Luận văn Tạo động lực lao động tại Công ty Cổ phần Softech

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ LAO ĐỘNG - THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG – XÃ HỘI

NGUYỄN THỊ HOÀI HƯƠNG

TẠO ĐỘNG LỰC LAO ĐỘNG TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN

SOFTECH

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN TRỊ NHÂN LỰC

HÀ NỘI - 2016

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ LAO ĐỘNG - THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG – XÃ HỘI

NGUYỄN THỊ HOÀI HƯƠNG

TẠO ĐỘNG LỰC LAO ĐỘNG TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN

SOFTECH

Chuyên ngành: Quản trị nhân lực

Mã số : 60340404

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN TRỊ NHÂN LỰC

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. HOÀNG THANH TÙNG

HÀ NỘI - 2016

i

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan, luận văn tốt nghiệp “ Tạo động lực lao động tại Công

ty Cổ phần Softech” là công trình nghiên cứu độc lập của bản thân. Đồng

thời, các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực, rõ ràng và có nguồn

gốc cụ thể. Kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn chưa từng được

công bố trong bất kỳ công trình nào khác.

Tác giả

Nguyễn Thị Hoài Hương

ii

LỜI CẢM ƠN

Trước tiên, tôi xin bày tỏ lời cảm ơn chân thành nhất tới TS. Hoàng

Thanh Tùng đã tận tình chỉ bảo và tạo mọi điều kiện để tôi có thể hoàn thành

luận văn một cách tốt nhất

Tôi xin gửi lời cảm ơn tới tập thể cán bộ, giảng viên khoa Sau Đại học -

trường Đại học Lao động - Xã hội đã có những giúp đỡ, đóng góp chân tình

trong suốt thời gian tôi tham gia học tập tại trường, đặc biệt là trong giai đoạn

làm luận văn tốt nghiệp

Trong quá trình thực hiện, do hạn chế về lý luận, kinh nghiệm cũng như

thời gian nghiên cứu còn hạn chế, luận văn không thể tránh khỏi những sai

sót. Tôi rất mong nhận được những ý kiến đóng góp của các Thầy, Cô giáo và

các bạn để luận văn được hoàn thiện hơn

Trân trọng cảm ơn.

Tác giả

Nguyễn Thị Hoài Hương

iii

MỤC LỤC

LỜI CAM ĐOAN ..........................................................................................i

LỜI CẢM ƠN...............................................................................................ii

MỤC LỤC ...................................................................................................iii

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT...................................................................... vi

DANH MỤC BẢNG BIỂU.........................................................................vii

DANH MỤC SƠ ĐỒ, BIỂU ĐỒ................................................................vii

DANH MỤC HÌNH VẼ............................................................................... ix

MỞ ĐẦU....................................................................................................... 1

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ TẠO ĐỘNG LỰC LAO ĐỘNG

TRONG DOANH NGHIỆP......................................................................... 8

1.1 Các khái niệm có liên quan.................................................................... 8

1.1.1. Nhu cầu và thỏa mãn nhu cầu............................................................... 8

1.1.2. Động lực............................................................................................... 9

1.1.3 Động lực lao động ................................................................................. 9

1.1.4 Tạo động lực lao động......................................................................... 10

1.2 Một số học thuyết liên quan đến động lực lao động............................ 11

1.2.1 Học thuyết nhu cầu của Abarham Maslow........................................... 11

1.2.2 Học thuyết công bằng của Stacy Adams.............................................. 12

1.2.3 Học thuyết kỳ vọng của Victor Vrom.................................................. 13

1.2.4 Vận dụng các học thuyết tạo động lực lao động................................... 14

1.3 Nội dung tạo động lực lao động ........................................................... 15

1.3.1 Xác định nhu cầu của người lao động.................................................. 15

1.3.2 Tạo động lực bằng biện pháp kích thích tài chính................................ 17

1.3.3 Tạo động lực bằng biện pháp kích thích phi tài chính.......................... 19

1.4 Các tiêu chí cơ bản đánh giá động lực lao động.................................. 23

1.4.1 Mức độ hài lòng của người lao động ................................................... 23

iv

1.4.2 Năng suất lao động, chất lượng và hiệu quả công việc......................... 24

1.4.3 Sự gắn bó của người lao động.............................................................. 25

1.4.4 Tính tích cực chủ động sáng tạo của người lao động ........................... 25

1.5 Các nhân tố ảnh hưởng đến tạo động lực lao động ............................ 26

1.5.1 Các nhân tố thuộc về môi trường bên ngoài......................................... 26

1.5.2 Các nhân tố thuộc về môi trường bên trong ......................................... 27

1.6 Kinh nghiệm tạo động lực lao động của một số đơn vị và bài học cho

Công ty Cổ phần Softech ........................................................................... 30

