Nghiên cứu tác động của nhân khẩu học đến ý định khởi nghiệp kinh doanh của sinh viên khối ngành kinh tế tại thành phố Đà Nẵng
22
Phạm Quang Tín
Nghiên cứu tác động của nhân khẩu học đến ý định
khởi nghiệp kinh doanh của sinh viên khối ngành kinh tế
tại thành phố Đà Nẵng
Phạm Quang Tín
Trường Đại học Kinh tế Đà Nẵng
Email liên hệ: [email protected]
Tóm tắt: Bài viết sử dụng tuần tự các phương pháp kiểm định độ tin cậy thang đo, phân
tích nhân tố khám phá (EFA); mô hình đa cấu trúc tuyến tính (SEM) để nghiên cứu các biến
nhân khẩu học được đo lường bằng thang đo nhị phân (0-1) tác động đến ý định khởi nghiệp
kinh doanh. Kết quả nghiên cứu cho thấy nhân tố giới tính và đặc điểm kinh tế gia đình tác
động trực tiếp, nhân tố khu vực sinh sống vừa tác động trực tiếp vừa tác động gián tiếp thông
qua đặc điểm kinh tế gia đình đến ý định khởi nghiệp kinh doanh. Nhân tố đặc điểm trường
đại học (công lập và ngoài công lập) không tác động đến ý định khởi nghiệp của sinh viên
khối ngành kinh tế tại thành phố Đà Nẵng.
Từ Khóa: Khởi nghiệp; Nhân khẩu học; Sinh viên, Kinh doanh; Mô hình SEM; Đà Nẵng.
An investigation into effects of demographic factors on entrepreneurial intention of
economics students in Da Nang city
Abstract: This paper employs a combination of quantitative research methods namely
scalereliabilitytest,exploratoryfactoranalysis(EFA),andstructuralequationmodeling(SEM)to
investigate how demographic variables, measured by binary scale (0-1), affect entrepreneurial
intention, measured by Likert scale. The research findings indicate that gender and family
economic background have direct effects, whereas the place of residence has both direct and
indirect effects via family economic background on one’s entrepreneurial intention. Types of
universities (public and non-public ones) have no influence on the entrepreneurial intention
of economics students in Da Nang city.
Key words: Entrepreneurial intention; demographic; economics students; structural
equation modeling (SEM); Da Nang city.
Ngày gửi bài: 09/07/2021
Ngày duyệt đăng: 10/09/2021
1. Đặt vấn đề
Nghiên cứu của Abdullah, Annum, Mohsin, & Asma (2011) cho thấy khởi sự kinh doanh
đã và đang dần trở thành một chủ trương, định hướng ưu tiên phát triển ở nhiều quốc gia trên
thế giới, vì hoạt động khởi nghiệp sẽ tạo ra việc làm, nhiều lợi ích kinh tế và xã hội, là động lực
để thúc đẩy nền kinh tế phát triển. Theo Anderson (2018) hệ sinh thái khởi nghiệp là chủ đề mà
các nhà nghiên cứu kinh tế, các nhà hoạch định chính sách quan tâm xây dựng và phát triển
để làm nền tảng duy trì sự phát triển của các nền kinh tế. Nghiên cứu của Davidsson (1995)
cho thấy từ những năm 1970 ở các nước phương Tây, các công ty có lịch sử phát triển lâu năm
không còn tạo ra việc làm mới cho người lao động nên cần phải có những doanh nghiệp mới
23
Tạp chí Khoa học xã hội miền Trung, Số 05 (73) - 2021
thành lập để gia tăng việc làm mới trong nền kinh tế. Theo Baumol, Litan, & Schram (2007) khởi
nghiệp kinh doanh là một chiến lược quan trọng hình thành nên cộng đồng doanh nghiệp và
là động lực thúc đẩy nền kinh tế phát triển (Zanabazar & Jigjiddorj, 2020). Khởi nghiệp, ngoài
việc tạo việc làm mới cho nền kinh tế, còn gia tăng tính đa dạng các ngành nghề kinh doanh,
giảm sự phụ thuộc vào một số ít ngành kinh tế, thúc đẩy đổi mới công nghệ thân thiện với
môi trường. Nghiên cứu của Jena (2020) cho thấy ngày càng nhiều quốc gia công nhận khởi
nghiệp là một phương tiện hữu hiệu để tạo việc làm, tăng năng suất, khả năng cạnh tranh, cải
thiện chất lượng cuộc sống và đạt được các mục tiêu của cộng đồng.
Như vậy, khởi nghiệp kinh doanh có thể việc tạo ra việc làm, thúc đẩy đổi mới công
nghiệp, giảm sự phụ thuộc tăng trưởng kinh tế vào một số ngành nghề nhất định, là động lực
để phát triển. Vì vậy, hầu hết các quốc gia trên thế giới đều coi trọng và hỗ trợ hoạt động khởi
nghiệp kinh doanh đối với tất cả các thành phần dân cư, trong đó một bộ phận không nhỏ
cần được khuyến khích mạnh mẽ để khởi nghiệp kinh doanh là sinh viên tại các trường đại
học, đặc biệt là sinh viên khối ngành Kinh tế. Dickson, Solomon, & Weaver (2008) đã cho thấy
mối quan hệ giữa giáo dục và khởi nghiệp kinh doanh, cũng như sự thành công của các dự
án khởi nghiệp kinh doanh có ảnh hưởng bởi yếu tố giáo dục. Linan (2004) chỉ ra phong trào
khởi nghiệp kinh doanh ở những người đang đi học là thật sự hữu ích cho phong trào khởi
nghiệp kinh doanh cho mỗi quốc gia. Theo Tkachev & Kolvereid (2019), sinh viên là một lực
lượng tiềm năng trở thành doanh nghiệp của quốc gia.
