích thực trạng tổ chức công tác kế toán ở Trung tâm phát triển

quỹ đất quận Hà Đông , từ đó đưa ra các định hướng và giải pháp nhằm hoàn

thiện tổ chức công tác kế toán tại đơn vị.

Tuy nhiên các đề tài này chỉ là mô tả thực trạng sau đó đưa ra những

giải pháp thuần túy về phương diện hạch toán nhằm tuân thủ chế độ hiện hành

chứ chưa chỉ ra được ảnh hưởng của tổ chức hạch toán kế toán đến quản lý tài

chính. Gần đây thì có hai đề tài nghiên cứu của tác giải Lê Thành

Huyên(2014) về đề tài “ Hoàn thiện tổ chức hạch toán kế toán nhằm tăng

cường quản lý tài chính tại các đơn vị sự nghiệp trực thuộc sở giáo dục Bắc

Giang“ và đề tài của tác giả Lê Ngọc Mai (2014) với đề tài „“Tổ chức hạch

toán kế toán tại cơ sở y tế huyện Thanh Oai“. Hai đề tài này tác giả đều đã

đưa ra được các giải pháp hoàn thiện tổ chức công tác kế toán nói chung và

hơn nữa đã đưa ra được một số giải pháp nhằm tăng cường quản lý tài chính,

tuy nhiên tác giả chưa nêu được ảnh hưởng của tổ chức hạch toán tới hiệu quả

quản lý tài chính, các giải pháp mà các tác giả đưa ra chưa dựa trên nên tảng

chuẩn mực kế toán công quốc tế.

Kế toán trong đơn vị sự nghiệp công lập có thu mang đặc điểm của kế

toán công, việc nghiên cứu về kế toán công là cơ sở để nghiên cứu kế toán

trong các đơn vị sự nghiệp có thu, bởi kế toán trong các đơn vị sự nghiệp

5

công lập có thu là một bộ phận của kế toán công. Trên phạm vi quốc tế, hội

đồng chuẩn mực kế toán công quốc tế thuộc Liên đoàn kế toán quốc tế đã

soạn thảo các chuẩn mực kế toán cho các đơn vị thuộc lĩnh vực công hay còn

gọi là chuẩn mực kế toán công quốc tế. Các chuẩn mực này cho phép các đơn

vị sự nghiệp có thu công lập được trình bày báo cáo tài chính theo cả hai cơ

sở kế toán dồn tích và kế toán tiền mặt.. như công trình nghiên cứu của các

chuyên gia về kế toán lĩnh vực công như: GS.TS. Jess W.Hughes – Trường

đại học Old Dominition, Paul sutcliffe – Chuyên gia tư vấn cao cấp thuộc

liên đoàn kế toán quốc tế, Gillian Fawcett – Giám đốc lĩnh vực công ACCA

toàn cầu, Reza Ali – Giám đốc phát triển kinh doanh ACCA khu vực Asean

và Úc… Các công trình nghiên cứu này có điểm chung là nghiên cứu các mô

hình áp dụng và xây dựng chuẩn mực kế toán lĩnh vực công, trên cơ sở đó đã

làm rõ nội dung tổ chức công tác kế toán từ khâu chứng từ cho đến khâu lập

các báo cáo tài chính trên cơ sở dồn tích và cơ sở kế toán tiền mặt cũng như

tác dụng của mô hình này trong việc công khai và minh bạch hệ thống tài

chính của chính phủ, đặc biệt các nghiên cứu này cũng chỉ ra các ích lợi từ

việc vận dụng chuẩn mực kế toán công quốc tế và cơ sở kế toán dồn tích.

Tuy nhiên nền kinh tế Việt Nam nói chung và lĩnh vực kế toán nói riêng

đang trong quá trình hội nhập với quốc tế. Các quy định pháp luật, chuẩn mực

kế toán, chính sách kế toán mới từng bước được sửa đổi để phù hợp và hòa

nhập với các thông lệ kế toán quốc tế. Do đó việc áp dụng các nghiên cứu trên

thế giới vào Việt Nam không phải là việc đơn giản, có thể thực hiện ngay...

Nhìn chung các đề tài nghiên cứu về tổ chức công tác kế toán tại các

đơn vị sự nghiệp có thu rất phong phú và đa dạng. Tuy nhiên lại chưa có đề

tài nào đưa ra được tính thiết yếu của nhu cầu sử dụng thông tin kế toán quản

trị, chưa phân tích đầy đủ về thực trạng và đưa ra giải pháp cụ thể về tổ chức

kế toán tại các đơn vị SNCT .Chính vì vậy tác giả chọn đề tài này với mong

6

muốn có những đóng góp thiết thực vào tổ chức kế toán đạt hiệu quả tốt hơn

tại Nhà xuất bản Chính trị quốc gia – Sự thật.

1.3. Mục đích nghiên cứu

Nội dung nghiên cứu của luận văn nhằm đạt tới các mục đích sau:

+ Nghiên cứu làm sáng tỏ hơn mặt lý luận về tổ chức công tác kế toán

của các đơn vị hành chính sự nghiệp có thu.