1.6.1 Kinh nghiệm tạo động lực lao động tại một số đơn vị.......................... 30

1.6.2 Bài học kinh nghiệm cho Công ty Cổ phần Softech............................. 31

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG TẠO ĐỘNG LỰC LAO ĐỘNG TẠI

CÔNG TY CỔ PHẦN SOFTECH............................................................. 33

2.1 Tổng quan về Công ty Cổ phần Softech.............................................. 33

2.1.1 Quá trình hình thành và phát triển của Công ty.................................... 33

2.1.2 Mô hình tổ chức của công ty................................................................ 35

2.1.3 Một số đặc điểm của Công ty Cổ phần Softech.................................... 38

2.1.4 Đặc điểm nguồn nhân lực của Công ty ................................................ 40

2.2 Phân tích thực trạng tạo động lực lao động tại Công ty Cổ phần

Softech......................................................................................................... 43

2.2.1 Xác định nhu cầu của người lao động tại Công ty Cổ phần Softech..... 44

2.2.2 Các hoạt động tạo động lực bằng kích thích tài chính .......................... 47

2.2.3 Các hoạt động tạo động lực bằng kích thích phi tài chính .................... 58

2.3 Động lực lao động của CBCNV qua các tiêu chí đánh giá ................. 70

2.3.1 Mức độ hài lòng của ngươi lao động ................................................... 70

2.3.2 Năng suất lao động.............................................................................. 71

2.3.3 Sự gắn bó của người lao động.............................................................. 73

2.3.4 Tính tích cực, chủ động, sáng tạo của người lao động ......................... 74

v

2.4. Các nhân tố ảnh hưởng đến tạo động lực lao động tại Công ty Cổ

phần Softech ............................................................................................... 76

2.4.1. Các nhân tố thuộc về môi trường bên ngoài Công ty .......................... 76

2.4.2 Các nhân tố thuộc về môi trường bên trong Công ty............................ 78

2.5. Đánh giá thực trạng tạo động lực lao động tại Công ty Cổ phần

Softech......................................................................................................... 80

2.5.1 Ưu điểm .............................................................................................. 80

2.5.2 Các hạn chế và nguyên nhân................................................................ 82

CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP TẠO ĐỘNG LỰC LAO ĐỘNG TẠI CÔNG

TY CỔ PHẦN SOFTECH ......................................................................... 86

3.1 Định hướng tạo động lực lao động của Công ty Cổ phần Softech ..... 86

3.1.1 Mục tiêu phát triển của công ty............................................................ 86

3.1.2 Định hướng tạo động lực lao động....................................................... 87

3.2 Một số giải pháp tạo động lực lao động tại Công ty Cổ phần Softech87

3.2.1 Hoàn thiện công tác phân tích công việc.............................................. 88

3.2.2 Đổi mới công tác đánh giá thực hiện công việc ................................... 90

3.2.3. Hoàn thiện công tác tiền lương gắn với kết quả thực hiện công việc... 92

3.2.4 Xây dựng chế độ khen thưởng và phúc lợi phù hợp............................. 94

3.2.5 Xây dựng môi trường làm việc thuận lợi ............................................. 97

3.2.6 Tăng cường các biện pháp kích thích tinh thần cho người lao động..... 98

3.2.7 Đào tạo nâng cao chuyên môn nghiệp vụ cho người lao động ........... 100

KẾT LUẬN............................................................................................... 102

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHỤ LỤC

vi

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT

CBNV

CP

: Cán bộ nhân viên

: Cổ phần

ĐLLĐ

NLĐ

: Động lực lao động

: Người lao động

: Số lượng

SL

TDTT

TCTHCV

UBND

VD

: Thể dục thể thao

: Tiêu chuẩn thực hiện công việc

: Ủy ban Nhân dân

: Ví dụ

vii

DANH MỤC BẢNG BIỂU

Bảng 2.1: Bảng tổng hợp cơ cấu lao động của Công ty Cổ phần Softech đến

31/05/2016 ................................................................................................... 41