Đà Nẵng là một trong những thành phố trực thuộc Trung ương của Việt Nam. Đà Nẵng
có tổng dân số là 1.241.000 người, có 31 cơ sở đào tạo cao đẳng và đại học, quy mô đào
tạo đến cuối năm 2018 là 74.626 sinh viên (GSO, 2020). Như vậy, Đà Nẵng là một những địa
phương có tiềm năng để thúc đẩy phong trào khởi nghiệp kinh doanh ở sinh viên. Tuy nhiên,
chủ đề ý định khởi nghiệp kinh doanh của sinh viên nói chung và khối ngành kinh tế nói riêng
chưa được nghiên cứu một cách có hệ thống. Đặc biệt, chủ đề nghiên cứu ảnh hưởng của
nhân khẩu học đến ý định khởi nghiệp kinh doanh sinh viên khối ngành kinh tế chưa được
quan tâm nghiên cứu. Bài báo này tập trung nghiên cứu tác động của các nhân tố thuộc nhân
khẩu học đến ý định khởi nghiệp kinh doanh của sinh viên khối ngành kinh tế trên địa bàn
thành phố Đà Nẵng. Đây là căn cứ định lượng quan trọng để các bên có liên quan tham khảo,
đề xuất các chương trình, chính sách thúc đẩy phong trào khởi nghiệp kinh doanh tại thành
phố Đà Nẵng nói chung và sinh viên khối ngành kinh tế nói riêng phù hợp với các đặc điểm
nhân khẩu học.
2. Cơ cơ lý thuyết
2.1. Ý định khởi nghiệp kinh doanh
Theo Ajzen (1991) ý định là sự nỗ lực của mỗi cá nhân để thực hiện một hành vi nhất
định và quan điểm này được đồng thuận bởi các nhà nghiên cứu về hành vi tiêu dùng của
khách hàng (Herbst, Hannah, & Allan, 2013), (Mandan , Hossein, & Furuzandeh, 2013). Bird
(1988) đã đề xuất rằng ý định khởi nghiệp kinh doanh liên quan đến trạng thái suy nghĩ của cá
nhân nhằm tạo ra doanh nghiệp mới, phát triển khái niệm kinh doanh mới hoặc tạo ra giá trị
mới trong công ty hiện có. Davidsson (1995) cho rằng ý định khởi nghiệp kinh doanh là những
giả định hoặc kế hoạch kinh doanh của mỗi cá nhân trước khi thành lập doanh nghiệp trong
thực tế. Theo Abdullah, Annum, Mohsin, & Asma (2011), ý định khởi nghiệp kinh doanh là sự
lựa chọn và quyết định trở thành doanh nhân trong tương lai của mỗi cá nhân (Mohamad, Lim
, Yusof, & Soon, 2015).
24
Phạm Quang Tín
2.2. Tác động của nhân khẩu học đến ý định khởi nghiệp kinh doanh
Các yếu tố thuộc nhân khẩu học như giới tính, độ tuổi, khu vực sinh sống, xuất thân
gia đình, ... có sự ảnh hưởng khác nhau đến tâm lý và hành vi của mỗi cá nhân trong xã hội.
Nghiên cứu của Reynolds, Camp, & Bygrave (2001) cho thấy, các nhân tố nhân khẩu học (giới
tính, độ tuổi, kinh nghiệm, khu vực sinh sống, v.v.) có ảnh hưởng đến hành vi của mỗi cá nhân.
Tổng quan các nghiên cứu thực nghiệm của Almeida-Couto & Borges-Tiago (2009) cho thấy
giữa các nhân tố nhân khẩu học và ý định khởi nghiệp kinh doanh có mối liên hệ với nhau.
Azhar, Javaid, Rehman, & Hyde (2011) đã tìm thấy sự tác động của các nhân tố nhân khẩu học
đến ý định khởi nghiệp kinh doanh của sinh viên ngành quản trị kinh doanh tại Pakistan. Mặc
dù có nhiều cách tiếp cận khác nhau và phương pháp phân tích khác nhau nhưng nhiều kết
quả nghiên cứu cho thấy ý định khởi nghiệp kinh doanh chịu ảnh hưởng bởi các nhân tố nhân
khẩu học. Trong phạm vi bài viết này, chúng tôi giới hạn nghiên cứu sự ảnh hưởng của các
nhân tố nhân khẩu học sau: giới tính, khu vực sinh sống, đặc điểm trường đại học và đặc điểm
kinh tế gia đình của sinh viên.
- Giới tính:
Giới tính tự nhiên của mỗi cá nhân được xác định từ lúc sinh ra cho đến khi chết đi.
Mỗi khu vực, quốc gia sẽ có những quan điểm, chuẩn mực riêng biệt dành cho mỗi giới tính
khác nhau, từ đó hình thành nên hệ thống quan điểm khác nhau về các vấn đề kinh tế, xã
hội, chính trị, ... Điều này tạo ra sự khác biệt trong hành vi của mỗi cá nhân trước một sự vật
và hiện tượng. Kết quả nghiên cứu của Almeida-Couto & Borges-Tiago (2009) cho thấy, cảm
xúc sợ hãi trong việc chấp nhận rủi ro khi đưa ra một quyết định cụ thể tạo nên sự khác biệt
trong ý định khởi nghiệp kinh doanh của đàn ông và phụ nữ. Nghiên cứu khả năng phát hiện
cơ hội trong cuộc sống, DeTienne & Chandler (2007) cho rằng khả năng phát hiện cơ hội kinh
doanh của nam và nữ là khác nhau, từ đó ý định khởi nghiệp kinh doanh của nam và nữ là
khác nhau. Sự khác biệt giữa nam và nữ về ý định khởi nghiệp kinh doanh còn được tìm thấy
trong các nghiên cứu của Abdullah, Annum, Mohsin, & Asma (2011); Azhar, Javaid, Rehman, &
Hyde (2011); Camelo-Ordaz, Diánez-González, & Ruiz-Navarr (2016).
- Khu vực sinh sống:
Theo Damanpour & Scheneider (2006), khu vực sinh sống cũng có tác động đến hành
vi của mỗi cá nhân một cách khác nhau vì sự khác biệt của các tập quán, thông lệ cũng như
truyền thống văn hóa vùng miền. Asheim, Moodysson, & Todtling (2011) cho rằng khu vực
sinh sống của mỗi cá nhân có thể chia thành 3 khu vực: thành thị, ngoại ô, và các khu công
nghiệp. Điều kiện sinh sống cũng như các dịch vụ công như y tế và giáo dục tại khu vực ngoại
ô không tiện nghi bằng khu vực đô thị, từ đó sẽ có những ảnh hưởng nhất định đến tinh thần,
suy nghĩ và năng lực của mỗi cá nhân trong xã hội. Nghiên cứu của Davidsson (1995) cho
thấy, tinh thần doanh nhân của mỗi cá nhân chịu ảnh hưởng bởi yếu tố vùng miền sinh sống.
Nghiên cứu của Francisco, Esperanza, Inés, & Desiderio (2017) với dữ liệu sơ cấp đã cho thấy
sự ảnh hưởng của khu vực sinh sống đến ý định khởi nghiệp kinh doanh. Kết quả nghiên cứu
này tương đồng với những nghiên cứu của Azhar, Javaid, Rehman, & Hyde (2011); Huggins &
Thompson (2015).