+ Nghiên cứu đánh giá thực trạng tổ chức công tác kế toán của tại NXB

Chính trị quốc gia – Sự thật nhằm rút ra những kết quả đạt được, tồn tại và

nguyên nhân của tồn tại.

+ Nghiên cứu hoàn thiện tổ chức kế toán nhằm cung cấp thông tin phục

vụ cho quản lý.

1.4. Phương pháp nghiên cứu

Để có được các đánh giá thực tiễn tác giả tập trung khảo sát tại NXB

theo quy mô mẫu bao gồm 16 đơn vị, tổng số lượng : 50 người ; theo số lượng

cụ thể: Lãnh đạo NXB ( trong đó có 01 Giám đốc và 03 Phó Gíam đốc) : 4

người. Phòng kế toán : 10 người. Các ban sách : 20 người và các chi nhánh

NXB: 16 người

Để có thể thu thập thông tin về thực trạng tổ chức kế toán tại NXB phải

có dữ liệu sơ cấp (nguồn dữ liệu chính) và dữ liệu thứ cấp. Số liệu sơ cấp thu

được từ điều tra thông qua bảng hỏi ( Phụ lục số 01) và phỏng vấn sâu ( Phụ

lục số 03) do tác giả luận văn thực hiện. Số liệu thứ cấp chủ yếu từ các báo

cáo của Vụ tài chính kế toán NXB

Với quy mô mẫu khảo sát như trên tác giả thu thập thông tin về thực

trạng tổ chức hạch toán kế toán tại các đơn vị khảo sát chủ yếu trên cơ sở 3

phương pháp chính là: Phát phiếu điều tra, thực hiện phỏng vấn sâu nhân viên

kế toán, phụ trách kế toán và tham gia tìm hiểu thực tế công tác kế toán tại

đơn vị mà qua phỏng vấn sâu tác giả thấy là điển hình.

7

Bằng phương pháp nghiên cứu tài liệu kết hợp với phương pháp điều tra

bằng phiếu điều tra, phỏng vấn trực tiếp những người liên quan, tác giả đã có

những thông tin liên quan đến tình hình tổ chức kế toán tại Nhà xuất bản

Chính trị quốc gia – Sự thật. Từ đó tổng hợp ( Phụ lục số 02), thống kê, so

sánh, phân tích hiện tượng để làm cơ sở cho việc đánh giá thực trạng, chỉ ra

những vấn đề tồn tại và nguyên nhân làm căn cứ đề xuất các giải pháp hoàn

thiện phù hợp với mục tiêu của đề tài.

1.5. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

- Đối tượng nghiên cứu: Luận văn tập trung nghiên cứu lí luận và thực

trạng tổ chức tại NXB Chính trị quốc gia – Sự thật

- Phạm vi nghiên cứu: Luận văn tập trung nghiên cứu các giao dịch kế

toán phát sinh chủ yếu trong năm 2014, 2015

1.6. Các câu hỏi đặt ra trong nghiên cứu

Nghiên cứu đề tài này cần trả lời những câu hỏi sau:

- Tổ chức kế toán tại NXB như thế nào??

- Thực trạng tổ chức kế toán tại NXB đã đáp ứng được yêu cầu cung cấp

thông tin cho quản lý chưa?

- Các vấn đề còn tồn tại trong tổ chức kế toán tại đơn vị dẫn đến chưa

đáp ứng được thông tin cho quản lý

- Tổ chức kế toán như thế nào để đáp ứng được thông tin cho quản lý

tại NXB Chính trị Quốc gia Sự Thật??

1.7. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài

- Đề tài được nghiên cứu tại một đơn vị cụ thể, thông qua nghiên cứu

các lý thuyết, lý luận về kế toán hoạt động thu chi tại đơn vị Sự nghiệp có thu.

Ta có thể nhận ra được những bất cập khi áp dụng lý thuyết vào thực tế để từ

đó có những điều chỉnh phù hợp. Bên cạnh đó còn giúp đơn vị nhận ra những

8

thiếu sót của tổ chức và hoạt động kế toán tại đơn vị so với các quy định, các

chuẩn mực, và đề xuất các giải pháp hợp lý để khắc phục.

1.8. Kết cấu luận văn

Luận văn ngoài phần mở đầu và kết luận, luận văn gồm 4 chương:

· CHƯƠNG 1 - GIỚI THIỆU VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU

· CHƯƠNG 2 - NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ TỔ CHỨC CÔNG

TÁC KẾ TOÁN TẠI CÁC ĐƠN VỊ SỰ NGHIỆP CÓ THU

· CHƯƠNG 3 - THỰC TRẠNG TỔ CHỨC KẾ TOÁN TẠI NHÀ

XUẤT BẢN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA - SỰ THẬT

· CHƯƠNG 4 - KẾT LUẬN VÀ CÁC GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN

TỔ CHỨC KẾ TOÁN TẠI NHÀ XUẤT BẢN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA - SỰ

THẬT

9

CHƯƠNG 2

NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ CƠ BẢN VỀ TỔ CHỨC CÔNG TÁC

KẾ TOÁN TẠI CÁC ĐƠN VỊ SỰ NGHIỆP CÓ THU

2.1. Tổng quan về các đơn vị sự nghiệp có thu

2.1.1. Khái niệm đơn vị sự nghiệp có thu

Theo Giáo trình Quản trị tài chính đơn vị hành chính sự nghiệp thì đơn

vị sự nghiệp là “đơn vị được Nhà nước thành lập để thực hiện các nhiệm vụ

quản lý hành chính, đảm bảo an ninh quốc phòng, phát triển kinh tế xã hội.