Bảng 2.2: Bảng tổng hợp cơ cấu lao động theo thâm niên công tác của Công

ty Cổ phần Softech....................................................................................... 43

Bảng 2.3: Bảng khảo sát nhu cầu và các mức độ nhu cầu của người lao động

trong Công ty Cổ phần Softech .................................................................... 45

Bảng 2.4: Bảng đánh giá công việc của cán bộ nhân viên tại Công ty Cổ phần

Softech......................................................................................................... 49

Bảng 2.5: Bảng kê lương vị trí nhân viên phòng hành chính và nhân viên

phòng kinh doanh tại Công ty Cổ phần Softech........................................... 50

Bảng 2.6 Quy chế phúc lợi của Công ty Cổ phần Softech ............................ 56

Bảng 2.7: Kế hoạch tổ chức giao lưu tập thể, nghỉ mát định kỳ của Công ty

Cổ phần Softech........................................................................................... 66

Bảng 2.8: Kết quả khảo sát đánh giá của người lao động về hoạt động giao

lưu, văn hóa văn nghệ, thể dục thể thao của công ty..................................... 67

Bảng 2.9. Kết quả đào tạo, bồi dưỡng nhân lực của Công ty CP Softech...... 69

Bảng 2.10: Kết quả khảo sát mức độ hài lòng, thỏa mãn của người lao động..... 70

Bảng 2.11: Bảng kết quả khảo sát đánh giá năng suất, chất lượng và hiẹu quả

công việc của người lao động....................................................................... 72

Bảng 2.12: Doanh thu của Công ty CP Softech qua các năm........................ 72

Bảng 2.13: Bảng kết quả khảo sát sự gắn bó của người lao động.................. 73

Bảng 2.14: Bảng kết quả khảo sát tính tích cực, chủ động, sáng tạo của người

lao động ....................................................................................................... 75

viii

DANH MỤC SƠ ĐỒ, BIỂU ĐỒ

Biểu đồ 2.1: Kết quả khảo sát tiêu chí tiền lương được chi trả đúng thời hạn51

Biểu đồ 2.2: Kết quả khảo sát tiêu chí được trả lương xứng đáng cho trách

nhiệm và chất lượng công việc ..................................................................... 52

Biểu đồ 2.3: Kết quả khảo sát tiêu chí nhận được phúc lợi tốt ngoài tiền lương

..................................................................................................................... 56

Biểu đồ 2.4: Kết quả khảo sát tiêu chí phúc lợi nhận được hấp dẫn hơn so với

bạn đồng nghiệp ở những đơn vị khác.......................................................... 57

Biểu đồ 2.5: Kết quả khảo sát công việc phù hợp với năng lực của người lao

động ............................................................................................................. 59

Biểu đồ 2.6: Kết quả khảo sát tính công bằng trong đánh giá thực hiện công việc

..................................................................................................................... 61

Biểu đồ 2.7: Kết quả khảo sát về môi trường làm việc đoàn kết thân ái........ 62

Biểu đồ 2.8: Kết quả khảo sát về cơ sở vật chất và thiết bị bảo hộ lao động ở

nơi làm việc.................................................................................................. 63

Biểu đồ 2.9: Kết quả khảo sát về công việc tạo nhiều cơ hội để chuẩn bị cho

sự thăng tiến của người lao động.................................................................. 64

Biểu đồ 2.10: Kết quả khảo sát về sự thăng tiến và luân chuyển công việc

trong đơn vị được thực hiện công bằng ........................................................ 65

Biểu đồ 2.11: Kết quả khảo sát về việc được chăm lo sức khỏe thường xuyên

..................................................................................................................... 68

Biểu đồ 2.12: Kết quả khảo sát về việc được tham gia các khóa huấn luyện

cần thiết để làm việc hiệu quả....................................................................... 69

ix

DANH MỤC HÌNH VẼ

Hình 1.1: Hệ thống nhu cầu của Maslow...................................................... 11