- Đặc điểm nghề nghiệp của gia đình:
Quan hệ gia đình là mối quan hệ được thiết lập đầu tiên của mỗi cá nhân, vì vậy cũng
có ảnh hưởng rất lớn đến hành vi của họ. Theo Ajzen (1991), hành vi của mỗi cá nhân trong
25
Tạp chí Khoa học xã hội miền Trung, Số 05 (73) - 2021
xã hội chịu ảnh hưởng từ quan điểm của những người xung quanh, đặc biệt là ý kiến từ người
thân trong gia đình như ông bà và bố mẹ. Sự lựa chọn nghề nghiệp của mỗi cá nhân chịu ảnh
hưởng từ truyền thống gia đình. Nghiên cứu của Stavrou & Swiercz (1998) cho thấy, mỗi cá
nhân trong xã hội đều có xu hướng kế thừa truyền thống nghề nghiệp gia đình. Theo (Wang,
Wang, & Chen, 2018), gia đình kinh doanh có xu hướng định hướng con cháu theo nghiệp
kinh doanh nhiều hơn so với gia đình thuộc các ngành nghề khác. Huggins & Thompson
(2015); Sarfraz, Muhammad, Naheed, & Sharjeel (2020); Abdullah, Annum, Mohsin, & Asma
(2011) cho rằng, gia đình kinh doanh có ảnh hưởng tích cực đến ý định kinh doanh của con
cái trong gia đình. Sieger, Fueglistaller, & Zellweger (2014) đã chỉ ra sự khác biệt về ý định khởi
nghiệp kinh doanh của sinh viên ở gia đình kinh doanh và gia đình không kinh doanh, với đối
tượng khảo sát là sinh viên tại Romania.
- Đặc điểm trường đại học:
Theo Kassean, Vanevenhoven, Liguori, & Wink (2015); Kubberød & Pettersen (2017) các
trường đại học có đào tạo khối ngành kinh tế là nơi cung cấp cho sinh viên kiến thức, rèn
luyện kỹ năng, hành vi và thái độ cần thiết để tương lai sinh viên có thể trở thành một doanh
nhân. Sarfraz, Muhammad, Naheed, & Sharjeel (2020) cho rằng các trường đại học đều có sự
khác biệt về chương trình đào tạo, đội ngũ giảng dạy, triết lý giáo dục, cũng như hệ thống hỗ
trợ khởi nghiệp kinh doanh cho sinh viên. Hiểu theo nghĩa rộng, mức độ ảnh hưởng của các
trường đại học đến ý định khởi nghiệp kinh doanh của sinh viên là khác nhau. Nghiên cứu của
Moraes, Iizuka, & Pedro (2018) tại Brasil đã cho thấy môi trường học tập, hoạt động ngoại khóa
của trường đại học có ảnh hưởng đến ý định khởi nghiệp kinh doanh của sinh viên. Giới hạn
khảo sát trong nghiên cứu của Bazan, et al., (2019) là sinh viên nam, với kết quả cho thấy môi
trường học tập tại trường đại học có ảnh hưởng đến ý định khởi nghiệp của sinh viên.
3. Mô hình nghiên cứu và mô tả các biến trong mô hình
3.1. Mô hình nghiên cứu
Trên cơ sở khung phân tích ở trên, mô hình nghiên cứu ảnh hưởng của các nhân tố nhân
khẩu học (gồm: Giới tính; Khu vực sinh sống; đặc điểm nghề nghiệp gia đình; Đặc điểm của
trường đại học) đến ý định khởi nghiệp của sinh viên khối ngành kinh tế tại thành phố Đà
Nẵng được thể hiện ở hình 1.
Hình 1. Mô hình nghiên cứu đề xuất
Mô hình nghiên cứu (hình 1) có 4 nhân tố tác động trực tiếp ý định khởi nghiệp kinh
doanh của sinh viên khối ngành kinh tế tại thành phố Đà Nẵng. Theo đó, các giả thuyết nghiên
cứu được mô tả như sau:
H1: Giới tính có tác động đến ý định khởi nghiệp kinh doanh của sinh viên khối ngành kinh
tế tại thành phố Đà Nẵng.
26
Phạm Quang Tín
H2: Khu vực sinh sống có tác động đến ý định khởi nghiệp kinh doanh của sinh viên khối
ngành kinh tế tại thành phố Đà Nẵng.
H3: Gia đình kinh doanh có tác động đến ý định khởi nghiệp kinh doanh của sinh viên khối
ngành kinh tế tại thành phố Đà Nẵng.
H4: Đặc điểm trường đại học có tác động đến ý định khởi nghiệp kinh doanh của sinh viên
khối ngành kinh tế tại thành phố Đà Nẵng.
3.2. Đo lường các biến trong mô hình
- Biến “Ý định khởi nghiệp kinh doanh” của sinh viên khối ngành kinh tế được đo lường
bằng 4 câu hỏi đơn ý theo thang đo Likert 5 mức độ (tỷ lệ thuận). Thang đo này dựa trên sự
kế thừa từ nghiên cứu của các tác giả Linan & Chen (2009); Kassean, Vanevenhoven, Liguori,
& Wink (2015); và Francisco, Esperanza, Inés, & Desiderio (2017); Thang đo Ý định khởi nghiệp
kinh doanh được mô tả cụ thể ở bảng 1.
Bảng 1. Thang đo Ý định khởi nghiệp kinh doanh
STT Mã hóa
Câu hỏi thành phần
Nguồn
Tôi sẵn sàng làm bất cứ điều gì để khởi sự kinh (Francisco, Esperanza, Inés, &
1
2
3
4
YDinh1
doanh thành công.
YDinh2 Tôi có mục tiêu là trở thành doanh nhân.
Desiderio , 2017);
(Francisco, Esperanza, Inés, &
Desiderio , 2017); (Jena, 2020)
Tôi quyết tâm tạo ra một doanh nghiệp trong (Francisco, Esperanza, Inés, &
YDinh3
Ydinh4
tương lai.
Desiderio , 2017); (Jena, 2020)
Tôi đã suy nghĩ rất nghiêm túc về khởi sự kinh
doanh.
(Linan & Chen, 2009)
- Các biến“Giới tính”, “Khu vực sinh sống”, “Đặc điểm kinh tế gia đình”;“Đặc điểm trường
đại học sinh viên đang theo học” được đo lường bằng biến nhị phân (biến giả), thể hiện chi
tiết trong bảng 2.