Các đơn vị này được Nhà nước cấp kinh phí và hoạt động theo nguyên tắc

không bồi hoàn trực tiếp” [6, tr29].

Theo Điều 1 - Điểm 2 Nghị định 16/2015/NĐ-CP ngày 14/02/2015 của

Chính phủ về Quy định cơ chế tự chủ của đơn vị sự nghiệp công lập thì “Đơn

vị SNCL do cơ quan có thẩm quyền của Nhà nước thành lập theo quy định

của pháp luật, có tư cách pháp nhân, cung cấp dịch vụ công phục vụ quản lý

nhà nước” [17,tr1].Như vậy việc gọi tắt như trên xuất phát từ bản chất hoạt

động các đơn vị HCSN nói chung là hoàn toàn khác biệt so với doanh nghiệp.

Các đơn vị HCSN nhất thiết phải do Nhà nước ra quyết định thành lập, nguồn

tài chính để đảm bảo hoạt động do NSNN cấp hoặc có nguồn gốc từ ngân

sách. Các hoạt động này có giá trị tinh thần vô hạn, chủ yếu được tổ chức để

phục vụ xã hội do đó chi phí chi ra không được trả lại trực tiếp bằng hiệu quả

kinh tế nào đó mà được thể hiện bằng hiệu quả xã hội nhằm đạt được các mục

tiêu kinh tế vĩ mô. Trong khi đó, các doanh nghiệp có thể thuộc nhiều thành

phần kinh tế khác nhau và để tồn tại trong nền kinh tế thị trường, các doanh

nghiệp phải hoạt động theo nguyên tắc lấy thu bù chi đảm bảo có lãi. Nếu

không tuân thủ nguyên tắc này, doanh nghiệp sẽ rơi vào tình trạng phá sản

Theo quan điếm tài chính của Nhà nước ta hiện nay, quy định tại Nghị

định số 16/2015/NĐ-CP ngày 14/02/2015 của Chính phủ, các đơn vị sự

10

nghiệp được phân loại đế thực hiện quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm về tài

chính bao gồm:

Đơn vị có nguồn thu sự nghiệp tự bảo đảm toàn bộ chi phí hoạt động

thường xuyên (gọi tắt là đơn vị sự nghiệp tự bảo đảm chi phí hoạt động) là

các đơn vị có nguồn thu từ hoạt động sự nghiệp luôn ổn định nên bảo đảm

được toàn bộ chi phí hoạt động thường xuyên. NSNN không phải cấp kinh

phí cho hoạt động thường xuyên của đơn vị.

Đơn vị có nguồn thu sự nghiệp tự bảo đảm một phần chi phí hoạt động

thường xuyên (gọi tắt là đơn vị sự nghiệp tự bảo đảm một phần chi phí hoạt

động). Đây là những đơn vị có nguồn thu từ hoạt động sự nghiệp nhưng chưa

tự trang trải toàn bộ chi phí hoạt động thường xuyên, ngân sách nhà nước phải

cấp một phần chi phí cho hoạt động thường xuyên của đơn vị.

Đơn vị có nguồn thu sự nghiệp thấp, đơn vị sự nghiệp không có nguồn

thu, kinh phí hoạt động thường xuyên theo chức năng, nhiệm vụ do ngân sách

nhà nước bảo đảm toàn bộ kinh phí hoạt động (gọi tắt là đơn vị sự nghiệp do

ngân sách nhà nước bảo đảm toàn bộ chi phí hoạt động)

.Đơn vị SNCT tự đảm bảo một phần chi phí hoạt động thường xuyên: là

đơn vị có nguồn thu sự nghịêp chưa tự trang trải toàn bộ chi phí hoạt động

thường xuyên cho đơn vị. Mức kinh phí tự đảm bảo chi phí cho hoạt động

thường xuyên của đơn vị được xác định theo công thức sau (nhỏ hơn 100%):

Tổng số

Mức tự đảm bảo chi phí hoạt

nguồn thu sự nghiệp

động thường xuyên của đơn

vị sự nghiệp (%)

=

x 100%

Tổng số chi

hoạt động thường xuyên

Trong đó tổng số thu sự nghiệp và tổng số chi hoạt động thường xuyên

của đơn vị tính theo dự toán thu,chi của năm đầu thời kỳ ổn định, tình hình