Hình 2.1: Mô hình tổ chức Công ty Cổ phần Softech ................................... 35

1

MỞ ĐẦU

1.Tính cấp thiết của đề tài

Trong những năm gần đây, chính sách mở cửa và hội nhập đã mở ra một

lối đi mới cho nền kinh tế Việt Nam với nhiều cơ hội và cũng không ít thách

thức. Để tồn tại và phát triển, các doanh nghiệp phải tìm cách nâng cao năng

lực cạnh tranh của mình. Một trong những nguồn lực có thể tạo ra và nâng

cao sức cạnh tranh cho doanh nghiệp chính là nguồn nhân lực.

Nguồn nhân lực được coi là yếu tố quan trọng và đóng vai trò quyết định

đến sự thành bại của doanh nghiệp. Để có thể đạt được các chỉ tiêu kế hoạch

cũng như mục tiêu chiến lược đã đề ra, mỗi một doanh nghiệp cần có sự kết

hợp và sử dụng nhiều nguồn lực khác nhau, trong đó không thể không kể đến

nguồn lực con người. Thực tế cho thấy, doanh nghiệp nào sở hữu nguồn nhân

lực chất lượng và sử dụng tốt nguồn lực này thì doanh nghiệp đó sẽ thành

công.

Việc sử dụng tốt nguồn nhân lực thể hiện qua nhiều nội dung nhưng một

trong các nội dung quan trọng là hoạt động tạo động lực cho người lao động.

Hiệu quả hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp phụ thuộc rất lớn

vào hiệu quả lao động của từng cá nhân. Trong khi đó, hiệu quả lao động của

từng cá nhân phụ thuộc rất nhiều vào hai yếu tố năng lực và động lực lao

động. Năng lực làm việc phụ thuộc vào học vấn, kiến thức, kỹ năng làm việc,

kinh nghiệm bản thân của mỗi người có được qua trải nghiệm thực tế. Còn

động lực lao động hình thành từ những yếu tố thuộc bản thân mỗi cá nhân và

những yếu tố phát sinh trong quá trình làm việc. Khi người lao động có động

lực làm việc thì họ rất hăng say, nhiệt tình, đam mê với công việc; điều đó sẽ

tạo ra năng suất lao động cao, góp phần vào việc đạt được mục tiêu sản xuất

kinh doanh của doanh nghiệp.

2

Có thể nói, để thu hút và khai thác hết tiềm năng, sức sáng tạo của người

lao động; từ đó nâng cao năng suất, nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh thì

việc tạo động lực cho người lao động là hết sức cần thiết và mang ý nghĩa

thực tiễn rất cao đối với doanh nghiệp.

Nhận thức được tầm quan trọng của hoạt động tạo động lực lao động cho

sự phát triển của một doanh nghiệp, Công ty cổ phần Softech đã quan tâm và

có khá nhiều các hoạt động tạo động lực lao động, từng bước tạo dựng môi

trường làm việc thân thiện, hợp tác, phát huy tinh thần chủ động sáng tạo của

người lao động... nhưng qua quan sát, theo dõi quá trình làm việc của cán bộ

công nhân viên, lãnh đạo Công ty cổ phần Softech nhận thấy vẫn tồn tại

những hạn chế nhất định. Công tác tạo động lực lao động của công ty chưa

đem lại hiệu quả như mong muốn, chưa thực sự tạo ra động lực để người lao

động cố gắng và nỗ lực hết mình. Có những cá nhân có năng lực mà không

phát huy thế mạnh, không nố lực phấn đấu tìm kiếm thành công trong công

việc, từ đó họ thường có khuynh hướng dễ chán chường và nản lòng, không

cống hiến được hết khả năng của mình. Việc nghiên cứu tìm ra các biện pháp

nâng cao động lực lao động cho cán bộ công nhân viên, giúp họ nhiệt tình,

sáng tạo hơn trong công việc sẽ giúp công ty có được hiệu quả cao hơn nữa

trong hoạt động sản xuất kinh doanh. Chính vì vậy, tác giả xin lựa chọn đề tài

“Tạo động lực lao động tại Công ty cổ phần Softech” làm đề tài luận văn với

mong muốn kết quả nghiên cứu sẽ là tài liệu hữu ích cho các cấp lãnh đạo

trong công ty tham khảo và có những biện pháp hữu hiệu nhằm tăng cường

động lực lao động cho cán bộ công nhân viên trong công ty.

2. Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài

Tạo động lực lao động tại doanh nghiệp là rất quan trọng, ảnh hưởng

trực tiếp tới hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Vì vậy, đây là

vấn đề thu hút được sự quan tâm nghiên cứu của rất nhiều các nhà khoa học.

3

Trên thế giới, các học giả nổi tiếng đã có một số nghiên cứu về động lực

lao động được công bố:

Nghiên cứu của Wallace D.Boeve (2007): Boeve đã tiến hành nghiên

cứu các yếu tố tạo động lực của các giảng viên khoa đào tạo trợ lý bác sỹ ở

các trường đại học Y tại Mỹ. Nghiên cứu của ông dựa trên cơ sở lý thuyết hệ

thống học thuyết hai nhóm yếu tố của F.Herzberg và để bổ sung thêm cho học

thuyết của Herzberg về các yếu tố bên trong và bên ngoài thì ông còn sử dụng

thêm trong nghiên cứu của mình chỉ số mô tả công việc (JDI) của Smith,

Kendall (1969). Theo đó nhân tố làm thỏa mãn công việc được chia thành hai

nhóm: nhóm nhân tố nội tại bao gồm bản chất công việc và cơ hội thăng tiến

và nhóm nhân tố bên ngoài bao gồm tiền lương, sự hỗ trợ giám sát của cấp

trên và mối quan hệ với đồng nghiệp.

Nghiên cứu của Abby M.Brooks (2007): M.Brooks đã tiến hành nghiên

cứu bằng cách phỏng vấn thông qua bảng câu hỏi đối với 181 người đang làm

việc toàn thời gian hoặc đã từng làm việc toàn thời gian trên khắp nước Mỹ.

Kết quả nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc kết hợp giữa hai nhân tố thiết lập mục

tiêu và sự hài lòng trong công việc là cách tốt nhất để dự đoán động lực lao

động của nhân viên và nhân tố ảnh hưởng nhiều đến sự hài lòng của nhân viên

là: đánh giá hiệu quả công việc, đào tạo, cấp trên và đóng góp cho tổ chức.

Nghiên cứu của Nadeem Shiraz và Majed Rashid (2011) thuộc Học

viện Interdisciplinary Business Research, Pakistan với đề tài ‘‘Những tác

động của quy chế khen thưởng và đánh giá trong động lực lao động và sự hài

lòng” tập trung nghiên cứu vai trò của cơ hội thăng tiến và phong cách lãnh

đạo để tạo động lực và hài lòng cho nhân viên. Kết quả nghiên cứu chỉ ra mối

quan hệ và sự khác nhau về động lực làm việc với sự hài lòng, cụ thể hơn là

sự khác nhau giữa cơ hội thăng tiến và phong cách lãnh đạo trong tạo động

lực lao động.

4

Trong nước, vấn đề tạo động lực lao động cũng dành được sự quan tâm

của nhiều nhà khoa học. Đã có nhiều đề tài nghiên cứu về tạo động lực lao

động. Trong số đó, có thể kể đến một số đề tài sau:

- Đề tài “ Hoàn thiện công tác tạo động lực ở Công ty TNHH cửa sổ

nhựa Châu Âu (Euro Window) ” của tác giả Đỗ Thị Thu, Trường Đại học

Kinh tế quốc dân, năm 2008. Tác giả Đỗ Thị Thu đã đưa ra cơ sở lý luận về

công tác tạo động lực lao động trong doanh nghiệp một cách khá đầy đủ. Tuy

nhiên đề tài chưa đi sâu phân tích các chính sách đang thực hiện tại công ty,

chưa làm rõ ảnh hưởng của các chính sách, chế độ đó đến công tác tạo động

lực lao động tại công ty. Các giải pháp để tạo động lực lao động mà tác giả đề

xuất chủ yếu còn mang tính khái quát.