Bảng 2. Mô tả các biến nhân khẩu học
STT Mã hóa
Biến độc lập
Cách thức đo lường
Nhận giá trị 1 nếu sinh viên có giới tính là Nam; Nhận
giá trị 0 cho các trường hợp khác
1
Gioitinh Giới tính
Nhận giá trị 1 nếu sinh viên có khu vực sinh sống (hộ
khẩu thường trú) là thành thị; Nhận giá trị 0 cho các
trường hợp khác
Khu vực sinh
sống
2
Khuvuc
Nhận giá trị 1 nếu sinh viên có phụ huynh là doanh
nhân, hoặc gia đình là hộ kinh doanh; Nhận giá trị 0
cho các trường hợp khác
Đặc điểm kinh tế
gia đình
3
4
Kinhdoanh
Daihoc
Đặc điểm trường Nhận giá trị 1 nếu sinh viên đang học tại các trường đại
đại học học công lập; Nhận giá trị 0 cho các trường hợp khác
4. Kết quả phân tích
4.1. Mẫu nghiên cứu
Dữ liệu nghiên cứu được thu thập bằng bảng câu hỏi điều tra trực tuyến (online), với
tổng số 387 sinh viên khối ngành kinh tế tại thành phố Đà Nẵng được điều tra.
27
Tạp chí Khoa học xã hội miền Trung, Số 05 (73) - 2021
Xét cấu trúc mẫu theo giới tính, có 106 sinh viên nam, chiếm 27,4%, và 281 sinh viên nữ
chiếm 72,6%. Cơ cấu mẫu theo giới tính có sự chênh lệch như vậy là phù hợp với thực tế ở Việt
Nam nói chung và Đà Nẵng nói riêng rằng, có nhiều nữ sinh viên theo học khối ngành kinh tế
hơn so với nam sinh viên.
Xét cấu trúc mẫu theo khu vực, có 174 sinh viên đến từ khu vực thành thị (chiếm 45%),
và 213 sinh viên từ khu vực nông thôn (chiếm 55%). Cơ cấu mẫu như vậy là phù hợp với thực
tế, vì Đà Nẵng là trung tâm chính trị - văn hóa, kinh tế của cả khu vực miền Trung - Tây Nguyên
nên các trường đại học tại Đà Nẵng tập trung tuyển sinh tại tất cả các tỉnh, thành trong vùng.
Tại khu vực miền Trung – Tây Nguyên, tỷ lệ người dân sinh sống ở khu vực nông thôn chiếm
bình quân trên 70 % trong tổng dân số (GSO, 2020).
Xét cấu trúc mẫu theo đặc điểm trường đại học, có 171 sinh viên đại học công lập (chiếm
44,2%) và 216 sinh viên các trường ngoài công lập (chiếm 55,8%). Cơ cấu mẫu như vậy là phù
hợp với thực tế tại Đà Nẵng hiện nay, số trường đại học đào tạo khối ngành kinh tế ngoài công
lập nhiều hơn về số lượng cơ sở đào tạo cũng như số lượng sinh viên tuyển sinh hàng năm.
Theo Lee & Comrey (2016), mẫu nghiên cứu ở mức 200 quan sát là đảm bảo yêu cầu
nghiên cứu. Hair, Black , Babin , & Anderson (2006) cho rằng mẫu nghiên cứu cần thiết đủ để
đại diện cho tổng thể nghiên cứu khi số quan sát mẫu nhiều gấp 5 lần số câu hỏi thành phần
trong bảng câu hỏi. Vậy với mẫu nghiên cứu là 387, theo nghiên cứu của Lee & Comrey (2016)
cũng như Hair, Black , Babin , & Anderson (2006), là đáp ứng được yêu cầu nghiên cứu. Nói
cách khác, mẫu nghiên cứu (Bảng 3) đảm bảo độ tin cậy về tính đại diện để nghiên cứu ý định
khởi nghiệp kinh doanh của sinh viên khối ngành kinh tế tại thành phố Đà Nẵng.
Bảng 3. Dữ liệu mẫu nghiên cứu
Biến
Nữ
Số người (sinh viên)
Tỷ trọng (%)
27,4
Nam
106
281
174
213
171
216
387
Giới tính
72,6
Thành thị
45,0
55,0
Khu vực
Nông thôn
Công lập
44,2
55,8
100
Trường đại học
Ngoài công lập
Tổng
Nguồn: Kết quả điều tra trực tuyến
4.2. Kiểm định thang đo và phân tích nhân tố khám phá
Vì thang đo của nhân tố“Ý định khởi nghiệp kinh doanh”được đo lường bằng thang đo
Likert, chúng tôi thực hiện việc kiểm định độ tin cậy thang đo và phân tích nhân tố khám phá
để đảm bảo các câu hỏi thành phần (Ydinh1; Ydinh2; Ydinh3; Ydinh4) có thể đáp ứng được yêu
cầu của việc đo lường nhân tố “Ý định khởi nghiệp kinh doanh”.
Theo dữ liệu bảng 4, giá trị Cronbach’s Alpha là 0,812 (lớn hơn 0,6) và giá trị hệ số tương
quan của từng câu hỏi thành phần với tương quan tổng (Corrected Item-Total Correlation)
tương ứng với (Ydinh1; Ydinh2; Ydinh3; Ydinh4) đều lớn hơn 0,3. Theo Lavrakas (2008) thì kết
quả phân tích độ tin cậy thang đo như vậy là đảm bảo.
28
Phạm Quang Tín
Kết quả phân tích nhân tố khám phá (Exploratory Factor Analysis – EFA) cho thấy, giá trị
hệ số Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) là 0,787 (lớn hơn 0.5); giá trị sig (mức ý nghĩa) của kiểm định
Barlett’s là 0,000 (nhỏ hơn 5%); Initial Eigenvalues là 2,597 (lớn hơn 1) và các giá trị hệ số tải
nhân tố (Loading value) tương ứng với 4 câu hỏi thành phần đều lớn hơn 0,5. Dựa theo Hair,
Black , Babin , & Anderson, (2006) thì kết quả phân tích EFA là đảm bảo độ tin cậy.
Bảng 4. Kết quả kiểm định độ tin cậy thang đo và phân tích nhân tố khám phá
đối với biến “Ý định khởi nghiệp kinh doanh”
Biến
YDinh1
YDinh2
YDinh3
YDinh4
Chỉ tiêu
Corrected Item-Total Correlation
Loading value
0,485
0,671
0,681
0,844
0,729
0,872
0,648
0,821
Cronbach’s Alpha
KMO
Bartlett’s Test (Sig)
Initial Eigenvalues
Rotation Sums of Squared Loadings (%)
0,812
0,787
0,000
2,597
64,919
Nguồn: Kết quả xử lý từ dữ liệu điều tra trực tuyến
4.3. Kết quả kiểm định các nhân tố
Để phân tích tác động của các yếu tố thuộc nhân khẩu học đến ý định khởi nghiệp
kinh doanh của sinh viên khối ngành kinh tế tại thành phố Đà Nẵng (hình 1), tác giả sử dụng
phương pháp phân tích hồi quy Bình phương bé nhất (OLS). Trong đó, biến phụ thuộc là “Ý
định khởi nghiệp kinh doanh”được xác định bằng trung bình cộng của 4 câu hỏi thành phần
(Ydinh1, Ydinh2, Ydinh3, Ydinh4) và các biến độc lập được xác định theo bảng 2.
Kết quả ước lượng và kiểm định (Phụ lục 1) có giá trị Sig của kiểm định F (ANOVA) là
0,000 (nhỏ hơn 5%) cho thấy mô hình nghiên cứu (hình 1) có ý nghĩa thống kê và đảm bảo
tính phù hợp. Tuy nhiên, kết quả kiểm định đa cộng tuyến bằng hệ số nhân tử phóng đại
phương sai (VIF) cho thấy nhân tố khu vực sinh sống (Khuvuc) và đặc điểm kinh tế của gia
đình (Kinhdoanh) có thể tồn tại hiện tượng tương quan với nhau vì giá trị hệ số VIF của hai
nhân tố này là 11,521. Kết quả này cho thấy mô hình nghiên cứu (hình 1) có thể tồn tại hiện
tượng đa cộng tuyến nên kết quả ước lượng và kiểm định theo OLS dùng để kết luận hệ thống
giả thuyết nghiên cứu là chưa đảm bảo độ tin cậy.
Thực tế cho thấy, mối quan hệ giữa “Khu vực sinh sống” và “Đặc điểm kinh tế của gia
đình”có thể không phải là mối quan hệ tương quan, mà đó có thể là mối quan hệ tác động của
khu vực sinh sống đến đặc điểm kinh tế của gia đình. Theo GSO (2020), phân bổ dân số theo
khu vực ở Việt Nam nói chung và các địa phương lân cận Đà Nẵng, có tỷ lệ khu vực nông thôn
khoảng 70%. Do đó, phần lớn điều kiện sinh kế của người dân trong khu vực này không thuận
lợi cho việc kinh doanh, cụ thể như: thị trường tiêu thụ, hạ tầng giao thông,… giống như ở
khu vực thành thị. Hoạt động sản xuất ở nông thôn chủ yếu là trong lĩnh vực nông nghiệp.
Ngược lại, người dân ở khu vực thành thị lại không có nhiều điều kiện về nguồn lực sản xuất
(ví dụ như đất canh tác), nên xu hướng lựa chọn kinh doanh sẽ cao hơn so với người dân ở khu
vực nông thôn. Vì vậy, mô hình nghiên cứu ở hình 1 được điều chỉnh thành mô hình ở hình 2.
29
Tạp chí Khoa học xã hội miền Trung, Số 05 (73) - 2021
Hình 2. Mô hình nghiên cứu điều chỉnh
Về cơ bản, mô hình nghiên cứu ở hình 1 và mô hình nghiên cứu điều chỉnh ở hình 2
không có sự khác biệt lớn. Trong đó, ở mô hình nghiên cứu điều chỉnh (hình 2), nhân tố khu
vực sinh sống (Khuvuc) không chỉ tác động trực tiếp mà còn có tác động gián tiếp đến Ý định
khởi nghiệp kinh doanh của sinh viên khối ngành kinh tế Đà Nẵng thông qua nhân tố Đặc
điểm kinh tế gia đình (Kinhdoanh). Hệ thống giả thuyết nghiên cứu của mô hình điều chỉnh
(hình 2) không thay đổi so với mô hình chưa điều chỉnh (hình 1).
Mô hình nghiên cứu điều chỉnh (hình 2) phản ảnh mối quan hệ đa tầng, gồm có 3 nhân
tố, cụ thể: “Đặc điểm trường đại học”, “Giới tính”, “Đặc điểm kinh tế của gia đình” có tác động
trực tiếp; và nhân tố “Khu vực sinh sống” có tác động vừa trực tiếp vừa gián tiếp đến “Ý định
khởi nghiệp kinh doanh” của sinh viên khối ngành kinh tế tại Đà Nẵng. Theo Haenlein &
Kaplan (2004), mô hình đa cấu trúc tuyến tính (SEM) cho phép thực hiện việc ước lượng và
kiểm định các mối quan hệ tác động trực tiếp và gián tiếp đa tầng giữa các nhân tố trong mô
hình điều chỉnh (hình 2). Kết quả phân tích SEM ở bảng (5), có P (mức ý nghĩa) của kiểm định
chi bình phương (Chisquare test) là 0,000 (nhỏ hơn 5%); giá trị Chisquare\df là 2,982 (nhỏ hơn
3); CFI là 0,968 và TLI là 0,841 (đều cao hơn 0.8); RMSEA là 0,05 (nhỏ hơn 0,08). Theo Haenlein
& Kaplan (2004). Nhìn chung, các kết quả kiểm định chỉ ra mô hình nghiên cứu là đáng tin cậy,
do vậy các kết quả phân tích SEM là phù hợp để kết luận các giả thuyết nghiên cứu của mô
hình (hình 1).
Bảng 5. Kết quả ước lượng và kiểm định bằng mô hình SEM
Estimate
0,314
-0,010
0,479
0,586
0,186
S.E.
0,043
0,042
0,056
0,053
C.R.
P
***
0,802
***
***
Kinhdoanh
YDinh
<---
<---
<---
<---
<---
Khuvuc
Daihoc
Gioitinh
Khuvuc
Kinhdoanh
2,982
7,236
-0,251
8,511
11,142
3,823
YDinh
YDinh
YDinh
Chisquare\df
CFI
0,049
***
0,000
Chisquare test
RMSEA
,968
TLI
0,841
0,005
Nguồn: Kết quả xử lý từ dữ liệu điều tra trực tuyến
4.4. Kết quả nghiên cứu
Kết quả kiểm định cho thấy, có ba giả thuyết nghiên cứu (H1; H2; H3) được chấp nhận
và một giả thuyết nghiên cứu (H4) bị bác bỏ.