- Đề tài:“ Hoàn thiện công tác tạo động lực lao động tại Tổng công ty xi

măng Việt Nam” của tác giả Mai Quốc Bảo- Trường Đại học Kinh tế Quốc

dân. Tác giả Mai Quốc Bảo đã sử dụng các phương pháp định lượng và định

tính để phân tích, đánh giá thực trạng tạo động lực tại Tổng công ty xi măng

Việt Nam. Từ đó, tác giả đề xuất những giải pháp hoàn thiện công tác tạo

động lực tại đơn vị: giải pháp về xác định nhu cầu của nhân viên, hoàn thiện

bảng tính lương cho các vị trí việc làm trong công ty, thông qua bố trí, sử

dụng hợp lý lao động, cải thiện điều kiện làm việc để tạo động lực lao động.

- Đề tài nghiên cứu luận án tiến sĩ kinh tế: “ Tạo động lực cho lao động

quản lý trong các doanh nghiệp Nhà nước ở Hà Nội đến năm 2020” của tác

giả Vũ Thị Uyên. Đề tài đã nêu tổng quan lý luận về tạo động lực lao động.

Từ việc phân tích, đánh giá thực trạng tạo động lực cho người lao động quản

lý trong các doanh nghiệp Nhà nước ở Hà Nội, tác giả đã chỉ ra mặt tích cực

và mặt hạn chế của các doanh nghiệp để từ đó đưa ra những giải pháp nhằm

hoàn thiện tạo động lực lao động.

5

- Đề tài “Tạo động lực lao động tại Công ty Cổ phần Dệt may 29/3” của

tác giả Võ Thị Hà Quyên - Trường Đại học Đà Nẵng nghiên cứu lý luận và

thực tiễn công tác tạo động lực tại Công ty Cổ phần Dệt may 29/3. Tác giả đã

đưa ra giải pháp hoàn thiện tạo động lực lao động để đội ngũ lao động đáp

ứng yêu cầu công việc hiện tại và mục tiêu phát triển lâu dài của công ty. Bên

cạnh đó, tác giả cũng trình bày giải pháp giúp tăng năng suất lao động đảm

bảo chất lượng, tiến độ công việc, xây dựng đời sống tinh thần, nâng cao tinh

thần học hỏi, phát triển bản thân cán bộ công nhân viên tại Công ty.

- Đề tài nghiên cứu của Ban Tuyên giáo, Tổng liên đoàn Lao động Việt

Nam (2007): “ Nâng cao đời sống văn hóa tinh thần của công nhân lao động

tại các KCN, KCX” do Ths. Trương Thanh Cần làm chủ nhiệm. Đề tài đã

phản ánh thực trạng đời sống văn hóa tinh thần của công nhân lao động trên

các khía cạnh như nhận thức, ý thức tham gia các hoạt động văn hóa ở KCN.

- Đề tài nghiên cứu tại Viện Công nhân và Công đoàn, Tổng Liên đoàn

Lao động tại Việt Nam (2006): “ Thực trạng đời sống, việc làm lao động nữ

doanh nghiệp quốc doanh và các giải pháp của Công đoàn” do TS. Dương

Văn Sao làm chủ nhiệm. Đề tài đã làm rõ vấn đề việc làm và điều kiện làm

việc của lao động nữ; thực trạng đời sống vật chất, đời sống tinh thần của lao

động nữ. Tuy nhiên, đề tài chưa đánh giá một cách cụ thể mức sống của lao

động, đặc biệt là lao động nữ nhập cư.

Tuy có khá nhiều các công trình nghiên cứu về động lực lao động như đã

đề cập ở trên nhưng chưa có đề tài nào nghiên cứu tạo động lực lao động tại

một đơn vị cụ thể là Công ty cổ phần Softech.

3. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu

· Mục đích nghiên cứu:

Đề xuất các giải pháp nhằm tăng cường động lực lao động cho cán bộ

công nhân viên tại Công ty Cổ phần Softech

6

· Nhiệm vụ nghiên cứu

- Hệ thống hóa cơ sở lý luận cơ bản về động lực lao động và tạo động

lực cho người lao động;

- Phân tích, đánh giá thực trạng các hoạt động tạo động lực cho người

lao động tại Công ty Cổ phần Softech; tìm ra những ưu điểm, hạn chế, nguyên

nhân hạn chế từ trong hoạt động tạo động lực của Công ty;

- Đề xuất các giải pháp, khuyến nghị nhằm tăng cường động lực lao

động cho cán bộ công nhân viên của Công ty Cổ phần Softech.

4. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu.

· Đối tượng nghiên cứu: Tạo động lực lao động tại một doanh nghiệp

· Phạm vi nghiên cứu:

- Phạm vi không gian: Đề tài được nghiên cứu tại Công ty Cổ phần

Softech ( địa chỉ: Số 92/5 Nguyễn Khánh Toàn, Phường Quan Hoa, Quận Cầu

Giấy, Thành phố Hà Nội, Việt Nam)

- Phạm vi thời gian: Nghiên cứu trên cơ sở các dữ liệu trong khoảng thời

gian 2012-2015 và đề xuất các giải pháp đến năm 2020.

5. Phương pháp nghiên cứu

Đề tài kết hợp với các phương pháp nghiên cứu như: điều tra khảo sát

bằng Phiếu khảo sát để thu thập số liệu sơ cấp; thống kê tổng hợp số liệu thứ

cấp; phân tích so sánh các số liệu để minh chứng cho vấn đề cần nghiên cứu.

Thời điểm tiến hành điều tra, khảo sát từ tháng 1/2016 đến tháng 4/2016:

tác giả tiến hành nghiên cứu cơ sở dữ liệu và thu thập tài liệu thứ cấp, đồng

thời triển khai nghiên cứu, thu thập phân tích tài liệu sơ cấp (nghiên cứu lập

bảng câu hỏi, khảo sát, lý số liệu, phân tích số liệu). Cụ thể như sau:

·

Nguồn thông tin, số liệu thứ cấp được thu thập phân tích tổng hợp số

liệu từ các báo cáo tổng kết định kỳ; tài liệu lưu trữ tại công ty; các giáo trình,

tài liệu, đề tài nghiên cứu khoa học, sách báo, tạp chí và các phương tiện

7

truyền thông internet .... Các số liệu thứ cấp được phân tích, so sánh để rút ra

thông tin cần thiết minh chứng cho vấn đề.

·

Nguồn thông tin, số liệu sơ cấp được thu thập qua Phiếu khảo sát.

Qua trao đổi với một số lãnh đạo đơn vị và phân tích định tính, căn cứ

vào mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu, tác giả xây dựng nội dung Phiếu khảo

sát theo các biến đo lường để thu thập những thông tin cần thiết minh chứng

cho vấn đề cần nghiên cứu.

Cơ cấu mẫu điều tra khảo sát được xây dựng phù hợp theo nội dung

của vấn đề nghiên cứu. Các mẫu phiếu điều tra được xây dựng với những câu

hỏi thể hiện mức độ đánh giá của người lao động với từng nội dung tạo động

lực lao động tại Công ty Cổ phần Softech. Phiếu khảo sát được in và gửi trực

tiếp đến các cá nhân đang làm việc tại các đơn vị trong Công ty Cổ phần

Softech. Số lượng phiếu phát ra 130 phiếu, thu về hợp lệ 122 phiếu. Thông tin

sơ cấp được nhập, thống kê, xử lý số liệu trên máy tính bằng phần mềm excel

6. Những đóng góp mới của luận văn

· Giá trị lý luận: Hệ thống hoá những vấn đề lý luận cơ bản về tạo động

lực cho người lao động tại doanh nghiệp.

· Giá trị thực tiễn: Đề xuất được các giải pháp khả thi nhằm tạo động lực

lao động cho cán bộ công nhân viên tại Công ty Cổ phần Softech; các

khuyến nghị với các cơ quan chức năng để thực hiện tốt các giải pháp này.

7. Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu và kết luận, luận văn được kết cấu theo 3 chương

Chương 1: Cơ sở lý luận về tạo động lực lao động tại doanh nghiệp

Chương 2: Thực trạng tạo động lực lao động tại Công ty Cổ phần Softech

Chương 3: Giải pháp tăng cường động lực lao động tại Công ty Cổ phần

Softech

8

CHƯƠNG 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ TẠO ĐỘNG LỰC LAO ĐỘNG

TRONG DOANH NGHIỆP

1.1 Các khái niệm có liên quan

1.1.1. Nhu cầu và thỏa mãn nhu cầu

“ Nhu cầu” được nhắc đến là đối tượng nghiên cứu của hầu hết các

ngành khoa học nghiên cứu sinh học và xã hội. Nhu cầu là một hiện tượng

tâm lý của con người: là đòi hỏi, mong muốn, nguyện vọng của con người về

vật chất và tinh thần để tồn tại và phát triển. Ví dụ: nhu cầu về thức ăn, thức

uống, nhà ở, tiện nghi sinh hoạt, môi trường sống, điều kiện làm việc...

Theo định nghĩa của TS. Bùi Thị Xuân Mai trong “Bài giảng môn Tâm

lý xã hội học lao động“ : Nhu cầu là những đòi hỏi của cá nhân để tồn tại và

phát triển, nhu cầu thường là những đòi hỏi đi từ thấp tới cao, nhu cầu có tính

phong phú, đa dạng, thay đổi theo bối cảnh (cá nhân và xã hội…) [11]

Nhu cầu được hiểu là trạng thái tâm lý mà con người mong muốn thỏa

mãn về một cái gì đó và mong muốn được đáp ứng nó, gắn liền với sự tồn tại

và phát triển của con người cũng như cộng đồng và tập thể xã hội.

Nhu cầu có thể chia thành 2 nhóm: nhu cầu về vật chất và nhu cầu về

tinh thần. Nhu cầu vật chất gắn liền với những mong muốn về vật chất để tồn

tại và phát triển của con người. Nhu cầu tinh thần gắn liền với sự hài lòng

thỏa mãn về tâm lý.

Ngày nay với xu hướng phát triển của nền kinh tế, việc tìm hiểu đúng

nhu cầu của người lao động là một cách tiếp cận hữu hiệu để nhà quản trị có

những cách thức phù hợp giúp thỏa mãn nhu cầu của người lao động; tạo môi

trường làm việc thuận lợi để người lao động yên tâm làm việc, cống hiến cho

doanh nghiệp.

9

1.1.2. Động lực

“Động lực” là từ được nhắc đến ở hầu hết mọi lĩnh vực của cuộc sống.

Các nhà quản trị luôn muốn tìm câu trả lời cho câu hỏi rằng động lực của

người lao động là gì. Có thể khái quát: Động lực là yếu tố bên trong của cá

nhân mỗi người lao động. Đó chính là những hoạt động có tính chất khuyến

khích động viên nhằm tác động vào nhu cầu của người lao động để tạo nên sự

chuyển biến hành vi của họ hướng theo những mục tiêu mà doanh nghiệp

mong muốn đạt được.

Cần phân biệt hai khái niệm động lực và động cơ: cả động lực và động

cơ đều hết sức quan trọng nhưng động lực có tính bền vững hơn, là yếu tố

“gốc rễ”, bản chất. Ví dụ: Lý do hàng ngày chúng ta đi làm là vì hàng tháng ta

cần có một số tiền để tiêu vào một việc gì đó. Đó chính là động cơ, còn việc

sử dụng tiền kiếm được vào “một việc gì đó” chính là động lực. Động lực

thường mang tính bền vững và dài hạn, động cơ thường mang tính ngắn hạn,

nhất thời và bề nổi.

Như vây, động lực xuất phát từ chính bản thân mỗi người. Đây là một

trạng thái nội tại, cung cấp sinh lực và hướng con người vào những hành vi có

mục đích. Ở những vị trí khác nhau với những đặc điểm tâm lý khác nhau,

động lực của mỗi người cũng khác nhau.

1.1.3 Động lực lao động

Có nhiều khái niệm về động lực lao động, mỗi khái niệm có một quan

điềm khác nhau nhưng đều làm rõ được bản chất của động lực lao động.

Theo tác giả Nguyễn Vân Điềm và Nguyễn Ngọc Quân: “Động lực lao

động là sự khát khao và tự nguyện của người lao động để tăng cường nỗ lực

nhằm hướng tới việc đạt mục tiêu của tổ chức”. [6]

Theo PGS.TS. Bùi Anh Tuấn: “Động lực lao động là những nhân tố bên

trong kích thích con người tích cực làm việc trong điều kiện cho phép tạo ra