30
Phạm Quang Tín
- Nhân tố “Giới tính” có tác động đến ý định khởi nghiệp kinh doanh của sinh viên khối
ngành kinh tế tại Đà Nẵng vì có giá trị P nhỏ hơn 1%. Đồng thời, nhân tố này cũng có tác động
mạnh nhất vì có giá trị hệ số ước lượng là 0,479 (lớn nhất trong 3 nhân tố tác động đến ý định
khởi nghiệp). Ngoài ra, hệ số ước lượng mang dấu dương (+), phản ánh ý định khởi nghiệp
kinh doanh của sinh viên nam cao hơn so với nữ. Nguyên nhân dẫn đến sự khác biệt theo giới
tính về ý định kinh doanh là do đặc điểm tự nhiên theo tính cách của nam và nữ. Bên cạnh đó,
quan điểm về vai trò của nam và nữ trong gia đình, theo truyền thống văn hóa - xã hội của Việt
Nam, làm cho nam giới có động cơ kiếm tiền mạnh mẽ và mức độ chịu rủi ro cao hơn so với nữ.
Sự khác biệt giữa nam và nữ về ý định khởi nghiệp kinh doanh trong nghiên cứu này tương
đồng với kết quả nghiên cứu của Abdullah, Annum, Mohsin, & Asma (2011); Azhar, Javaid,
Rehman, & Hyde (2011); Camelo-Ordaz, Diánez-González, & Ruiz-Navarr (2016).
- Để ước lượng mức độ tác động gián tiếp của nhân tố “Khu vực sinh sống” đến ý định
khởi nghiệp của sinh viên khối ngành Kinh tế tại thành phố Đà Nẵng, chúng tôi đã sử dụng
phương pháp do MacKinnon (2008) đề xuất. Kết quả nghiên cứu cho thấy, nhân tố “Khu vực
sinh sống” có giá trị P của tác động trực tiếp và tác động gián tiếp đều nhỏ hơn 1%, nên có
thể kết luận nhân tố này vừa có tác động trực tiếp, vừa có tác động gián tiếp đến“Ý định khởi
nghiệp”. Tổng giá trị ước lượng tác động của nhân tố “Khu vực sinh sống” đến “Ý định khởi
nghiệp” là 0,372 (0,314 + 0,314*0,186) và xếp vị trí thứ hai trong ba nhân tố. Kết quả này cho
thấy sinh viên được sinh ra và trưởng thành tại khu vực đô thị có ý định khởi nghiệp cao hơn
ở khu vực nông thôn. Nguyên nhân của sự khác biệt này là do sinh viên ở thành thị được tiếp
xúc thường xuyên với các hình ảnh về kinh doanh, dịch vụ, trung tâm thương mại, v.v Từ đó,
họ dần hình thành nên tư tưởng kinh doanh từ nhỏ và có quá trình hình thành lâu dài hơn
so với sinh viên nông thôn. Ngoài ra, xét ở góc độ về nguồn lực đất sản xuất, cơ hội lựa chọn
nghề nghiệp trong lĩnh vực nông nghiệp của sinh viên thành thị cũng thấp hơn so với sinh
viên nông thôn. Điều này cũng góp phần làm cho ý định khởi nghiệp kinh doanh của sinh
viên thành thị cao hơn so với nông thôn (Azhar, Javaid, Rehman, & Hyde, 2011); (Huggins &
Thompson, 2015); (Francisco, Esperanza, Inés, & Desiderio, 2017).
- Xét theo đặc điểm kinh tế của gia đình, sinh viên có phụ huynh là doanh nhân hoặc
gia đình là hộ kinh doanh thì có ý định khởi nghiệp kinh doanh cao hơn so với các nhóm sinh
viên khác, vì có giá trị P nhỏ hơn 5% và giá trị hệ số ước lượng mang dấu dương (+) (Abdullah,
Annum, Mohsin, & Asma , 2011); (Huggins & Thompson, 2015); (Sarfraz, Muhammad , Naheed,
& Sharjeel, 2020). Với giá trị 0,186, nhân tố“Đặc điểm kinh tế của gia đình”xếp cuối cùng trong
ba nhân tố tác động đến “Ý định khởi nghiệp kinh doanh” của sinh viên khối ngành kinh tế.
Nguyên nhân của sự khác biệt này được Stavrou & Swiercz (1998) cho là do tính kế thừa của
gia đình kinh doanh cao hơn những hộ ở ngành nghề khác. Theo Wang, Wang, & Chen (2018),
gia đình kinh doanh có xu hướng định hướng con cháu theo nghiệp kinh doanh nhiều hơn so
với gia đình làm việc ở những ngành nghề khác.
- Nhân tố “Đặc điểm trường đại học” không có tác động đến “Ý định khởi nghiệp kinh
doanh”của sinh viên khối ngành kinh tế tại Đà Nẵng vì giá trị P là 0,802 (lớn hơn 10%) (là mức
ý nghĩa cao nhất chấp nhận được). Nói cách khác, ý định khởi nghiệp của sinh viên khối ngành
kinh tế đang học tại các trường đại học công lập hay ngoài công lập đều như nhau. Kết quả
nghiên cứu này, mặc dù có khác biệt so với kết quả của Moraes, Iizuka, & Pedro (2018); Bazan,
et al. (2019) nhưng lại phù hợp với điều kiện thực tiễn của Việt Nam nói chung và Đà Nẵng
nói riêng. Nguyên nhân là do chương trình đào tạo, hoạt động đào tạo và các hoạt động khác
31
Tạp chí Khoa học xã hội miền Trung, Số 05 (73) - 2021
trong các trường đại học có đào tạo khối ngành kinh tế ở Việt Nam cũng như ở Đà Nẵng không
có có sự khác biệt lớn. Tất cả chương trình đào tạo của các trường đại học được xây dựng dựa
trên một chương trình khung (một số nội dung tương đồng mang tính bắt buộc) của Bộ Giáo
dục và Đào tạo. Đồng thời, xu hướng kiểm định và đảm bảo chất lượng giáo dục của chương
trình đào tạo đang được thực hiện theo các tiêu chuẩn của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Điều này
cho thấy rằng các trường đại học khi xây dựng nội dung chương trình đào tạo đều hướng đến
việc đạt chuẩn đảm bảo chất lượng giáo dục của Bộ Giáo dục và Đào tạo hoặc các chuẩn kiểm
định quốc tế. Ngoài ra, các trường còn tham khảo chương trình đào tạo lẫn nhau khi xây dựng
chương trình để đối sánh và trao đổi nguồn lực giảng dạy. Vì vậy, chương trình đào tạo cũng
như các hoạt động khác phục vụ đào tạo không có sự khác biệt lớn giữa các trường đại học
trong và ngoài hệ thống công lập, dẫn đến kết quả nhân tố “Đặc điểm trường đại học”không
có ảnh hưởng đến “Ý định khởi nghiệp kinh doanh”của sinh viên.
Bảng 6. Kết quả kiểm định giả thuyết nghiên cứu
Hệ số ước
lượng
Giả thuyết nghiên cứu
P-Value Kết luận
Giới tính có tác động đến ý định khởi nghiệp
H1: kinh doanh của sinh viên khối ngành Kinh tế tại
Thành phố Đà Nẵng.
Chấp
nhận
0,479
***
Khu vực sinh sống có tác động đến ý định khởi
H2: nghiệp kinh doanh của sinh viên khối ngành
Kinh tế tại Thành phố Đà Nẵng.
Gia đình kinh doanh có tác động đến ý định khởi
H3: nghiệp kinh doanh của sinh viên khối ngành
Kinh tế tại Thành phố Đà Nẵng.
Đặc điểm trường Đại học có tác động đến ý định
H4: khởi nghiệp kinh doanh của sinh viên khối ngành
Kinh tế tại Thành phố Đà Nẵng.
Chấp
nhận
0,372
0,186
-0,010
***
Chấp
nhận
***
0,802
Bác bỏ
***: Mức ý nghĩa 1%
Nguồn: Kết quả xử lý từ dữ liệu điều tra trực tuyến
5. Kết luận
Sử dụng dữ liệu điều tra sơ cấp từ 387 sinh viên khối ngành kinh tế đang theo học tại
các trường đại học trên địa bàn thành phố Đà Nẵng, bài báo này nghiên cứu các biến nhân
khẩu học được đo lường bằng thang đo nhị phân (0-1) tác động đến ý định khởi nghiệp kinh
doanh. Kết quả nghiên cứu cho thấy, có hai nhân tố tác động trực tiếp đến ý định khởi nghiệp
của sinh viên là “Giới tính”, “Đặc điểm kinh tế của gia đình”. Một nhân tố vừa có tác động trực
tiếp vừa gián tiếp đến“Ý định khởi nghiệp kinh doanh”là“Khu vực sinh sống”. Kết quả nghiên
cứu cũng chỉ ra rằng, không có sự khác biệt về ý định khởi nghiệp kinh doanh của sinh viên
khối ngành kinh tế đang theo học tại các trường đại học công lập và ngoài công lập.
Bên cạnh sự đóng góp về mặt thực nghiệm, nghiên cứu này là một trong số ít công
trình sử dụng mô hình đa cấu trúc tuyến tính (SEM) để phân tích mối quan hệ đa chiều giữa
các biến số nhân khẩu học và ý định khởi nghiệp kinh doanh. Đây là một cách tiếp cận đáng
để tham khảo trong thực hiện các nghiên cứu tương đồng. Tuy nhiên, mô hình nghiên cứu
32
Phạm Quang Tín
này còn khá đơn giản khi chỉ đề cập đến duy nhất các biến số nhân khẩu học trong mối
tương quan với ý định khởi nghiệp kinh doanh; chưa phân tích sự khác biệt trong đặc điểm về
chuyên ngành đào tạo thuộc khối ngành kinh tế đến ý định khởi nghiệp kinh doanh của sinh
viên, và cũng chưa nghiên cứu sự khác biệt theo kinh nghiệm làm thêm của sinh viên đến ý
định khởi nghiệp kinh doanh.
Chú thích:
Nghiên cứu này được tài trợ bởi Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ Đại học Đà Nẵng
trong đề tài có mã số B2018-ĐN04-15.
Tài liệu tham khảo
Baumol, W. J., Litan, R. E., & Schram, C. J. (2007). Good capitalism, bad capitalism and the
economics of growth and prosperity. Yale University Press : New Haven.
Camelo-Ordaz, C., Diánez-González, J. P., & Ruiz-Navarr, J. (2016). The influence of gender
on entrepreneurial intention: The mediating role of perceptual factor. BRQ Business Research
Quarterly, 19(4), 261-277.
Linan, F. (2004). Intention-based models of entrepreneurship education. Piccola Impresa/
Small Business, 11-35.
Moraes, G. H., Iizuka, E. S., & Pedro, M. (2018). Effects of Entrepreneurial Characteristics
and University Environment on Entrepreneurial Intention. RAC, Rio de Janeiro, 22(4), 226-248.
Abdullah, A., Annum, J., Mohsin, R., & Asma , H. (2011). Entrepreneurial Intentions among
Business Students in Pakistan. Journal of Business Systems, Governance and Ethics, 5, No 2, 13-21.
Ajzen, I. (1991). The theory of planned behavior. Organizational Behavior and Human
Decision Processes, 50(2), 179-211.
Almeida-Couto, J. P., & Borges-Tiago, M. T. (2009). Propensity for entrepreneurship
among university students. Bussiness Review, 12(1), 308-316.
Anderson, E. H. (2018). Intersections of Partnership and Leadership in Entrepreneurial
Ecosystems Comparing Three U.S. Regions. Economic Development Quarterly, 32(2), 119-134.
Asheim, B., Moodysson, J., & Todtling, F. (2011). Constructing regional advantage:
towards state-of the-art regional innovation system policies in Europe? European Planning
Studies, 19(7), 1133-1139.
Azhar, A., Javaid, A., Rehman, M., & Hyde, A. (2011). Entrepreneurial Intentions among
Business Students in Pakistan. Journal of Business Systems, Governance and Ethics, 5(2), 13-21.
Bazan, C., Datta, A., Gaultois, H., Shaikh, A., Gillespie, K., Jones, & Jada. (2019). Effect of
the university in the entrepreneurial intention of female students. International Journal of
Entrepreneurial Knowledge, 7(2), 123-131.
Bird, B. (1988). Implementing Entrepreneurial Ideas: The Case for Intention. The Academy
of Management Review, 13(3), 442-453.
Damanpour, F., & Scheneider, M. (2006). Phases of the adoption of innovations in
organizations: effects of environment, organization and top managers. British Journal of
Management,, 17(3), 215-236.
33
Tạp chí Khoa học xã hội miền Trung, Số 05 (73) - 2021
Davidsson, P. (1995). Determinants of entrepreneurial intentions. Piacenza, Italy: Paper
prepared for the RENT IX Workshop.
DeTienne, D. R., & Chandler, G. N. (2007).The Role of Gender in Opportunity Identification.
Entrepreneurship Theory and Practice, 31(3), 365–386.
Dickson, P. H., Solomon, G. T., & Weaver, K. M. (2008). Entrepreneurial selection and
success: does education matter. Journal of Small Business and Enterprise Development , 15(2),
239 - 258.
Francisco, G.-R. J., Esperanza, G.-S., Inés, R.-R., & Desiderio , G.-T. (2017). Entrepreneurial
potential in less innovative regions: the impact of social and cultural environment. European
Journal of Management and Business Economic, 26(2), 163-179.
Georgescu, M.-A., & Herman, E. (2020).The Impact of the Family Background on Students’
Entrepreneurial Intentions: An Empirical Analysis. Sustainability (MDPI), 12, 1-8.
GSO. (2020). General Statistics Office Report. HaNoi, VietNam: General Statistics Office-
Haenlein, M., & Kaplan, A. M. (2004). A Beginner’s Guide to Partial Least Squares Analysis.
Understanding Statistics, 3(4), 283–297.
Hair, J., Black , W., Babin , B., & Anderson. (2006). Multivariate data analysis (Vol. 6 ed.).
Pearson Prentice Hall Upper Saddle River: ttps://is.muni.cz/el/1423/podzim2017/PSY028/
um/_Hair_Multivariate_data_analysis_7th_revised.pdf.
Herbst, K. C., Hannah, S. T., & Allan, D. (2013). Advertisement Disclaimer Speed and
Corporate Social Responsibility: “Costs” to Consumer Comprehension and Effects on Brand
Trust and Purchase Intention. Journal of Business Ethics, 3, 1-15.
Huggins, R., & Thompson, P. (2015). Entrepreneurship, innovation and regional growth:
a network theory. Small Business Economics, 45(1), 103-128.
Jena, R. K. (2020). Measuring the impact of business management Student’s attitude
towards entrepreneurship education on entrepreneurial intention: A case study. Computers in
Human Behavior, 107, 1-10.
Kassean, H., Vanevenhoven, J., Liguori, E., & Wink, D. (2015). Entrepreneurship education:
A need for reflection, real-world experience and action. International Journal of Entrepreneurial
Behaviour & Research, 21, 690–708.
Kubberød, E., & Pettersen, I. B. (2017). Exploring situated ambiguity in students’
entrepreneurial learning. Education and Training, 59(3), 265–279.
Lavrakas, P. (2008). Encyclopedia of Survey Research Methods (1st ed ed.). SAGE.
Lee, H., & Comrey, A. (2016). A First Course in Factor Analysis (2nd ed.). Psychology Press -
ISBN-13: 978-1138965454.
Linan, F., & Chen, Y. (2009). Development and cross-cultural application of a specific
instrument to measure entrepreneurial intentions. Entrepreneurship Theory and Practice, 33(3),
593-617.
MacKinnon, D. P. (2008). Introduction to Statistical Mediation Analysis (1st ed.). New York:
Lawrence Erlbaum Associates.
34
Phạm Quang Tín
Mandan , M., Hossein, S., & Furuzandeh, A. (2013). Investigating the Impact of Advertising
on Customers Behavioural Intentions: A Case of Agriculture Bank. Business and Economics
Research, 33(1), 1-20.
Mohamad, N., Lim , K. H., Yusof, N., & Soon, J. J. (2015). Estimating the effect of
entrepreneur education on graduates intention to be entrepreneurs. Education+ Training,,
57(8/9), 874 – 890.
Reynolds, P. D., Camp, S. M., & Bygrave, W. D. (2001). Global Entrepreneurship Monitor.
London.: Babson College, IBM, Kauffman Center for Entrepreneurial Lead ership and London
Business School,.
Sarfraz, Z., Muhammad , A., Naheed, S., & Sharjeel, S. (2020). The effect of family business
exposure on individuals’ entrepreneurial intentions: an institutional theory perspective.
Journal of Family Business Management, 4, 1-18.
Sieger, P., Fueglistaller, U., & Zellweger, T. (2014). Student entrepreneurship across the
globe: a look at intentions and activities”,. Gallen: International Report of the GUESSS Project
2013/2014, Swiss Research Institute of Small Bus at the University of St. Gallen (KMU-HSG),
pdfiness and Entrepreneurship.
Stavrou, E. T., & Swiercz, P. M. (1998). Securing the future of the family enterprise: a model
of offspring intentions to join the business. Entrepreneurship Theory and Practice, 23(2), 19-40.
Tkachev, A., & Kolvereid, L. (2019). Self-employment intentions among Russian students.
Entrepreneurship & Regional Development, 11(3), 269-280.
Wang, D.,Wang, L., & Chen, L. (2018). Unlocking the influence of family business exposure
on entrepreneurial intentions. International Entrepreneurship and Management Journal, 14(4),
951-974.
Zanabazar, A., & Jigjiddorj, S. (2020). The factors effecting entrepreneurial intention of
university students: case of Mongolia. SHS Web of Conferences 73 (IES2019).
Phụ lục 1: Kết quả ước lượng và kiểm định mô hình (1) theo OLS
Unstandardized Standardized
Collinearity
Statistics
Coefficients
Coefficients
Sig.
Tolerance
Model
B
t
Std.
Error
(Constant) 2,892
Beta
VIF
,034
,051
,058
,042
,050
84.238
11,389
8,262
-,249
.000
,000
,000
,803
,000
Khuvuc
1 Gioitinh
Daihoc
,586
,479
-,010
,460
,337
-,008
,133
,087
,645
,992
,087
11,521
1,549
1,009
Kinhdoanh ,186
3,708
11,521
Sig (F-ANOVA)
.000
a. Dependent Variable: Y dinh khoi nghiep
13 trang
18600
Free
Bạn đang xem tài liệu "Nghiên cứu tác động của nhân khẩu học đến ý định khởi nghiệp kinh doanh của sinh viên khối ngành kinh tế tại thành phố Đà Nẵng", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
File đính kèm:
- nghien_cuu_tac_dong_cua_nhan_khau_hoc_den_y_dinh_khoi_nghiep.pdf
